Wyrok z 1 sierpnia 2025, sygn. I C 1909/23
W skrócie
Pokaż pozostałe podstawy prawne (4)
Sygn. akt I C 1909/23
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 01 sierpnia 2025 roku
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, Wydział I Cywilny w składzie następującym:
|
Przewodniczący: |
Sędzia SO Dorota Krawczyk |
|
Protokolant: |
St. sekr. sąd. Anna Frankowska |
po rozpoznaniu w dniu 01 lipca 2025 roku w L. na rozprawie
sprawy z powództwa (...) S. A. z siedzibą we M.
przeciwko D. D. i P. D.
o zapłatę
1. umarza postępowanie co do żądania zapłaty kwoty 140.573,42zł z odsetkami;
2. oddala powództwo w pozostałej części;
3. zasądza od pozwanego (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą we M. łącznie na rzecz powodów D. D. i P. D. kwotę 5.434,00zł (pięć tysięcy czterysta trzydzieści cztery złote) z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty tytułem zwrotu kosztów procesu.
Sygn. akt I C 1909/23
UZASADNIENIE
Powód (...) Spółka Akcyjna z siedzibą we M. w pozwie z dnia 20 października 2023 r. wniesionym przeciwko D. D. i P. D. wniósł o:
1. zasądzenie solidarnie od pozwanej na rzecz powoda kwoty 140.573,42 zł tytułem zwrotu wypłaconej pozwanej kwoty z tytułu kredytu, udostępnionego na podstawie umowy kredytu hipotecznego nominowanego do (...) nr (...) z dnia 23 stycznia 2006 r. wraz odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia następnego po dacie doręczenia pozwanej pozwu do dnia zapłaty, a na wypadek braku podstaw do zasądzenia kwoty określonej w punkcie 1. solidarnie, wniósł o zasądzenie na rzecz powoda w częściach równych po 1/2:
a) od pozwanego D. D. kwoty 70.286,71 zł wraz odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia następnego po dacie doręczenia pozwanej pozwu do dnia zapłaty,
b) od pozwanej P. D. kwoty 70.286,71 zł wraz odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia następnego po dacie doręczenia pozwanej pozwu do dnia zapłaty,
2. zasądzenie solidarnie od pozwanych na rzecz powoda kwoty 58.062,29 zł tytułem zwrotu bezpodstawnego wzbogacenia pozwanej stanowiącego równowartość jej korzyści powstałej na skutek udostępnienia środków pieniężnych w ramach uruchomienia kredytu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia następnego po dacie doręczenia pozwanej pozwu do dnia zapłaty, a na wypadek braku podstaw do zasądzenia kwoty określonej w punkcie 2. solidarnie wniósł o zasądzenie na rzecz powoda w częściach równych po ½:
a) od pozwanego D. D. kwoty 29.031,14 zł wraz odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia następnego po dacie doręczenia pozwanej pozwu do dnia zapłaty,
b) od pozwanej P. D. kwoty 29.031,14 zł wraz odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia następnego po dacie doręczenia pozwanej pozwu do dnia zapłaty,
Na wypadek nieuwzględnienia żądania głównego zawartego w punkcie 2. powód zgłosił żądanie ewentualne i wniósł o dokonanie na podstawie art. 3581 § 3 k.c. zmiany wysokości świadczenia (ukształtowanie) w ten sposób, że kwota należności powoda od pozwanej z tytułu rozliczenia następczo uznanej za nieważną Umowy kredytu hipotecznego nominowanego do (...) nr (...) z dnia 23 stycznia 2006 r., na podstawie której powód udostępnił pozwanej kwotę 140.573,42 zł, zostanie zwaloryzowana przez Sąd w ten sposób, że poza roszczeniem o zwrot środków wypłaconych w wysokości 140.573,42 zł powodowi przysługuje dodatkowe roszczenie w wysokości 26.470,58 zł wynikające z istotnej zmiany siły nabywczej pieniądza i zasądzenie solidarnie od pozwanej na rzecz powoda kwoty 26.470,58 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od daty uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty, a na wypadek braku podstaw do zasądzenia kwoty określonej w żądaniu ewentualnym solidarnie od pozwanej, wnoszę o zasądzenie na rzecz powoda kwoty dodatkowego roszczenia w częściach równych po 1/2, to jest:
a) od pozwanego D. D. kwoty 13.235,29 zł wraz odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od daty uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty,
b) od pozwanej P. D. kwoty 13.235,29 zł wraz odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od daty uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.
Na wypadek nieuwzględnienia żądania głównego nr 1 i nr 2 oraz żądania ewentualnego nr 1, ze względu na uznanie przez Sąd, że są one przedwczesne, powód zgłosił żądanie ewentualne nr 2, wnosząc o:
a) ustalenie istnienia prawa powoda względem pozwanej do żądania zwrotu kapitału wypłaconego kredytu na podstawie umowy kredytu hipotecznego nominowanego do (...) nr (...) z dnia 23 stycznia 2006 r.,
b) ustalenie istnienia prawa powoda względem pozwanej do uzyskania świadczenia z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia pozwanej stanowiącego równowartość korzyści pozwanej w wysokości 58.062,29 zł powstałej na skutek udostępnienia jej środków pieniężnych w ramach uruchomienia kredytu na podstawie umowy kredytu hipotecznego nominowanego do (...) nr (...) z dnia 23 stycznia 2006 r.
Ponadto powód w sytuacji, gdy w sprawie zawisłej przed Sądem Apelacyjnym we Wrocławiu pod sygnaturą I ACa 6/23 Umowa kredytu hipotecznego nominowanego do (...) nr (...) z dnia 23 stycznia 2006 r. zostanie uznana za nieważną, bądź zostanie ustalone, że nie istnieje stosunek zobowiązaniowy pomiędzy stronami wynikający z umowy kredytu hipotecznego nominowanego do (...) nr (...) z dnia 23 stycznia 2006 r., w przypadku oddalenia żądania ewentualnego nr 2 w zakresie punktu b. wniósł o ustalenie istnienia prawa powoda do żądania zmiany wysokości świadczenia (ukształtowania) spełnionego przez powoda na rzecz pozwanej na podstawie umowy kredytu hipotecznego nominowanego do (...) nr (...) z dnia 23 stycznia 2006 r., w sytuacji, gdy w Sprawie Zawisłej umowy kredytu hipotecznego nominowanego do (...) nr (...) z dnia 23 stycznia 2006 r. zostanie uznana za nieważną, bądź zostanie ustalone, że nie istnieje stosunek zobowiązaniowy pomiędzy stronami wynikający z umowy kredytu hipotecznego nominowanego do (...) nr (...) z dnia 23 stycznia 2006 r. (żądanie ewentualne nr 3).
Powód wniósł także o zasądzenie od pozwanej na rzecz powoda kosztów postępowania według spisu kosztów, który zostanie złożony na rozprawie, a w razie niezłożenia takiego spisu, według norm przepisanych wraz z kosztami opłaty skarbowej od pełnomocnictw w wysokości 34,00 zł oraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty.
Powód w uzasadnieniu wskazał, że strony łączy umowa kredytu hipotecznego nominowanego do (...) nr (...) z dnia 23 stycznia 2006 r., w ramach uruchomienia kredytu wynikającego z umowy powód wypłacił na rzecz pozwanych kwotę 140.000,00 zł oraz opłacił za pozwanych składkę z tytułu ubezpieczenia na życie w wysokości 573,42 zł. Pozwany wytoczył powództwo przeciwko Bankowi, w którym żąda między innymi stwierdzenia nieważności umowy (ustalenia, że nie istnieje stosunek pomiędzy stronami stosunek kredytu ze względu na nieważność umowy) oraz zasądzenia kwoty 63.369,78 zł. Sąd I instancji nieprawomocnie uznał umowę za nieważną oraz zasądził na rzecz kredytobiorcy kwotę 63.369,78 zł z odsetkami od dnia 7 kwietnia 2020 r. W dacie wytoczenia niniejszego powództwa sprawa prowadzona jest przed Sądem Apelacyjnym we Wrocławiu pod sygnaturą I ACa 6/23. Na uzasadnienie żądania pełnomocnik powoda powołując się na łączącą strony umowę kredytu, której nieważność została stwierdzona w innym postępowaniu wskazał, że kwota dochodzona pozwem stanowi zwrot równowartości wzbogacenia uzyskanego przez pozwanych jako kredytobiorców (k. 3 - 12).
Postanowieniem z dnia 8 listopada 2023 r. Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim zawiesił postępowanie w sprawie na podstawie art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. do czasu prawomocnego zakończenia postępowania przed Sądem Apelacyjnym we Wrocławiu sygn. akt I ACa 6/23 (k. 54).
W odpowiedzi na pozew pozwani wnieśli o oddalenie powództwa podnosząc zarzut przedawnienia roszczenia o zwrot kapitału udostępnionego stronie pozwanej, a objętego pozwem, zarzut nieistnienia roszczenia o zwrot bezpodstawnego wzbogacenia w postaci równowartości korzyści powstałej na skutek udostępnienia środków pieniężnych w ramach uruchomienia kredytu, tj. „o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału”. Ponadto wskazali na brak podstawy prawnej i faktycznej roszczenia o zwrot bezpodstawnego wzbogacenia w postaci równowartości korzyści powstałej na skutek udostępnienia środków pieniężnych w ramach uruchomienia kredyt, tj. „o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału” oraz roszczenia o dokonanie waloryzacji sądowej i zasądzenie żądanych kwot. Pozwani zarzucili brak istnienia interesu prawnego powoda w żądaniu ustalenia istnienia prawa powoda względem pozwanych do żądania zwrotu kapitału oraz ustalenia istnienia prawa powoda względem pozwanych do uzyskania świadczenia z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia pozwanych w postaci równowartości korzyści powstałej na skutek udostępnienia środków pieniężnych w ramach uruchomienia kredytu, tj. „wynagrodzenie za korzystanie z kapitału”, a także brak istnienia interesu prawnego powoda w żądaniu ustalenia istnienia prawa powoda do żądania zmiany wysokości świadczenia spełnionego przez powoda na rzecz pozwanych na podstawie spornej umowy kredytu. Pozwani ewentualnie, na wypadek uznania przez Sąd, że powództwo o zwrot wypłaconego kredytobiorcom kapitału jest zasadne, a roszczenie powoda nie jest przedawnione, zgłosili zarzut potrącenia kwot w wysokości: 133.011,66 zł (część bezpodstawnie uiszczonych rat kapitałowo-odsetkowych w walucie PLN w okresie od 24 lutego 2006 roku do 29 listopada 2019 roku) oraz 7.561,76 zł (część bezpodstawnie uiszczonych kosztów dodatkowych związanych z kredytem w okresie od 11 grudnia 2006 roku do 30 sierpnia 2019 roku) tj. kwoty w łącznej wysokości 140.573,42 zł z roszczeniem powoda o zwrot kwoty wypłaconego kredytu w wysokości 140.573,42 zł wypłaconej na podstawie spornej umowy.
Ponadto wnieśli o zasądzenie od powoda na rzecz strony pozwanej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz zwrotu opłaty skarbowej od złożonych pełnomocnictw, wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym koszty te zostaną zasądzone do dnia zapłaty (k. 63-77).
Postanowieniem z dnia 6 listopada 2024 r. Sąd Okręgowy w Piotrkowie X. podjął zawieszone postępowanie w sprawie (k.110).
Pismem procesowym z dnia 22 kwietnia 2025 r., powód zmodyfikował powództwo w ten sposób, że cofnął żądane ewentualne nr 2 i 3 oraz żądanie główne nr 2 bez zrzeczenia się roszczenia w części tj. w zakresie kwoty 34.679,01 zł wraz z odsetkami za opóźnienie liczonymi od kwoty 31.591,71 zł od dnia następnego po dacie doręczenia pozwanym pozwu do dnia zapłaty.
Tym samym powód podtrzymał żądanie w pozostałym zakresie wnosząc o:
1. zasądzenie solidarnie od pozwanej na rzecz powoda kwoty 140.573,42 zł tytułem zwrotu wypłaconej pozwanej kwoty z tytułu kredytu, udostępnionego na podstawie umowy kredytu hipotecznego nominowanego do (...) nr (...) z dnia 23 stycznia 2006 r. wraz odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia następnego po dacie doręczenia pozwanej pozwu do dnia zapłaty, ewentualnie w częściach równych po 1/2, to jest od pozwanego D. D. kwoty 70.286,71 zł oraz od pozwanej P. D. kwoty 70.286,71 zł wraz odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia następnego po dacie doręczenia pozwanej pozwu do dnia zapłaty (żądanie główne nr 1),
2. zasądzenie solidarnie od pozwanej na rzecz powoda kwoty 23.383,28 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia następnego po dacie doręczenia pozwanej pozwu do dnia zapłaty tytułem wzrostu realnej wartości kapitału udostępnionego na podstawie umowy kredytu hipotecznego nominowanego do (...) nr (...) z dnia 23 stycznia 2006 r., ewentualnie w częściach równych po 1/2, to jest: od pozwanego D. D. kwoty 11.691,64 zł i od pozwanej P. D. kwoty 11.691,64 zł wraz odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia następnego po dacie doręczenia pozwanej pozwu do dnia zapłaty (żądanie główne nr 2).
Na wypadek nieuwzględnienia żądania głównego nr 2 powód zgłosił żądanie ewentualne, wnosząc o dokonanie na podstawie art. 3581 § 3 k.c. zmiany wysokości świadczenia (ukształtowanie) w ten sposób, że kwota należności powoda od pozwanej z tytułu rozliczenia następczo uznanej za nieważną Umowy kredytu hipotecznego nominowanego do (...) nr (...) z dnia 23 stycznia 2006 r., na podstawie której powód udostępnił pozwanej kwotę 140.573,42 zł, zostanie zwaloryzowana przez Sąd w ten sposób, że poza roszczeniem o zwrot środków wypłaconych w wysokości 140.573,42 zł powodowi przysługuje dodatkowe roszczenie w wysokości 26.470,58 zł wynikające z istotnej zmiany siły nabywczej pieniądza i zasądzenie solidarnie od pozwanej na rzecz powoda kwoty 26.470,58 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od daty uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty, ewentualnie wniósł zasądzenie na rzecz powoda kwoty dodatkowego roszczenia w częściach równych po 1/2, to jest od pozwanego D. D. kwoty 13.235,29 zł a od pozwanej P. D. kwoty 13.235,29 zł wraz odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od daty uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty (żądanie ewentualne nr 1).
W każdym przypadku wniósł o zasądzenie od pozwanej na rzecz powoda kosztów postępowania według spisu kosztów, który zostanie złożony na rozprawie, a w razie niezłożenia takiego spisu, według norm przepisanych wraz z kosztami opłaty skarbowej od pełnomocnictw w wysokości 34,00 zł oraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty (k.153-162).
W piśmie z dnia 9 maja 2025 r. pozwani w związku z częściowym cofnięciem powództwa wnieśli o przyznanie od powoda na rzecz pozwanych kosztów procesu w związku z cofnięciem pozwu w części (k.175).
Podczas rozprawy w dniu 1 lipca 2025 r. pełnomocnik powoda oświadczył, że cofa żądanie ze zrzeczeniem się roszczenia w zakresie kapitału kredytu w kwocie 140.573,42 zł wraz z odsetkami zawarte w punkcie 1 pozwu, podtrzymując punkt 2 modyfikacji powództwa (k.185-185v.).
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 23 stycznia 2006 r. pomiędzy pozwanymi D. D. i P. D., a (...) S.A. we M. została zawarta umowa kredytu hipotecznego nominowanego do (...) nr (...) Standardowe Oprocentowanie z przeznaczeniem na sfinansowanie spłaty kredytu zaciągniętego w banku na cele mieszkaniowe, którego pierwotnym celem było sfinansowanie zakupu nieruchomości zabudowanej domem jednorodzinnym położonej w miejscowości J., gmina J.. Bank na wniosek pozwanych udzielił pozwanym kredytu w kwocie 143.354,50 PLN nominowanego do waluty (...), według kursu kupna walut dla (...) obowiązującego w Banku w dniu uruchomienia całości kredytu lub jego poszczególnych transz. Kredyt miał być wypłacony w złotych polskich (§ 2 ust.1 Umowy). Informacje o: okresie kredytowania, kwocie kredytu w (...), wysokości kursu ustalanego przez Bank w dniu uruchomienia kredytu, terminach płatności oraz wysokości rat zostały określone w „Harmonogramie spłat”, który został przekazany kredytobiorcom niezwłocznie po uruchomieniu kredytu (§ 2 ust. 2 zd. 1 Umowy). Bank uruchomił kredyt w dwóch transzach, wypłaconych na podstawie pisemnych dyspozycji kredytobiorców (§ 3 ust. 1 Umowy). Kredyt miał zostać wypłacony w złotych polskich przy jednoczesnym przeliczeniu wysokości wypłacanej kwoty (transzy) na (...) według kursu kupna walut dla (...) ustalanego przez Bank i obowiązującego w Banku w dniu wypłaty środków (§ 3 ust. 2 Umowy). Pozwani zobowiązali się do spłaty udzielonego kredytu w 238 równych ratach kapitałowo –odsetkowych (§ 5 ust. 1 Umowy). Wysokość rat kapitałowo-odsetkowych miała zostać ustalona po przeliczeniu kwoty wypłaconego kredytu na (...), stosownie do postanowień Umowy (§ 5 ust. 3 Umowy). Raty kredytu wraz z należnymi odsetkami płatne były w złotych, w kwocie stanowiącej równowartość (...) (§ 5 ust. 4 Umowy). Kwota wpłaty raty w złotych przeliczana była na (...) wg kursu sprzedaży obowiązującego w NBP na dzień przed datą wpływu środków do Banku (§ 5 ust. 5 zd. 2 Umowy).
/dowód: kopia umowy kredytu hipotecznego k. 17-19/
Pismem z dnia 18 marca 2023 r. P. D. i D. D. wezwali (...) Spółkę Akcyjną z siedzibą we M. do zapłaty kwoty 206.724,28 zł w terminie 3 dni. Wezwanie zostało doręczone (...) Bank Spółce Akcyjnej z siedzibą w M. w dniu 23 marca 2023 r.
/dowód: wezwanie do zapłaty k. 81-84, wydruk książki nadawczej k. 85/
Pozwem z dnia 27 maja 2020 roku P. D. i D. D. wystąpili przeciwko (...) Bank S.A. we M. o:
1. ustalenie, że umowa kredytu hipotecznego nominowanego do (...) nr (...) zawarta między stronami w dniu 23 stycznia 2006 r. jest nieważna;
2. zasądzenie od (...) Bank S.A. we M. na rzecz P. D. i D. D. kwoty 63.369,78 zł tytułem zwrotu środków pobranych przez pozwanego do dnia 29 listopada 2019 r., stanowiących nadpłatę kapitału wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 27 marca 2020 r. do dnia zapłaty;
ewentualnie, w przypadku uznania przez Sąd, że umowa jest ważna:
3. zasądzenie od (...) Bank S.A. we M. na rzecz P. D. i D. D. kwoty 60.431,43 zł tytułem zwrotu nadpłaconych przez nich od dnia 15 maja 2010 r. do dnia 29 listopada 2019 r. środków przy spłacie rat kapitałowo- odsetkowych w związku z występowaniem w umowie niedozwolonych klauzul indeksacyjnych, wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 27 marca 2020 r. do dnia zapłaty;
nadto wnieśli o zasądzenie na ich rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych w wysokości dwukrotności stawki minimalnej.
W uzasadnieniu pozwu P. D. i D. D. podali, że w dniu 23 stycznia 2006 r. zawarli z (...) Bank S.A. we M. umowę kredytu hipotecznego na kwotę 143.354,50 zł z przeznaczeniem na sfinansowanie nabycia nieruchomości zabudowanej domem jednorodzinnym. Kredyt zgodnie z umową został wypłacony w złotówkach. Spłata następowała z konta w PLN, natomiast nigdy nie było wiadomo, ile dokładnie pieniędzy Bank pobierze - na otrzymywanych z Banku harmonogramach była kwota we frankach szwajcarskich, a kurs, pomimo tego, że spłata następowała w oparciu o kurs sprzedaży NBP, od momentu pierwszej raty kredytu rósł i nie był powodom znany w dniu spłaty. Ponadto podali, że decydując się na zawarcie umowy, opierali się na prezentacji oferty przedstawionej im przez pracownika Banku, przy czym pierwotnie nie mieli zamiaru zaciągać zobowiązania powiązanego w jakikolwiek sposób z kursem waluty obcej. Od pracownika Banku otrzymali informację, że kredyt indeksowany do waluty obcej jest dla nich najlepszym rozwiązaniem. Nie mieli świadomości, że oprócz marży i odsetek wynikających z umowy, Bank będzie dodatkowo zarabiał ich kosztem na spreadzie walutowym. Żadna osoba udzielająca kredytu w ogóle nie wytłumaczyła im, że istnieje coś takiego jak spread walutowy ani nic zwracała uwagi na odrębność kursów kupna i sprzedaży (...). Według P. D. i D. D. umowa, co do której domagają się ustalenia nieważności, obarczona jest szeregiem wad powodujących jej nieważność, do których należą: sprzeczność z art. 69 ust. 1 prawa bankowego, sprzeczność z zasadami współżycia społecznego, sprzeczność z umowy z naturą stosunku prawnego w wyniku naruszenia zasady swobody umów, rażące naruszenie obowiązków informacyjnych względem kredytobiorców, zawarcie w treści umowy klauzul abuzywnych (dotyczących zarówno wysokości kursów walut jak i wysokości oprocentowania) pozwalających Bankowi na dowolne i arbitralne kreowanie wysokości zobowiązania powodów. Każda ze wskazanych okoliczności stanowi samodzielną podstawę do ustalenia, że umowa zawarta przez strony jest umową nieważną. W konsekwencji powodowie mogą domagać się zwrotu bezprawnie pobranych przez (...) Bank S.A. we M. kwot na podstawie art. 405 k.c. w zw. z art. 410 § 2 k.c. P. D. i D. D. podnieśli, że w przypadku, gdyby Sąd nie dostrzegł okoliczności przemawiających za uznaniem umowy za nieważną, to zawiera ona szereg klauzul abuzywnych, które nie wiążą ich jako konsumentów, a niezależnie od wcześniejszej argumentacji, mogą świadczyć o nieważności całej umowy z uwagi na ich ciężar gatunkowy, tj. § 2 ust. 1 zd. 1 i 2, § 3 ust. 2, § 4 ust. 1 i 2 oraz § 10 ust. 2 lit. c), d), e) i h).
(...) Bank S.A. we M. wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie od P. D. i D. D. na jego rzecz kosztów procesu. Bank zakwestionował zasadność roszczenia kredytobiorców, zarówno co do zasady, jak i co do wysokości, oraz zaprzeczył okolicznościom i faktom przez nich podniesionym, poza wyraźnie przyznanymi. W szczególności Bank zaprzeczył, aby: kredytobiorcy otrzymali umowę w momencie jej podpisania, kurs nie był znany im w dniu spłaty, wypłacając pieniądze nie mogli znać kursu bo go jeszcze nie było, dodatkowo zaprzeczyli by bank zarabiał kosztem kredytobiorców na spreadzie, poinformował ich, że kredyt indeksowany do waluty obcej jest najlepszym rozwiązaniem, miał w swoim portfolio ponad 10 mld zł kredytów powiązanych z walutą obcą, umowa była nieważna, określenie przez bank wysokości zadłużenia kredytobiorców było sprzeczne z art. 69 ust. 1 prawa bankowego, pracownicy banku w sposób nieprawidłowy i niepełny informowali o kredycie indeksowanym we frankach szwajcarskich, udzielił nierzetelnych informacji na temat umowy, był bezpodstawnie wzbogacony kosztem P. D. i D. D., określał kursy walut w sposób dowolny i arbitralny, ustalane przez niego kursy odbiegały od wartości rynkowych, jakiekolwiek postanowienia umowy bądź regulaminu miały charakter niedozwolony w rozumieniu art. 3851 § 1 k.c., umowa naruszała równowagę kontraktową stron, narzucił powodom w umowie mechanizm indeksacji, miał wpływ na wysokość spreadu, zagwarantował sobie uprawnienie do swobodnego kształtowania wysokości zobowiązania kredytobiorców, był wyłączonym beneficjentem zmian kursowych, jego działania nosiły znamiona działań dezinformacyjnych, wykorzystujących ich niewiedzę i naiwność, nie wykonywał należycie swoich obowiązków w ramach procesu przedkontraktowego i miał obowiązek stosować dyrektywy (...), umowa była sprzeczna z zasadami współżycia społecznego, wykorzystywał w stosunku do P. D. i D. D. przewagę kontraktową, doszło do missellingu oraz zaoferował skrajnie ryzykowny produkt bankowy.
Sąd Okręgowy we Wrocławiu wyrokiem z dnia 26 października 2022 roku w sprawie sygn. akt XII C 576/20 zasądził od pozwanego Banku na rzecz P. D. i D. D. łącznie kwotę 63.369,78 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 7 kwietnia 2020 roku do dnia zapłaty oraz ustalił, że umowa kredytu (...) zawarta w dniu 23 stycznia 2006 roku pomiędzy P. D. i D. D. a (...) Spółką Akcyjną we M. jest nieważna w całości i oddalił powództwo w pozostałej części.
Od wyroku apelację wniósł (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą we M.. Wyrokiem z dnia 15 grudnia 2023 r. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu zmienił zaskarżony wyrok w punkcie II. w ten sposób, że oddalił powództwo o zapłatę ponad zasądzoną od (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą we M. na rzecz P. D. i D. D. oraz oddalił apelację w pozostałej części. Wyrok jest prawomocny.
W uzasadnieniu Sąd Apelacyjny we Wrocławiu wskazał, że kwestionowana umowa nie wiąże stron na skutek jej nieważności po eliminacji klauzuli przeliczenia walutowego (art. 58 § 1 k.c., w zw. z art. 385 1 § 1 k.c. przy uwzględnieniu art. 6 ust. 1 i 2 Dyrektywy 93/13 oraz art. 7 ust. 1 Dyrektywy 93/13). Następstwem wyeliminowania z umowy klauzul przeliczeniowych jest nieważność ex tunc całej czynności prawnej, a nie tylko w części dotyczącej tych klauzul. Dodać tylko należy, iż prawnie indyferentne dla oceny żądania powodów (odnośnie do nieważności umów) było to, że zdaniem Sądu odwoławczego w ramach swobody kontraktowania (art. 353 1 k.c.) strony władne były odwołać się odmiennych kursów - kupna (przy wypłacie) i sprzedaży (przy spłacie). Takie powiązanie wypłaty i spłaty świadczenia nie narusza art. 58 § 2 k.c. Nieważność umowy jest konsekwencją eliminacji klauzuli przeliczenia walutowego, a nie jej ukształtowania sprzecznego z art. 353 1 k.c. Sąd Apelacyjny wskazał jednakże że stwierdzenie, iż kwestionowana umowa kredytu nie wiąże już stron na skutek jej nieważności po eliminacji klauzuli przeliczenia walutowego (art. 58 § 1 k.c., w zw. z art. 385 1 § 1 k.c. i w zw. z art. 6 ust. 1 i 2 Dyrektywy 93/13 przy uwzględnieniu art. 7 ust. 1 Dyrektywy 93/13) nie oznacza, że powództwo o zapłatę winno być uwzględnione w zakresie określonym w zaskarżonym wyroku, bowiem w realiach sprawy P. D. i D. D. uiścili na rzecz pozwanego z umowy kwotę 203.410,61 zł (w granicach czasowych wyznaczonych stanem faktycznym). Powodowie wykazali zatem, że w zakresie przekraczającym spłacony przez nich na rzecz banku kapitał (ze wskazanej umowy) są zubożeni kosztem banku, a bank jej kosztem wzbogacony — na kwotę 60.056,11 zł.
/dowód: kserokopia pozwu k. 25-37, Wyrok Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 26.10.2022 r. w sprawie sygn. akt XII C 576/20 z uzasadnieniem k. 38-44v. oraz k. 122-135, wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 15.12.2023 r. w sprawie sygn. akt I ACa 6/23 z uzasadnieniem k. 136-142 oraz k. 167-173, dokumenty zgromadzone w aktach sprawy o sygn. XII C 576/20 Sądu Okręgowego we Wrocławiu/
Sąd Okręgowy ocenił i zważył, co następuje:
Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie ani w zakresie roszczenia głównego ani ewentualnego. W związku z brakiem zasadności roszczeń został pominięty wniosek strony powodowej o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego do spraw finansów i rachunkowości oraz biegłego z zakresu szacowania wartości nieruchomości.
Wobec cofnięcia powództwa w części ze zrzeczeniem się roszczenia co do kwoty 140.573,42 złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie, tytułem żądania zwrotu kapitału udzielonego kredytu, Sąd na podstawie art. 355 k.p.c. w zw. z art. 203 § 1 k.p.c. umorzył postępowanie co do wskazanej kwoty, o czym orzekł w punkcie 1 wyroku. Brak jest również podstaw do uznania tej czynności za niedopuszczalną ze względu na sprzeczność z prawem, zasadami współżycia społecznego bądź zmierzanie do obejścia prawa.
Roszczenia zgłoszone w pozwie mają charakter restytucyjny w związku z nieważnością (trwałą bezskutecznością) umowy kredytu hipotecznego denominowanego do (...) zawartego pomiędzy stronami, a jego podstawę stanowiły przepisy o bezpodstawnym wzbogaceniu. Wskazać należy, że przy zwrocie bezpodstawnego wzbogacenia (nienależnego świadczenia) nie ma podstaw do konstruowania dodatkowych powinności po stronie zwracającego świadczenie, albowiem instytucja ta konstrukcyjnie wyczerpuje się w zwrocie nienależnego świadczenia (por. E. Łętowska, Kwalifikacje prawne w sprawach o sanację kredytów frankowych – da mihi factum dabo tibi ius, T. 3(41)/2020, str. 126, podobnie wyrok Sąd Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 20 lutego 2020 r., sygn. akt I ACa 635/19. E.). Oddanie do dyspozycji kredytobiorcy kwoty kredytu na czas oznaczony w umowie to synonimiczne określenie świadczenia kwoty kredytu. Ponieważ kredytobiorca nie otrzymuje nic więcej oprócz bezodsetkowej kwoty kredytu, należy wykluczyć możliwość konstruowania przy rozliczaniu nieważnej umowy kredytu, z której wyeliminowano klauzulę abuzywną, jakichkolwiek form wynagrodzenia za korzystanie ze zwracanego kapitału (por. E. Łętowska, Kwalifikacje prawne …, T. 3(41)/2020, str. 126 i 127 i cytowana tam literatura). Zarówno Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Rzecznik Finansowy, jak również Rzecznik Praw Obywatelskich wskazali jednoznacznie, że nie ma podstaw do żądania takiego wynagrodzenia przez banki na podstawie art. 359, ani tym bardziej art. 405 i 411 KC (por. stanowisko Prezesa UOKiK w sprawie wyroku (...) z 3.10.2019 r. w sprawie O. U. i Ł. U. przeciwko H. Bank (...) i jego skutków dla umów zawieranych w obrocie konsumenckim z 16.12.2019 r., s. 11, na: https://finanse.uokik.gov.pl/chf/stanowisko-prezesa-uokik-ws-dziubak-vs-raiffeisen-bank-international-ag/, oświadczenie Rzecznika Finansowego zawierające pogląd istotny dla sprawy z 23.12.2019 r., s. 6–15, dostępne na: https://rf.gov.pl/(...)istotny-poglad-rzecznika-finansowego-w-przelomowej-sprawie-frankowiczow/, stanowisko (...) w sprawie kredytu „frankowego” Państwa U. z 12.12.2019 r., dostępne na: https://www.rpo.gov.pl/pl/content/stanowisko-rpo-w-sprawie-kredytu-frankowego-panstwa-dziubakow). Na skutek stwierdzenia nieważności umowy kredytowej, umowę traktuje się tak, jakby nie doszło do jej zawarcia. Nie można zatem mówić o korzyściach po stronie kredytobiorców w przypadku, gdy to w wyniku negatywnych działań banków, stosujących w umowach klauzule niedozwolone, dochodzi do ich unieważnienia (por. Wioletta Dudziec –Rzeszowska, Wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z kapitału – glosa – I ACa 635/19, (...) 2020, Nr 18, str. 989).
Roszczenie banku o wynagrodzenie za korzystanie przez kredytobiorcę ze zwracanego kapitału kredytu nie znajduje również podstawy w art. 224 k.c. Przepis ten uzależnia obowiązek wypłaty wynagrodzenia właścicielowi za cały okres korzystania z rzeczy od samoistnego posiadania w złej wierze. Samoistny posiadacz w dobrej wierze nie jest obowiązany do zapłaty wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy. Obowiązek ten uaktualnia się w momencie, gdy posiadacz w dobrej wierze dowiedział się o wytoczeniu przeciwko niemu powództwa o wydanie rzeczy, np. wydanie przez sąd wyroku stwierdzającego nieważność umowy, a w konsekwencji wystąpienie przez właściciela z roszczeniem o zwrot rzeczy. Przenosząc ww. regulacje na grunt umowy kredytowej należy przyjąć, kredytobiorca posiadając daną kwotę na mocy ważnej umowy jest jej posiadaczem w dobrej wierze. W następstwie uznania umowy za nieważną będzie on obowiązany do zapłaty wynagrodzenia dopiero od momentu zażądania zwrotu kwoty nienależnie wypłaconej przez bank. W tym przypadku formę wynagrodzenia banku stanowią odsetki ustawowe, których ma on prawo żądać za okres opóźnienia w zapłacie. Przepis art. 224 k.c. nie tworzy podstawy prawnej domagania się przez bank od kredytobiorcy wynagrodzenia za korzystanie z kapitału za cały okres, gdy korzystał on z danych środków, będąc w przeświadczeniu, że działał w dobrej wierze, tj. uważał, że umowa kredytowa jest ważna, przy czym bank nie zażądał zwrotu środków i nie uznał, że umowa jest nieważna (por. por. Wioletta Dudziec –Rzeszowska, Wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z kapitału – glosa – I ACa 635/19, (...) 2020, Nr 18, str. 990).
Należy również podkreślić, że celem art. 6 dyrektywy 93/13 jest to, aby konsument nie został związany nieuczciwymi warunkami umownymi stosowanymi przez przedsiębiorcę, w tym wypadku przez bank. Ochrona ta ma służyć realizacji celu odstraszającego zawartego w art. 7 dyrektywy 93/13. Polegać ma ona na tym, by przedsiębiorca w umowach zawieranych z konsumentem nie wprowadzał nieuczciwych warunków. Obowiązek zapłaty przez konsumenta na rzecz banku wynagrodzenia za korzystanie z kapitału osłabiałby odstraszający skutek wynikający z art. 6 i 7 dyrektywy 93/13. Takie praktyki powodowałyby, że cele dyrektywy 93/13 zostałyby pozbawione skuteczności (por. wyrok TSUE z 14.6.2012 r. w sprawie (...) de (...) SA przeciwko Ł. J., C-618/10, pkt 88).
Kwestia ta została ostatecznie przesądzona również w orzeczeniu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 15 czerwca 2023 r. w sprawie C – 520/21, w którym Trybunał wskazał, że wykładnia prawa krajowego, zgodnie z którą instytucja kredytowa ma prawo żądać od konsumenta rekompensaty wykraczającej poza zwrot kapitału wypłaconego z tytułu wykonania tej umowy, a tym samym otrzymania wynagrodzenia za korzystanie tego kapitału przez konsumenta, przyczyniłaby się do wyeliminowania odstraszającego skutku wywieranego na przedsiębiorców poprzez uznanie tej umowy za nieważną. Ponadto skuteczność ochrony przyznanej konsumentom przez dyrektywę 93/13 byłaby zagrożona, gdyby byli oni narażeni, w ramach powoływania się na swoje prawa wynikające z tej dyrektywy, na ryzyko konieczności zapłaty takiej rekompensaty. Taka wykładnia groziłaby stworzeniem sytuacji, w których bardziej korzystne dla konsumenta byłoby raczej kontynuowanie wykonania umowy zawierającej nieuczciwy warunek niż skorzystanie z praw, które wywodzi on ze wspomnianej dyrektywy. Rozumowania tego nie może podważyć argumentacja, zgodnie z którą w braku możliwości żądania przez przedsiębiorców rekompensaty wykraczającej poza zwrot kapitału wypłaconego z tytułu wykonania tej umowy oraz poza zapłatę, w danym przypadku, odsetek za zwłokę, konsumenci uzyskaliby „darmowy” kredyt. Nie można dopuścić ani do tego, by strona czerpała korzyści gospodarcze ze swojego niezgodnego z prawem zachowania, ani do tego, by otrzymała odszkodowanie za niedogodności nim wywołane. Ewentualne uznanie umowy kredytu hipotecznego za nieważną jest skutkiem stosowania nieuczciwych warunków przez bank. W związku z tym nie może on uzyskać odszkodowania za utratę zysku analogicznego do tego, jaki zamierzał osiągnąć z umowy. W konsekwencji w kontekście uznania umowy kredytu hipotecznego za nieważną w całości ze względu na to, że nie może ona dalej obowiązywać po usunięciu zawartych w niej nieuczciwych warunków, dyrektywa 93/13 stoi na przeszkodzie wykładni prawa krajowego, zgodnie z którą instytucja kredytowa ma prawo żądać od konsumenta rekompensaty wykraczającej poza zwrot kapitału wypłaconego z tytułu wykonania tej umowy oraz poza zapłatę ustawowych odsetek za zwłokę od dnia wezwania do zapłaty (pkt 85).
Brak jest zatem podstaw do przyjęcia, że konsekwencją nieważności umowy jest obowiązek zapłaty przez pozwanych na rzecz powoda jakiekolwiek wynagrodzenia za korzystanie z kapitału kredytu, w tej sprawie określanego przez powoda jako urealnienie wartości kapitału udostępnionego pozwanym kredytobiorcom, czy rozliczenie surogatu składników majątkowych nabytych przez konsumenta za kapitał udostępniony przez bank.
Nie zasługiwało również na uwzględnienie żądanie waloryzacji świadczenia.
Zgodnie z art. 358 1 § 3 k.c. w razie istotnej zmiany siły nabywczej pieniądza po powstaniu zobowiązania, sąd może po rozważeniu interesów stron, zgodnie z zasadami współżycia społecznego, zmienić wysokość lub sposób spełnienia świadczenia pieniężnego, chociażby były ustalone w orzeczeniu lub umowie.
Jak jednak stanowi § 4 powyższego przepisu z żądaniem zmiany wysokości lub sposobu spełnienia świadczenia pieniężnego nie może wystąpić strona prowadząca przedsiębiorstwo, jeżeli świadczenie pozostaje w związku z prowadzeniem tego przedsiębiorstwa.
Roszczenie o zwrot bezpodstawnego wzbogacenia wynikającego ze spełnienia świadczeń na podstawie umowy, która okazała się nieważna ze względu na włączenie do niej niedozwolonych postanowień umownych pozostaje w oczywistym związku z działalnością przedsiębiorstwa powoda. Roszczenie związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, to roszczenia związane z umowami zawieranymi przez przedsiębiorcę, ale również roszczenia deliktowe oraz z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia, które pozostają w bezpośrednim związku przyczynowym z powyższymi umowami (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 października 2008 r., I CSK 155/08, E.). Co prawda Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 23 sierpnia 2012 r. (II CSK 31/12, E.) wskazał, że zwrot świadczenia spełnionego na podstawie nieważnej umowy pozostaje w związku ze stwierdzeniem nieważności umowy, a nie w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa, ponieważ obowiązek jego spełnienia jest wynikającym z ustawy bezpośrednim następstwem zastosowania cywilnoprawnej sankcji nieważności. Sankcja ta jest konsekwencją stwierdzenia wadliwości umowy, co nie zależy w jakimkolwiek stopniu od statusu podmiotowego stron czynności prawnej ani przedmiotu i celu umowy. Abstrahując od braku tożsamości nieważności bezwzględnej (art. 58 § 1 k.c.) i nieważności (trwałej bezskuteczności) umowy ze względu na usunięcie z niej klauzul abuzywnych i możliwych wątpliwości co do stosowania w obu wypadkach tej samej kondykcji, należy zauważyć, że upadek umowy po usunięciu postanowień niedozwolonych wynika właśnie ze statusu podmiotowego stron tej umowy, w szczególności z posiadania statusu przedsiębiorcy przez bank. Tym samym wspomniany wyrok Sądu Najwyższego, wydany w sprawie gospodarczej pomiędzy przedsiębiorcami i dotyczący kwestii przedawnienia roszczenia, nie może być bezkrytycznie stosowany w relacjach konsumenckich (por. wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 10 stycznia 2022 r., sygn. akt XXVIII C 29/21, Legalis).
Dodatkowo roszczenie powoda o waloryzację kapitału kredytu również zmierza do uzyskania od konsumenta dodatkowej rekompensaty, wykraczającej poza zwrot kapitału wypłaconego z tytułu wykonania umowy, co przyczyniałoby się do wyeliminowania odstraszającego skutku wywieranego na przedsiębiorców poprzez uznanie tej umowy za nieważną. Konsekwentnie zatem należy uznać, że dyrektywa 93/13 stoi na przeszkodzie wykładni prawa krajowego, zgodnie z którą instytucja kredytowa ma prawo żądać od konsumenta tego rodzaju rekompensaty (por. wyrok (...) z dnia 15 czerwca 2023 r. w sprawie C-520/21 Bank M., pkt 85).
Wskazać należy, że to powodowy Bank przygotował wzorzec umowy, który stanowił podstawę do zawarcia wadliwej umowy kredytu, zawierającej w swej treści nieuczciwe warunki umowne, których eliminacja prowadzi do upadku całej umowy. Dlatego nie może on konstruować skutecznie roszczeń wobec konsumenta i to on musi ponieść konsekwencje istnienia w umowie nieuczciwych postanowień.
Mimo, iż faktycznie pozwani znacznie się wzbogacili kosztem Banku korzystając z darmowego kredytu, to Bank nie może jednak żądać żadnej rekompensaty.
Sąd oddalił powództwo również w zakresie w jakiej powód cofnął powództwo po rozpoczęciu rozprawy bez zrzeczenia się roszczenia, wobec braku zgody strony pozwanej na cofnięcie powództwa (art. 203 § 1 k.p.c.).
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania, jak w punkcie 3 sentencji wyroku, zapadło w oparciu o przepis art. 98 k.p.c.
Powoda uznaje się za stronę przegrywającą proces i zasądza koszty procesu na żądanie przeciwnika, gdy powód cofnął pozew bez względu na przyczynę cofnięcia, chyba że wykaże on niezbędność wytoczenia powództwa dla celowego dochodzenia praw lub celowej obrony, z uwzględnieniem okoliczności istniejących w dacie wniesienia pozwu. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy cofnięcie pozwu jest konsekwencją zaspokojenia przez pozwanego wymagalnego w chwili wytoczenia powództwa roszczenia. W rozumieniu przepisów o kosztach procesu (art. 98 k.p.c.) pozwanego należy uznać wówczas za stronę przegrywającą sprawę (postanowienie SN z 12.4.2012 r., II CZ 208/11, Legalis; postanowienie SN z 24.11.2017 r., III CZP 67/17, Legalis).
W niniejszej sprawie cofnięcie pozwu w zakresie żądania zapłaty kwoty 140.573,42 zł było następstwem zarzutu potrącenia podniesionego przez pozwanych mocą którego strony dokonały potrącenia wzajemnych wierzytelności, a biorąc pod uwagę fakt, iż potrącenie ma skutek wsteczny od momentu kiedy potrącenie stało się możliwe, powództwo w tym zakresie należało uznać za przedwczesne – pozwani nie dali powodowi podstaw do wytoczenia niniejszego powództwa. Ponadto, jak już powyżej wskazano, Sąd podziela wyrok (...) z 19 czerwca 2025 r., w sprawie C-396/24 E., zgodnie z którym dochodzenie przez bank zwrotu kapitału kredytu udostępnionego kredytobiorcom w sytuacji, gdy to bank pozostaje dysponentem środków uiszczonych przez kredytobiorców w wykonaniu nieważnej umowy, jest sprzeczne ze skutkiem ochronnym Dyrektywy Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich.
Dodatkowo należy wskazać na stanowisko (...) zawarte w wyroku z dnia 13 lipca 2023 r., C-35/22 ((...) P.), w którym przyjęto, że ze względu na ochronny cel dyrektywy 93/13 w związku z zasadą skuteczności, właściwy sąd krajowy może wziąć pod uwagę istnienie utrwalonego orzecznictwa krajowego stwierdzającego nieuczciwy charakter analogicznych warunków oraz postawę przedsiębiorcy, by stwierdzić jego złą wiarę i stosownie do okoliczności obciążyć go kosztami procesu, które zgodnie z prawem krajowym powinny być poniesione przez konsumenta. Zdaniem Trybunału jeżeli nieuczciwy charakter niektórych standardowych warunków został stwierdzony w utrwalonym orzecznictwie krajowym, można również oczekiwać od instytucji bankowych, że podejmą inicjatywę polegającą na zwróceniu się do swoich klientów, których umowy zawierają takie warunki, przed wytoczeniem przez nich jakiegokolwiek powództwa do sądu, w celu uchylenia skutków tych warunków (pkt 32). Natomiast zaniechanie tej czynności i oczekiwanie na inicjatywę konsumenta, w którym to przypadku instytucja bankowa niezwłocznie uznaje roszczenie przed złożeniem odpowiedzi na pozew, tak aby uniknąć ponoszenia kosztów postępowania, stanowi przejaw złej wiary przedsiębiorcy (pkt 36 i 37).
Odnosząc powyższe stanowisko do niniejszej sprawy, należy wskazać, że orzecznictwo krajowe stwierdzające nieuczciwy charakter warunków umowy dotyczących indeksacji kwoty kredytu do (...) jest od dawna utrwalone, a mimo to strona powodowa konsekwentnie odmawiała uznania nieuczciwego charakteru warunku zawartego w umowie łączącej ją z pozwanymi, czym doprowadziła do wszczęcia procesu z powództwa kredytobiorców oraz niniejszego procesu. Strona powodowa w toku postępowania z powództwa kredytobiorców wbrew utrwalonemu orzecznictwu krajowego stała na stanowisku, iż umowa łącząca strony nie zawiera nieuczciwych warunków i jest ważna, a jednocześnie mimo takiego stanowiska wytoczyła powództwo o zwrot nominalnej kwoty kredytu, będąc przy tym jeszcze wówczas w posiadaniu środków uiszczonych przez pozwanych, przewyższających wartość udostępnionego kapitału kredytu. Powód już od daty zakwestionowania przez pozwanych związania nieuczciwymi warunkami zawartymi w umowie, co nastąpiło w wezwaniu 18 marca 2020 r., powinien liczyć się z trwałą bezskutecznością umową i podjąć negocjacje z konsumentami zmierzające do rozliczenia wzajemnych świadczeń bądź złożyć oświadczenie o potrąceniu własnej wierzytelności o zwrot kapitału kredytu. Powód w sposób uporczywy odmawiał jednak uznania skutku w postaci trwałej bezskuteczności umowy kredytu.
W związku z powyższym powód jest stroną przegrywającą proces w całości i ma obowiązek zwrócić pozwanym niezbędne koszty procesu
Zgodnie z art. 98 § 1 k.p.c. strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Do niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej przez adwokata, w myśl art. 98 § 3 k.p.c., zalicza się wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony.
Strona pozwana poniosła koszty postępowania w łącznej kwocie 5.434 zł, na którą złożyły się: wynagrodzenie pełnomocnika wynoszące 5.400,00 zł, ustalone na podstawie § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800 z późn. zm.) oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa – 34,00 zł.
Od powyższej kwoty pozwanym należą się ponadto odsetki, w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty stosownie do art. 98 § 1 1 zdanie 1 k.p.c.
Sędzia SO Dorota Krawczyk
Z/ odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi powoda.