Zarządzenie z 21 czerwca 2026, sygn. I C 977/25

UZASADNIENIE WYROKU

Sądu Rejonowego dla Krakowa - Podgórza w Krakowie

z dnia 2 czerwca 2026 roku

Pozwem z dnia 22 sierpnia 2025 r. (pismo oznaczone datą 30 czerwca 2025 r.) powód S. G. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą (...).pl (...) w H., działając przez zawodowego pełnomocnika, wniósł o zasądzenie od strony pozwanej (...) w H. (Republika Bułgarii) kwoty 500,00 zł z wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od tej kwoty od 25 sierpnia 2021 r. do dnia zapłaty wraz z kosztami procesu.

W uzasadnieniu pełnomocnik wskazał, że powód w ramach prowadzonej działalności gospodarczej polegającej na wynajmie samochodów zastępczych klientom w dniu
4 lipca 2021 r. zawarł z Ł. Z. umowę najmu pojazdu zastępczego
nr (...). Strony ustaliły stawkę najmu w wysokości 180,00 zł/doba netto
(221,40 zł/doba brutto). Przedmiotem najmu był samochód marki A. (...). W dniu 24 lipca 2021 r. poszkodowany dokonał zwrotu samochodu zastępczego. Łączny koszt najmu pojazdu zastępczego przez okres 21 dni wyniósł 4.649,40 zł brutto. Pełnomocnik zaznaczył, że legitymacja czynna powoda wynika z umowy cesji zawartej między poszkodowanym
a powodem. W dniu 26 lipca 2021 r. powód wystawił fakturę VAT nr (...)
za najem samochodu zastępczego i skierował ją do strony pozwanej. Decyzją z 6 sierpnia 2021 r. strona pozwana jedynie częściowo uznała roszczenie powoda, wypłacając
w dniu 9 sierpnia 2021 r. kwotę 1.808,10 zł za 21 dni najmu pojazdu przy zredukowanej stawce dobowej. Odwołanie złożone przez powoda nie doprowadziło do zmiany decyzji strony pozwanej. Z uwagi na chęć polubownego zakończenia sporu powód w sprawie dochodzi jedynie roszczenia częściowego w kwocie 500,00 zł bez zrzeczenia się pozostałej części roszczenia. Pełnomocnik podał, że roszczenie powoda było przedmiotem zawezwania
do próby ugodowej przed Sądem Rejonowym dla m. st. Warszawy, XVI GCo 3108/22.

W dniu 16 września 2025 r. Referendarz sądowy w Sądzie Rejonowym dla Krakowa-Podgórza wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym pod sygn. I Nc 1454/25/P.

W sprzeciwie od nakazu zapłaty oznaczonym datą 6 października 2025 r. strona pozwana (...) z siedzibą w H., działając przez zawodowego pełnomocnika, wniosła o odrzucenie pozwu oraz zasądzenie kosztów procesu. Z ostrożności procesowej strona pozwana wniosła o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów procesu.

W uzasadnieniu pełnomocnik strony pozwanej podniósł zarzut braku jurysdykcji krajowej, jako że powodem jest przedsiębiorca, a nie poszkodowany mający status konsumenta. To w ocenie pełnomocnika wyłącza możliwość prowadzenia postępowania sądowego na terenie Rzeczypospolitej Polskiej przeciwko stronie pozwanej jako zagranicznemu zakładowi ubezpieczeń. W odniesieniu do roszczenia powoda podniósł zarzut przedawnienia, zaprzeczając jednocześnie, aby roszczenie powoda objęte pozwem było przedmiotem wezwania do próby ugodowej przed Sądem Rejonowym dla m. st. Warszawy w Warszawie, XVI GCo 3108/22. Pełnomocnik wskazał, że powód zgłosił roszczenie 26 lipca 2021 r., natomiast już 6 sierpnia 2021 r. strona pozwana wydała decyzję przyznającą odszkodowanie za zajem pojazdu zastępczego w kwocie 1.808,10 zł.
W konsekwencji roszczenie powoda uległo przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2024 r. Strona pozwana podniosła również zarzut nadużycia prawa procesowego przez powoda poprzez nieuzasadnione dochodzenie jedynie kwoty 500,00 zł, co narusza zasady ekonomiki procesowej. Pełnomocnik przyznał, że strona pozwana prowadziła proces likwidacji szkody wynikającej ze zdarzenia z 3 lipca 2021 r. w wyniku którego doszło do uszkodzenia pojazdu marki S. (...) o nr. rej. (...). Strona pozwana wypłaciła powodowi kwotę
1.808,10 zł, co stanowiło refundację za okres 21 dni najmu przy przyjęciu stawki dobowej 70,00 zł netto (86,10 zł brutto). Zaprzeczył aby wynajęcie pojazdu przez poszkodowanego
od powoda po stawce dobowej 180,00 zł netto było celowe, obiektywnie i ekonomicznie uzasadnione oraz aby strona pozwana pozostawała w opóźnieniu lub zwłoce z wypłatą kwot objętych żądaniem pozwu. Pełnomocnik zakwestionował legitymację czynną powoda, dzienną stawkę najmu pojazdu zastępczego, zwrócił uwagę na brak podjęcia przez poszkodowanego bądź powoda działań zmierzających do minimalizacji szkody, a także zakwestionował datę początkową naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie.

Pismem oznaczonym datą 6 listopada 2025 r. pełnomocnik powoda podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wskazał, że brak jest podstaw do odrzucenia pozwu. Podkreślił, że strona pozwana nie wykazała aby oferowała poszkodowanemu możliwość najmu pojazdu zastępczego w niższej kwocie niż powód oraz aby poszkodowany bezpodstawnie z tej oferty nie skorzystał. Podkreślił, że strona pozwana nie wykazała
aby informowała poszkodowanego Ł. Z. o możliwości wynajmu pojazdu zastępczego z jej pomocą.

Postanowieniem z 22 grudnia 2025 r. (k. 76) Sąd Rejonowy dla Krakowa - Podgórza
w Krakowie odmówił odrzucenia pozwu. Postanowienie stało się prawomocne od dnia
20 stycznia 2026 r. z uwagi na brak wniesienia przez stronę pozwaną zażalenia.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

W wyniku zdarzenia drogowego z 3 lipca 2021 r. uszkodzeniu uległ pojazd marki S. (...) o numerze rejestracyjnym (...) należący do B. N.. Podczas zdarzenia pojazdem kierował Ł. Z.. Sprawca kolizji posiadał ubezpieczenie
od odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych u strony pozwanej (...) w H.. Szkoda została zgłoszona stronie pozwanej która przeprowadziła proces jej likwidacji. Pojazd marki (...) należy do segmentu B.

/fakty bezsporne/

Z pojazdu marki S. (...) o numerze rejestracyjnym (...) należącego
do B. N. stale korzystał partner jego córki Ł. Z..

Dowody: zeznania świadka Ł. Z. na rozprawie w dniu 24 marca 2026 r.
(00:01:49 – 00:10:41, k. 93); zeznania świadka B. N. na rozprawie w dniu 24 marca 2026 r. (00:10:41-00:16:11, k. 93)

W dniu 4 lipca 2021 r. między Ł. Z. a powodem S. G. została zawarta umowa najmu pojazdu zastępczego nr (...). Strony
w umowie ustaliły za najem pojazdu A. (...) stawkę dobową w wysokości 180,00 zł netto.

Dowód: umowa najmu pojazdu nr (...) wraz z załącznikami (k. 9-12)

W dniu 4 lipca 2021 r. między Ł. Z. (cedent) a powodem S. G. (cesjonariusz) została zawarta umowa cesji wierzytelności na mocy której cedent przelał na cesjonariusza wierzytelność względem sprawcy szkody i strony pozwanej o zwrot kosztów najmu pojazdu zastępczego w okresie od dnia powstania szkody do dnia zakończenia naprawy samochodu.

Dowód: umowa cesji wierzytelności (k. 16).

Pismem oznaczonym datą 5 lipca 2021 r. adresowanych do B. N. (właściciel uszkodzonego pojazdu) działająca w imieniu strony pozwanej (...) sp. z o.o. w Z. potwierdziła otrzymanie informacji o przyjęciu zawiadomienia o szkodzie, którą zarejestrowano pod nr. (...) ((...)) oraz poinformowała o możliwości zapoznania się z zasadami wynajmu pojazdu zastępczego z OC sprawcy.

Dowód: pismo z 5 lipca 2021 r. (na CD k. 39)

Pismem oznaczonym datą 8 lipca 2021 r. powód poinformował stronę pozwaną
o najmie pojazdu zastępczego przez Ł. Z. i dokonaniu przez niego cesji wierzytelności. Powód poprosił o bieżące informowanie o przebiegu likwidacji szkody.
Wraz z pismem przedłożono umowę najmu oraz umowę cesji wierzytelności, prosząc
o niezwłoczny kontakt w przypadku braku akceptacji warunków umowy. W treści
pisma wskazano, że jeśli strona pozwana jest w stanie zapewnić poszkodowanemu we własnym zakresie pojazd zastępczy to powód prosi o informację o szczegółach
tej propozycji. Tego dnia na adres e-mail strony pozwanej powód przesłał wiadomość e-mail o treści tożsamej z pismem oznaczonym datą 8 lipca 2021 r.

Dowody: pismo z 8 lipca 2021 r. (k. 17); wiadomość e-mail z 8 lipca 2021 r. (k. 18).

Poszkodowany zwrócił pojazd powodowi w dniu 24 lipca 2021 r. Powód dnia 26 lipca 2021 r. wystawił poszkodowanemu za najem pojazdu zastępczego fakturę nr (...) na kwotę 4.649,40 zł brutto (3.780,00 zł netto). Informacja o zakończeniu najmu pojazdu zastępczego i faktura za najem zostały przesłane stronie pozwanej w dniu 26 lipca 2021 r.

Dowody: protokół (k. 13), faktura nr (...) (k. 14), wiadomość e-mail (k. 15)

Decyzją z 6 sierpnia 2021 r. strona pozwana, działając przez (...) sp.
z o.o. w Z., przyznała powodowi kwotę 1.808,10 zł, wskazując, że kwota należna za najem pojazdu zastępczego została ustalona przy zastosowaniu zweryfikowanej stawki dobowej w wysokości 86,10 zł zgodnie z zasadami wynajmu pojazdów zastępczych.

Dowód: decyzja z 6 sierpnia 2021 r. (k. 20).

Pismem oznaczonym datą 12 sierpnia 2021 r., doręczonym stronie pozwanej
18 sierpnia 2021 r. powód wezwał stronę pozwaną do zapłaty kwoty 4.649,40 zł
w terminie 7 dni od otrzymania wezwania, wskazując, że termin płatności odszkodowania za najem pojazdu zastępczego minął 9 sierpnia 2021 r.

Dowód: wezwanie do zapłaty 12 sierpnia 2021 r. wraz potwierdzeniem doręczenia (k. 19).

Pismem oznaczonym datą 6 października 2021 r., doręczonym stronie pozwanej
14 października 2021 r. powód złożył odwołanie od decyzji wydanej w postępowaniu likwidacyjnym, wskazując, że zastosowana w umowie z poszkodowanym stawka dobowa 180,00 zł została zaakceptowana przez innych ubezpieczycieli. W odpowiedzi strona pozwana pismem z 14 grudnia 2021 r. wskazał, że nie widzi podstaw do zmiany stanowiska w zakresie ustalenia wyższych kosztów najmu oraz poinformowała o możliwości dochodzenia roszczeń na drodze powództwa sądowego.

Dowody: odwołanie z 6 października 2021 r. wraz potwierdzeniem nadania (k. 22-29);
pismo z 14 grudnia 2021 r. (k. 21).

W dniu 27 czerwca 2022 r. do Sąd Rejonowego dla m. st. Warszawy w Warszawie wpłynął wniosek powoda S. G. o zawezwanie do próby ugodowej (...) w H.. Wniosek obejmował wierzytelność o zwrot kosztów najmu pojazdu zastępczego Ł. Z. (faktura nr (...); pkt 22). Postępowanie zostało zakończone brakiem zawarcia ugody z związku z brakiem stawiennictwa przeciwnika (strony pozwanej) na posiedzeniu w dniu 24 kwietnia 2024 r.

Dowody w aktach XVI (...) : wniosek (k. 5-86); protokół z 24 kwietnia 2024 r. (k. 104)

Stawka dobowa za najem pojazdu zastępczego segmentu B w okresie od 4 do 24 lipca 2021 r. w kwocie 180,00 zł jest stawką rynkową.

/ocena na podstawie art. 505 ⁷ § 1 k.p.c./

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie przedłożonych dokumentów, których moc dowodową określa art. 245 k.p.c., a których wiarygodność nie została zakwestionowana przez strony, jak również nie wzbudziła wątpliwości Sądu. Zeznania świadków Ł. Z. oraz B. N. były wiarygodne w całości.

Na rozprawie 24 marca 2026 r. Sąd na podstawie art. 235 ² § 1 pkt 2 i 5 k.p.c. pominął dowód z opinii biegłego sądowego o specjalizacji z zakresu techniki motoryzacyjnej na okoliczności wskazane w punkcie 11 pozwu. Sąd skorzystał z uprawnienia wynikającego z treści art. 505 ⁷ § 1 k.p.c. i dokonał samodzielnej oceny opartej na rozważeniu wszystkich okoliczności sprawy przyjmując, że stawka dobowa za najem pojazdu zastępczego segmentu B w okresie od 4 do 24 lipca 2021 r. w kwocie 180,00 zł jest stawką rynkową.
Ten fakt potwierdzają dowody z dokumentów dołączone przez powoda do pozwu (k. 27-28).

Sąd zważył, co następuje:

Powództwo zasługiwało na uwzględnienie niemalże w całości.

Umowa ubezpieczenia obowiązkowego odpowiedzialności cywilnej obejmuje odpowiedzialność cywilną podmiotu objętego obowiązkiem ubezpieczenia za szkody wyrządzone czynem niedozwolonym oraz wynikłe z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, o ile nie sprzeciwia się to ustawie lub właściwości (naturze) danego rodzaju stosunków (art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, Dz.U. z 2003 r. nr 124, poz. 1152 ze zm. – dalej u.u.o.).

Zgodnie z art. 4 pkt 1 u.u.o. ubezpieczeniem obowiązkowym jest ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkody powstałe
w związku z ruchem tych pojazdów, zwane dalej “ubezpieczeniem OC posiadaczy pojazdów mechanicznych”. Kolejno, w myśl art. 13 ust. 2 u.u.o. w obowiązkowych ubezpieczeniach odpowiedzialności cywilnej odszkodowanie wypłaca się w granicach odpowiedzialności cywilnej podmiotów objętych ubezpieczeniem, nie wyżej jednak niż do wysokości sumy gwarancyjnej ustalonej w umowie. W razie zaistnienia zdarzenia objętego ubezpieczeniem obowiązkowym, o którym mowa w art. 4 pkt 1-3 u.u.o., osoba uczestnicząca w nim,
z uwzględnieniem obowiązków nałożonych w art. 16 ust. 2 u.u.o., jest obowiązana do zapobieżenia, w miarę możliwości, zwiększeniu się szkody (art. 16 ust. 1 pkt 2 u.u.o.). Jeżeli osoba objęta ubezpieczeniem obowiązkowym odpowiedzialności cywilnej lub osoba występująca z roszczeniem, z winy umyślnej lub rażącego niedbalstwa, nie dopełniły obowiązków wymienionych w art. 16 u.u.o., a miało to wpływ na ustalenie istnienia lub zakresu ich odpowiedzialności cywilnej bądź też na zwiększenie rozmiarów szkody, zakład ubezpieczeń może dochodzić od tych osób zwrotu części wypłaconego uprawnionemu odszkodowania lub ograniczyć wypłacane tym osobom odszkodowanie; ciężar udowodnienia faktów, uzasadniających zwrot zakładowi ubezpieczeń części odszkodowania lub ograniczenia odszkodowania, spoczywa na zakładzie ubezpieczeń (tak art. 17 u.u.o.). Zgodnie z art. 19 ust. 1 u.u.o. poszkodowany w związku ze zdarzeniem objętym umową ubezpieczenia obowiązkowego odpowiedzialności cywilnej może dochodzić roszczeń bezpośrednio od zakładu ubezpieczeń a o zgłoszonym roszczeniu zakład ubezpieczeń powiadamia niezwłocznie. Z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych przysługuje odszkodowanie, jeżeli posiadacz lub kierujący pojazdem mechanicznym są obowiązani do odszkodowania za wyrządzoną w związku z ruchem tego pojazdu szkodę, będącą następstwem śmierci, uszkodzenia ciała, rozstroju zdrowia bądź też utraty, zniszczenia lub uszkodzenia mienia (art. 34 ust. 1 u.u.o.). Ubezpieczeniem OC posiadaczy pojazdów mechanicznych jest objęta odpowiedzialność cywilna każdej osoby, która kierując pojazdem mechanicznym w okresie trwania odpowiedzialności ubezpieczeniowej, wyrządziła szkodę w związku z ruchem tego pojazdu (art. 35 u.u.o.). Odszkodowanie ustala się
i wypłaca w granicach odpowiedzialności cywilnej posiadacza lub kierującego pojazdem mechanicznym, najwyżej jednak do ustalonej w umowie ubezpieczenia sumy gwarancyjnej (art. 36 ust. 1 zdanie pierwsze u.u.o.). Do umów ubezpieczenia obowiązkowego, w sprawach nieuregulowanych w ustawie, stosuje się przepisy kodeksu cywilnego (art. 22 u.u.o.).

Dłużnik powinien wykonać zobowiązanie zgodnie z jego treścią i w sposób odpowiadający jego celowi społeczno - gospodarczemu oraz zasadom współżycia społecznego, a jeżeli istnieją w tym zakresie ustalone zwyczaje - także w sposób odpowiadający tym zwyczajom (art. 354 § 1 k.c.). W taki sam sposób powinien współdziałać przy wykonaniu zobowiązania wierzyciel (art. 354 § 2 k.c.). Zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania,
z którego szkoda wynikła (art. 361 § 1 k.c.). W powyższych granicach, w braku odmiennego przepisu ustawy lub postanowienia umowy, naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł, oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono (art. 361 § 2 k.c.). Jeżeli poszkodowany przyczynił się do powstania lub zwiększenia szkody, obowiązek jej naprawienia ulega odpowiedniemu zmniejszeniu stosownie do okoliczności, a zwłaszcza do stopnia winy obu stron (art. 362 k.c.). Jeżeli naprawienie szkody ma nastąpić w pieniądzu, wysokość odszkodowania powinna być ustalona według cen z daty ustalenia odszkodowania, chyba że szczególne okoliczności wymagają przyjęcia za podstawę cen istniejących w innej chwili (art. 363 § 2 k.c.).

Wierzyciel może także bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba, że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania (art. 509 § 1 k.c.). Wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa (art. 509 § 2 k.c.). Celem i skutkiem przelewu wierzytelności jest przejście na nabywcę ogółu uprawnień przysługujących dotychczasowemu wierzycielowi, który zostaje wyłączony ze stosunku zobowiązaniowego jaki go wiązał
z dłużnikiem. Stosunek zobowiązaniowy nie ulega zmianie, a zmienia się osoba uczestnicząca w nim po stronie wierzyciela. W razie podjęcia kroków w celu wyegzekwowania należności warunkiem jej otrzymania przez nabywcę wierzytelności jest udowodnienie, że wierzytelność przysługiwała pierwotnemu wierzycielowi.

W niniejszej sprawie zasada odpowiedzialności bezpośredniego sprawcy szkody wynikała z popełnionego deliktu i była oparta na podstawie art. 436 § 2 k.c.
w zw. z art. 415 k.c. Z kolei legitymacja bierna strony pozwanej jako ubezpieczyciela wynikała z art. 19 ust. 1 u.u.o w zw. art. 34 ust 1 u.u.o. Nie budzi wątpliwości Sądu legitymacja czynna powoda, który na podstawie umowy przelewu wierzytelności nabył wierzytelność w stosunku do strony pozwanej o zwrot kosztów najmu pojazdu zastępczego (k. 16). Strona pozwana przyjęła odpowiedzialność za szkodę powstałą w związku
z uszkodzeniem pojazdu S. (...) w dniu 3 lipca 2021 r. i decyzją z dnia 6 sierpnia
2021 r. wypłaciła odszkodowanie w wysokości 1.808,10 zł brutto.

Ł. Z. był legitymowany do zawarcia z powodem umowy najmu pojazdu zastępczego i umowy przelewu jako poszkodowany w związku z brakiem możliwości korzystania z pojazdu (...) O.. Nie ma podstaw do utożsamiania osoby poszkodowanej w zakresie kosztów najmu pojazdu zastępczego wyłącznie z właścicielem uszkodzonego pojazdu. Szkoda ta nie polega bowiem na uszkodzeniu rzeczy ani na obniżeniu jej wartości, lecz stanowi szkodę następczą, wynikającą z pozbawienia możliwości korzystania z pojazdu oraz z konieczności poniesienia kosztów zapewnienia zastępczego środka transportu. Poszkodowanym jest zatem osoba, która przed zdarzeniem faktycznie i na podstawie przysługującego jej uprawnienia korzystała z uszkodzonego pojazdu, a następnie poniosła koszty najmu pojazdu zastępczego albo zaciągnęła zobowiązanie do ich zapłaty. Okoliczność, że osoba ta nie była właścicielem pojazdu, nie wyłącza jej legitymacji do dochodzenia odszkodowania, skoro uszczerbek powstał w jej majątku. Stanowisko
to odpowiada uchwale Sądu Najwyższego z 11 września 2020 r., III CZP 90/19, w której wskazano, że przy szkodach następczych, w tym kosztach najmu pojazdu zastępczego, poszkodowanym może być także posiadacz zależny pojazdu.

Brak było podstaw do odrzucenia pozwu z powodu braku jurysdykcji krajowej. Pozwany zakład ubezpieczeń ma wprawdzie siedzibę w H., jednak zdarzenie drogowe,
z którego wynikła dochodzona wierzytelność odszkodowawcza, miało miejsce w Polsce. Jurysdykcja sądów polskich wynika zatem z art. 7 pkt 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012 z 12 grudnia 2012 r. w sprawie jurysdykcji
i uznawania oraz wykonywania orzeczeń w sprawach cywilnych i handlowych (Dz.Urz. UE L 351 z 20.12.2012, s. 1), zgodnie z którym w sprawach dotyczących czynu niedozwolonego pozwany mający miejsce zamieszkania lub siedzibę w innym państwie członkowskim może zostać pozwany przed sąd miejsca, w którym nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę. Okoliczność, że powód dochodzi wierzytelności nabytej od poszkodowanego, nie prowadzi do odmiennej oceny. Profesjonalny nabywca wierzytelności może nie korzystać z ochronnej podstawy jurysdykcji przewidzianej w art. 11 ust. 1 lit. b w związku z art. 13 ust. 2 rozporządzenia nr 1215/2012, jednak nie wyłącza to oparcia jurysdykcji na art. 7 pkt 2 tego rozporządzenia. Takie stanowisko wyraził Trybunał Sprawiedliwości w wyroku
z 20 maja 2021 r., (...) sp. z o.o. przeciwko (...)/S, C-913/19, pkt 44–47, dotyczącym właśnie wierzytelności nabytej w związku z najmem pojazdu zastępczego. Poszkodowanemu przysługuje przy tym bezpośrednie roszczenie wobec ubezpieczyciela
na podstawie art. 19 ust. 1 u.u.o. oraz art. 822 § 4 k.c., a przelew wierzytelności nie zmienia miejsca zdarzenia stanowiącego łącznik jurysdykcyjny. W konsekwencji nie zachodzi brak jurysdykcji krajowej uzasadniający odrzucenie pozwu na podstawie art. 1099 § 1 k.p.c. Temu poglądowi Sąd dał wyraz w postanowieniu z dnia 22 grudnia 2025 r. (k. 76).

Roszczenie powoda nie było przedawnione w chwili złożenia pozwu. Zgodnie
z ogólną zasadą wyrażoną w art. 819 § 1 k.c. roszczenia z umowy ubezpieczenia przedawniają się z upływem trzech lat. W sytuacji natomiast ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej roszczenie poszkodowanego do ubezpieczyciela
o odszkodowanie lub zadośćuczynienie przedawnia się z upływem terminu przewidzianego dla tego roszczenia w przepisach o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną czynem niedozwolonym lub wynikłą z niewykonania bądź nienależytego wykonania zobowiązania (art. 819 § 3 k.p.c.). Jak wskazuje art. 442 ¹ § 1 k.c., roszczenie o naprawie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z upływem lat trzech od dnia
w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia. Bieg przedawnienia roszczenia o świadczenie do ubezpieczyciela przerywa się także przez zgłoszenie ubezpieczycielowi tego roszczenia lub przez zgłoszenie zdarzenia objętego ubezpieczeniem. Bieg przedawnienia rozpoczyna się na nowo od dnia, w którym zgłaszający roszczenie lub zdarzenie otrzymał na piśmie oświadczenie ubezpieczyciela
o przyznaniu lub odmowie świadczenia (art. 819 § 4 k.p.c.). W sprawie należało przyjąć,
że bieg terminu przedawnienia rozpoczął się na nowo w dniu 14 grudnia 2021 r., tj. od daty pisma ubezpieczyciela stanowiącego odpowiedź na reklamację w którym zawarto pouczenie
o możliwości dochodzenia roszczenia na drodze sądowej. Co istotne, przed upływem terminu przedawnienia, w dniu 27 czerwca 2022 r., został złożony przez powoda wniosek
o zawezwanie strony pozwanej do próby ugodowej. Wniosek został wniesiony przed
30 czerwca 2022 r., a zatem przed wejściem w życie ustawy z 2 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny, ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2021 r. poz. 2459). Ustawą tą dodano w art. 121 k.c. pkt 6, zgodnie z którym bieg przedawnienia roszczeń objętych wnioskiem o zawezwanie do próby ugodowej nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu przez czas trwania postępowania pojednawczego (art. 1 pkt 1 ustawy nowelizującej). Zmiana ta weszła w życie 30 czerwca 2022 r., stosownie do art. 12 tej ustawy. Nie znajduje ona jednak zastosowania do przedmiotowego postępowania. Zgodnie bowiem z art. 8 ustawy nowelizującej do postępowań pojednawczych wszczętych i niezakończonych przed dniem jej wejścia w życie stosuje się przepisy dotychczasowe. Skutki wniesienia wniosku z 27 czerwca 2022 r. należało zatem ocenić na podstawie art. 123 § 1 pkt 1 k.c. oraz art. 124 § 1 i 2 k.c.
Na gruncie tych przepisów zawezwanie do próby ugodowej, jako czynność przedsięwzięta przed sądem bezpośrednio w celu dochodzenia roszczenia, powodowała przerwanie biegu przedawnienia, który nie biegł na nowo do chwili zakończenia postępowania pojednawczego, a po jego zakończeniu rozpoczynał bieg od początku. Stanowisko to zostało potwierdzone
w uchwale składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 15 maja 2025 r., III CZP 22/24,
w której wskazano, że w stanie prawnym obowiązującym do 30 czerwca 2022 r. wniosek
o zawezwanie do próby ugodowej co do zasady przerywał bieg przedawnienia, chyba że
z okoliczności wynikało, iż nie został przedsięwzięty bezpośrednio w celu dochodzenia, ustalenia, zaspokojenia albo zabezpieczenia roszczenia. Postępowanie pojednawcze zakończyło się na posiedzeniu w dniu 24 kwietnia 2024 r., kiedy stwierdzono, że do zawarcia ugody nie doszło. Dopiero od tej daty termin przedawnienia rozpoczął bieg na nowo.
Skoro zaś po przerwaniu przedawnienia termin biegnie od początku, a termin ten wynosił trzy lata, jego koniec - zgodnie z art. 118 k.c. - przypadał na ostatni dzień roku kalendarzowego, tj. 31 grudnia 2027 r. Nie ujawniono przy tym takich okoliczności, które pozwalałyby uznać wniosek o zawezwanie do próby ugodowej za czynność pozorną albo wyłącznie instrumentalną. W konsekwencji zarzut przedawnienia nie mógł odnieść skutku.

Sporna pomiędzy stronami była wysokość dobowej stawki czynszu najmu. Zdaniem strony pozwanej ta stawka powinna wynosić 86,10 zł netto/doba zaś zdaniem powoda zasadnym było zastosowanie stawki z łączącej go z poszkodowanym umowy.

W tym miejscu należy przypomnieć, że odpowiedzialność ubezpieczyciela z tytułu umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych obejmuje celowe i ekonomicznie uzasadnione wydatki na najem pojazdu zastępczego. Jak trafnie wskazał bowiem Sąd Najwyższy w uzasadnieniu uchwały 7 sędziów z 17 listopada 2011 r. (sygn. akt III CZP 5/11), nie wszystkie wydatki na najem pojazdu zastępczego mogą być refundowane. Na poszkodowanym spoczywa bowiem obowiązek zapobiegania szkodzie i zmniejszania jej rozmiarów (art. 354 § 2 k.c., art. 362 k.c. oraz art. 16 ust. 1 pkt 2 u.u.o.). Z kolei na ubezpieczycielu ciąży obowiązek zwrotu wyłącznie celowych i ekonomicznie uzasadnionych wydatków na najem pojazdu zastępczego.
Jak wskazał Sąd Najwyższy w uchwale z 24 sierpnia 2017 r., sygn. akt III CZP 20/17, jeśli ubezpieczyciel proponuje poszkodowanemu - we współpracy z przedsiębiorcą trudniącym się wynajmem pojazdów - skorzystanie z pojazdu zastępczego równorzędnego pod istotnymi względami pojazdowi uszkodzonemu albo zniszczonemu (zwłaszcza co do klasy i stanu pojazdu), zapewniając pełne pokrycie kosztów jego udostępnienia, a mimo to poszkodowany decyduje się na poniesienie wyższych kosztów najmu innego pojazdu, koszty te - w zakresie nadwyżki - będą podlegały indemnizacji tylko wtedy, gdy zostaną wykazane szczególne racje, przemawiające za uznaniem ich za celowe i ekonomicznie uzasadnione. Jeżeli istotne warunki wynajmu proponowanego przez ubezpieczyciela (we współpracy z przedsiębiorcą wynajmującym pojazdy) czynią zadość potrzebie ochrony uzasadnionych potrzeb poszkodowanego, nie ma podstaw, by obciążać osoby zobowiązane do naprawienia szkody wyższymi kosztami związanymi ze skorzystaniem przez poszkodowanego z droższej oferty. W ramach obowiązku minimalizacji szkody i współdziałania z ubezpieczycielem mieści się obowiązek niezwłocznego zasięgnięcia informacji co do tego, czy ubezpieczyciel może zaproponować poszkodowanemu pojazd zastępczy równorzędny uszkodzonemu (zniszczonemu). Nie ma to nic wspólnego z koniecznością poszukiwania przez poszkodowanego najtańszej oferty rynkowej najmu, nie jest bowiem istotne to, czy propozycja ubezpieczyciela jest najtańsza, lecz to, że jest przez niego akceptowana. Wskazana wyżej wykładnia nie eliminuje ani nie ogranicza przysługującego poszkodowanemu prawa swobodnego wyboru kontrahenta, od którego najmie pojazd. Sprawia jedynie - ze względu na obowiązek zapobiegania zwiększeniu rozmiarów szkody - że zawierając umowę na mniej korzystnych warunkach od proponowanych przez ubezpieczyciela, poszkodowany będzie zmuszony ponieść część związanych z tym kosztów.

Sąd przyjął, że strona pozwana nie udowodniła aby przedstawiła poszkodowanemu propozycję najmu pojazdu zastępczego od wypożyczalni z nią współpracującej. W niniejszej sprawie szkodę zgłaszał korzystający z pojazdu (Ł. Z.), natomiast informacja
o możliwości najmu pojazdu zastępczego została skierowana do właściciela pojazdu B. N. (pismo z 5 lipca 2021 r.), który nie był osobą faktycznie korzystającą
z pojazdu. Samo skierowanie informacji do właściciela pojazdu nie pozwala przyjąć, że korzystający z pojazdu miał realną możliwość zapoznania się z propozycją ubezpieczyciela. Dla takiego wniosku konieczne byłoby wykazanie, że właściciel działał jako pełnomocnik lub osoba upoważniona do odbioru informacji w imieniu korzystającego, względnie że faktycznie przekazał mu tę informację. Takich okoliczności strona pozwana nie udowodniła. Sama relacja osobista pomiędzy właścicielem pojazdu a korzystającym, polegająca na tym, że właściciel był ojcem dziewczyny korzystającego, nie uzasadnia domniemania przekazania informacji ani przypisania korzystającemu wiedzy o jej treści. To stanowisko znajduje
oparcie także w ogólnej regule z art. 61 § 1 k.c., zgodnie z którą oświadczenie skierowane do innej osoby jest skuteczne dopiero wtedy, gdy doszło do niej w sposób umożliwiający zapoznanie się z jego treścią. Choć informacja ubezpieczyciela o możliwości organizacji najmu nie musi być kwalifikowana ściśle jako oświadczenie woli, wskazana norma wyraża ogólny standard skutecznego zakomunikowania treści adresatowi. W konsekwencji
nie sposób przyjąć, aby korzystający z pojazdu naruszył obowiązek współdziałania
z dłużnikiem wynikający z art. 354 § 2 k.c. albo przyczynił się do zwiększenia szkody
w rozumieniu art. 362 k.c. Obowiązek współdziałania wierzyciela zakłada bowiem,
że wierzyciel zna realną i konkretną propozycję dłużnika albo przynajmniej ma rzeczywistą możliwość zapoznania się z nią. Strona pozwana, na której zgodnie z art. 6 k.c. spoczywał ciężar wykazania faktów uzasadniających ograniczenie odpowiedzialności, nie udowodniła zatem aby propozycja najmu została skutecznie przedstawiona poszkodowanemu korzystającemu z pojazdu. Tym samym brak było podstaw do obniżenia należnego odszkodowania przez odwołanie się do stawek najmu wskazywanych przez ubezpieczyciela.

Okres uzasadnionego wynajmu pojazdu zastępczego wynosił 21 dni przy stawce najmu 180,00 zł netto/doba (221,40 zł brutto/doba). Odszkodowanie należne powodowi
z tytułu wynajęcia poszkodowanym pojazdu wynosiło zatem 4.649,40 zł. Dotychczas strona pozwana wypłaciła z tytułu najmu pojazdu zastępczego kwotę 1.808,10 zł a zatem kwota 500,00 zł, której powód dochodził pozwem podlegała zasądzeniu w całości.

O odsetkach ustawowych za opóźnienie od zasądzonej kwoty Sąd orzekł na podstawie art. 481 § 1 i 2 k.c. w zw. z art. 14 ust. 1 u.u.o. Zgodnie z art. 481 § 1 i 2 k.c. Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi (§ 1). Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była oznaczona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie w wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych. Jednakże, gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy (§ 2). Natomiast stosownie do treści art. 14 ust. 1 u.u.o. zakład ubezpieczeń wypłaca odszkodowanie
w terminie 30 dni licząc od dnia złożenia przez poszkodowanego lub uprawnionego zawiadomienia o szkodzie. Sąd przyjął jako początkową datę naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie dzień 26 sierpnia 2021 r., czyli następny dzień po upływie 30-dniowego terminu do wypłaty odszkodowania liczonego od dnia 26 lipca 2021 r. Tego dnia
(26 lipca 2021 r.) powód przesłał do strony pozwanej dokumenty związane
z wynajmem pojazdu zastępczego czym dokonał zgłoszenia szkody (k. 15). Od tego dnia strona pozwana dysponowała kompletem dokumentów pozwalających na ustalenie wysokości odszkodowania za najem pojazdu zastępczego i jego wypłatę.

Powództwo w pkt. II wyroku podlegało oddaleniu w zakresie żądania przez powoda odsetek od kwoty 500,00 zł za dzień 25 sierpnia 2021 r. Jak wskazano wyżej, dniem zgłoszenia szkody był 26 lipca 2021 r. a zatem strona pozwana znalazła się w opóźnieniu
z wypłatą odszkodowania dopiero od 26 sierpnia 2021 r.

O kosztach procesu Sąd orzekł w punkcie III sentencji wyroku na podstawie art. 100 zdanie drugie k.p.c. W sprawie powód przegrał proces wyłączenie w zakresie niewielkiego okresu naliczania odsetek. Z tego względu Sąd uznał na podstawie powołanego przepisu
za uzasadnione obciążenie strony pozwanej całością kosztów powoda niezbędnych
do celowego dochodzenia przez niego praw. Na te koszty składa się opłata sądowa
od pozwu w kwocie 30,00 zł (art. 13 § 1 pkt 1 ustawy z 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, Dz. U. z 2022 r., 1125 ze zm. – dalej u.k.s.c.), wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 90,00 zł (§ 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie; Dz. U. z 2015r., poz. 1800 ze zm.) i opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17,00 zł (art. 1 ust. 1 pkt 2
w zw. z cz. IV załącznika do ustawy z 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej; Dz.U. 2016 r. poz. 1827 ze zm.) O odsetkach ustawowych za opóźnienie od zasądzonych kosztów procesu orzeczono w oparciu o art. 98 § 1 ¹ k.p.c.

Sygnatura akt I C 977/25/P upr

ZARZĄDZENIE

1)  odnotować uzasadnienie;

2)  doręczyć pełnomocnikowi strony pozwanej przez portal informacyjny odpis wyroku
z dnia 2 czerwca 2026 r. wraz z uzasadnieniem ;

3)  ustalić czy pełnomocnik powoda uiścił opłatę sądową od wniosku o doręczenie odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem; jeśli tak to doręczyć analogicznie jak pełnomocnikowi strony pozwanej a jeśli nie to przedłożyć akta referentowi;

4)  wydruki z akt szkody wszyć przed protokołem rozprawy z 2 czerwca 2026 r.;
zmienić numerację kart akt;

5)  dokumenty z okładki zgodnie z kolejnością wszyć do akt;

6)  kal. 21 dni lub wraz z wpływem albo jak w pkt. 3 zarządzenia.

A., dnia 21 czerwca 2026 roku

Sędzia Marek Kamionka