Wyrok z 28 stycznia 2026, sygn. I C 514/24

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 28 stycznia 2026 roku

Sąd Rejonowy w Radomiu I Wydział Cywilny

w składzie następującym:

Przewodniczący: Sędzia Dariusz Wieński

Protokolant: Martyna Kustra

po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2026 roku w U.

na rozprawie sprawy

z powództwa D. J.

przeciwko (...) Spółce akcyjnej z siedzibą w W.

o zapłatę

I.

zasądza od (...) Spółki akcyjnej z siedzibą w W. na rzecz D. J. kwotę 6.201,05 zł (sześć tysięcy dwieście jeden złotych 5/100) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od kwot:

- 5.851,05 zł (pięć tysięcy osiemset pięćdziesiąt jeden złotych 5/100) od dnia 22 października 2023 roku do dnia zapłaty,

- 350,00 zł (trzysta pięćdziesiąt złotych) od dnia 28 listopada 2023 roku do dnia zapłaty;

II.

oddala powództwo w pozostałej części;

III.

zasądza od (...) Spółki akcyjnej z siedzibą w W. na rzecz D. J. kwotę 2.817,00 zł (dwa tysiące osiemset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.

Sędzia Dariusz Wieński

Sygn. akt I C 514/24

UZASADNIENIE

Pozwem z dnia 28 listopada 2023 roku (data prezentaty – k. 3) A. O., reprezentowany przez pełnomocnika w osobie adwokata (pełnomocnictwo – k. 6), wniósł o zasądzenie od (...) Zakładu (...) Spółki akcyjnej z siedzibą w U. na swoją rzecz następujących kwot:

- 5.900,97 złotych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 22 października 2023 roku do dnia zapłaty,

- 350 złotych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia wytoczenia powództwa do dnia zapłaty.

Jednocześnie wniósł o zasądzenie na swoją rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.

W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, iż w dniu 4 września 2023 roku miała miejsce kolizja drogowa, w wyniku której pojazd marki Ś. (...) o nr rej. (...), stanowiący jego własność został uszkodzony przez kierującą pojazdem marki (...) o nr rej. (...), ubezpieczonym w pozwanym towarzystwie. Zaznaczył, że na podstawie przeprowadzonego postępowania likwidacyjnego pozwana przyznała i wypłaciła powodowi kwotę 6.734,86 złotych brutto tytułem odszkodowania za uszkodzony pojazd, która to kwota została obliczona na podstawie kalkulacji naprawy wykonanej na zlecenie pozwanej. Wskazał, że żądana kwota stanowi różnicę pomiędzy wartością szkody, tj. kosztami niezbędnymi do przywrócenia uszkodzonego pojazdu do stanu sprzed zdarzenia, ustaloną na podstawie kosztorysu wykonanego na zlecenie powoda, tj. kwotą 12.635,83 złotych brutto, a wypłaconym przez pozwaną odszkodowaniem. Podniósł, że pozwana przy wypłacie należnego odszkodowania znacznie zaniżyła koszty naprawy pojazdu, przede wszystkim koszt stawki za godzinę pracy mechanika i lakiernika, a także ceny części zamiennych niezbędnych do dokonania naprawy. Podniósł, że przyznane dotychczas przez pozwaną świadczenia nie rekompensują w pełni szkody, natomiast żądana kwota dopłaty odszkodowania odzwierciedla koszty niezbędne do przywrócenia uszkodzonego pojazdu do stanu sprzed zdarzenia. Dodatkowo wskazał, że żąda kwoty 350 złotych, tj. zwrotu kosztów prywatnego kosztorysu celem ustalenia wysokości szkody, podnosząc, że nie miał innej możliwości ustalenia rozmiarów poniesionej szkody, jak zwrócenie się do rzeczoznawcy celem sporządzenia stosownej kalkulacji, a zatem poniesienie tego wydatku było uzasadnione i konieczne oraz pozostawało w normalnym związku przyczynowym między zdarzeniem wywołującym szkodę, a szkodą. Odnośnie żądanych odsetek podniósł, że pozwana wydała decyzję w dniu 21 września 2023 roku, a zatem najpóźniej od tej daty należy liczyć 30-dniowy termin do wypłaty świadczenia, który upłynął więc w dniu 21 października 2023 roku, a zatem powodowi należą się odsetki za opóźnienie od dnia 22 października 2023 roku (pozew – k. 3-5).

W dniu 13 grudnia 2023 roku Referendarz sądowy w Sądzie Rejonowym w Radomiu wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym zgodnie z żądaniem pozwu (nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym – k. 24).

W dniu 31 stycznia 2024 roku (data nadania – k. 37) (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w U., reprezentowana przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego (pełnomocnictwo – k. 30) złożyła sprzeciw od nakazu zapłaty, wnosząc o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powoda na swoją rzecz kosztów procesu z uwzględnieniem kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu wskazała, że przyznaje, że doszło do przedmiotowego zdarzenia oraz, że szkoda została zgłoszona w dniu 7 września 2023 roku przez poszkodowanego. Wskazała, że w zgłoszeniu podano zakres uszkodzeń pojazdu, tj. pokrywa tylna i zderzak tylny. Pozwana w toku postępowania likwidacyjnego z uwagi na złożenie przez powoda prywatnej kalkulacji poinformowała, że przyjęte przez powoda wyliczenie szkody stanowi hipotetyczne koszty naprawy, bowiem powód nie przedłożył stosownych dokumentów potwierdzających wysokość szkody, jaką poniósł w związku z uszkodzeniem pojazdu. Wskazała, że ustaliła, że za kwotę 6.734,86 złotych brutto możliwe było przywrócenie pojazdu do stanu sprzed zdarzenia. Pozwana podniosła, że odszkodowanie dotychczas wypłacone powodowi w pełni kompensuje szkodę, natomiast dalsze roszczenia strony powodowej w tym zakresie pozostają niezasadne. Wskazała, że odszkodowanie winno się ograniczać do rzeczywiście poniesionych przez powoda kosztów. Wskazała, że w dniu 8 września 2023 roku przedstawiła poszkodowanemu propozycję naprawy pojazdu bezgotówkowo w (...)PHU (...) w M., jednak poszkodowany, z tej propozycji nie skorzystał, przyczyniając się do zwiększenia rozmiarów szkody. Pozwana zakwestionowała także roszczenie powoda o zapłatę kwoty 350 złotych z tytułu kosztu sporządzenia opinii i wykonania kalkulacji przez rzeczoznawcę co do zasady, wskazując na brak związku przyczynowo-skutkowego dochodzonego kosztu ze szkodą. Wniosła także o oddalenie powództwa w zakresie żądania zasądzenia odsetek zgodnie z treścią pozwu, wskazując, że powód w żadnym wypadku nie wykazał, że dochodzona przez niego kwota wyraża faktyczną wartość odszkodowania istniejącą w dniu kierowania roszczenia względem pozwanej (sprzeciw od nakazu zapłaty – k. 26-29).

Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:

W dniu 4 września 2023 roku doszło do zdarzenia drogowego, w wyniku którego uszkodzeniu uległ pojazd marki Ś. (...) o nr rej. (...), należący do A. O. (okoliczności bezsporne, oświadczenia Z. P. – k. 9-9,10-10v.).

Sprawca wypadku poruszał się pojazdem posiadającym ważne ubezpieczenie OC posiadaczy pojazdów mechanicznych zawarte z (...) Spółką Akcyjną z siedzibą w U.. Szkoda została zgłoszona ubezpieczycielowi w dniu 7 września 2023 roku i zarejestrowana pod numerem (...) (okoliczności bezsporne, akta szkody na płycie CD – k. 36).

W toku postępowania likwidacyjnego ubezpieczyciel sporządził kalkulację, na podstawie której ustalił wartość kosztów naprawy na kwotę 6.734,86 złotych brutto, przy zastosowaniu części zamiennych, rabatu na materiały lakiernicze w wysokości 67% oraz stawki za roboczogodzinę w kwocie 55 złotych (ustalenie wysokości szkody – k. 13-17).

Decyzją z dnia 21 września 2023 roku ubezpieczyciel przyznał A. O. odszkodowanie w kwocie 6.734,86 złotych. A. O. otrzymał od ubezpieczyciela propozycję naprawy bezgotówkowej, jednak odmówił z uwagi na niezadowolenie z wcześniejszego korzystania z usług zakładów proponujących naprawy bezgotówkowe, naprawiając samochód w zaufanym warsztacie (decyzja – k. 12, zeznania powoda A. O. – k. 51-51v.).

A. O. zlecił sporządzenie kalkulacji prywatnej, na podstawie której ustalono koszt naprawy pojazdu na kwotę 12.635,83 złotych brutto, przy zastosowaniu stawki za roboczogodzinę w kwocie 110 złotych netto (kalkulacja naprawy – k. 18-20).

W dniu 22 listopada 2023 roku L. W., prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą (...) z siedzibą w M. wystawił A. O. fakturę na kwotę 350 złotych brutto za sporządzenie kalkulacji naprawy i usługę rzeczoznawcy. Faktura została opłacona przez A. O. (faktura nr (...) – k. 21).

W tym samym dniu, (...) przesłał ubezpieczycielowi sporządzony przez siebie kosztorys naprawy do akceptacji (wiadomość mailowa i pełnomocnictwo – akta szkody na płycie CD – k. 36).

A. O. w dalszym ciągu jest w posiadaniu przedmiotowego pojazdu, który użytkuje brat, K. O.. Pojazd został naprawiony w G., w firmie z polecenia znajomego powoda. Naprawą zajmował się K. O., brat powoda. W pojeździe została wymieniona klapa i zderzak, z wykorzystaniem nowych oryginalnych części. Dotychczasowa naprawa nie przywróciła pojazdu sprzed szkody. Kwota, którą wypłacił ubezpieczyciel, nie wystarczyła na wymianę wszystkich części zawartych w kosztorysie sporządzonym na zlecenie powoda. Pojazd ten został naprawiony powierzchownie, tak aby można było się nim poruszać (zeznania powoda A. O. – k. 51-51v, zeznania K. O. – k.66-66v.).

Koszt naprawy pojazdu w wariancie najwyższym tj. przy uwzględnieniu cen nowych części oryginalnych klasy „O” z daty szkody tj. 4 września 2023 roku dla przywrócenia pojazdu marki Ś. (...) o nr rej. (...) do stanu sprzed zdarzenia wynosi 10.232,45 złotych netto tj. 12.585,91 złotych brutto przy zastosowaniu stawki równej 110 zł netto za rbg oraz 100% kosztu materiałów lakierniczych. Koszt naprawy ustalony w wariancie wysokim tj. przy uwzględnieniu cen nowych części klas „O”, (...) oraz ”(...)” z daty szkody tj. 4 września 20-23 roku wynosi 8.681,55 zł netto tj. 10.678,31 zł brutto przy uwzględnieniu stawki 110 zł netto za rbg oraz 100% kosztu materiałów lakierniczych. Wartość pojazdu marki Ś. (...), o nr rej. (...) przed szkodą, ustalona na dzień 4 września 2023 roku wynosi 22.300 złotych brutto, natomiast wartość pojazdu po szkodzie, ustalona na dzień 4 września 2023 roku, wynosi 15.300 złotych brutto (opinia biegłego z zakresu techniki samochodowej – rzeczoznawcy samochodowego U. J. – k. 74-89).

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci powołanych wyżej dokumentów prywatnych, jak również na podstawie zeznań powoda A. O. oraz świadka K. O.. Prawdziwość i wiarygodność złożonych dokumentów nie nasuwała wątpliwości.

Sąd dał wiarę zeznaniom powoda, albowiem znalazły potwierdzenie w zeznaniach świadka, w dokumentach i opinii biegłego oraz, że pozwany nie był w stanie podważyć ich prawdziwości.

Sąd dał również wiarę zeznaniom świadka K. O. - brata powoda, gdyż były jasne, spójne, stanowcze i zgodne z pozostałym materiałem dowodowym, zaś pozwany nie przedstawił dowodów przeciwnych.

W ocenie Sądu pierwszoplanowe znaczenie dla wyniku sprawy miała opinia biegłego z zakresu techniki samochodowej U. J.. Ponieważ opinia jest jasna, rzetelna i logiczna i zawiera odpowiedzi na wszystkie postawione pytania Sąd uznał, że stanowi wiarygodną i miarodajną podstawę rozstrzygnięcia sporu i wydania wyroku.

Strona pozwana, nie wniosła jednak zarzutów do opinii ani o dopuszczenie dowodu z opinii uzupełniającej, a jedynie w piśmie z dnia 26 września 2025 roku (data prezentaty – k. 96) przedstawiła własne stanowisko na temat sposobu oceny dowodów i właściwej metody rozstrzygnięcia.

Sąd Rejonowy zważył, co następuje:

Powództwo w niniejszej sprawie okazało się zasadne, aczkolwiek nie w całości.

Stosownie do przepisu art. 415 k.c., kto z winy swej wyrządził drugiej osobie szkodę obowiązany jest do jej naprawienia. Z kolei zaś w myśl art. 822 § 1 k.c. przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ubezpieczyciel zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, wobec których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo ubezpieczony. Jeżeli strony nie umówiły się inaczej, umowa ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej obejmuje szkody, o jakich mowa w § 1, będące następstwem przewidzianego w umowie zdarzenia, które miało miejsce w okresie ubezpieczenia (§2). Uprawniony do odszkodowania w związku ze zdarzeniem objętym umową ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej może dochodzić roszczenia bezpośrednio od ubezpieczyciela (§4).

Problematyka umów odpowiedzialności cywilnej uregulowana została również w przepisach szczególnych, tj. ustawie z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (tekst jednolity – Dz. U. z 2013 r. poz. 392 ze zm.).

Zgodnie z art. 34 powołanej ustawy z ubezpieczenia OC posiadacza pojazdu mechanicznego przysługuje odszkodowanie, jeżeli posiadacz lub kierujący pojazdem są obowiązani do odszkodowania za wyrządzoną w związku z ruchem pojazdu szkodę, której następstwem jest śmierć, uszkodzenie ciała, rozstrój zdrowia bądź też utrata, zniszczenie lub uszkodzenie mienia. W myśl przytoczonego przepisu odpowiedzialność zakładu ubezpieczeń ma charakter pochodny do odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu lub kierującego pojazdem. Powstaje wówczas, gdy istnieje odpowiedzialność posiadacza pojazdu lub kierującego na podstawie przepisów prawa cywilnego.

W sprawie niniejszej pozwana nie kwestionowała istnienia podstaw swojej odpowiedzialności.

Spór pomiędzy stronami dotyczył natomiast określenia wysokości koniecznych, celowych i uzasadnionych kosztów naprawy pojazdu, niezbędnych do przywrócenia takiego jego stanu, jaki istniał przed wypadkiem.

Strony na okoliczność udowodnienia uzasadnionych kosztów naprawy pojazdu przedstawiły prywatne kosztorysy naprawy. Strona powodowa na podstawie zleconej przez siebie kalkulacji naprawy określiła jej wysokość na kwotę 12.635,83 złotych brutto, zaś pozwana na kwotę 6.734,86 złotych brutto.

Sąd spór ten rozstrzygnął na korzyść powoda, opierając się na wnioskach zawartych w opinii biegłego z zakresu techniki i mechaniki samochodowej – rzeczoznawcy samochodowego U. J.. Biegły wskazał, że szacunkowy koszt naprawy pojazdu, uwzględniający zakres uszkodzeń i kwalifikacje elementów uszkodzonych, w tym konieczność wykonania wszystkich czynności techniczno-technologicznie niezbędnych do jego odbudowy, tj. skutecznego usunięcia wszystkich uszkodzeń, pozwalający udzielić stosownej gwarancji na wykonane prace, przy zastosowaniu cen nowych części oryginalnych, stawki równej za roboczogodzinę -110 złotych netto, oraz 100 % kosztu materiałów lakierniczych w 2023 roku wyniósłby około 12.585,91 złotych brutto. Przy uwzględnieniu cen nowych części klas „O”, (...) oraz (...) oraz 100 % kosztu materiałów lakierniczych przy zastosowaniu stawki równej 110 złotych netto za roboczogodzinę postulowanych przez ubezpieczyciela, koszt taki wyniósłby około 10.678,31 złotych brutto. Znane nieautoryzowane zakłady blacharsko – lakiernicze, działające na terenie M. stosowały w 2023 roku stawki wyższe, gdzie średnia arytmetyczna ze stawek od 110 złotych netto do 250 złotych netto wynosi około 131,29 złotych netto. Biegły wskazał, że stawka równa 110 złotych netto za rbg, zastosowana w kalkulacji powoda, jest niższa od określonej stawki średniej czyli około 131, 29 złotych netto w zaokrągleniu 130 złotych netto za roboczogodzinę, którą biegły zastosował w sporządzonej przez niego kalkulacji. Biegły wskazał ponadto, że tylko nowe oryginalne części oraz materiały dają największą sposobność do zagwarantowania osiągnięcia wyznaczonego celu restytucji rzeczy. Zaznaczył, że zamiana części na nieoryginalne spowoduje brak możliwości przywrócenia stanu pierwotnego. Zaznaczył, że uwzględnienie w kalkulacji części używanych np. poprzez zakup z portalu (...), byłoby działaniem prawidłowym ale tylko po spełnieniu warunków takich jak: części używane byłyby zużyte w takim samym stopniu, jak części uszkodzone - co jest praktycznie niemożliwe do stwierdzenia z uwagi na częste nadesłanie części w mniejszym lub większym stopniu uszkodzonych, przez co poszkodowany mógłby ponieść kolejną stratę. Zakupione części używane powinny posiadać gwarancję, kupujący powinien być zapewniony o legalności pochodzenia tych części oraz otrzymywać faktury za ich zakup. Kolejno, poprzez zakup części używanych należałoby usunąć powłokę lakierowaną aby po polakierowaniu o właściwym kolorze grubość powłoki była zbliżona do wartości sprzed naprawy, co wymagałoby dużego nakładu pracy i pochłaniałoby znaczą część oszczędności uzyskanych przy ich zakupie niż przy zakupie nowych części. Same poszukiwania części używanych, sprawdzanie ich jakości powinno być uwzględnione w kalkulacji naprawy. Biegły zaznaczył również, że pojazd używany musi spełniać te same wymogi bezpieczeństwa co pojazd nowy, niezależnie od wieku i stopnia wyeksploatowania. Części używane za tę samą kwotę często są różnej jakości, a niekiedy uniemożliwiają ich zastosowanie do naprawy, zwłaszcza o dużych gabarytach, które mogą ulec uszkodzeniom w transporcie, dlatego też wykorzystanie do naprawy pojazdu części używanych, opisanego w algorytmie pozwanej jest okolicznością niewłaściwą, dlatego biegły w sporządzonej przez siebie kalkulacji naprawy uwzględnił ceny nowych części oryginalnych w celu naprawy pojazdu marki (...). (...). Sąd, mając na uwadze wnioski wysnute przez biegłego uznał, że zasadny koszt naprawy wynosi 12.585,91 złotych brutto, a więc z uwzględnieniem cen nowych części oryginalnych do naprawy pojazdu marki (...). (...) o nr rej. (...).

Przedmiotowa szkoda pozostaje w adekwatnym związku przyczynowo skutkowym ze zdarzeniem ubezpieczeniowym, za którego następstwa odpowiedzialność ponosi pozwany z racji zawartej umowy ubezpieczenia pojazdu OC. Zaistniały, zatem, przesłanki określone w art. 822 § 1 k.c. i w art. 361 § 1 k.c. Szkoda w sprawie niniejszej to koszt, jaki musi ponieść powód ze swojego majątku (strata) w celu dokonania naprawy samochodu (przywrócenia stanu poprzedniego). Stosownie do art. 363 § 1 k.c. naprawienie szkody powinno nastąpić, według wyboru poszkodowanego, bądź przez przywrócenie stanu poprzedniego, bądź przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej. Jednakże gdyby przywrócenie stanu poprzedniego było niemożliwe albo gdyby pociągało za sobą dla zobowiązanego nadmierne trudności lub koszty, roszczenie poszkodowanego ogranicza się do świadczenia w pieniądzu. Jeżeli naprawienie szkody ma nastąpić w pieniądzu, wysokość odszkodowania powinna być ustalona według cen z daty ustalenia odszkodowania, chyba że szczególne okoliczności wymagają przyjęcia za podstawę cen istniejących w innej chwili (§ 2). W istocie powszechnie przyjmuje się, że naprawienie szkody polegającej na uszkodzeniu pojazdu polega przede wszystkim na zapłaceniu kwoty koniecznej do przywrócenia samochodu do stanu poprzedniego.

Powszechne i utrwalone jest stanowisko doktryny i judykatury, że odszkodowanie przysługuje poszkodowanemu niezależnie od tego, czy pojazd został rzeczywiście naprawiony (wyrok SN z dnia 17 czerwca 1987r. sygn.. akt IV CR 158/87, wyrok SN z dnia 16 maja 2002r. sygn. akt V CKN 1273/00, wyrok SN sygn. akt I CR 151/88). Sąd w całości aprobuje wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 kwietnia 2018 roku w sprawie II CNP 43/17, Lex 2490615 – „Z art. 822 § 1 k.c. wynika, że obowiązek ubezpieczyciela odpowiedzialności cywilnej polega na zapłacie określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone przez ubezpieczonego osobom trzecim, a więc na spełnieniu świadczenia pieniężnego. Poszkodowany może, według swojego wyboru, żądać od ubezpieczyciela zapłaty kosztów hipotetycznej restytucji albo zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej ustalonej zgodnie z metodą różnicy. Przepis art. 822 § 1 k.c. modyfikuje normę wynikającą z art. 363 § 1 k.c. bowiem jedynie tylko w ten sposób, że roszczenie o przywrócenie stanu poprzedniego przekształca w roszczenie o zapłatę kosztów restytucji. Powstanie roszczenia w stosunku do ubezpieczyciela o zapłacenie odszkodowania, a tym samym jego zakres odszkodowania, nie zależą od tego, czy poszkodowany dokonał restytucji i czy w ogóle ma taki zamiar”.

Wskazać w tym miejscu należy, iż Sąd Najwyższy w uzasadnieniu uchwały z dnia 13 czerwca 2003 r. w sprawie III CZP 32/03 (publ. LEX 78592) podkreślił, że iż poszkodowanemu przysługuje wybór odpowiedniego warsztatu naprawczego, któremu powierzy on dokonanie naprawy uszkodzonego pojazdu. Warsztaty te mogą posługiwać się różnymi cenami w zakresie tych samych lub podobnych prac naprawczych. Co więcej, ceny te mogą odbiegać w odpowiedniej skali od cen stosowanych przez warsztaty naprawcze działające na odpowiednim rynku lokalnym (np. na terenie określonego miasta lub gminy). Sąd Najwyższy wskazał też, iż „zgodnie z zasadą pełnej kompensaty poniesionej szkody (art. 361 § 2 k.c.), poszkodowany będzie mógł domagać się od ubezpieczyciela odszkodowania obejmującego poniesione koszty wspomnianych prac naprawczych. Za kategorię "niezbędnych" kosztów naprawy należałoby uznać takie koszty, które zostały poniesione w wyniku przywrócenia uszkodzonego pojazdu do stanu jego technicznej używalności istniejącej przed wyrządzeniem szkody przy zastosowaniu technologicznej metody odpowiadającej rodzajowi uszkodzeń pojazdu mechanicznego. Kosztami "ekonomicznie uzasadnionymi" będą koszty ustalone według cen, którymi posługuje się wybrany przez poszkodowanego warsztat naprawczy dokonujący naprawy samochodu. Nie ma przy tym znaczenia fakt, że ceny te odbiegają (są wyższe) od cen przeciętnych dla określonej kategorii usług naprawczych na rynku napraw samochodu. Jeżeli nie kwestionuje się bowiem uprawnienia do wyboru przez poszkodowanego warsztatu samochodowego mającego dokonać naprawy, miarodajne w tym zakresie powinny być ceny stosowane właśnie przez ten warsztat naprawczy w związku z naprawą indywidualnie oznaczonego pojazdu mechanicznego”. Przenosząc powyższe stanowisko Sądu Najwyższego na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że ubezpieczyciel nie ma prawa do stawek za prace naprawcze, czy rodzaju części zamiennych.

Pozwana podniosła, że w niniejszej sprawie odszkodowanie winno być wypłacone na postawie rzeczywistych poniesionych kosztów naprawy, nie hipotetycznych.

Istotnie, wskazać należy w tym miejscu na dwa ostatnie stanowiska Sądu Najwyższego wyrażone w Uchwałach Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego:

- z dnia 8 maja 2024 roku, sygn. III CZP 142/22, zgodnie z którą ,,jeżeli poszkodowany poniósł już koszty naprawy pojazdu lub zobowiązał się do ich poniesienia, wysokość odszkodowania z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych powinna odpowiadać tym kosztom, chyba że w danych okolicznościach są one oczywiście nieuzasadnione; wysokość odszkodowania nie zależy od ulg i rabatów możliwych do uzyskania przez poszkodowanego od podmiotów współpracujących z ubezpieczycielem. Jeżeli poszkodowany nie poniósł jeszcze kosztów naprawy pojazdu ani nie zobowiązał się do ich poniesienia, wysokość odszkodowania z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych powinna odpowiadać przeciętnym kosztom naprawy na lokalnym rynku, z uwzględnieniem możliwych do uzyskania przez poszkodowanego ulg i rabatów, chyba że skorzystaniu z tych ulg i rabatów sprzeciwia się jego uzasadniony interes (uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 8 maja 2024 roku, sygn. III CZP 142/22, opubl. Biuletyn SN 2024/5). Uzasadnienie uchwały nie zostało jeszcze opublikowane na stronie internetowej Sądu Najwyższego.

- z dnia 11 września 2024 roku w sprawie III CZP 65/23, zgodnie z którą jeżeli naprawa pojazdu przez poszkodowanego stała się niemożliwa, w szczególności w razie zbycia lub naprawienia pojazdu, nie jest uzasadnione ustalenie wysokości odszkodowania z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych jako równowartości hipotetycznych kosztów naprawy.

Sąd w sprawie niniejszej nie podziela stanowiska zawartego w powyższych uchwałach, a wynika to z dwóch powodów.

Po pierwsze uchwały nie mają mocy wiążącej. Zgodnie bowiem z art. 87 par. 1 ustawy o Sądzie Najwyższym "uchwały pełnego składu SN, składu połączonych izb oraz składu całej izby, z chwilą ich podjęcia, uzyskują moc zasad prawnych. Skład 7 sędziów może postanowić o nadaniu uchwale mocy zasady prawnej". Sąd Najwyższy powyższym uchwałom nie nadał mocy zasady prawnej.

Po drugie, na gruncie niniejszej sprawy wskazówki Sądu Najwyższego nie mają zastosowania, gdyż A. O. nie posiadał dokumentów potwierdzających poniesiony rzeczywiście koszt za naprawę przedmiotowego pojazdu. Poza tym, choć ubezpieczyciel wskazał warsztat, w którym pojazd mógłby zostać naprawiony, to jednak opinia biegłego jednoznacznie wskazuje, że za kwotę deklarowaną przez ubezpieczyciela pojazd nie zostałby przywrócony do stanu sprzed wypadku. Dlatego Sąd uznał, że w niniejszej sprawie należą się hipotetyczne koszty naprawy pojazdu i w całości uwzględnił opinię biegłego U. J..

Z tych też względów Sąd uznał, iż uzasadnione koszty naprawy przedmiotowego pojazdu wynoszą 12.585,91 złotych brutto. Pozwana w toku postępowania likwidacyjnego wypłaciła poszkodowanemu 6.734,86 złotych brutto, a więc do dopłaty pozostaje kwota 5.851,05 złotych brutto.

Strona powodowa żądała również zwrotu kwoty 350 złotych tytułem zwrotu kosztów prywatnej kalkulacji naprawy. Jak wskazał Sąd Najwyższy m.in. w orzeczeniu z dnia 2 września 1975 roku w sprawie I CR 505/75 (W. nr (...)), stwierdził, że „dokonana przed wszczęciem postępowania sądowego i poza zabezpieczeniem dowodów ekspertyza może być istotną przesłanką zasądzenia odszkodowania. W takim wypadku koszt ekspertyzy stanowi szkodę ulegającą naprawieniu (art. 361 k.c.)". Także w wyroku z dnia 30 lutego 2002 r. w sprawie V CKN 908/00 (W. nr (...)) Sąd Najwyższy zajął stanowisko, że ocena, czy koszty ekspertyzy powypadkowej poniesione przez poszkodowanego w postępowaniu likwidacyjnym mieszczą się w ramach szkody i normalnego związku przyczynowego winna być dokonywana na podstawie konkretnych okoliczności sprawy, a w szczególności po dokonaniu oceny, czy poniesienie tego wydatku było obiektywnie uzasadnione i konieczne.

Szkoda obejmuje wszelkie celowe i ekonomicznie uzasadnione wydatki poniesione przez poszkodowanego w celu jej naprawienia. Obowiązkiem powoda było zatem wykazanie nie tylko, że koszty opinii rzeczywiście poniósł, ale również że poniesiony wydatek na przedmiotową opinię był celowy i ekonomicznie uzasadniony. Wskazać w tym miejscu należy, że prywatna kalkulacja naprawy została sporządzona na zlecenie powoda, czyli poszkodowanego w niniejszym zdarzeniu. Powód zdecydował się na zlecenie prywatnej kalkulacji, kiedy nie zgodził się z wyliczeniem wskazanym przez ubezpieczyciela. Koszty prywatnej opinii mogą stanowić uzasadniony koszt tylko w przypadku, kiedy poszkodowany, jako osoba fizyczna niezorientowana w wycenie szkody, chce poprzez profesjonalistę ustalić ewentualną wysokość należnego mu odszkodowania. Taka sytuacja w niniejszej sprawie nastąpiła, a więc Sąd uznał roszczenie w tym zakresie za zasadne. Ponadto wskazać należy, iż powód udokumentował poniesienie powyższego kosztu, gdyż na fakturze przedłożonej do pozwu widnieje adnotacja, że została ona opłacona.

Mając powyższe na uwadze Sąd zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 6.201,05 złotych (5.851,05 zł + 350 zł), o czym orzekł w punkcie I. (pierwszym) wyroku

W punkcie II. (drugim) wyroku Sąd oddalił powództwo w pozostałej części, a mianowicie co do kwoty 49,92 zł, stanowiącej różnice pomiędzy kwotą dochodzoną za naprawę 5.900,97 zł a kwotą zasądzoną 5.851,05 zł, jako nieudowodnione.

O odsetkach Sąd orzekł na podstawie art. 481 § 1 i 2 k.c.

Orzekając o odsetkach Sąd zważył, że orzeczenie zasądzające odszkodowanie ma charakter rozstrzygnięcia deklaratoryjnego, zaś zobowiązanie do zapłaty odszkodowania jest zobowiązaniem z natury rzeczy bezterminowym, dlatego też przekształcenie go w zobowiązanie terminowe następuje stosownie do treści art. 455 k.c. (niezwłocznie) – w wyniku wezwania wierzyciela (pokrzywdzonego) skierowanego wobec dłużnika (podmiotu zobowiązanego do naprawienia szkody) do spełnienia świadczenia. Reguła ta, w zakresie terminu spełnienia świadczenia, doznaje modyfikacji w przypadku, gdy podmiotem zobowiązanym do naprawienia szkody jest zakład ubezpieczeń. Wówczas termin do spełnienia świadczenia wyznacza regulacja art. 817 k.c. albo art. 14 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych. W art. 14 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych ustawodawca zobligował ubezpieczyciela do spełnienia świadczenia w terminie 30 dni od daty otrzymania przez niego zawiadomienia o szkodzie. Na wypadek, gdyby we wskazanym wyżej terminie nie było możliwe ustalanie odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń lub wysokości odszkodowania, datę wypłaty świadczenia wyznacza termin 14 – dniowy, liczony od momentu, gdy przy zachowaniu należytej staranności wyjaśnienie tych okoliczności było możliwe. Ubezpieczyciel wydał decyzję o przyznaniu odszkodowania w dniu 21 września 2023 roku, a zatem w tym zakresie Sąd zasądził odsetki ustawowe za opóźnienie od dnia 22 października 2023 roku, a więc zgodnie z żądaniem pozwu. Odnośnie zwrotu kosztów kalkulacji prywatnej Sąd zasądził odsetki ustawowe za opóźnienie od dnia wytoczenia powództwa, tj. od dnia 28 listopada 2023 roku, również zgodnie z żądaniem pozwu.

Rozstrzygnięcie o kosztach procesu w punkcie III. (trzecim) wyroku Sąd oparł na treści art. 98 § 1 k.p.c., art. 108 § 1 k.p.c. Zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu strona przegrywająca sprawę zwraca przeciwnikowi na jego żądanie niezbędne do celowego dochodzenia praw koszty procesu. Na koszty procesu poniesione przez stronę powodową składają się opłata od pozwu – 400 złotych, wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 1.800 zł – zgodnie z § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie , 17 złotych tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, 600 złotych tytułem uiszczonej zaliczki na opinię biegłego – łącznie 2.817 złotych.

Sąd dodatkowo na podstawie art. 98 § 1 ¹ k.p.c. orzekł o odsetkach ustawowych za opóźnienie od kwoty zasądzonej tytułem zwrotu kosztów procesu.

Sędzia Dariusz Wieński

ZARZĄDZENIE

(…).

M., dnia 18.02.2026r. Sędzia Dariusz Wieński