Wyrok z 24 czerwca 2026, sygn. I C 62/25
W skrócie
Pokaż pozostałe podstawy prawne (5)
Sygn. akt: I C 62/25 upr
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 24 czerwca 2026 roku
Sąd Rejonowy w Człuchowie I Wydział Cywilny w składzie:
|
Przewodniczący: |
Sędzia Sylwia Piasecka |
|
Protokolant: |
sekretarz sądowy O. E. |
po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2026 roku w V.
na rozprawie
sprawy
z powództwa (...) sp. z o.o. z siedzibą w N.
przeciwko (...) (...) S.A. z siedzibą w S.
o zapłatę
1. zasądza od pozwanego (...) (...) S.A. z siedzibą w S. na rzecz powoda (...) sp. z o.o. z siedzibą w N. kwotę 1.127,05 zł (słownie: tysiąc sto dwadzieścia siedem złotych pięć groszy) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 25 września 2024 roku do dnia zapłaty,
2. zasądza od pozwanego (...) (...) S.A. z siedzibą w S. na rzecz powoda (...) sp. z o.o. z siedzibą w N. kwotę 3.387,00 zł (słownie: trzy tysiące trzysta osiemdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia do dnia zapłaty,
3. nakazać pobrać od pozwanego (...) (...) S.A. z siedzibą w S. na rzecz Skarbu Państwa Sądu Rejonowego w Człuchowie kwotę 579,30 zł (słownie: pięćset siedemdziesiąt dziewięć złotych trzydzieści groszy) tytułem nieopłaconych kosztów sądowych.
Sygn akt I C 62/25
UZASADNIENIE
Powód – (...) sp. z o.o. z siedzibą w N., reprezentowany przez profesjonalengo pełnomocnika w osobie adwokata, wniósł pozew przeciwko (...) (...) z siedzibą w S. o zapłatę kwoty 1.127,05 złotych wraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 25 wrzesnia 2024 roku do dnia zapłaty oraz o zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów procesu według norm przepisanych.
W uzasadnieniu wskazał, że w dniu 17 września 2024 roku doszło do zdarzenia, w wyniku którego uszkodzeniu uległ samochód Ł. nr rej. (...) należący do poszkodowanych C. W. (1) i D. W.. Pokrycie kosztów naprawy następuje w niniejszej sprawie z ubezpieczenia AC poszkodowanego. Na skutek uszkodzenia pojazdu w przedmiotowym zdarzeniu, poszkodowany zmuszony został ponieść koszty naprawy, które zgodnie z załączonym do pozwu kosztorysem i fakturą VAT wyniosły 5.675,59 zł brutto.
W wyniku umowy cesji strona powodowa nabyła wierzytelność przysługującą zbywcy wobec strony pozwanej w związku z przedmiotową szkodą komunikacyjną. Strona pozwana została poinformowana o dokonanych cesjach wierzytelności i nie zgłaszała żadnych zastrzeżeń w tym zakresie. Wobec powyższego, zdaniem powoda, brak jest sporu między stronami co do faktu dokonania skutecznego przeniesienia na stronę powodową wierzytelności objętej pozwem. Tym samym strona powodowa stała się legitymowaną czynnie do występowania z niniejszym powództwem. Zgodnie bowiem z treścią z art. 509 § 2 k.c. wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa. Celem i skutkiem przelewu wierzytelności jest przejście na nabywcę ogółu uprawnień przysługujących dotychczasowemu wierzycielowi, który zostaje wyłączony ze stosunku zobowiązaniowego, jaki go wiązał z dłużnikiem. Stosunek zobowiązaniowy nie ulega zmianie, a zmienia się osoba uczestnicząca w nim po stronie wierzyciela (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 grudnia 2006 r., sygn. akt IV CSK 232/06).
Strona powodowa podkreśliła, że strona pozwana w toku postępowania likwidacyjnego dokonała weryfikacji kosztorysu i faktury VAT i wypłaciła stronie powodowej bezsporną kwotę odszkodowania z tytułu naprawy pojazdu uszkodzonego w łącznej wysokości 4.548,54 złotych. Natomiast polisa została zawarta w kwocie brutto, dlatego też odszkodowanie winno był wypłacone w kwocie brutto, co nie było kwestionowane przez pozwaną. Zaznaczył nadto, że poszkodowany miał zawartą umowę ubezpieczenia Autocasco z pozwanym w wariancie SERWIS, w związku z tym rozliczenie szkody nastąpiło na podstawie faktury dokumentującej naprawę pojazdu wystawionej przez zakład dokonujący tej naprawy, zgodnie z postanowieniami ogólnych warunków ubezpieczenia Autocasco. Niezasadnie zatem pozwana zakwestionowała koszty naprawy. Dlatego też stronie pozwanej pozostała do zapłaty niedopłata z tytułu naprawy uszkodzonego pojazdu w wysokości 1.127,05 złotych, która to kwota stanowi wartość przedmiotu sporu w niniejszej sprawie. Sporny pozostaje bowiem koszt naprawy uszkodzonego pojazdu.
Powód wskazał nadto, że odpowiedzialność pozwanej stanowi okoliczność bezsporną w przedmiotowej sprawie i nie była kwestionowana przez pozwaną na żadnym etapie postępowania likwidacyjnego. Wobec powyższego spór sprowadza się do żądania zwrotu pełnej kwoty kosztów naprawy pojazdu, skoro strona pozwana jako ubezpieczyciel AC obowiązany jest zgodnie z polisą w całości zapłacić sumę pieniężną odpowiadającą wysokości poniesionej przez poszkodowanego szkody. Oznacza to obowiązek wypłaty odszkodowania, według rzeczywiście doznanego uszczerbku w majątku poszkodowanego.
Za datę wymagalności roszczenia powód uznał dzień następujący po wypłacie przez pozwanego odszkodowania - 24 września 2024 roku, w którym to dniu pozwany dysponował już wszelkimi informacjami niezbędnymi do zajęcia merytorycznego stanowiska w sprawie.
Nakazem zapłaty z dnia 31 grudnia 2024 roku, wydanym w sprawie I Nc (...), Referendarz sadowy uwzględnił roszczenie strony powodowej w całości i orzekł o kosztach procesu.
W przepisanym terminie pozwany złożył sprzeciw wnosząc o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu według norm przepisanych.
W uzasadnieniu sprzeciwu przyznał, że w wyniku przeprowadzonego postępowania likwidacyjnego na podstawie umowy ubezpieczenia AC, w związku ze szkodą powstałą na skutek zdarzenia w dniu 17 września 2024 roku w samochodzie marki Ł., model Ł. o numerze rejestracyjnym (...), przyjął odpowiedzialność za skutki tego zdarzenia i naprawił szkodę, która została ustalona prawidłowo.
Pozwany zaznaczył, że spór w niniejszej sprawie dotyczy stawki za rbg, którą w toku postępowania likwidacyjnego zweryfikowano ze stawki przedstawionej przez powoda w wysokości 248,00 złotych, na zasadną stawkę w wysokości 171,00 złotych, kosztów jazdy próbnej albowiem pozwany stwierdził brak podstaw do uwzględnienia kosztów jazdy próbnej — brak uszkodzonych elementów układu jezdnego a tym samym konieczności sprawdzenia ich działania po przeprowadzonej naprawie, kosztów mycia pojazdu, które pozwany zakwestionował, wskazując że nie obciążają TU kosztami mycia pojazdu przed rozpoczęciem naprawy oraz po jej zakończeniu. Uwzględnianie każdorazowo kosztów zewnętrznego mycia pojazdu przed naprawą nie jest uzasadnione z uwagi na fakt, iż nie każdy pojazd oddawany do naprawy wymaga takiej operacji — w większości przypadków określenie zakresu uszkodzeń możliwe jest bez konieczności mycia. Z kolei mycie pojazdu po naprawie, w tym usunięcie pyłów, zabrudzeń i past polerskich zawarte jest w normach nakładów czasowych operacji przygotowania do lakierowania (prace wykończeniowe). Ponadto, analizując ofertę usług napraw pojazdów dla klientów indywidualnych, nie jest spotykana praktyka obciążania klienta (płatnika) kosztem mycia pojazdu przed czy po naprawie. Potwierdza to zatem, iż mycie pojazdu uwzględnione jest w kosztach prowadzonej działalności, tym samym w stawce robocizny danego warsztatu.
Pozwana pragnie wskazać, iż §15 ust. 2 pkt 2 lit.a OWU stanowi, iż (...) uznaje koszty naprawy, wynikające z przedstawionych faktur VAT do poziomu: kosztów robocizny ustalonych w oparciu o naprawcze normy czasowe określone przez producenta pojazdu i ujęte w systemie F., C. lub DAT z zastosowaniem stawki za 1 roboczogodzinę, której wysokość zależy od zniesienia w umowie ubezpieczenia procentowego pomniejszenia wartości części (zgodnie z §8 ust. 3 pkt 1). W przypadku gdy w umowie: zniesiono procentowe pomniejszenie wartości części i naprawa pojazdu nastąpiła w innym warsztacie niż warsztat rekomendowany, stosuje się stawkę za 1 roboczogodzinę na poziomie średniej arytmetycznej stawek stosowanych przez warsztaty rekomendowane (...) albo warsztaty rekomendowane nie (...), odpowiednio do kategorii warsztatu wykonującego naprawę, działające na terenie województwa, w którym znajduje się ten warsztat. Zgodnie zaś z §2 ust. 3 OWU kategoria warsztatu to odział warsztatów naprawczych według kryterium posiadania autoryzacji producentów pojazdów (autoryzowane stacje obsługi — (...) i nieautoryzowane stacje obsługi — nie (...)) oraz grup marek i rodzajów naprawianych pojazdów, zaś ust. 18 OWU warsztat rekomendowany to warsztat naprawczy na terenie RP posiadający umowę o współpracy z S., aktualna lista warsztatów rekomendowanych znajduje się na stronie internetowej (...) www.hdi.pl. (...) samym stawka ustalona przez pozwaną w toku likwidacji szkody została ustalona prawidłowo tj. zgodnie z umową ubezpieczenia.
Pozwany zaznaczył nadto, że to nie na nim spoczywa ciężar dowodowy. Stanowiłoby to bowiem naruszenie art. 6 k.c. oraz 232 k.p.c.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 17 września 2024 roku doszło do zdarzenia komunikacyjnego, w wyniku którego uszkodzeniu uległ samochód marki Ł., model Ł. o numerze rejestracyjnym (...), należącego do poszkodowanych C. i D. W..
W dacie szkody pojazd objęty był ochroną ubezpieczeniową, między innymi, z tytułu umowy autocasco zawartą z pozwanym Towarzystwem (...) S.A. z siedzibą w S., na podstawie wniosku z dnia 3 lipca 2024 roku, potwierdzoną polisą ubezpieczeń komunikacyjnych nr (...) z dnia 3 lipca 2024 roku, w wariancie SERWIS.
Umowa obowiązywała w okresie od dnia 19 lipca 2024 roku do dnia 18 lipca 2025 roku i została zawarta na zasadach określonych w OWU oraz we wniosku o ubezpieczenie. Suma ubezpieczenia została określona na kwotę 50.215,00 złotych.
Z dodatkowych informacji zawartych w treści umowy wynikało, że pojazdem będą kierować wyłącznie osoby, które posiadają uprawnienia do kierowania nim od co najmniej 36 miesięcy i ukończyły 25 rok życia, przy czym warunek ten nie dotyczy właściciela/użytkownika pojazdu, suma ubezpieczenia AC ulega pomniejszeniu po wypłacie odszkodowania, wprowadzono udział własny w szkodach AC, powstałych gdy pojazdem kierowała osoba poniżej 26 roku życia lub posiadająca uprawnienia do kierowania nim krócej niż 36 miesięcy, inna niż właściciel/użytkownik pojazdu, brak procentowego pomniejszenia wartości części przy ustaleniu odszkodowania AC.
W treści postanowień Ogólnych Warunków Ubezpieczenia (...)+ ((...) AC+) wskazano, że w przypadku szkody częściowej, to jest w razie uszkodzenia pojazdu w stopniu nie kwalifikującym szkody jako szkoda całkowita, S. ustala wysokość odszkodowania, które obejmuje koszty naprawy pojazdu, mające związek przyczynowy ze zdarzeniem objętym ochroną ubezpieczeniową. Wysokość odszkodowania wyliczana jest przez S. w oparciu o wycenę kosztów naprawy pojazdu. Przy czym wycena kosztów naprawy sporządzona przez S. lub na jej zlecenie według cen brutto (z VAT) w obydwu wariantach ubezpieczenia, to jest SERWIS i KOSZTORYS wykonywana jest na podstawie indywidualnej oceny uszkodzeń pojazdu związanych z przedmiotowym zdarzeniem, z wykorzystaniem do tego celu informacji na temat realnych kosztów naprawy uzyskanych poprzez analizę aktualnej sytuacji rynkowej, której podstawą jest koszt robocizny ustalony w oparciu o naprawcze normy czasowe określone przez producenta pojazdu i ujęte w systemie F. lub C., stawkę za 1 roboczogodzinę ustaloną przez S. na podstawie stawek stosowanych przez warsztaty poza (...) z terenu województwa względem którego dokonano taryfikacji składki, a koszt części zamiennych w wysokości cen podanych w aktualnych polskich wydaniach systemu F. lub C. z uwzględnieniem cen części zamiennych dystrybuowanych poza siecią oficjalnego producenta/importera pojazdu (§15 ust. 1, 2 i 3 OWU).
W przypadku gdy ubezpieczający zawierając umowę ubezpieczenia dokonał wyboru wariantu SERWIS w razie udokumentowania fakturami VAT poniesionych kosztów naprawy wyższych niż przyjęte w sporządzonej przez S. wycenie, z uwzględnieniem zastrzeżeń, o których mowa w ust. 3 (w przypadku braku cen części lub norm czasowych robocizny w systemie F. i C. przyjmuje się ceny i normy pojazdu najbardziej zbliżonego właściwościami techniczno – eksploatacyjnymi), S. uzupełni kwotę odszkodowania do poziomu wynikającego z faktur, nie więcej jednak niż do poziomu cen części podanych w aktualnych polskich wydania systemu F. lub C., opartych na danych producenta/importera pojazdu, nie więcej niż średnie ceny zalecane przez producenta pojazdu lub oficjalnych importerów do stosowania przez ich sieci serwisowe, bez współczynnika korygującego, do poziomu kosztów robocizny ustalonych na podstawie stawki za 1 roboczogodzinę ustalonej w oparciu o średnie stawki stosowane przez warsztaty (...) z terenu województwa, względem którego dokonano taryfikacji składki, gdy w umowie nie zostało zniesione procentowe pomniejszenie wartości części oraz do poziomu kosztów robocizny ustalonych na podstawie stawki za 1 roboczogodzinę ustalonej w oparciu o średnie stawki stosowane przez (...) z terenu województwa, względem którego dokonano taryfikacji składki, gdy w umowie zostało zniesione procentowe pomniejszenie wartości części. Natomiast w przypadku braku możliwości ustalenia stawki średniej dopuszcza się przyjęcie stawki za 1 roboczogodzinę stosowanej indywidualnie przez wykonawcę naprawy, o ile nie przekracza ona 120% stawki za roboczogodzinę – stosowanej przez dany warsztat w naprawach gwarancyjnych, pod warunkiem stwierdzenia przez S. zgodności dokonanej naprawy z zakresem uszkodzeń uznanych przez S., przedstawienia naprawionego pojazdu na żądanie S. w celu dokonania oględzin przez S. (§15 ust. 4).
Wysokość odszkodowania z tytułu szkody częściowej nie mogła być wyższa niż wartość pojazdu bezpośrednio przed zaistnieniem szkody (wg wartości netto w przypadku zawarcia umowy w oparciu o wartość pojazdu netto), sumy ubezpieczenia aktualnej na dzień powstania szkody i sumy ubezpieczenia z dnia zawarcia umowy ubezpieczenia. Przy czym każde wypłacone odszkodowanie pomniejszało sumę ubezpieczenia aż do jej wyczerpania, chyba że w umowie ubezpieczenia odstąpiono od pomniejszenia sumy ubezpieczenia tytułu wypłaconych odszkodowań (§18 ust. 1 i 2).
bezsporne, nadto dowód z innych wniosków dowodowych: polisa k. 21, (...) G. (...)+ ((...) AC+) k. 22 – 23v.
Na podstawie umowy zlecenia zawartej pomiędzy powodem a poszkodowanymi – C. W. (1) i D. W. naprawa uszkodzonego pojazdu została dokonana przez powoda – (...) sp. z o.o. z siedzibą w N.. Koszt naprawy ustalono na kwotę 6.163,65 złotych, przyjmując wysokość stawki za 1 roboczogodzinę w przypadku prac lakierniczych i blacharsko – mechanicznych na kwotę 248,00 złotych.
W toku postępowania likwidacyjnego, pozwany w oparciu o kosztorys naprawy sporządzony przez rzeczoznawcę pozwanego na podstawie zdjęć, przyznał odszkodowanie w wysokości 1.359,08 złotych brutto. Jednocześnie poinformował, że dopłata odszkodowania będzie możliwa po przedstawieniu faktury za naprawę pojazdu.
W dniu 18 listopada 2024 roku powód zawarł z właścicielami uszkodzonego auta – C. W. (2) i D. W. umowę przelewu wierzytelności, która przysługiwała wobec pozwanego z tytułu szkody powstałej w samochodzie marki Ł. o numerze rejestracyjnym (...) i dotyczyła naprawy auta uszkodzonego po weryfikacji w wysokości 1.127,05 złotych.
W dniu 18 listopada 2024 roku powód wystawił fakturę VAT nr (...) na kwotę 5.675,59 złotych, na podstawie której pozwany przyznał dopłatę odszkodowania w wysokości 3.189,46 złotych. Pozwany dokonał korekty w zakresie wysokości stawki za 1 roboczogodzinę do poziomu średniej arytmetycznej stawek stosowanych przez warsztaty rekomendowane (...) odpowiednio do kategorii warsztatu wykonującego naprawę, działających na terenie województwa, w którym znajdował się warsztat dokonujący naprawy. W konsekwencji pozwany przyjął, że wynosi ona w przypadku blacharz/mechanik i lakiernik kwotę 171,00 złotych, a nie 248,00 złotych.
dowód z innych wniosków dowodowych: wydruk kalkulacji naprawy nr (...) z dnia 18 września 2024 roku k. 11 – 13v, wydruk pisma pozwanego z dnia 24 września 2024 roku k. 17, wydruk pisma pozwanego z dnia 28 listopada 2024 roku k. 18, wydruk faktury VAT nr (...) k. 16, 18v, kserokopia umowy przelewu wierzytelności z dnia 18 listopada 2024 roku k. 19, kserokopia pisma z dnia 24 września 2024 roku k. 24, wydruk kalkulacji z dnia 24 września 2024 roku k. 24v – 26.
Zakres naprawy obejmuje elementy tylnej lewej strefy pojazdu wraz z ewentualnymi wymianami technologicznymi w postaci, między innymi, zderzak T, błotnik T - lewa klapa, zestawienie mocujące zderzaka T, nit lewy. Wysokość kosztów naprawy uszkodzonego samochodu marki Ł. o numerze rejestracyjnym (...) z uwzględnieniem technologii naprawy, wymaganych technologią prac kontrolno - pomiarowych przy zastosowaniu ogólnych warunków ubezpieczenia dla wariantu SERWIS, wyniosła kwotę 5 675,59 złotych.
Wysokość rynkowej stawki roboczogodziny za prace mechaniczne - blacharskie na rynku lokalnym oscyluje w granicach od 88,00 złotych do 250,00 złotych netto, natomiast za prace lakiernicze w wysokości od 100,00 złotych do 250,00 złotych netto.
dowód: opinia biegłego sądowego z zakresu techniki motoryzacyjnej z dnia 29 września 2025 roku k. 85 – 86, 89 – 108, kalkulacja naprawy k. 109 – 119, ekspertyza uzupełniająca biegłego sądowego D. E. z dnia 5 lutego 2026 roku k. 156 - 161.
Sąd Rejonowy zważył, co następuje:
Roszczenie zasługuje na uwzględnienie w całości.
Zgodnie z treścią art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2015 roku o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej ((Dz.U. z 2015 r. poz. 1844, tj. Dz.U. z 2025 r. poz. 1526) zakład ubezpieczeń udziela ochrony ubezpieczeniowej na podstawie umowy ubezpieczenia zawartej z ubezpieczającym, natomiast w myśl art. 15 ust. 2 cytowanej ustawy umowa ubezpieczenia ma charakter dobrowolny, z zastrzeżeniem przepisów ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych. Stosownie zaś do treści art. 16 w/w ustawy ogólne warunki ubezpieczenia określają w szczególności prawa i obowiązki każdej ze stron umowy ubezpieczenia oraz zakres odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń.
W niniejszej sprawie znajdują również zastosowanie przepisy kodeksu cywilnego o umowie ubezpieczenia – art. 805 i n. kc oraz postanowienia zawartej przez strony umowy ubezpieczenia autocasco wraz z ogólnymi warunkami ubezpieczenia.
Zgodnie z treścią art. 805 § 1 k.c. przez umowę ubezpieczenia zakład ubezpieczeń zobowiązuje się spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę.
Przy ubezpieczeniu majątkowym świadczenie ubezpieczyciela polega, w szczególności, na zapłacie określonego w umowie odszkodowania, przy czym wysokość odszkodowania powinna również odpowiadać rzeczywistym, uzasadnionym skutkom zdarzenia, z którego wyniknęła szkoda. Zgodnie bowiem z treścią art. 824 1 § 1 k.c., o ile nie umówiono się inaczej, suma pieniężna wypłacona przez ubezpieczyciela z tytułu ubezpieczenia nie może być wyższa od poniesionej szkody. Każdorazowo granice obowiązku naprawienia szkody wyznaczone są przez normalny związek przyczynowy między zdarzeniem wywołującym szkodę a szkodą.
Pod pojęciem szkody, stanowiącej podstawową przesłankę odpowiedzialności odszkodowawczej, należy rozumieć powstałą wbrew woli poszkodowanego różnicę między jego obecnym stanem majątkowym, a takim stanem, jaki zaistniałby, gdyby nie nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę. Wszelka szkoda, rozpatrywana jako uszczerbek o charakterze majątkowym, może mieć w świetle przepisów kodeksu cywilnego (art. 361§2 k.c.) postać dwojaką. Może ona bowiem obejmować zarówno stratę, jakiej doznaje mienie poszkodowanego, wskutek czego poszkodowany staje się uboższy ( damnum emergens czyli szkoda rzeczywista), jak również utratę korzyści, jakiej spodziewać mógł się poszkodowany, gdyby mu nie wyrządzono szkody, wskutek czego poszkodowany nie staje się bogatszy ( lucrum cessans). Podstawę obliczenia wysokości szkody stanowić powinno uchwycenie różnicy między stanem majątku osoby poszkodowanej, który rzeczywiście istnieje po nastąpieniu zdarzenia wywołującego szkodę, a stanem majątku hipotetycznym, pomyślanym jako stan, który urzeczywistniłby się, gdyby nie nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę.
Podstawą skutecznego dochodzenia roszczenia odszkodowawczego jest także wykazanie istnienia pomiędzy określonym zdarzeniem a szkodą normalnego związku przyczynowego (art. 361 §1 k.c.). Tak rozumiany związek przyczynowy zachodzi wówczas, gdy w danym układzie stosunków i warunków oraz w zwyczajnym biegu rzeczy, bez szczególnego zbiegu okoliczności, szkoda jest typowym następstwem określonego rodzaju zdarzeń. Ocena, czy skutek jest normalny powinna być oparta na całokształcie okoliczności sprawy oraz wynikać z zasad doświadczenia życiowego i zasad wiedzy naukowej, specjalnej (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 1956 roku, III CR 515/56, OSNC 1957, nr 1, poz. 24).
Zatem szkoda związana z uszkodzeniem pojazdu może być jedynie częścią całościowego uszczerbku majątkowego, jakiego doznaje podmiot poszkodowany w kolizji drogowej. Tak też było w niniejszej sprawie, w której strona powodowa domagała się kosztów przywrócenia pojazdu do stanu sprzed kolizji.
Należy przy tym przypomnieć, że postępowanie cywilne ma charakter kontradyktoryjny, czego wyrazem jest przede wszystkim dyspozycja art. 232 k.p.c., określająca obowiązek stron do wskazywania dowodów dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne, co z kolei jest potwierdzeniem reguły zawartej w art. 6 k.c., wyznaczającej sposób rozłożenia ciężaru dowodu. Podkreślić przy tym należy, że zasady art. 6 k.c. i 232 k.p.c. nie określają jedynie zakresu obowiązku zgłaszania dowodów przez strony, ale rozumiane muszą być przede wszystkim i w ten sposób, że strona, która nie przytoczyła wystarczających dowodów na poparcie swych twierdzeń ponosi ryzyko niekorzystnego dla siebie rozstrzygnięcia, o ile ciężar dowodu co do tych okoliczności na niej spoczywał. Dlatego też nie jest rzeczą Sądu poszukiwanie za stronę dowodów przez nią nie wskazanych, mających na celu udowodnienie jej twierdzeń (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 grudnia 1996 roku, I CKU 45/96, OSNC 1997, nr 6-7, poz. 76). Dopuszczenie dowodów z urzędu jest bowiem prawem, a nie obowiązkiem Sądu, z którego to prawa powinien szczególnie ostrożnie korzystać, tak by swym działaniem nie wspierać żadnej ze stron procesu. Faktycznie działanie Sądu z urzędu powinno ograniczać się tylko do sytuacji, gdy strona działa bez fachowego pełnomocnika i dodatkowo jest nieporadna.
Wobec powyższego, zgodnie z ogólną regułą wyrażoną w art. 6 k.c. i art. 232 k.p.c. ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Wskazana zasada oznacza, że powód składając pozew powinien udowodnić fakty, które w jego ocenie świadczą o zasadności powództwa. Udowodnienie faktów może nastąpić przy pomocy wszelkich środków dowodowych przewidzianych przez kodeks postępowania cywilnego. Nie ulega także wątpliwości, że co do zasady to na powodzie spoczywa ciężar udowodnienia twierdzeń zawartych w pozwie, bowiem to on domaga się zapłaty i powinien udowodnić zasadność swojego roszczenia. Reguła dotycząca ciężaru dowodu nie może być jednak pojmowana w ten sposób, że ciąży on zawsze na powodzie. W zależności od rozstrzyganych w procesie kwestii faktycznych i prawnych ciężar dowodu co do pewnych faktów będzie spoczywał na powodzie, co do innych z kolei – na pozwanym.
W niniejszej sprawie powód wywodził swoje roszczenia z umowy przelewu wierzytelności z dnia 18 listopada 2024 roku, zawartej z poszkodowanymi C. i D. W. – właścicielami samochodu osobowego marki Ł. o numerze rejestracyjnym (...). Przedmiotem umowy była wierzytelność w wysokości 1.127,05 złotych z tytułu naprawy auta uszkodzonego, która nie została uwzględniona przez powoda podczas weryfikacji kalkulacji i faktury za naprawę auta.
Podkreślić przy tym należy, że przelew wierzytelności z tytułu szkody komunikacyjnej – dokonany w niniejszej sprawie – spowodował nie tylko sukcesję samej wierzytelności, lecz obejmuje również inne elementy składające się na sytuację wierzyciela. Celem i skutkiem przelewu wierzytelności jest bowiem przejście na nabywcę ogółu uprawnień przysługujących dotychczasowemu wierzycielowi, który zostaje wyłączony ze stosunku zobowiązaniowego, jaki go wiązał z dłużnikiem. W konsekwencji stosunek zobowiązaniowy nie ulega zmianie, zmienia się natomiast osoba uczestnicząca w nim po stronie wierzyciela (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 grudnia 2006 roku, IV CSK 232/06, Lex nr 369189). Zgodnie bowiem z treścią art. 509 § 2 k.c. wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, czyli przedmiotem przelewu wierzytelności nie jest jedynie sama możność żądania od dłużnika, by ten spełnił świadczenie.
Przelew wierzytelności powoduje nie tylko sukcesję samej wierzytelności, ale obejmuje także inne elementy składające się na sytuację wierzyciela (por. uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 28 listopada 2006 roku, IV CSK 224/06, Lex nr 462931), w tym również wierzytelności przyszłe (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 kwietnia 2011 roku, IV CSK 422/10, „Monitor Prawa Bankowego” (...)-37).
Nie ulega zatem wątpliwości, że w niniejszej sprawie co do zasady, to na stronie powodowej spoczywał ciężar udowodnienia istnienia dochodzonego pozwem roszczenia, bowiem to ona domagała się zapłaty odszkodowania.
O zakresie odpowiedzialności ubezpieczyciela, na co Sąd zwrócił już uwagę powyżej, decyduje także treść umowy ubezpieczenia, wykładana według zasady określonej w art. 15 ust. 1 ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracji z dnia 11 września 2025 roku (Dz.U. z 2015 r. poz. 1844, tj. Dz.U. z 2025 r. poz. 1526).
Elementami przedmiotowo istotnymi umowy ubezpieczenia jest z jednej strony zobowiązanie do spełnienia określonego świadczenia przez Ubezpieczyciela w razie zajścia określonego w umowie wypadku, z drugiej zaś strony zobowiązanie do zapłaty składki przez Ubezpieczającego. Ubezpieczający w zamian za opłaconą składkę uzyskuje od ubezpieczyciela ochronę przed wystąpieniem określonego wypadku, natomiast ubezpieczyciel spełnia świadczenie, w celu zwolnienia się z ciążącego na nim zobowiązania. Wypadek ubezpieczeniowy jest to zdarzenie, w razie zajścia którego ubezpieczyciel zobowiązuje się spełnić określone w umowie ubezpieczenia świadczenie.
Uwzględniając charakter umowy ubezpieczenia określony przez przepisy kodeksu cywilnego należy przyjąć, że ograniczają one istotnie możliwość przypisania ubezpieczającemu takiego nienależytego wykonania umowy, które prowadzi do zwolnienia z odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń. Przewidują bowiem co do zasady obowiązek wypłaty odszkodowania w przypadku zajścia wypadku ubezpieczeniowego przewidzianego w umowie ubezpieczenia. Podstawowym obowiązkiem ubezpieczającego jest zaś uiszczenie odpowiednio skalkulowanej przez zakład ubezpieczeń składki, która uwzględnia poziom jego ryzyka (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 grudnia 2007 roku, sygn. akt II CSK 375/07, opubl. LEX nr 492168, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 czerwca 1983 roku, sygn. akt I CR 189/83, opubl. OSNC 1984/4/45, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 maja 2000 roku w sprawie o sygn. akt I CKN 744/98, opub. LEX nr 50833).
O powstaniu odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń nie decyduje wyłącznie powstanie po stronie ubezpieczającego cywilnoprawnego obowiązku naprawienia szkody wyrządzonej osobie trzeciej, lecz wystąpienie wypadku ubezpieczeniowego. Wypadek ubezpieczeniowy jest natomiast zdarzeniem, które strony umowy ubezpieczenia określiły jako przyczynę uzasadniającą odpowiedzialność zakładu ubezpieczeń. Swoboda kształtowania stosunku umownego umożliwia ułożenie go w taki sposób, że ochroną ubezpieczeniową będzie objęta tylko odpowiedzialność cywilna ubezpieczającego powstała przy zachowaniu określonych wymagań dodatkowych. Z uwagi na cel umowy ubezpieczenia, jakim jest zapewnienie ubezpieczającemu rzeczywistej ochrony, konieczne jest, aby umowa lub stanowiące jej część ogólne warunki ubezpieczenia precyzowały, w sposób nie budzący wątpliwości już w chwili zawarcia umowy, jakie zdarzenia są, a jakie już nie są objęte odpowiedzialnością zakładu ubezpieczeń (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 maja 2009 roku, sygn. akt III CSK 300/08, opubl. LEX nr 584752).
Istotnym jest również, że przed zawarciem umowy ubezpieczenia zakład ubezpieczeń obowiązany jest doręczyć ubezpieczającemu tekst ogólnych warunków ubezpieczenia, które określają m.in. sposób ustalania wysokości szkody oraz warunki wypłaty odszkodowania (art. 812 § 1 i 2 kc).
W przedmiotowej sprawie bezspornym między stronami był fakt zaistnienia zdarzenia w dniu 17 września 2024 roku, w wyniku którego doszło do uszkodzenia samochodu marki Ł., model Ł. o numerze rejestracyjnym (...), jak również okoliczność, iż w dacie zdarzenia komunikacyjnego samochód objęty był ubezpieczeniem autocasco w pozwanym Towarzystwie, w wariancie Serwis. Niewątpliwym była również okoliczność, że pojazd został naprawiony, a wysokość stawki 1 rbg za prace blacharko – mechaniczne i lakiernicze ustalono na poziomie 248,00 złotych oraz, że w postępowaniu likwidacyjnym pozwany uznał swoją odpowiedzialność i po dokonaniu korekty wysokości stawki za robociznę do kwoty 171,00 złotych - wypłacił tytułem naprawienia szkody kwotę 4.548,54 złotych.
Przedmiotem sporu nie była zatem zasada odpowiedzialności pozwanego za przedmiotową szkodę, a wyłącznie wysokość poniesionej szkody – która zdaniem pozwanego przekracza przyznane już i wypłacone odszkodowanie - a w konsekwencji także zakresu odpowiedzialności pozwanego.
Zgodnie z Ogólnymi Warunkami Ubezpieczenia (§15) w przypadku szkody częściowej, to jest w razie uszkodzenia pojazdu w stopniu nie kwalifikującym szkody jako szkody całkowitej, S. ustala wysokość odszkodowania, które obejmuje koszty naprawy pojazdu związane ze zdarzeniem objętym ochroną ubezpieczeniową. W wariancie Serwis wysokość odszkodowania ustalana jest przez S. w kwocie brutto (VAT) na podstawie indywidualnej oceny uszkodzeń pojazdu związanych z przedmiotowym zdarzeniem, z wykorzystaniem do tego celu informacji na temat realnych kosztów naprawy uzyskanych przez analiz aktualnej sytuacji rynkowej. Przy czym wyłącznie w przypadku gdy ubezpieczający zawierając umowę ubezpieczenia dokonał wyboru wariantu Serwis w razie udokumentowania fakturami VAT poniesionych kosztów naprawy wyższych niż przyjęte w sporządzonej przez S. wycenie, z uwzględnieniem zastrzeżeń, S. uzupełni kwotę odszkodowania do poziomu wynikającego z w/w faktur, nie więcej jednak niż do poziomu cen części podanych w aktualnych polskich wydaniach systemu (...), (...) lub (...), opartych na danych producenta/ importera pojazdu, z zastrzeżeniem zapisów ust. 3-8 (1), kosztów robocizny ustalonych w oparciu o naprawcze normy czasowe określone przez producenta pojazdu i ujęte w systemie F. i C., nie więcej niż średnie ceny zalecane przez producenta pojazdu lub oficjalnych importerów do stosowania przez ich sieci serwisowe, bez uwzględnienia współczynnika korygującego, do poziomu kosztów robocizny ustalonych na podstawie stawki za 1 roboczogodzinę ustalonej w oparciu o średnie stawki stosowane przez warsztaty (...) z terenu województwa, względem którego dokonano taryfikacji składki, gdy w umowie nie zostało zniesione procentowe pomniejszenie wartości części oraz do poziomu kosztów robocizny ustalonych na podstawie stawki za 1 roboczogodzinę ustalonej w oparciu o średnie stawki stosowane przez (...) z terenu województwa, względem którego dokonano taryfikacji składki, gdy w umowie nie zostało zniesione procentowe pomniejszenie wartości części. W przypadku braku możliwości ustalenia stawki średniej dopuszcza się przyjęcie stawki za 1 roboczogodzinę stosowanej indywidualnie przez wykonawcę naprawy, o ile nie przekracza ona 120% stawki za roboczogodzinę – stosowanej przez dany warsztat w naprawach gwarancyjnych, pod warunkiem stwierdzenia przez S. zgodności dokonanej naprawy z zakresem uszkodzeń uznanych przez S., przedstawienia naprawionego pojazdu na żądanie S. w celu dokonania oględzin przez S..
W ocenie Sądu, powyższe postanowienia umowne jednoznacznie określają sposób ustalenia rynkowej stawki roboczogodziny i nie pozostawiają – wbrew pozorom - ubezpieczycielowi dowolności w jej arbitralnym korygowaniu, a ewentualne zakwestionowanie stawki przyjętej przez warsztat naprawczy wymaga wykazania – zgodnie z regułą rozkładu ciężaru dowodu wynikającą z art. 6 kc – iż stawka ta przekracza wskazaną w umowie średnią arytmetyczną. Tymczasem pozwany ubezpieczyciel, kwestionując wysokość stawki za roboczogodzinę, ograniczył się jedynie do jej obniżenia w sporządzonej kalkulacji szkody, nie przedstawiając przy tym żadnych miarodajnych dowodów potwierdzających, że stawka zastosowana przez warsztat naprawczy przewyższa średnią arytmetyczną stawek obowiązujących w porównywalnych warsztatach na terenie właściwego województwa, tj. województwa (...). W szczególności pozwany nie wykazał metodologii wyliczenia rzekomej średniej, do której się odwoływał.
W konsekwencji Sąd uznał, że stanowisko pozwanego w tym zakresie ma charakter gołosłowny i nie może stanowić podstawy do obniżenia należnego odszkodowania, tym bardziej, że z opinii biegłego sądowego D. E. z dnia 29 września 2025 roku oraz ekspertyzy uzupełniającej z dnia 30 października 2025 roku jednoznacznie wynika, że wysokość kosztów naprawy uszkodzonego samochodu z uwzględnieniem technologii naprawy i wymaganych prac kontrolno – pomiarowych obejmującej elementy tylnej lewej strefy pojazdu marki Ł. o numerze rejestracyjnym (...) wraz z ewentualnymi wymianami technologicznymi, przy zastosowaniu ogólnych warunków ubezpieczenia dla wariantu SERWIS, została ustalona przez powoda na kwotę 5.675,59 złotych, która mieści się w kosztach naprawy ustalonych przez biegłego sądowego na kwotę 5.736,60 złotych. Istotnym jest również, że wysokość rynkowej stawki roboczogodziny za prace mechaniczno - blacharskie i lakiernicze ustalona przez powoda na kwotę 248,00 złotych mieści się w stawkach roboczogodziny występujących na rynku lokalnym, które oscyluje w granicach od 88,00 złotych do 250,00 złotych netto w przypadku prac mechaniczno – blacharskich i od 100,00 złotych do 250,00 złotych netto – w przypadku prac lakierniczych (dowód: opinia biegłego sądowego z zakresu techniki motoryzacyjnej z dnia 29 września 2025 roku k. 85 – 86, 89 – 108, kalkulacja naprawy k. 109 – 119, ekspertyza uzupełniająca z dnia 5 lutego 2026 roku k. 156 - 161).
Sąd dał wiarę opiniom biegłego sądowego, albowiem zostały ona sporządzone zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa. Ponadto są szczegółowe, jasne i spójne, a także odnoszą się do postanowień zawartych w OWU AC. Sąd nie miał również wątpliwości co do treści opinii i poczynionych w nich ustaleń, traktując stanowisko pozwanego kwestionującego treść opinii jako gołosłowną polemikę nie znajdującą poparcia w pozostałym materiale dowodowym. Tym bardziej, że z samych zapisów (...)+ ((...) AC+) wynika, że w przypadku gdy ubezpieczający zawierając umowę ubezpieczenia dokonał wyboru wariantu Serwis w razie udokumentowania fakturami VAT poniesionych kosztów naprawy wyższych niż przyjęte w sporządzonej przez S. wycenie, S. uzupełni kwotę odszkodowania do poziomu wynikającego z w/w faktur, nie więcej jednak niż do poziomu kosztów robocizny ustalonych na podstawie stawki za 1 roboczogodzinę ustalonej w oparciu o średnie stawki stosowane przez warsztaty poza (...) z terenu województwa, względem którego dokonano taryfikacji składki, gdy w umowie nie zostało zniesione procentowe pomniejszenie wartości części. Zatem poszkodowany miał możliwość skorzystania z warsztatu nie współpracującego z pozwanym, co uczynił, albowiem umowy łączące pozwanego z warsztatami współpracującymi z pozwanym, w ocenie Sądu, wiązały wyłącznie te strony stosunku prawnego.
Ponadto z treści pism pozwanego z dnia 24września 2024 roku i 28 listopada 2024 roku jednoznacznie wynika, że pozwany przewidywał możliwość dopłaty odszkodowania po przedstawieniu faktury za naprawę pojazdu, co zresztą uczynił dopłacając kwotę 3.189,49 złotych, jak również, że szczegółowe zasady ustalania wysokości odszkodowania znajdują się w OWU Autocasco.
Dlatego też, w ocenie Sądu, samo twierdzenie o zawyżeniu stawki, niepoparte konkretnymi danymi rynkowymi, nie spełnia wymogów dowodowych i nie podważa prawidłowości kosztów naprawy poniesionych przez poszkodowanego.
Mając zatem na uwadze powyższe, Sąd przyjął, że brak było podstaw do korekty stawki roboczogodziny zastosowanej przez warsztat wykonujący naprawę, a tym samym należało uwzględnić ją w pełnej wysokości przy ustalaniu należnego odszkodowania.
O odsetkach ustawowych za opóźnienie Sąd orzekł zgodnie z żądaniem powoda, uwzględniając przy tym treść przepisów art. 481 § 1 i 2 kc w zw. z art. 817 §1 kc. Wymagalność roszczenia w stosunku do zakładu ubezpieczeń powstaje w terminie 30 dni licząc od dnia otrzymania zawiadomienia o wypadku, chyba, że w powyższym terminie wyjaśnienie okoliczności koniecznych do ustalenia jego odpowiedzialności lub wysokości odszkodowania okazało się niemożliwe.
Z akt sprawy wynika, iż decyzja ubezpieczyciela w przedmiocie wypłaty odszkodowania została wydana w dniu 24 września 2024 roku, w związku z czym zasadnym było przyznanie odsetek na rzecz powódki zgodnie z jej żądaniem. Pozwany jest bowiem podmiotem profesjonalnie zajmującym się likwidacją szkód, zatem powinien on dołożyć należytej staranności w zakresie ustalenia wysokości stawki za roboczogodzinę.
Wobec powyższego Sąd orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku.
O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1, 1 1 i 3 kpc w związku z art. 99 kpc w zw. z art. 109 § 2 kpc zgodnie z ogólną zasadą, że strona która proces przegrała jest zobowiązana do zwrotu przeciwnikowi poniesionych przez niego kosztów procesu.
Strona pozwana przegrała proces w całości, natomiast koszty procesu w niniejszej sprawie - po stronie powoda wyniosły kwotę 3.387,00 złotych i obejmowały opłatę stałą od pozwu w wysokości 100,00 złotych, opłatę skarbową od pełnomocnictwa w wysokości 17,00 złotych, wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika powoda będącego adwokatem w wysokości 270,00 złotych (słownie: dwieście siedemdziesiąt złotych) zgodnie z treścią § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2026 r., poz. 215) i zaliczkę na biegłego sądowego z zakresu techniki samochodowej w wysokości 3.000,00 złotych, która w całości został wykorzystana na wynagrodzenie biegłego sądowego D. E. za sporządzenie opinii w sprawie z dnia 29 września 2025 roku.
Zgodnie z treścią art. 98 §1 1 kpc od kwoty zasądzonej tytułem zwrotu kosztów procesu należą się odsetki, w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty. Jeżeli orzeczenie to jest prawomocne z chwilą wydania, odsetki należą się za czas po upływie tygodnia od dnia jego ogłoszenia do dnia zapłaty, a jeżeli orzeczenie takie podlega doręczeniu z urzędu – za czas po upływie tygodnia od dnia jego doręczenia zobowiązanemu do dnia zapłaty.
Wobec powyższego Sad orzekł jak w punkcie 2 sentencji wyroku.
O kosztach sądowych Sąd orzekł na mocy art. 113 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. 2005 Nr 167, poz. 1398, tj. Dz.U. z 2025 r. poz. 1228), który stanowi, że kosztami sądowymi, których strona nie miała obowiązku uiścić lub których nie miał obowiązku uiścić kurator albo prokurator, sąd w orzeczeniu kończącym sprawę w instancji obciąży przeciwnika, jeżeli istnieją do tego podstawy, przy odpowiednim zastosowaniu zasad obowiązujących przy zwrocie kosztów procesu.
W przedmiotowej sprawie Skarb Państwa – Sąd Rejonowy w Człuchowie tymczasowo pokrył część kosztów wynagrodzenia biegłego sądowego D. E. za sporządzenie opinii w wysokości 579,30 złotych, albowiem uiszczona przez powoda zaliczka w wysokości 3.000,00 złotych nie pokryła kosztów wynagrodzenia w całości.
Zatem, skoro strona pozwana przegrała proces, to zgodnie z cytowanym przepisem winna ona ponieść te koszty.
Dlatego też Sąd orzekł jak w punkcie 3 sentencji wyroku.