Postanowienie SN z 4 lutego 2015, sygn. IV CZ 98/14
Data orzeczenia
4 lutego 2015
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna, Wydział IV
Przewodniczący
SSN Krzysztof Pietrzykowski
Tagi
Podstawa prawna
POSTANOWIENIE
Dnia 4 lutego 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Krzysztof Pietrzykowski (przewodniczący)
SSN Anna Kozłowska (sprawozdawca)
SSN Agnieszka Piotrowska
w sprawie ze skargi wnioskodawcy o stwierdzenie niezgodności z prawem
prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w B.
z dnia 13 czerwca 2012 r.,
w sprawie z wniosku J. S.
przy uczestnictwie W. K. i D. P.
o dział spadku i podział majątku wspólnego,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 4 lutego 2015 r.,
zażalenia wnioskodawcy
na postanowienie Sądu Rejonowego w B.
z dnia 18 lipca 2014 r.,
oddala zażalenie.
2
UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w B. odrzucił skargę
wnioskodawcy J. S. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego
postanowienia tego Sądu Rejonowego z dnia 13 czerwca 2012 r. wskazując, że
skarżący nie usunął należycie braków formalnych skargi to jest nie złożył żądanej
przez sąd ilości odpisów pisma wskazującego PESEL skarżącego i wartość
przedmiotu sprawy; wezwanie do usunięcia braków skargi nakładało bowiem na
skarżącego obowiązek złożenia pisma obejmującego żądane dane w pięciu
egzemplarzach (oryginał i cztery odpisy), tymczasem skarżący usunął braki skargi
w piśmie złożonym w trzech egzemplarzach (oryginał i dwa odpisy).
W zażaleniu na to postanowienie wnioskodawca domagając się uchylenia
zaskarżonego postanowienia podniósł, że pracownicy kancelarii, którzy
przygotowali pismo do wysłania twierdzili, iż pismo zostało wysłane w wymaganej
ilości egzemplarzy.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Sprawa, w której została złożona skarga o stwierdzenie niezgodności
z prawem wydanego w niej orzeczenia, toczyła się z wniosku J. S. z udziałem W.
K. i D. P.
Zgodnie z art. 4245
§ 2 w związku z art. 126 § 2 pkt 2 k.p.c. skarga
o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, jako pierwsze
pismo procesowe w sprawie, powinna zawierać numer Powszechnego
Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL) lub numer identyfikacji
podatkowej (NIP) powoda będącego osobą fizyczną, jeżeli jest on obowiązany do
jego posiadania lub posiada go nie mając takiego obowiązku.
Ponadto, skarga wnioskodawcy powinna zawierać wskazanie wartości
przedmiotu sporu, co wynika ze stosowania w postępowaniu o stwierdzenie
niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, zgodnie z odesłaniem ujętym
w art. 42412
k.p.c., przepisów kodeksu postępowania cywilnego o skardze
kasacyjnej, a zatem stosowania w tym postępowaniu art. 3984
§ 3 k.p.c. Wskazany
przepis stanowi, że w sprawach o prawa majątkowe skarga powinna zawierać
3
również oznaczenie wartości przedmiotu zaskarżenia. Nie budzi wątpliwości,
że sprawa, w której zapadło kwestionowane postanowienie, o dział spadku
i zniesienie współwłasności powstałej na skutek ustania wspólności majątkowej
małżeńskiej jest sprawą o prawa majątkowe, co przesądza o obowiązku wskazania
wartości przedmiotu zaskarżenia również w skardze o stwierdzenie niezgodności
z prawem orzeczenia wydanego w takiej sprawie, niezależnie od przewidzianego
przepisami ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych charakteru opłaty
i jej wysokości uiszczanej przez skarżącego przy wnoszeniu takiej skargi (por.
postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 7 lutego 2007 r. I BU 10/06; z dnia
15 czerwca 2012 r. II CZ 30/12; z dnia 21 sierpnia 2014 r. IV CZ 44/14- niepubl.).
W świetle powyższego, skarżący został prawidłowo wezwany do usunięcia
braków skargi, przez wskazanie zarówno własnego numeru PESEL jak i wartości
przedmiotu zaskarżenia. Zgodnie z zarządzeniem miał to uczynić składając
odpowiedniej treści pismo procesowe w pięciu egzemplarzach, a więc w postaci
pisma stanowiącego oryginał i czterech jego odpisów. Brak odpisów pisma
procesowego ustawa traktuje jako brak formalny, którego nieusunięcie również
skutkuje odrzuceniem skargi (art. 4245
§ 2 w związku z art. 128 § 1 i art. 4246
§ 3
k.p.c.). Szczególny tryb postępowania ze skargi o stwierdzenie niezgodności
z prawem powoduje, że ustawodawca nałożył na wnoszącego skargę obowiązek
dołączenia nie tylko odpisów pism dla ich doręczenia uczestniczącym
w postępowaniu osobom, tu: dwóm wymienionym na wstępie uczestniczkom
postępowania, ale obarczył go nadto obowiązkiem dołączenia dalszych dwóch
odpisów, z przeznaczeniom do akt Sądu Najwyższego. Takie ich przeznaczenie nie
pozbawia tych odpisów funkcji równoznacznej z tą jaką pełnią odpisy przeznaczone
dla uczestników postępowania, skoro o obowiązku złożenia dalszych odpisów
przesądza wprost ustawa (art. 4245
§ 2 k.p.c.). Funkcja takiego odpisu pisma
uzupełniającego braki skargi jest przy tym tego rodzaju, że dopiero wraz z pismem,
którego braki uzupełnia, tworzy całość pozbawioną braków. Stąd też liczba odpisów
skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia powinna
odpowiadać nie tylko ilości osób uczestniczących w postępowaniu (art. 128 k.p.c.),
ale także powinna uwzględniać odpisy przeznaczone do akt Sądu Najwyższego.
Uchybienie temu obowiązkowi skutkuje odrzuceniem skargi (art. 4246
§ 3 k.p.c.).
4
Powyższe prowadzi do wniosku, że wezwanie do usunięcia braków skargi
było prawidłowe. Z adnotacji uczynionej przez biuro podawcze Sądu Rejonowego w
B. na oryginale pisma skarżącego z dnia 3 lipca 2014 r. (k.27) wskazującego tak
PESEL jak i wartość przedmiotu zaskarżenia wynika, że do pisma tego dołączono
dwa odpisy i kopertę. Adnotacja ta zatem wskazuje, że w chwili otwarcia w sądzie
koperty z pismem, o którym tu mowa, znajdowały się w niej trzy jego egzemplarze a
nie pięć. Jeżeli skarżący twierdzi, że było inaczej, w szczególność twierdzi, że do
koperty włożono pięć egzemplarzy pisma, powinien był swoje twierdzenie co
najmniej uprawdopodobnić (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 lipca
2007 r. V CZ 62/07, niepubl.). Jakkolwiek uprawdopodobnienie nie jest poddane
ścisłym regułom dowodzenia to jednak musi zachować walor wiarygodności w
świetle reguł logiki i doświadczenia życiowego. Skarżący nie podjął w ogóle trudu
uprawdopodobnienia swojego twierdzenia, chociażby przez złożenie oświadczenia
osoby zajmującej się kancelarii ekspedycją pism do sądu, stąd też upadają jego
twierdzenia o prawidłowym usunięciu braków złożonej skargi.
Z tych też przyczyn na podstawie art. 3941
§ 1 i art. 39814
w związku z art.
3941
§ 3 k.p.c. orzeczono jak w sentencji.