Wyrok - II SA/Ol 86/26 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie - z dnia 9 czerwca 2026
Teza
Oddalono skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Katarzyna Matczak Sędziowie sędzia WSA Piotr Chybicki (spr.) sędzia WSA Grzegorz Klimek Protokolant specjalista Marta Przewłucka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], nr [...] w przedmiocie projektu budowlanego zamiennego rozbudowy z przebudową budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bOddalono skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Katarzyna Matczak Sędziowie sędzia WSA Piotr Chybicki (spr.) sędzia WSA Grzegorz Klimek Protokolant specjalista Marta Przewłucka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], nr [...] w przedmiocie projektu budowlanego zamiennego rozbudowy z przebudową budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie b
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono skargę
Przedmiot
skarga administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Typ sprawy
sprawa administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Etap
postępowanie administracyjne sądowe / skarga na decyzję lub akt
Tryb
rozprawa
Tematy
skarga administracyjna
kontrola administracyjna
planowanie przestrzenne
Role w sprawie
zamawiający / strona powodowa
apelujący / skarżący
Data orzeczenia
9 czerwca 2026
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Przewodniczący
Grzegorz Klimek
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę
UZASADNIENIE
Po rozpatrzeniu odwołania M. M. (dalej jako: "strona", "skarżąca") od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (PINB) z dnia 8 października 2025 r. zatwierdzającej P. W. (dalej jako: "inwestor") projekt budowlany zamienny rozbudowy z przebudową budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej w [...] przy ul. [...] i [...] na działkach nr [...] i [...] obręb nr [...] miasta [...], udzielającej inwestorowi pozwolenia na wznowienie robót budowlanych przy rozbudowie z przebudową ww. budynków mieszkalnych jednorodzinnych oraz nakładającej na inwestora obowiązek uzyskania, przed przystąpieniem do użytkowania rozbudowy z przebudową ww. budynków mieszkalnych jednorodzinnych, decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, Warmińsko- Mazurski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako: "organ odwoławczy", "organ II instancji") utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, że Starosta [...] decyzją z dnia 07.02.2014 r. udzielił inwestorowi pozwolenia na rozbudowę wraz z przebudową budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej wraz z infrastrukturą techniczną w [...] przy ul. [...] i [...], na działkach o nr [...] i [...] obręb nr [...] miasta [...] wraz z budową przyłącza wodociągowego (na działkach nr [...], [...] i [...]) oraz wykonaniem zewnętrznej i wewnętrznej instalacji gazowej na działce nr [...].Postanowieniem z dnia 28.10.2020 r. PINB w [...] działając na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego wstrzymał prowadzenie tych robót budowlanych. Organ po stwierdzeniu, że wykonane roboty budowlane odbiegają w sposób istotny od zatwierdzonego projektu budowlanego, nałożył decyzją z dnia 29.10.2020 r. na inwestora wykonanie określonego obowiązku (art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego) polegającego na sporządzeniu i przedstawieniu w terminie do dnia 29 kwietnia 2021 r. projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych przy rozbudowie wraz z przebudową przedmiotowych budynków mieszkalnych jednorodzinnych. Zmiany dotyczyły charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego (naruszenie art. 36a ust. 5 pkt 2 Pb), tj. wysokości w zakresie przekraczającym 2% i obejmowały zmianę wysokości w związku ze zmianą kąta nachylenia połaci dachowej w części rozbudowanej oraz wykonaniem nadbudowy budynku [...] przy ul. [...] w [...].Organ II instancji stwierdził, że sprawdził i zweryfikował kompletność projektu budowlanego zamiennego pod kątem zmian wynikających z dotychczas wykonanych robót budowlanych i uznał jego zgodność z przepisami prawa budowlanego oraz decyzją o warunkach zabudowy z dnia 22 maja 2013 r. Obowiązek nałożony przez PINB został zatem wykonany zgodnie z przepisami.Skargę na decyzję organu odwoławczego z 4 grudnia 2025 r. wywiodła skarżąca, wnosząc o jej uchylenie. Zarzuciła:- błąd w ustaleniach faktycznych, mający istotny wpływ na wynik sprawy poprzez przyjęcie, że nakaz rozbiórki wydany przez PINB był środkiem "zbyt drastycznym", podczas gdy ocieplenie i dach budynku inwestora faktycznie znajduje się na działce skarżącego, co stanowi rażące naruszenie prawa własności,- naruszenie przepisów postępowania (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) poprzez oparcie rozstrzygnięcia na nieprawdziwych danych geodezyjnych, które zostały zastąpione nowym, aktualnym operatem technicznym przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego.W odpowiedzi na skargę WINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia.W piśmie procesowym z dnia 8 maja 2026 r. skarżąca uzupełniła argumentację zaprezentowaną w skardze i wniosła o szczegółową analizę dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy, w szczególności w zakresie projektu zamiennego i prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Strona skarżąca wniosła o weryfikację:- czy organ dysponował kompletnym porozumieniem,- czy zakres zgody odpowiadał zakresowi inwestycji obejmującej rozbudowę,- czy organ dokonał rzeczywistej oceny prawa inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.W ocenie skarżącej kluczowe znaczenie w sprawie ma to, że kompletny projekt zamienny został złożony do organu w dniu 27 lutego 2025 r., a więc nastąpiło to już po zniesieniu współwłasności nieruchomości i zawarciu ugody sądowej dotyczącej podziału budynku. Skarżąca zwróciła również uwagę na spór graniczny i prowadzone czynności geodezyjne.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) oraz art. 133 § 1, art. 134 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143, dalej jako: p.p.s.a.) sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jego wydania. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia może mieć miejsce w sytuacji, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowym podlega prawidłowość zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność zastosowanej wykładni tych przepisów.Rozpoznając niniejszą sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, Sąd uznał, że wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie.Kontrolowane rozstrzygnięcie zostało wydane w wyniku przeprowadzenia postępowania naprawczego, zgodnie z zasadami wynikającymi z art. 51 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2025 r., poz. 418 t. j.), dalej jako Prawo budowlane lub P,b.. Stosownie do art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b. przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu, projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków decyzji o pozwoleniu na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian. Po upływie terminu lub na wniosek inwestora organ nadzoru budowlanego sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, i wydaje decyzję o zatwierdzeniu projektów, o których mowa w ust. 1 pkt 3, oraz pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych - jeżeli roboty budowlane nie zostały zakończone (art. 51 ust. 4 P.b.). W decyzji, o której mowa w ust. 4, nakłada się obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie (art. 51 ust. 4c P.b.). Wydana na podstawie art. 51 ust. 4 P.b. decyzja w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i pozwolenia na wznowienie robót budowlanych albo - jeżeli budowa została zakończona - decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego, zastępuje pierwotną decyzję o pozwoleniu na budowę. Natomiast w przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego (art. 51 ust. 5 P.b.).W niniejszej sprawie inwestor wykonał obowiązek nałożony decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 29.10.2020 r. Następnie postanowieniem z dnia 02.12.2024 r. PINB w [...] nałożył na inwestora - obowiązek usunięcia wymienionych nieprawidłowości w projekcie budowanym zamiennym. W dniu 27.02.2025 r. ostatecznie wpłynęła do organu poprawiona część projektu budowlanego zamiennego.Organ II instancji sprawdził i zweryfikował kompletność projektu budowlanego zamiennego pod kątem zmian wynikających z dotychczas wykonanych robót budowlanych i uznał jego zgodność z przepisami prawa budowlanego oraz decyzją o warunkach zabudowy z dnia 22 maja 2013 r. Zasadnie podniósł, że w decyzji o warunkach zabudowy wysokość połaci dachowej wynosiła do 9,5 m, a wykonano 9,64 m, (tj. 14 cm różnicy). Ponadto zgodnie z pkt 3 decyzji o warunkach zabudowy kierunek głównej kalenicy dachu w stosunku do frontu działki ustala się - równoległy lub prostopadły. Stwierdzono, że budynek, którego dotyczyła przebudowa nie jest położony równolegle lub prostopadle do frontu działki. Inwestycja obejmowała przebudowę dachu i po zakończeniu prac kierunek kalenicy nie uległ zmianie.Trzeba mieć jednak na uwadze, że w sprawie o zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego nie dochodzi do ponownego badania, czy inwestycja, co do której wydano pozwolenie na budowę, od którego istotnie odstąpiono, jest zgodna z prawem. Bada się jedynie to, czy istotne odstępstwo jest zgodne z prawem. W związku z tym jedynie w zakresie tego istotnego odstępstwa bada się, czy jest ono zgodne z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu albo planem miejscowym. Przy czym badania w tym zakresie dokonuje się z uwzględnieniem stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego. Zatem jeżeli w tym dniu obowiązuje plan miejscowy, to ocenia się, czy istotne odstępstwo jest zgodne z tym planem, a nie decyzją o warunkach zabudowy, która była podstawą wydania pozwolenia na budowę, od którego istotnie odstąpiono (vide: wyrok NSA z dnia 2lutego 2017 r., II OSK 1251/15, dostępny w CBOSA).Kluczowe zatem jest to, że ostateczny projekt zamienny jest zgodny z obecnie obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta [...] zatwierdzonym uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia 31 marca 2022 r. ( dalej uchwała) obszar, na którym posadowiono przedmiotową inwestycję został oznaczony na rysunku planu symbolem [...] o podstawowym przeznaczeniu – zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna. Odnośnie do szczegółowych uregulowań ustalono, że:1) linie zabudowy zgodnie z oznaczeniami na rysunku planu,2) wysokość budynku mieszkalnego – maksymalnie 11,00 m, trzy kondygnacje nadziemne w tym poddasze użytkowe.Wysokość dachu mieści się zatem w granicach przewidzianych w obowiązującym planie miejscowym.Natomiast kierunek głównej kalenicy dachu także przed jego przebudową nie przebiegał równolegle lub prostopadle do frontu działki, z uwagi na to, że pierwotnie cały budynek został posadowiony pod nieznacznym kątem w odniesieniu do frontu działki. Inwestycja polegała na przebudowie dachu, a więc – jak słusznie stwierdził organ odwoławczy - kierunek kalenicy nie mógł ulec zmianie.Ponadto w świetle przywołanej uchwały " linie zabudowy zgodnie o oznaczeniami na rysunku planu", a te na nim wskazują usytuowanie obu budynków na działkach nr [...] i [...] pod kątem względem pasa drogowego ul. [...], a zatem nie równoległe do granic obu działek, które też są usytuowane względem tegoż pasa pod kątem, większym niż kąt linii zabudowy.Nie można zatem podzielić zarzutu skarżącej co do błędu w ustaleniach faktycznych mających istotny wpływ na wynik sprawy. Istotne dla sprawy okoliczności zostały przez organ ustalone prawidłowo.Podkreślić należy również, że załączony przez skarżącą "Operat techniczny wznowienia znaków granicznych, wyznaczenie punktów granicznych" dotyczący działek o nr [...] i [...] nie miał znaczenia dla rozpoznawanej sprawy, której przedmiotem jest projekt budowlany zamienny rozbudowy z przebudową budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej. Zagadnienie rozgraniczenia budynków jest rozpatrywane w odrębnej procedurze przez inne organy, jak chociażby przy rozgraniczaniu nieruchomości. Podobnie na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie nie ma wpływu kwestia Ugody sądowej zawartej w dniu 23 kwietnia 2024 r. pomiędzy inwestorami a skarżąca, ponieważ dotyczy ona robót budowlanych mających na celu rozdzielenie budynków.W świetle powyższych rozważań należy zatem uznać, że zaskarżona decyzja wydana została w oparciu o właściwie ustalony stan faktyczny i przy prawidłowym zastosowaniu obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa. Niezasadne są zatem zarzuty naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.., orzekł jak w sentencji.