Uzasadnienie z 17 kwietnia 2026, sygn. IV Ka 128/26

Formularz UK 2

Sygnatura akt

IV Ka 128/26

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1

1.  CZĘŚĆ WSTĘPNA

1.1.  Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego w Tomaszowie Maz. z dnia 12 listopada 2025 roku w sprawie II K 145/25.

1.2.  Podmiot wnoszący apelację

☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☒ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

1.3.  Granice zaskarżenia

1.1.1.  Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☒co do winy

☒co do kary

☐co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.1.2.  Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☒art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐art. 439 k.p.k.

☐brak zarzutów

1.4.  Wnioski

☒uchylenie

☒zmiana

2.  Ustalenie faktów w związku z dowodami
przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

1.5.  Ustalenie faktów

1.1.3.  Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.1.1.

1.1.4.  Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.2.1.

1.6.  Ocena dowodów

1.1.5.  Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

1.1.6.  Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

3.  STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

3.1.

Naruszenie prawa procesowego - art. 4, 7, 92 i 424 KPK poprzez wydanie wyroku z całkowitym pominięciem treści wyjaśnień składnych przez oskarżonego, co skutkowało uznaniem go za winnego popełnienia przestępstw z art. 178a § 1 KK.

Rażąca niewspółmierność kary poprzez orzeczenie jej bez warunkowego zawieszenia jej wykonania.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Analizując w zakresie czynów I i II całokształt zebranych w sprawie dowodów należy uznać, że sąd rejonowy zebrał je w sposób wystarczający do merytorycznego rozstrzygnięcia i nalżycie ocenił, co pozwoliło mu na wyprowadzenie prawidłowych ustaleń faktycznych co do sprawstwa oskarżonej. Sąd ten ustosunkował się do istotnych dowodów w sprawie, i stanowisku swemu dał wyraz w zasługującym na aprobatę uzasadnieniu. Dlatego też podzielając ocenę dowodów zaprezentowaną przez sąd merytoryczny, sąd okręgowy nie widzi zasadniczych powodów, aby powtarzać okoliczności wyprowadzone w motywach zaskarżonego wyroku, co wiązałoby się z cytowaniem ich obszernych fragmentów. Poczynione przez sąd ustalenia faktyczne znajdują bowiem odpowiednie oparcie w zebranym w sprawie materiale dowodowym, który został poddany analizie oraz ocenie, respektującej wymogi art. 4 KPK, art. 5 KPK, art. 7 KPK, art. 410 KPK. Konfrontując ustalenia faktyczne z przeprowadzonymi na rozprawie głównej dowodami trzeba stwierdzić, iż dokonana przez sąd rejonowy rekonstrukcja zdarzeń i okoliczności popełnienia przypisanych oskarżonemu czynów nie wykazuje błędu i jest zgodna z przeprowadzonymi dowodami, którym sąd ten dał wiarę i się na nich oparł.

Sąd odwoławczy w związku z zarzutami apelacji musi jednak podnieść, że:

- w odniesieniu do czynu I oskarżony około godziny 06:30 w G., prowadzonym samochodem uderzył w szlaban przy budynku. Po szarpaniu zapory i krótkiej przepychance słownej z B. G., B. B. zostawił swój samochód i poszedł do hotelu (...), gdzie zatrzymała go policja. Pobrano od niego krew: I pobranie godz.9.00 – wynik badania 1,68 promila; II pobranie godz. 9.30 -wynik badania 1,63 promila. W wyjaśnieniach oskarżony podał, że w hotelu pomiędzy godziną 7.00, a około 9.00 wypił 0.5 litra wódki kolorowej i 8 piw 0,5 litra;

- w odniesieniu do czynu II oskarżony około godziny 11:04 samochodem osobowym wjechał na parking sklepu w K.; próbując odjechać uszkodził inny samochód. Świadek S. R. próbował z nim porozmawiać., ale kierujący odszedł. Policja przyjechała po upływie 2-3 minut. W wyjaśnieniach oskarżony podał, że w domu w międzyczasie wypił 0.5 litra wódki kolorowej i 4 piwa 0,5 litra. Kiedy wrócił do samochodu został zatrzymany przez funkcjonariuszy. Pobrano od niego krew: I pobranie godz.12.15 – wynik badania 2,47 promila; II pobranie godz. 12. 40 -wynik badania 2, 33 promila.

Po spożyciu alkoholu można wyróżnić trzy etapy jego przemian w organizmie: fazę wchłaniania, która rozpoczyna się natychmiast po jego spożyciu. Najważniejszymi parametrami tej fazy jest najwyższe (szczytowe) stężenie alkoholu we krwi i czas niezbędny do jego osiągnięcia. Punkt, w którym występuje najwyższe stężenie oznacza najczęściej zmianę z rosnącego na malejące stężenie alkoholu we krwi; fazę dystrybucji alkoholu często nazywaną wyrównaniem stężeń w tkankach i płynach ustrojowych; fazę eliminacji alkoholu.

Oskarżony w wyjaśnieniach twierdził, iż w zasadzie do samego zatrzymania w obu przypadkach spożywał sukcesywnie deklarowane ilości alkoholu; negował, aby alkohol pił przed prowadzeniem samochodu.

Z opinii biegłego toksykologa wynika, że:

- w przypadku czynu I i II oskarżony był w fazie eliminacji alkoholu we krwi;

- w przypadku czynu I maksymalne stężenie alkoholu w krwi oskarżonego po upływie 30- 40 minut po zakończeniu konsumpcji w przekraczałoby 2,80 promila, a maksymalne wyniosłoby około 4,62 promila;

- w przypadku czynu II maksymalne stężenie alkoholu w krwi oskarżonego po upływie 30- 40 minut po zakończeniu konsumpcji w przekraczałoby 2,80 promila, a maksymalne wyniosłoby około 3,26 promila;

- deklaracje B. B. odnośnie spożytego alkoholu w żaden sposób nie pasują do stężeń ujawnionych podczas badania krwi i określone w nich wyniki nie pochodzą od deklarowanej przez oskarżonego ilości spożytego alkoholu w każdym przypadku.

W wyniku przeprowadzonych badań na zawartość alkoholu we krwi oraz specjalistycznej wiedzy z zakresu alkohologii sądowej biegły przyjął, że konsumpcja deklarowanych przez B. B. ilości alkoholu spożytych wg niego w dniu 2 lipca i 12 października 2024 roku „stoi w sprzeczności” z wynikami analizy; sformułowanie „stoi w sprzeczności” wypływa z faktu, że choć obliczenia te mają charakter orientacyjny, na podstawie uzyskanych wyników można kategorycznie stwierdzić, że deklarowana konsumpcja alkoholu w obu przypadkach nie miała związku z otrzymanymi wynikami badań stężenia alkoholu we krwi.

Kategorycznie można odrzucić założenie, że w chwili obu zdarzeń podejrzany B. B. był trzeźwy a ujawniona podczas badań obecność alkoholu
w organizmie spowodowana została konsumpcją alkoholu po zdarzeniach. Z przebiegu alkoholemii oraz toksokinetyki alkoholu obu przypadków wynika, że uzyskanie takich stężeń alkoholu we krwi – w wyniku spożycia deklarowanych przez podejrzanego ilości – jest fizjologicznie niemożliwe.

W chwili prowadzenia pojazdu bezpośrednio przed godz. 6:30 w dniu 22 lipca 2024 roku oraz przed 11:04 w dniu 12 października 2024 roku B. B. znajdował się w stanie nietrzeźwości na poziomie ok. 2,0 i 2,6 ‰ alkoholu we krwi.

Opinię biegłego ocenia sąd i to ten organ procesowy decyduje, czy jest ona dla niego zrozumiała i przekonująca w treści, czy odpowiada na pytania zakreślające jej przedmiot i granice, czy jest wewnętrznie spójna i niesprzeczna oraz czy nie rodzi wątpliwości co do jej merytorycznej trafności. Jeżeli opinia spełnia powyższe wymogi, to sąd nie ma obowiązku dopuszczania dowodu z dalszej opinii biegłego tylko dlatego, że złożona opinia jest niekorzystna dla strony. Sąd I instancji uznał opinię toksykologiczną za jasną, pełną fachową, odpowiadającą merytorycznie na wszystkie pytania, której wnioski zostały pobudowane fachową wiedzą. Sąd odwoławczy podziela tą ocenę.

Podstawą oceny dowodu z opinii biegłego przez sąd orzekający nie może być, z natury rzeczy, polemika stron, z czysto fachowymi opiniami specjalistów, a jedynie jej analiza logiczna. Jeżeli intencją skarżącego jest zakwestionowanie jakości opiniowania biegłego, to właściwym zarzutem powinien być zarzut naruszenia art. 201 KPK. Zakwestionowanie w apelacji opinii biegłego wiąże się z koniecznością wykazania, że istniały konkretne okoliczności określone w art. 201 KPK. O wadliwości sporządzonej opinii nie może decydować jedynie subiektywne twierdzenie strony z niej niezadowolonej. Skarżąca w żaden sposób nie wykazała, na czym miałoby polegać naruszenie tego przepisu.

Resumując, sąd odwoławczy musi podnieść, iż:

- przy deklarowanym sposobie picia w czasie badań krwi oskarżony powinien być w fazie wchłaniania, co podważa także nadpijanie przez niego alkoholu po opuszczeniu samochodu;

- w obu przypadkach zeznania świadków wskazują na takie okoliczności dotyczące zachowania sprawcy, które wskazywały, że w chwili inkryminowanych czynów znajdował się on pod wpływem alkoholu;

- w przypadku czynu II oskarżony był dodatkowo pod wpływem środków odurzających;

-kreując zdarzenia drogowe z udziałem świadków oskarżony mógł przypuszczać, że będzie wezwana policja; spożycie alkoholu byłoby więc z punktu widzenie jego interesu nieracjonalne i teza taka ma charakter obronny;

- o wartości dowodowej nie decyduje to, czy poszczególne dowody są korzystne albo niekorzystne dla oskarżonego, ale treść każdego z dowodów konfrontowana z innymi dowodami. Istotne także jest, by stanowisko takie zostało należycie i przekonująco uzasadnione, a ocena ta była wszechstronna. Podstawą ustaleń co do sprawstwa oskarżonego może być opinia biegłego toksykologa oparta nie budzących wątpliwości ustaleniach dotyczących przedmiotowych zdarzeń ( okolicznościach jego zatrzymań, czasu pobrania materiału badawczego, jego wyników ), jeżeli relacje oskarżonego nie mogą stanowić przeciwwagi do analiz tego specjalistycznego opracowania, z uwagi na ich całkowitą nieracjonalność.

Zarzut rażącego naruszenia art. 7 KPK wymaga wykazania wad w sposobie dokonania oceny konkretnych dowodów, podczas gdy apelacja kwestionuje jedynie wynik oceny domagając się podzielenia oceny dokonanej przez jej autora. Przepisu art. 410 KPK nie można rozumieć w ten sposób, że każdy z przeprowadzonych dowodów ma stanowić podstawę ustaleń faktycznych. Nie można czynić skutecznego zarzutu obrazy tego przepisu, w sytuacji gdy sąd uczynił podstawą swoich ustaleń wersję zdarzeń przestawioną przez świadka, pomawiającego oskarżonego, jeśli nie ma dowodu z wyjaśnień samego oskarżonego, które nie mogły stanowić podstawy owych ustaleń.

Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych jest słuszny tylko wówczas, gdy zasadność ocen i wniosków, wyprowadzonych przez sąd orzekający z okoliczności ujawnionych w toku przewodu sądowego, nie odpowiada prawidłowości logicznego rozumowania, nie może on natomiast sprowadzać się do samej polemiki z ustaleniami sądu. Przy czym jest to aktualne przy zarzucie błędu o charakterze „dowolności”. Tego typu zarzut co do błędu w ustaleniach faktycznych to bowiem, jak zasadnie się wskazuje, nie sama odmienna ocena materiału dowodowego przez skarżącego, lecz wykazanie, jakich konkretnych uchybień w świetle wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego dopuścił się sąd w dokonanej ocenie materiału dowodowego. Takich przekonujących argumentów apelacja w odniesieniu do ustaleń dotyczących sprawstwa oskarżonego nie podniosła.

Wbrew odmiennym twierdzeniom zawartym w apelacji, mającym charakter polemiczny – nie ma podstaw, ani do skutecznego kwestionowania dokonanej przez sąd I instancji oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, ani też poczynionych na podstawie tego materiału dowodowego ustaleń faktycznych odnośnie sprawstwa oskarżonego.

Apelacja obrońcy podważa stanowisko sądu przede wszystkim z pozycji własnych subiektywnych ocen wymowy przeprowadzonych na rozprawie dowodów, przy wybiórczym i subiektywnym ujęciu ich zakresu, charakteru i treści.

Podniesione wyżej okoliczności, a także inne wskazane w motywach zaskarżonego wyroku dały jednak podstawę do poczynienia ustaleń faktycznych dotyczących sprawstwa oskarżonego.

Oskarżony prezentuje swój własny przebieg zdarzeń i własną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, zasadniczo inną od tej, jaką ustalił sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Oskarżony ma prawo dokonywać i przedstawiać własną wersję zdarzenia i własną ocenę zgromadzonych dowodów, rzecz jednak w tym, że – w odróżnieniu od sądu rozpoznającego sprawę – wersja ta pozostaje w rażącej sprzeczności z zebranymi dowodami tworzącymi logiczną całość. Tymczasem stanowisko skarżącego opiera się na wybiórczym eksponowaniu dowodów, bez analizy szeregu dowodów przeczących linii obrony B. B.. Jeśli oskarżony podejmuje aktywną obronę, przedstawiając wersję przeciwną do tezy oskarżenia, przejmuje on ciężar uwiarygodnienia, a co najmniej współmiernego uprawdopodobnienia swojej wersji, a więc wsparcia jej dowodami lub informacjami, choćby pośrednio świadczącymi o możliwości takiego przebiegu zdarzeń. Z drugiej strony ułomności dowodów obciążających nie można stawiać na równi z ułomnościami dowodów odciążających. Nie można powoływać się na rzekome naruszenie rozkładu ciężaru dowodu w procesie karnym, gdy przyjęcie przez sąd I instancji wersji odmiennej od podawanej przez oskarżonego wynika po prostu z niedania wiary oskarżonemu i obdarzenia w tym zakresie wiarygodnością innych dowodów, przeprowadzonych w sprawie, w ramach tzw. swobodnej oceny dowodów. Oskarżony nie ma obowiązku dowodzenia swej niewinności ani obowiązku dostarczania dowodów na swoją niekorzyść (art. 74 § 1 KPK ). Z racji tego, że chroni go domniemanie niewinności, linia obrony i stopień aktywności w tym zakresie pozostawiony jest jego wyborowi. Oskarżony nie może być przymuszany do dostarczania dowodów przeciwko sobie. Ich wykrycie i procesowe utrwalenie należy do organów ścigania i oskarżyciela. W przypadku ich złożenia, stanowią one specyficzny dowód w procesie karnym – z jednej strony bowiem pochodzą od osoby, która w zakresie zdarzenia będącego przedmiotem osądu może dysponować najszerszą wiedzą, a z drugiej strony jest bezpośrednio i osobiście zainteresowana wynikiem procesu. Okoliczność ta sama w sobie nie przesądza o niewiarygodności wyjaśnień oskarżonego. W sytuacji jednak negowania sprawstwa, osoba taka - z natury rzeczy - zainteresowana jest przedstawieniem siebie w korzystnym położeniu. W takim układzie procesowym, ocena pochodzących od niej depozycji procesowych, winna być dokonana z należytą ostrożnością - na podstawie wszystkich przeprowadzonych dowodów, ocenianych swobodnie z uwzględnieniem zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego (art. 7 KPK ). Wymogom tym sprostał sąd rejonowy. Wyjaśnienia oskarżonego mają charakter obronny. Z uwagi na swoją sprzeczność z podstawowymi dowodami i okolicznościami, nie zdołały zachwiać w tym zakresie wersją aktu oskarżenia. Dlatego słusznie sąd rejonowy w zasadniczych elementach związanych z odpowiedzialnością prawnokarną odmówił wiary oskarżonemu. Argumentów sądu co do dokonanej oceny dowodów – pominąć się nie da, ponieważ są racjonalne i zakotwiczone w zasadach doświadczenia życiowego – zasługują na aprobatę. Sąd I instancji przeprowadził analizę każdego istotnego dowodu, tak dowodu uznawanego za niewiarygodny, jak też takiego dowodu, który został przyjęty za podstawę ustaleń faktycznych, oraz dokonał też analizy całokształtu zebranych dowodów w ich wzajemnym powiązaniu, z dbałością o odzwierciedlenie ich treści i obiektywizm wniosków co do sprawstwa oskarżonego.

Nie można w niniejszej sprawie zarzucać, że niektóre dowody nie stanowiły podstawy ustaleń faktycznych, jeśli sąd je rozważył i ocenił na płaszczyźnie art. 7 KPK jako niewiarygodne. Odrzucenie przez sąd pewnych dowodów w końcowej ocenie, przy jednoczesnym uwzględnieniu innych dowodów, stanowi przecież uprawnienie sądu. Kontrola instancyjna oceny dowodów nie obejmuje sfery przekonania sędziowskiego, jaka wiąże się z bezpośredniością przesłuchania, sprowadza się natomiast do sprawdzenia, czy ocena ta nie wykazuje błędów natury faktycznej (niezgodności z treścią dowodu, pominięcia pewnych dowodów) lub logicznej (błędności rozumowania i wnioskowania) albo czy nie jest sprzeczna z doświadczeniem życiowym lub wskazaniami wiedzy, a takich błędów sąd merytoryczny uniknął.

Do przypisanych oskarżonemu w tym zakresie czynów sąd I instancji zastosował prawidłową kwalifikację prawną.

Należy podkreślić, iż:

- przestępstwa z art. 178a § 1 i 4 KK mają charakter formalny i polegają na prowadzeniu pojazdu w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego. Sam fakt prowadzenia pojazdu w takim stanie pociąga za sobą odpowiedzialność, chociażby pojazd był prowadzony prawidłowo i nie sprowadził konkretnego niebezpieczeństwa;

- jego stan nietrzeźwości w obu przypadkach przekraczał wynosił czterokrotność dolnego ustawowego progu nietrzeźwości ( art. 115 § 16 KK ), albo go przekraczał i powodował jednak znaczne upośledzenie zdolności psychofizycznych sprawcy. Ten stan musiał być ( obiektywnie ) odczuwany przez oskarżonego przed podjęciem decyzji o kierowaniu samochodem ( w przypadku II czynu oskarżony znajdował się też pod wpływem środków odurzających);

- w obu przypadkach oskarżony nie panował nad pojazdem i stanowił zagrożenie dla innych uczestników ruchu drogowego;

- oddalił się z miejsca zdarzeń;

- okolicznością obciążającą jest powtarzalność tego rodzaju zachowań.

Okoliczności popełnienia przypisanych mu czynów wskazują na znaczny stopień ich społecznej szkodliwości ( picie alkoholu przed jazdą, wysoki stan nietrzeźwości, w sposób ewidentny i znaczny godzący w zdolności psychofizyczne sprawcy, popełnienie czynu w terenie zurbanizowanym, spowodowanie kolizji drogowej ).

Ustalenie stopnia winy następuje przede wszystkim na podstawie mierników limitujących karę wskazanych w art. 53 § 1 KK. Przy ustalaniu stopnia winy sąd powinien wziąć zatem pod uwagę zarówno elementy strony podmiotowej czynu zabronionego, tj. umyślność (postać zamiaru, motywację sprawcy) oraz nieumyślność (rodzaj i stopień naruszonych reguł ostrożności), jak i przesłanki przesądzające o możliwości przypisania winy sprawcy, tj. ogólną zdolność jej przypisania uwarunkowaną dojrzałością i poczytalnością oskarżonego, jak i brakiem anormalnej sytuacji motywacyjnej (M. Kalitowski, w: O. Górniok i in., KK. Komentarz, 2002/2003, s. 571–572).

Nie zachodzą w sprawie okoliczności zmniejszające stopień winy oskarżonego. Czynów tych sprawca dopuścił się w zamiarze bezpośrednim. Oskarżony po wypiciu alkoholu, kierował samochodem, czyli pojazdem mechanicznym, który przez swoje gabaryty stanowił dla innych uczestników ruchu istotne niebezpieczeństwo w rękach nietrzeźwego kierowcy. Alkohol zwiększa zuchwalstwo, zaburza racjonalność myślenia, powoduje zmniejszenie obawy przed odpowiedzialnością i sprzyja podejmowaniu decyzji o naruszeniu porządku prawnego.

B. B. samodzielnie podejmował decyzje o prowadzeniu samochodu. Musiał on zdawać sobie sprawę z konsekwencji skazania go w razie zatrzymania jako kierowcy prowadzącego samochód w stanie nietrzeźwości. Oskarżony był uprzednio kilkakrotnie karany.

Trzecia ogólna dyrektywa sądowego wymiaru kary to dyrektywa prewencji indywidualnej. Wymierzona kara ma oddziaływać na sprawcę poprzez osiągnięcie celu zapobiegawczego i wychowawczego. Cel zapobiegawczy zostaje osiągnięty, jeśli ukarany sprawca w przyszłości nie popełni już przestępstwa, natomiast cel wychowawczy odnosi się do zmiany osobowości sprawcy, jego postawy, w szczególności do wykształcenia u niego poszanowania dla norm prawnych. Kluczowym kryterium przy orzekaniu kary w perspektywie prewencji indywidualnej jest osobowość sprawcy. Sąd jest zobligowany do postawienia prognozy kryminologicznej, zgodnie z kryteriami wskazanymi w art. 53 § 1 i 2 KK. Taka prognoza kryminologiczna powinna stanowić bazę do dokonywania wyboru optymalnej sankcji, mając na względzie zarówno rodzaj, jak i surowość kary (M. Szczepaniec, Wybór optymalnej..., s. 42). Oskarżony nie był wcześniej karany; okoliczność ta działa zawsze na korzyść sprawcy bowiem świadczy, iż przez kilkadziesiąt lat dorosłego zżycia przestrzegał on porządku pranego. Oskarżony jest sprawcą zdemoralizowanym. Dlatego sąd odwoławczy nie widzi powodów, aby w II instancji skorygować w jakikolwiek sposób karę pozbawienia wolności na korzyść oskarżonego.

Sąd II instancji miał na uwadze również dyrektywę prewencji ogólnej, tj. „kształtowanie świadomości prawnej społeczeństwa”. Jest to dyrektywa pozytywnej prewencji ogólnej, która nie może być pojmowana wyłącznie jako odstraszanie społeczeństwa, a więc wymierzanie konkretnemu sprawcy surowej kary, nawet ponad stopień winy. Tylko, bowiem kara sprawiedliwa, współmierna do stopnia społecznej szkodliwości konkretnego czynu, a przy tym wymierzona w granicach winy sprawcy, może mieć pozytywny wpływ na społeczeństwo, budzić aprobatę dla wymierzonych kar oraz zaufanie do wymiaru sprawiedliwości - i w ten sposób stwarzać warunki do umacniania i kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa. Czyny takie wywołują społeczny sprzeciw i potępienie.

Wszystkie wymienione dyrektywy sądowego wymiaru kary są równorzędne i muszą znaleźć uwzględnienie podczas doboru rodzaju kary i miarkowania jej wysokości. Jednak równorzędność dyrektyw nie oznacza równomierności w ich stosowaniu. Właśnie dzięki zróżnicowanemu wpływowi poszczególnych dyrektyw na wymiar kary konkretnego sprawcy - proporcjonalnemu do okoliczności wskazujących najbardziej odpowiednie spośród nich dla realizacji celów kary w konkretnym przypadku - możliwa jest indywidualizacja kary, czyli dostosowanie jej rodzaju i wymiaru do oczekiwanej skuteczności.

Zarzut rażącej niewspółmierności kary jako zarzut z kategorii ocen można zasadnie podnosić, gdy kara ( środek karny ), jakkolwiek mieści się w granicach ustawowego zagrożenia, nie uwzględnia w sposób właściwy zarówno okoliczności popełnienia przestępstwa, jak i osobowości sprawcy – innymi słowy, gdy w społecznym odczuciu jest karą niesprawiedliwą. Kara ma w odniesieniu do oskarżonego postać sprawiedliwej odpłaty, ale dostosowanej do wszystkich kryteriów z art. 53 KK, będącej ich wypadkową.

Z uwagi na wagę tych czynu i uprzednią karalność sprawcy, sąd odwoławczy nie znalazł podstaw do złagodzenia zastosowanej wobec oskarżonego reakcji karnej.

Orzeczenie wobec oskarżonego środka karnego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 4 lat jest skutkiem inkryminowanego mu zachowania. Wynika z niego wniosek, że lekceważy on zasady ostrożności i bezpieczeństwo innych uczestników ruchu, przez co stwarza zagrożenie w komunikacji ( zob. wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach - II Wydział Karny z dnia 26 lipca 2012 r.II AKa 250/12, Legalis ), jako potencjalny kierowca wszystkich pojazdów. Instytucja ta ma na celu eliminowanie z ruchu drogowego sprawców takich przestępstw, których okoliczności popełnienia wskazują, że prowadzenie przez nich pojazdu zagraża bezpieczeństwu w komunikacji. Sytuacja taka zachodzi w przypadku oskarżonego. Stopnień nietrzeźwości oskarżonego, kompletne lekceważenie w tym zakresie porządku prawnego, podjęcie i wykonanie ryzykownej jazdy, ówczesne nadużywanie alkoholu, wskazują, że nie dysponuje on takimi cechami przynależnymi kierowcy, aby dawał rękojmię bezpiecznego uczestniczenia w ruchu drogowym jakimkolwiek pojazdem;

Świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy (...) w wysokości 5000 złotych zostało orzeczone przez sąd I instancji środki w minimalnej ustawowej wysokości i nie mogło podlegać korekcie na korzyść oskarżonego. Sąd I instancji uwzględnił więc już w ramach zastosowanej reakcji karnej okoliczności łagodzące. Nawet jednak w tej najniższej ustawowej wysokości świadczenie to jest na tyle dolegliwe wobec sprawcy, iż uświadamia mu nieopłacalność popełniania tego rodzaju przestępstw.

Kara wymierzona zgodnie z dyrektywą prewencji indywidualnej powinna osiągnąć cel zapobiegawczy, a zatem zapobiec popełnieniu w przyszłości przestępstwa przez sprawcę. Z drugiej strony oczywistym jest, kara ta jest też czynnikiem wychowawczym, pozwalającym na uzmysłowienie sprawcy nie tylko faktu nieopłacalności łamania prawa, ale i związanych z tym konsekwencji. Z tego puntu widzenia pobłażanie sprawcy byłoby błędem, bowiem jego dotychczasowe życie wskakuje, że nie wyciągał on wniosków z poprzednich skazań w kierunku przestrzegania porządku prawnego ( świadczy o tym także niniejsza sprawa, gdy po zatrzymaniu go jako kierującego stanie nietrzeźwości, po kilku miesiącach powtórzył to zachowanie ).

Wniosek

Wniosek o:

a) zmianę wyroku i uniewinnienie oskarżonego od dokonania zarzucanych mu czynów;

b) względnie o zmianę orzeczonej kary zasadniczej poprzez warunkowe zwieszenie jej wykonania:

ewentualnie o:

c) uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd Rejonowy w Tomaszowie Mazowieckim.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Argumenty wywiedzione w apelacji obrońcy oskarżonej nie mogły doprowadzić do zmiany zaskarżonego wyroku i uniewinnienia B. B. od przypisanego mu ciągu przestępstw. Poczynione przez sąd ustalenia faktyczne odnośnie przedmiotowych czynów znajdują odpowiednie oparcie w zebranym w sprawie materiale dowodowym. Argumenty wywiedzione w apelacji nie mogły doprowadzić do zmiany zaskarżonego wyroku i uniewinnienia oskarżonego, bowiem nie pozwala na to ocena istotnych w sprawie dowodów. Weryfikacja materiału dowodowego w instancji odwoławczego doprowadziła jedynie sąd odwoławczy do potwierdzenia analiz w zakresie oceny dowodów i prawa, dokonanej przez sąd I instancji.

Z uwagi na aktualne brzmienie art. 452 § 2 KPK oraz treść art. 167 KPK, regułą jest obecnie prowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego przed sądem II instancji i orzekanie reformatoryjne, zaś uchylenie wyroku sądu meriti w oparciu o przesłankę z art. 437 § 2 kpk powinno mieć miejsce jedynie w sytuacjach wyjątkowych, kiedy bez ponowienia wszystkich dowodów nie jest możliwe wydanie trafnego rozstrzygnięcia. Nie ma więc podstaw faktycznych i prawnych od uchylenia wyroku w zaskarżonym zakresie i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Prawidłowa jest kwalifikacja przypisanych oskarżonemu czynów, a wymierzona mu kara nie nosi cech rażącej surowości.

Za represję rażąco niewspółmierną uznaje się taką karę, która - pomijając dyrektywy wymiaru kary - w sposób istotny lub wręcz drastyczny odbiega od tej, jaką należałoby wymierzyć przy uwzględnieniu okoliczności przedmiotowych charakteryzujących czyn przypisany sprawcy oraz podmiotowych, związanych z jego osobą. Rażąca niewspółmierność kary, o jakiej mowa w art. 438 pkt 4 KPK ma miejsce zatem jedynie wówczas, gdy nie uwzględnia należycie stopnia społecznej szkodliwości czynu oraz nie realizuje potrzeb w zakresie prawidłowego kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa (społeczne oddziaływanie kary) oraz celów zapobiegawczych i wychowawczych, jakie ma kara osiągnąć w stosunku do skazanego. Taka sytuacja w ocenie sądu odwoławczego w niniejszej sprawie nie zachodziła.

Waga i okoliczności popełnienia przedmiotowych czynów przeciwstawiają się łagodzeniu kary. Odpowiednia reakcja karna nie może służyć premiowaniu skazanego przez ograniczenie jego odpowiedzialności karnej lecz rzeczywistemu oddaniu zawartości kryminalnej czynów, jakich się dopuścił. W sprawie bowiem przeważają zdecydowanie okoliczności obciążające. W tych warunkach nie tylko rodzaj kary i jej nieuchronność, a także jej wysokość ma decydujące znaczenie z punktu widzenia prewencji indywidualnej, bowiem uświadamia oskarżonemu nieopłacalność godzenia w porządek prawny.

Tak ukształtowana w I instancji kara jest adekwatna do wagi czynów, sylwetki sprawcy i nie może podlegać korekcie w kierunku jej złagodzenia. Sytuacja osobista i zawodowa sprawcy nie może determinować wymiaru kary do absurdalnie niskiego wymiaru.

4.  OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

4.1.

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

5.  ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

1.7.  Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

5.1.1.

Przedmiot utrzymania w mocy

Wina

Sprawstwo

Kara pozbawienia wolności w wymiarze 8 miesięcy

Zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w strefie ruchu lądowego na okres 4 lat

Świadczenie pieniężne w kwocie 5000 złotych

Przepadek samochodu

Zaliczenie okresu zatrzymania prawa jazdy

Zasądzenie od oskarżonego opłaty i częściowych wydatków za I instancję w kocie 2000 złotych

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

Brak jest podstaw faktycznych i prawnych do korygowania zaskarżonego wyroku w tych zakresach.

1.8.  Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

5.2.1.

Przedmiot i zakres zmiany

Zwięźle o powodach zmiany

1.9.  Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

1.1.7.  Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

5.3.1.1.1.

☐ art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

5.3.1.2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

5.3.1.3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

5.3.1.4.1.

☐ art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

1.1.8.  Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

1.10.  Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

6.  Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

3

Sąd odwoławczy ( nie znajdując podstaw do zwolnienia ) zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa 180 złotych opłaty za drugą instancję i 20 złotych tytułem zwrotu wydatków za postępowanie odwoławcze ( art. 636 1 KPK, art. 627 KPK ).

7.  PODPIS

1.11.  Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

1

Podmiot wnoszący apelację

Obrońca oskarżonego

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Wina

Kara

0.1.1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☒co do winy

☒co do kary

☐co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.1.1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☒art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐art. 439 k.p.k.

☐brak zarzutów

0.1.1.4. Wnioski

☒uchylenie

☒zmiana