Wyrok z 13 marca 2026, sygn. IV P 880/25

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 13 marca 2026 roku

Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie:

Przewodniczący: asesor sądowy Marta Sedlaczek

Protokolant: Ewelina Janicka - Kłodawska

po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2026 roku we Wrocławiu

na rozprawie

sprawy z powództwa V. V. i K. V. – następców prawnych zmarłej J. V.

przeciwko (...)

o wynagrodzenie za pracę

I.  zasądza od strony pozwanej (...) na rzecz powódki V. V. kwotę 5.916,59 zł (pięć tysięcy dziewięćset szesnaście złotych pięćdziesiąt dziewięć groszy) brutto wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od następujących kwot brutto:

- 176,03 zł od dnia 29 października 2021 r. do dnia zapłaty;

- 176,03 zł od dnia 27 listopada 2021 r. do dnia zapłaty;

- 176,03 zł od dnia 29 grudnia 2021 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 29 stycznia 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 01 marca 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 29 marca 2022 r. do dnia zapłaty;

- 113,78 zł od dnia 01 kwietnia 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 29 kwietnia 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 28 maja 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 29 czerwca 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 29 lipca 2022 r. do dnia zapłaty;

- 442,26 zł od dnia 27 sierpnia 2022 r. do dnia zapłaty;

- 453,05 zł od dnia 29 września 2022 r. do dnia zapłaty;

- 453,04 zł od dnia 29 października 2022 r. do dnia zapłaty;

- 453,04 zł od dnia 29 listopada 2022 r. do dnia zapłaty;

- 453,04 zł od dnia 29 grudnia 2022 r. do dnia zapłaty;

II.  oddala dalej idące powództwo V. V.;

III.  zasądza od strony pozwanej (...) na rzecz powoda K. V. kwotę 5.916,62 zł (pięć tysięcy dziewięćset szesnaście złotych sześćdziesiąt dwa grosze) brutto wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od następujących kwot brutto:

- 176,03 zł od dnia 29 października 2021 r. do dnia zapłaty;

- 176,03 zł od dnia 27 listopada 2021 r. do dnia zapłaty;

- 176,03 zł od dnia 29 grudnia 2021 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 29 stycznia 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 01 marca 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 29 marca 2022 r. do dnia zapłaty;

- 113,79 zł od dnia 01 kwietnia 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 29 kwietnia 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 28 maja 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 29 czerwca 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 29 lipca 2022 r. do dnia zapłaty;

- 442,26 zł od dnia 27 sierpnia 2022 r. do dnia zapłaty;

- 453,04 zł od dnia 29 września 2022 r. do dnia zapłaty;

- 453,05 zł od dnia 29 października 2022 r. do dnia zapłaty;

- 453,05 zł od dnia 29 listopada 2022 r. do dnia zapłaty;

- 453,05 zł od dnia 29 grudnia 2022 r. do dnia zapłaty;

IV. oddala dalej idące powództwo K. V.;

V.  wyrokowi w punkcie I. i III nadaje rygor natychmiastowej wykonalności.

VI.  nieuiszczone koszty sądowe przejmuje na rachunek Skarbu Państwa.

Sygn. akt IV P 880/25

UZASADNIENIE

Pozwem z dnia 23 października 2024 r. (data wpływu do tut. Sądu) powódka J. V., zastępowana przez zawodowego pełnomocnika wniosła o zasądzenie od strony pozwanej (...) kwoty 11.850,69 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w następujący sposób:

- od kwoty 352,07 zł od dnia 29 października 2021 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 352,07 zł od dnia 27 listopada 2021 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 352,07 zł od dnia 29 grudnia 2021 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 862,94 zł od dnia 29 stycznia 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 862,94 zł od dnia 1 marca 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 862,94 zł od dnia 29 marca 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 245,02 zł od dnia 1 kwietnia 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 862,94 zł od dnia 29 kwietnia 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 862,94 zł od dnia 28 maja 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 862,94 zł od dnia 29 czerwca 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 862,94 zł od dnia 29 lipca 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 884,52 zł od dnia 27 sierpnia 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 906,09 zł od dnia 29 września 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 906,09 zł od dnia 29 października 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 906,09 zł od dnia 29 listopada 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 906,09 zł od dnia 29 grudnia r. 2022 do dnia zapłaty.

Nadto, powódka domagała się zasądzenia zwrotu kosztów procesu według norm przepisanych wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego licznymi od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.

Uzasadniając swoje powództwo powódka podniosła, że od dnia 13 maja 2021 r. pełniła urząd na stanowisku asesora sądowego w (...). Wynagrodzenie zasadnicze powódki od dnia mianowania wynosiło 80% wynagrodzenia zasadniczego w stawce pierwszej (mnożnik 2,05) sędziego sądu rejonowego powiększonego o należną składkę z tytułu ubezpieczenia społecznego. Powódce od dnia 16 sierpnia 2022 r. przysługiwał ponadto 5% dodatek za wysługę lat obliczany od miesięcznego wynagrodzenia zasadniczego. Dodatek wzrastał o 1% za każdy dalszy rok pracy. Dalej powódka wyjaśniła, że w okresie od maja 2021 r. do grudnia 2022 r. jej wynagrodzenie wypłacone zostało w zaniżonej wysokości z uwagi na zastosowanie kwot bazowych ustalonych w tzw. ustawach okołobudżetowych z pominięciem przepisów ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych. Jak wynika z art. 178 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, sędziom zapewnia się warunki pracy i wynagrodzenie odpowiadające godności urzędu oraz zakresowi ich obowiązków. Celem urzeczywistnienia powyższej zasady reguły dotyczące ustalania wysokości wynagrodzenia asesorów sądowych określone zostały w art. 106y § 1 ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych, zgodnie z którym wynagrodzenie zasadnicze asesora sądowego wynosi 80% wynagrodzenia zasadniczego w stawce pierwszej sędziego sądu rejonowego, powiększonego o należną składkę z tytułu ubezpieczenia społecznego. Podstawę ustalania wynagrodzenia zasadniczego sędziego sądu powszechnego reguluje natomiast art. 91 § 1c ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych, zgodnie z którym podstawę ustalenia wynagrodzenia zasadniczego sędziego w danym roku stanowi przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale roku poprzedniego, ogłaszane w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski" przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie art. 20 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 504, 1504 i 2461), z zastrzeżeniem § 1d. Mechanizm kształtowania wynagrodzeń sędziowskich (asesorskich) oparty na obiektywnej podstawie, jaką jest przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale roku poprzedzającego, służy ochronie wynagrodzeń przed związanym z inflacją spadkiem siły nabywczej, a ponadto gwarantuje wzrost wynagrodzeń w wypadku dobrej kondycji gospodarki narodowej (pozostanie na tym samym poziomie w razie pogorszenia koniunktury). Celem wprowadzenia tego systemu było odniesienie zasad kształtowania wynagrodzeń sędziowskich do obiektywnego wskaźnika, a ponadto uniezależnienie procesu kształtowania tych wynagrodzeń od ingerencji władz wykonawczej oraz ustawodawczej. Pomimo obowiązywania wskazanych przepisów w okresie od 2021 r. do 2023 r. odmienne zasady dotyczące ustalania wynagrodzenia asesorów sądowych wprowadzone zostały w tzw. ustawach okołobudżetowych. Zgodnie bowiem z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2021 (Dz. U. poz. 2400 ze zm.) w 2021 r. podstawę ustalenia wynagrodzenia zasadniczego sędziego stanowiło przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale 2019 r. ogłoszone w komunikacie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Podobnie w art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 2021 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2022 (Dz. U. poz. 2445 ze zm.) w 2022 r. podstawę ustalenia wynagrodzenia zasadniczego sędziego, stanowiło przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale 2020 r. ogłoszone w komunikacie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Stosownie do ust. 2 podstawa podlegała podwyższeniu o kwotę 26 zł. Wprowadzeniu odstępstw od systematycznego, corocznego kształtowania wynagrodzeń sędziów (asesorów sądowych) w oparciu o przeciętne wynagrodzenie z drugiego kwartału roku poprzedzającego nie towarzyszyła zmiana unormowania art. 91 § 1c ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych ani też formalne zawieszenie jego mocy obowiązującej. Tym samym w obrocie prawnym funkcjonowały wzajemnie wykluczające się rozwiązania rangi ustawowej dotyczące tej samej materii. Z przytoczonego powyżej art. 178 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej wynikają dwie kluczowe w sprawie zasady, a mianowicie: niezawisłości sędziowskiej oraz zapewnienia sędziemu wynagrodzenia odpowiadającego godności urzędu oraz zakresowi pełnionych przez niego obowiązków. W przekonaniu powódki sposób ustalania wynagrodzeń sędziowskich określony w ustawach okołobudżetowych na lata 2021 - 2023 stanowił nieuzasadnione odejście od zobiektywizowanego mechanizmu kształtowania wynagrodzeń sędziowskich przewidzianego w ustawie - Prawo o ustroju sądów powszechnych, który uznany został przez Trybunał Konstytucyjny za realizujący założenia konstytucyjne. Odejście nie było uzasadnione sytuacją finansową państwa i stanowiło arbitralną ingerencję w wynagrodzenia sędziowskie, niespełniającą wymogów określonych w wyroku z dnia 4 października 2000 r. Ingerencja w mechanizm ustalania wynagrodzeń sędziowskich nie była przy tym w rzeczywistości uzasadniona sytuacją finansową Państwa. W ocenie powódki mechanizm ustalania wynagrodzeń sędziowskich przewidziany w ustawach okołobudżetowych na lata 2021 - 2023 nie realizował wymogów konstytucyjnych, wskazanych w art. 178 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Uzupełniająco powódka wskazała, że mechanizm ten naruszał także zasadę ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez niego prawa oraz ochrony praw słusznie nabytych. Zasada ochrony zaufania jednostki do państwa i stanowionego przez nie prawa, zwana również zasadą lojalności państwa względem obywateli, stanowi fundament zasady demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej). Skoro ustawodawca podjął decyzję o zamrożeniu płac sędziów, to takie samo zamrożenie powinno dotknąć również przedstawicieli władzy ustawodawczej oraz wykonawczej, bądź też nie powinno ono dotyczyć żadnej z ww. władz. Przyjęcie odmiennego rozwiązania, tj. zamrożenie wynagrodzeń sędziowskich, przy jednoczesnym podniesieniu płac przedstawicieli władzy ustawodawczej oraz władzy wykonawczej (bez wyjaśnienia powyższego rozwiązania) godzi w zasadę równego traktowania podmiotów podobnych, a także narusza zakaz dyskryminacji. W związku z powyższym powódka wniosła, aby ustalić należne jej wynagrodzenie z pomięciem zasad przewidzianych w tzw. ustawach okołobudżetowych na lata 2021 - 2023, stosując obowiązujący w spornym okresie mechanizm przewidziany w art. 91 § 1c ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych, do którego odnosi się art. 106y § 1 ustawy.

W odpowiedzi na pozew z dnia 05 grudnia 2024 r. strona pozwana (...) wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powódki kosztów procesu.

W uzasadnieniu swojego stanowiska strona pozwana wskazała, że w zaistniałym stanie prawnym brak jest podstaw do uznania roszczenia za zasadne, albowiem pozwany pracodawca ustalił i wypłacił wynagrodzenie z uwzględnieniem przepisów powszechnie obowiązujących, a tym samym działał na podstawie i w granicach prawa. Kolejno, strona pozwana przedstawiła hipotetyczne wyliczenia wysokości wynagrodzenia powódki za miesiące, których dotyczy żądanie pozwu i które to wynagrodzenie otrzymywałaby poprzez ustalenie jego wysokości w oparciu o art. 91 § 1c ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych. Jednocześnie strona pozwana zarzuciła, że w obliczeniach powódki błędnie wskazano kwoty w miesiącach od października do grudnia 2021 r., od stycznia do grudnia 2022 r., a także kwotę dotyczącą dodatkowego wynagrodzenia rocznego za rok 2021. Zarzuciła również nieprawidłowości w określeniu żądania w zakresie kwot, od których mają być naliczane odsetki za opóźnienie, jak i w zakresie określenia wartości przedmiotu sporu. Strona pozwana wskazała, że działała na podstawie i w granicach prawa. Wyjaśniła, że wynagrodzenie powódki zostało obliczone w oparciu o art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2020 roku o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2021 (Dz.U. 2020 poz. 2400 z 29.12.2020 r.) i art. 8 ustawy z dnia 17 grudnia 2021 roku o szczegółowych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2022 (Dz. U. poz. 2445 ze zm.). Powołane przepisy ustaw tzw. okołobudżetowych są natomiast przepisami szczególnymi względem art. 91 § 1c ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych. Pozwany, jak argumentował, miał obowiązek stosować przepisy okołobudżetowe, albowiem jest jednostką organizacyjną Skarbu Państwa, finansowaną z budżetu państwa, której zasady prowadzenia gospodarki finansowej wynikają z treści odpowiednich ustaw i jest związany dyscypliną finansów publicznych, stąd nie mógł postąpić inaczej. W sytuacji, jeśli rozstrzygnięcie Sądu ma zależeć od oceny konstytucyjności zastosowanych przez pozwanego przepisów, do której to oceny zgodności z Konstytucją RP pozwany – jako organ administracyjny w zakresie realizacji przepisów budżetowych – nie jest władny samodzielnie rozstrzygać, wniósł o zastosowanie art. 102 k.p.c. i o nieobciążanie strony pozwanej kosztami procesu.

Postanowieniem z dnia 4 lutego 2025 r. tut. Sąd zawiesił na podstawie art. 174 § 1 pkt 1 k.p.c. postępowanie w sprawie wobec śmierci powódki J. V. (k. 103).

Pismem z dnia 27 czerwca 2025 r. (k. 112) K. V. oraz V. V. zgłosili wstąpienie do niniejszego postępowania jako spadkobiercy powódki i wnieśli o podjęcie zawieszonego postępowania.

Postanowieniem z dnia 28 lipca 2025 r. tut. Sąd podjął na podstawie art. 180 § 1 pkt 1 k.p.c. zawieszone postępowanie z udziałem spadkobierców powódki J. V. – ojca K. V. i matki V. V. (k. 115).

W piśmie procesowym z dnia 21 października 2025 r. powodowie V. V. i K. V. wskazali, że nie kwestionują zawartych w odpowiedzi na pozew wyliczeń hipotetycznego wynagrodzenia za poszczególne miesiące roku 2021, 2022 oraz dodatkowego wynagrodzenia rocznego za rok 2021.

W piśmie procesowym z dnia 17 grudnia 2025 r. (k. 163 – 164) powodowie sprecyzowali swoje żądanie w ten sposób, wskazując że:

1)  powódka V. V. domaga się zasądzenia od strony pozwanej kwoty 5.925,35 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi w następujący sposób:

- od kwoty 176,04 zł od dnia 29 października 2021 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 176,04 zł od dnia 27 listopada 2021 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 176,04 zł od dnia 29 grudnia 2021 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 431,47 zł od dnia 29 stycznia 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 431,47 zł od dnia 1 marca 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 431,47 zł od dnia 29 marca 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 122,51 zł od dnia 1 kwietnia 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 431,47 zł od dnia 29 kwietnia 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 431,47 zł od dnia 28 maja 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 431,47 zł od dnia 29 czerwca 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 431,47 zł od dnia 29 lipca 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 442,26 zł od dnia 27 sierpnia 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 453,05 zł od dnia 29 września 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 453,04 zł od dnia 29 października 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 453,04 zł od dnia 29 listopada 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 453,04 zł od dnia 29 grudnia 2022 r. do dnia zapłaty,

2)  powód K. V. domaga się zasądzenia od strony pozwanej kwoty 5.925,34 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi w następujący sposób:

- od kwoty 176,03 zł od dnia 29 października 2021 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 176,03 zł od dnia 27 listopada 2021 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 176,03 zł od dnia 29 grudnia 2021 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 431,47 zł od dnia 29 stycznia 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 431,47 zł od dnia 1 marca 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 431,47 zł od dnia 29 marca 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 122,51 zł od dnia 1 kwietnia 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 431,47 zł od dnia 29 kwietnia 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 431,47 zł od dnia 28 maja 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 431,47 zł od dnia 29 czerwca 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 431,47 zł od dnia 29 lipca 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 442,26 zł od dnia 27 sierpnia 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 453,04 zł od dnia 29 września 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 453,05 zł od dnia 29 października 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 453,05 zł od dnia 29 listopada 2022 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 453,05 zł od dnia 29 grudnia 2022 r. do dnia zapłaty.

W piśmie procesowym z dnia 28 stycznia 2026 r., stanowiącym replikę na stanowisko powodów, strona pozwana wskazała, że powodowie zawyżyli kwotę mającą stanowić wyrównanie wynagrodzenia. Zdaniem strony pozwanej błędnie podali kwoty w miesiącach od października do grudnia 2021 r., kwotę dotyczącą dodatkowego wynagrodzenia rocznego za rok 2021 oraz kwoty w miesiącach od stycznia do lipca i od września do grudnia 2022 r. Dodatkowo strona pozwana zarzuciła nieprawidłowości w określeniu żądania w zakresie kwot, od których mają być naliczane odsetki za opóźnienie, jak i w zakresie określenia wartości przedmiotu sporu.

Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny.

J. V. z dniem 6 maja 2021 r. mianowana została do pełnienia urzędu na stanowisko asesora sądowego w (...).

Od dnia 13 maja 2021 r. J. V. ustalono wynagrodzenie zasadnicze w wysokości 80% wynagrodzenia zasadniczego w stawce I sędziego sądu rejonowego, powiększonego o należną składkę z tytułu ubezpieczenia społecznego tj. w kwocie 9 197,30 zł miesięcznie.

Następnie, od dnia 1 stycznia 2022 r. J. V. ustalono wynagrodzenie zasadnicze w wysokości 80% wynagrodzenia zasadniczego w stawce I sędziego sądu rejonowego, powiększonego o należną składkę z tytułu ubezpieczenia społecznego tj. w wysokości 9 598,77 zł miesięcznie. Dodatek z tytułu wysługi lat obliczany był na dotychczasowych zasadach.

Od dnia 16 sierpnia 2022 r. J. V. otrzymywała 5% dodatku za wysługę lat obliczanego od miesięcznego wynagrodzenia zasadniczego.

Bezsporne, a nadto:

- postanowienie z dn. 11.05.2021 r., k. 20,

- dekret płacowy z dn. 14.05.2021 r., k. 21, 79,

- dekret płacowy z dn. 17.01.2022 r., k. 22, 80,

- pismo z dn. 11.07.2022 r., k. 23.

Strona pozwana naliczyła i wypłaciła J. V. następujące kwoty tytułem wynagrodzenia brutto:

- za październik 2021 r. – 9.197,30 zł

- za listopad 2021 r. – 9.197,30 zł;

- za grudzień 2021 r. – 9.197,30 zł;

- tytułem dodatkowego wynagrodzenia rocznego za rok 2021 r. – 5.945,01 zł;

- za styczeń 2022 r. – 9.598,77 zł;

- za luty 2022 r. – 9.598,77 zł;

- za marzec 2022 r. – 9.598,77 zł;

- za kwiecień 2022 r. – 9.598,77 zł;

- za maj 2022 r. – 9.598,77 zł;

- za czerwiec 2022 r. – 9.598,77 zł;

- za lipiec 2022 r. – 9.598,77 zł;

- za sierpień 2022 r. – 9.598,77 zł;

- za wrzesień 2022 r. – 10.078,71 zł;

- za październik 2022 r. – 10.078,71 zł;

- za listopad 2022 r. – 10.078,71 zł;

- za grudzień 2022 r. – 10.078,71 zł;

Bezsporne, a nadto:

- paski płacowe J. V., k. 38 – 59,

- wyliczenie przyznanego wynagrodzenia za okres objęty pozwem, k. 77.

W sytuacji, gdyby wynagrodzenie J. V. zostało obliczone za ww. okres na podstawie art. 91 § 1c ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych, tytułem wynagrodzenia brutto winna ona otrzymać za:

-za miesiące od października 2021 r. do grudnia 2021 r. – kwoty po 9.549,36 zł

- dodatkowe wynagrodzenie roczne za rok 2021– 6.172,58 zł

- za miesiące od stycznia do lipca 2022 r. – kwoty po 10.461,72 zł,

- za sierpień 2022 r. – kwotę 10.723,26 zł,

- za miesiące od września do grudnia 2022 r. – kwoty po 10.984,81 zł.

dowód:

- wyliczenie hipotetyczne wynagrodzenia za okres objęty pozwem, k. 78.

Pracownicy strony pozwanej otrzymują wynagrodzenie za pracę z dołu, najpóźniej w dniu 28. każdego miesiąca, za który przysługuje wynagrodzenie. Jeżeli dzień wypłaty jest dniem wolnym od pracy, wynagrodzenie za pracę wypłaca się w dniu poprzednim (§ 17 ust. 1 Regulaminu pracy).

Bezsporne, a nadto:

- zarządzenie nr (...) z dn. 25.06.2015 r., k. 24, 84,

- Regulamin pracy, k. 25 – 37, 85 – 97.

W związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 listopada 2023 r. sygn. akt K 1/23 (Dz. U. 2023.2479) od dnia 1 stycznia 2023 r. ustalono J. V. wynagrodzenie zasadnicze w wysokości 80% wynagrodzenia zasadniczego w stawce I sędziego sądu rejonowego powiększonego o należną składkę z tytułu ubezpieczenia społecznego, tj. w wysokości 11.700,37 zł brutto miesięcznie. Dodatek z tytułu wysługi lat obliczany był na dotychczasowych zasadach.

Bezsporne, a nadto dowód:

- dekret z dn. 01.12.2023 r., k. 81.

J. V. w dacie śmierci w dniu 16 stycznia 2025 r. nie była zamężna. Żaden z członków rodziny nie spełniał przesłanek do przyznania uposażenia rodzinnego, renty rodzinnej po J. V.. J. V. nie miała przyznanej renty z tytułu niezdolności do pracy. Nie miała ojczyma ani macochy. Nie posiadała dzieci. Rodzeństwo posiadała, ale nie było ono przyjęte przez J. V. na wychowanie. Rodzeństwo nie ma orzeczeń o niezdolności do pracy. J. V. nie świadczyła alimentów na rzecz rodziców.

Spadek po J. V. nabyli z mocy ustawy w części po ½ ojciec K. V. oraz matka V. V..

Dowód:

- przesłuchanie powoda K. V., e-protokół rozprawy z dn. 13.03.2026 r., protokół skrócony k. 176,

- przesłuchanie powódki V. V., e-protokół rozprawy z dn. 13.03.2026 r., protokół skrócony k. 176,

- akt poświadczenia dziedziczenia z dnia 03.02.2025 r. rep. A numer (...), k.113.

Średnie miesięczne wynagrodzenie J. V. z ostatnich 3 miesięcy liczone jak ekwiwalent za urlop wypoczynkowy wynosiło 15.153,78 zł brutto.

Bezsporne, a nadto:

- zaświadczenie z dn. 03.12.2024 r., k. 83.

Sąd Rejonowy zważył, co następuje:

Powództwo zasługiwało na uwzględnienie w przeważającej części.

Stan faktyczny w niniejszej sprawie pozostawał bezsporny. Strony postępowania nie podważały przeprowadzonych dowodów, a przy tym Sąd również nie znalazł podstaw, aby zakwestionować którykolwiek z przeprowadzonych dowodów z dokumentów przedłożonych przez strony. Należy podkreślić, iż powodowie nie kwestionowali hipotetycznych wyliczeń dokonanych przez stronę pozwaną w przedmiocie wysokości należnego J. V. ewentualnie wynagrodzenia obliczonego w oparciu art. 91 § 1c ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych i po zapoznaniu się z przedmiotowymi wyliczeniami nie modyfikowali powództwa dostosowując wysokości żądanych za poszczególne miesiące do wartości przedstawionych przez stronę pozwaną. Sąd dał wiary w całości treściom wyjaśnień powoda K. V. i powódki V. V., z których to wynikała ich legitymacja wyłącznie jako spadkobierców ustawowych zmarłej J. V. do występowania z żądaniem zapłaty wyrównania wynagrodzenia za sporny okres październik 2021 – grudzień 2022 oraz co do wyrównania dodatkowego wynagrodzenia rocznego za 2021 rok. Z przeprowadzonego postępowania dowodowego wynikało, że K. V. i V. V. pozostają spadkobiercami ustawowymi J. V. w udziałach wynoszących ½ i brak jest innych osób, które mogłyby skutecznie występować przeciwko stronie pozwanej z żądaniem objętym niniejszym powództwem. W szczególności ustalono, że J. V. w dacie śmierci pozostawała panną i brak było osób uprawnionych do uposażenia rodzinnego, czy renty rodzinnej po zmarłej J. V..

Osią sporu w niniejszym postępowaniu było zagadnienie prawne dotyczące zgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej ingerencji ustawodawcy za pomocą tzw. ustaw okołobudżetowych w ustanowiony w art. 91 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U z 2023 r., poz. 217) (dalej również: p.u.s.p.) w sposób kształtowania wynagrodzeń sędziów, a w konsekwencji wynagrodzeń asesorów sądowych, których wysokość wynagrodzenia jest uzależniona właśnie od wynagrodzeń sędziów sądów powszechnych.

Należy wskazać, że sędziowie są jedyną grupą zawodową, której wynagrodzenie reguluje bezpośrednio Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Według bowiem art. 178 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, sędziom zapewnia się warunki pracy i wynagrodzenie odpowiadające godności urzędu oraz zakresowi ich obowiązków, przy czym wyżej wskazana norma konstytucyjna została uszczegółowiona w art. 91 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych.

Zgodnie z art. 91 § 1 ww. ustawy wysokość wynagrodzenia sędziów, zajmujących równorzędne stanowiska sędziowskie, różnicuje staż pracy lub pełnione funkcje. Istotny zaś w zakresie przedmiotowego sporu pozostaje art. 91 § 1c ww. ustawy, który wskazuje, że podstawę ustalenia wynagrodzenia zasadniczego sędziego w danym roku stanowi przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale roku poprzedniego, ogłaszane w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski” przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie art. 20 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 504, 1504 i 2461), z zastrzeżeniem § 1d. Zaś art. 91 § 1d p. u. s. p. stanowi, że jeżeli przeciętne wynagrodzenie, o którym mowa w § 1c, jest niższe od przeciętnego wynagrodzenia ogłoszonego za drugi kwartał roku poprzedzającego - przyjmuje się podstawę ustalenia wynagrodzenia zasadniczego sędziego w dotychczasowej wysokości.

Wedle treści art. 91 § 2 p.u.s.p. wynagrodzenie zasadnicze sędziego określa się w stawkach, których wysokość ustala się z zastosowaniem mnożników podstawy ustalenia wynagrodzenia zasadniczego, o której mowa w § 1c. Stawki wynagrodzenia zasadniczego na poszczególnych stanowiskach sędziowskich oraz mnożniki, służące do ustalenia wysokości wynagrodzenia zasadniczego sędziów w poszczególnych stawkach, określa załącznik do ustawy. Artykuł 91 § 6 p.u.s.p. stanowi natomiast, że w związku z pełnioną funkcją sędziemu przysługuje dodatek funkcyjny. Wedle § 7 owego artykułu wynagrodzenie sędziów różnicuje ponadto dodatek za długoletnią pracę, wynoszący, począwszy od szóstego roku pracy, 5% wynagrodzenia zasadniczego i wzrastający po każdym roku o 1%, aż do osiągnięcia 20% wynagrodzenia zasadniczego.

Zgodnie zaś z art. 106y ust. 1 p.u.s.p., wynagrodzenie zasadnicze asesora sądowego wynosi 80% wynagrodzenia zasadniczego w stawce pierwszej sędziego sądu rejonowego, powiększonego o należną składkę z tytułu ubezpieczenia społecznego. Natomiast, zgodnie z art. 106y ust. 4 p.u.s.p., wynagrodzenie asesorów sądowych różnicuje ponadto dodatek za długoletnią pracę wynoszący, począwszy od szóstego roku pracy, 5% wynagrodzenia zasadniczego i wzrastający po każdym roku o 1%, aż do osiągnięcia 20% wynagrodzenia zasadniczego.

Wskazać należy, że funkcjonujące aktualnie zasady kształtowania wynagrodzeń sędziów są następstwem wejścia w życie ustawy z dnia 20 marca 2009 r. o zmianie ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 56, poz. 459). Ich istotę sprowadzić można do iloczynu przeciętnego wynagrodzenia w drugim kwartale roku poprzedzającego i stosownego mnożnika. Wcześniej był to podlegający waloryzacji iloczyn kwoty bazowej i owego mnożnika. W nowej koncepcji ustawodawcy przyjął więc nie waloryzację, lecz koncepcję progresywnego wynagrodzenia. Co ważne, celem tych przepisów było uniezależnienie wysokości świadczeń od wahań koniunktury gospodarczej, w tym przejściowych trudności finansowych kraju, a także odniesienie wynagrodzeń sędziów do obiektywnego wskaźnika i uniezależnienie procesu ich ustalania od ingerencji władzy wykonawczej i ustawodawczej.

Bezsporne pozostaje, że od początku 2021 r. ustawodawca postępował w sprzeczności z zasadami kształtowania wysokości wynagrodzeń sędziów określonymi w ustawie z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych.

Pierwsze odstępstwo stanowiło unormowanie z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2021 (Dz. U. z 2020 r. poz. 2400) (zwana dalej także: ustawą okołobudżetową na rok 2021), w którym podano, że w roku 2021 podstawę ustalenia wynagrodzenia zasadniczego sędziego, o której mowa w art. 91 § 1c ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 2072), stanowi przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale 2019 r. ogłoszone w komunikacie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale 2019 r. wynosiło 4.839,24 zł (zob. komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 sierpnia 2019 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w drugim kwartale 2019 r.), podczas gdy w drugim kwartale 2020 r. było to 5.024,48 zł (komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 11 sierpnia 2020 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w drugim kwartale 2020 r.).

W kolejnych latach ustawodawca również odchodził od zasady wskazanej w art. 91 § 1c p.u.s.p.

I tak, w świetle treści art. 8 ust. 1 ustawy dnia 17 grudnia 2021 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2022 (Dz. U. z 2022 r. poz. 2445) (zwanej dalej także: ustawą okołobudżetową na rok 2022), w roku 2022 podstawę ustalenia wynagrodzenia zasadniczego sędziego, o której mowa w art. 91 § 1c ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 2072 oraz z 2021 r. poz. 1080 i 1236), stanowi przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale 2020 r. ogłoszone w komunikacie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Zgodnie zaś z ust. 2 omawianego przepisu podstawę, o której mowa w ust. 1, zwiększa się o kwotę 26,00 zł. Należy przy tym zauważyć, że stało się tak, gdy przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale 2021 r. wyniosło 5.504,52 zł (zob. komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 10 sierpnia 2021 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w drugim kwartale 2021 r.).

Kolejno, w ustawie z dnia 1 grudnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2023 r. (Dz. U. z 2022 r. poz. 2666) (zwanej dalej także ustawą okołobudżetową na rok 2023), ustawodawca wskazał w art. 8 ust. 1, że w 2023 r. podstawę ustalenia wynagrodzenia zasadniczego sędziego, o której mowa w art. 91 § 1c ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych, stanowi kwota w wysokości 5.444,42 zł. Stało się tak w sytuacji, kiedy wartość przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w drugim kwartale 2022 r. wynosiła 6.156,25 zł (zob. komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 sierpnia 2022 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w drugim kwartale 2022 r.).

Analizując powyższe należy wyprowadzić wniosek, że istnieje sprzeczność ustawowej regulacji z art. 91 § 1c p.u.s.p. z trzema następującymi po sobie ustawami okołobudżetowymi, dotyczącymi realizacji ustawy budżetowej na rok 2021, 2022 oraz 2023. Podkreślenia wymaga przy tym fakt, że ustawodawca wprowadzając odstępstwa od zasady kształtowania wynagrodzeń sędziowskich w oparciu o przeciętne wynagrodzenie z drugiego kwartału roku poprzedzającego, nie zawiesił mocy obowiązującej przepisu 91 § 1c p.u.s.p., nie uchylił go, ani nie dokonał jego zmiany. W systemie prawa obowiązywały zatem we wskazanych latach dwie normy prawne, które odmiennie kształtowały wysokość przeciętnego wynagrodzenia, stanowiącego podstawę ustalenia wynagrodzenia sędziego.

Bez wątpienia w sytuacji obiekcji dotyczących mocy obowiązującej przepisów o sprzecznej treści, a zawartych w aktach prawnych wydanych w różnym czasie i w sytuacji, kiedy to przepisy późniejsze nie uchylają wcześniejszych, należy przyznać prymat przepisowi późniejszemu ( lex posteriori derogat legi priori) (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 27 maja 1993 r., I PZP 12/03 nie publ.; wyrok z dnia 12 kwietnia 1994 r., I PRN 12/94, LEX nr 1294311; wyrok z dnia 21 czerwca 1994 r., I PRN 38/94, OSNP 1994, nr 10, poz. 163.). Nie jest to jednak równoznaczne z tym, że sąd pozbawiony jest prawa do oceny, czy ,,nowe’’ regulacje pozostają w zgodności z normami rangi konstytucyjnej.

Co prawda zagadnienie możliwości kwestionowania przez sądy powszechne regulacji sprzecznych z Konstytucją było przedmiotem wieloletnich sporów, jednak powyższe nie prowadzi do wniosku, że brak jest uprawnienia sądu do oceny, w kontekście zgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej, norm ustanowionych w ustawach okołobudżetowych, które są odstępstwem od zasady z art. 91 § 1c ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych. Aktualnie w doktrynie i orzecznictwie nie ma bowiem zasadniczo wątpliwości co do tego, że sąd powszechny może odmówić zastosowania określonego przepisu, jeśli uzna go za niezgodny z Konstytucją. Zwraca się przy tym uwagę, że orzekanie o zgodności ustaw z Konstytucją (art. 188 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej) nie jest tożsame z oceną konstytucyjności przepisu mającego zastosowanie w konkretnej sprawie przez sąd orzekający. Odmowa zastosowania przepisu ustawy uznanego przez sąd za sprzeczny z Konstytucją nie narusza zatem kompetencji Trybunału Konstytucyjnego (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 4 lipca 2001 r., III ZP 12/01, OSNAPiUS 2002 Nr 2, poz. 34 z glosą częściowo krytyczną B. Nity, Przegląd Sądowy Nr 5, poz. 153). W uchwale o sygn. III ZP 12/01 Sąd Najwyższy stwierdził, że przedmiotem orzekania sądu jest indywidualny stosunek społeczny, a Trybunał Konstytucyjny orzeka o prawie. Wykonując władzę sądowniczą (art. 10 ust. 2 Konstytucji) sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości (art. 175 ust. 1 Konstytucji), zaś Trybunał orzekając o zgodności ustaw z Konstytucją, wykonuje bardziej władzę ustawodawczą (ustawodawcy negatywnego) niż sądowniczą (mimo że art. 10 ust. 2 Konstytucji zalicza go do władzy sądowniczej) (uchwała SN z 17 listopada 2022 r., III PZP 2/21, OSNP 2023, nr 3, poz. 25.).

Uznanie więc, że sądy powszechne nie są uprawnione do badania zgodności ustaw z Konstytucją, a w konsekwencji do zajmowania stanowiska w kwestii ich zgodności, jak też niezgodności z ustawą zasadniczą, jest wyraźnie sprzeczne z art. 8 ust. 2 Konstytucji (por. też uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 4 lipca 2001 r., III ZP 12/01, OSNAPiUS 2002 Nr 2, poz. 34). Praktyka odmawiania stosowania przez sądy ustaw, które są zdaniem sądów niekonstytucyjne, wynika bowiem z przywoływanej zasady nadrzędności Konstytucji wyrażonej w art. 8 ust. 1 i nakazu bezpośredniego jej stosowania, wyrażonego w art. 8 ust. 2 Konstytucji RP. (uchwała SN z 17 listopada 2022 r., III PZP 2/21, OSNP 2023, nr 3, poz. 25.). Podkreślić przy tym należy, że orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego wywołuje ten skutek, że zakwestionowane przepisy tracą moc z chwilą wskazaną przez Trybunał, podczas gdy stwierdzenie takiej niezgodności przez sąd jest podstawą do odmowy zastosowania zakwestionowanego przepisu w toku rozpoznawania określonej sprawy, pomimo że formalnie przepis ten pozostaje w systemie prawnym.

Powyższa sytuacja, a odnosząca się do niekonstytucyjności przepisów, w przedmiotowej sprawie wystąpiła.

Odnosząc się więc do zarzutów podnoszonych przez powodów, a dotyczących niekonstytucyjności przytoczonych wyżej przepisów, tj. art. 12 ustawy z dnia 19 listopada 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2021, art. 8 ustawy z dnia 17 grudnia 2021 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2022 wskazać należy, że Sąd w niniejszym składzie uznał, że ww. przepis art. 12 ustawy okołobudżetowej na rok 2021 i art. 8 ustawy okołobudżetowej na rok 2022 jest niezgodny z art. 178 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, jak i art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Jednocześnie, należy wskazać, że art. 8 ustawy okołobudżetowej na rok 2023, który w podobny sposób jak w poprzednich dwóch latach ustalał wynagrodzenie sędziego, został uznany za niezgodny z art. 178 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 listopada 2023 r. sygn. akt K 1/23 (Dz.U.2023.2479). Zgodnie z tym wyrokiem wymieniony wyżej przepis utracił moc z dniem 15 listopada 2023 r.

Zdaniem niniejszego składu Sądu istotne pozostaje odniesienie się w zakresie niekonstytucyjności art. 12 ustawy okołobudżetowej na rok 2021 i art. 8 ustawy okołobudżetowej na rok 2022 do analiz Trybunału Konstytucyjnego dotyczących wynagrodzeń sędziów, w tym do ww. wyroku z dnia 8 listopada 2023 r., sygn. akt K 1/23.

W pierwszym rzędzie należy przywołać wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 grudnia 2012 r. o sygn. akt K 1/12. Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu ww. wyroku podał, że norma art. 178 ust. 2 Konstytucji „wyznacza, chociaż w sposób mało precyzyjny, pewien konieczny standard, który musi być respektowany przez ustawodawcę przy ustalaniu ustawowych zasad wynagradzania sędziów (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 4 października 2000 r., sygn. P 8/00, OTK ZU nr 6/2000, poz. 189). Norma ta stanowi szczególną gwarancję ochrony wynagrodzeń sędziowskich na poziomie konstytucyjnym, co ogranicza dopuszczalność ingerencji ustawodawcy w system ich kształtowania. Art. 178 ust. 2 Konstytucji jest przy tym nie tyle gwarancją wynagrodzenia sędziego, jako sui generis pracownika, ile elementem ustroju sądownictwa - istotną materialną gwarancją niezawisłości sędziego. Nie jest bowiem przypadkiem, że unormowanie to znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie postanowienia ustanawiającego zasadę niezawisłości sędziów (art. 178 ust. 1 Konstytucji).” Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu owego wyroku wskazał również, że „najważniejszym aspektem wynagrodzenia godnego urzędu sędziego jest, by sposób ustalania jego wysokości był oparty na obiektywnych, wymiernych przesłankach i działał z mocy samej ustawy - niejako „automatycznie”, bez potrzeby podejmowania w tej sprawie ocennych decyzji, które mogłyby być instrumentem nacisku na sędziów. Istotna jest, oczywiście, także sama wysokość wynagrodzenia, które powinno zapewniać bezpieczeństwo finansowe sędziemu i jego rodzinie, rekompensować rygorystyczne ograniczenia w podejmowaniu innej działalności zarobkowej oraz sprzyjać budowaniu prestiżu urzędu sędziego. Zdaniem Trybunału, wynagrodzenie to powinno być znacząco wyższe od przeciętnego wynagrodzenia w kraju. Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z 12 grudnia 2012 r., sygn. akt K 1/12 podał także, że „problematyka wynagradzania sędziów ma istotne znaczenie dla ich statusu. Powszechnie uznaje się, że odpowiednio wysokie wynagrodzenie jest jedną z gwarancji sędziowskiej niezawisłości, ponieważ pozwala ono sędziemu swobodnie pełnić urząd bez troski o byt materialny własny i rodziny.’’

Wskazać trzeba, że w uzasadnieniu ww. wyroku określono również nieprzekraczalne „warunki brzegowe”, a więc granice wynagrodzenia odpowiadającego godności urzędu sędziego i zakresowi jego obowiązków, wskazując, że: wynagrodzenia sędziów powinny być kształtowane w sposób wykluczający jakąkolwiek uznaniowość - zarówno wobec całej tej grupy zawodowej - ze strony władzy wykonawczej, jak i w odniesieniu do poszczególnych sędziów, co do których niedopuszczalne jest uzależnianie jego wysokości od indywidualnej oceny ich pracy; wysokość wynagrodzenia sędziego, w tym rozpoczynającego karierę w zawodzie sędziowskim sędziego sądu rejonowego, powinna znacząco przewyższać wysokość przeciętnego wynagrodzenia w sferze budżetowej; wynagrodzenia sędziów powinny w dłuższym okresie czasu wykazywać tendencję wzrostową nie mniejszą niż przeciętne wynagrodzenie w sferze budżetowej; w trudnej sytuacji budżetu państwa wynagrodzenia sędziów powinny być bardziej - niż wynagrodzenia wszystkich innych funkcjonariuszy i pracowników sfery budżetowej - chronione przed nadmiernie niekorzystnymi zmianami; niedopuszczalne jest obniżenie w drodze normatywnej nominalnej wysokości wynagrodzenia sędziów, z wyjątkiem sytuacji, o której stanowi art. 216 ust. 5 Konstytucji (przekroczenie konstytucyjnego limitu zadłużenia).

Jednocześnie należy zauważyć, że do rozpoznania Trybunału Konstytucyjnego (sygn. akt K 1/23) zostały skierowane przez Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego, Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz Krajową Radę Sądownictwa wnioski o zbadanie zgodności art. 8 i art. 9 ustawy z dnia 1 grudnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2023 (Dz. U. z 2022 r. poz. 2666) z określonymi przepisami Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Trzeba przy tym podkreślić, że ww. wnioski nie dotyczyły roku 2021 i 2022. Pozostaje bowiem poza sporem, że ustawy okołobudżetowe na ww. lata już nie obowiązują oraz że nie zostały w terminie zaskarżone przez uprawnione podmioty. Z uwagi na powyższe, wydanie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego w przedmiocie ich zgodności z Konstytucją nie jest już możliwe. W tej sytuacji, jak już wyżej podano, jedyną drogą na zapewnienie ochrony konstytucyjnych wolności i praw strony postępowania jest zbadania ww. ustaw przez sąd powszechny.

Przechodząc więc do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 listopada 2023 r., wydanego w sprawie o sygn. akt K 1/23 wskazać należy, że Trybunał orzekł m.in., że art. 8 i art. 9 ustawy z dnia 1 grudnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2023 (Dz. U. poz. 2666, z późn. zm.) są niezgodne z art. 178 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a także iż art. 7 ww. ustawy jest niezgodny z art. 195 ust. 2 Konstytucji. Odnosząc się do skutków niniejszego wyroku, Trybunał stwierdził, że w sferze stosowania prawa niniejszy wyrok ma zastosowanie do stanów faktycznych powstałych zarówno przed, jak i po jego wejściu w życie (wyroki TK z: 13 marca 2007 r., sygn. K 8/07, OTK ZU nr 3/A/2007, poz. 26; 5 września 2007 r., sygn. P 21/06, OTK ZU nr 8/A/2007, poz. 96).

W treści uzasadnienia ww. wyroku Trybunał Konstytucyjny przeanalizował zasady wynagradzania sędziów. Istotą problemu konstytucyjnego w sprawie było przede wszystkim stwierdzenie, czy zasady ustalania wynagrodzeń sędziów przyjęte w ustawie okołobudżetowej na 2023 r. zapewniają sędziom wynagrodzenie odpowiadające godności urzędu (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 8 listopada 2023 r., K 1/23, OTK-A 2023, nr 80.).

Trybunał Konstytucyjny odwołał się do własnego (przytoczonego już wyżej) wyroku z 12 grudnia 2012 r. o sygn. K 1/12 podając, że kluczowa dla istoty sprawy jest analiza każdego z wymienionych warunków („warunki brzegowe’’) w odniesieniu do przedmiotu kontroli. Wskazał, że zasady wynagradzania sędziów sformułowane w ustawie okołobudżetowej na 2023 r. muszą spełniać wszystkie warunki brzegowe, by stwierdzić o ich konstytucyjności.

Trybunał Konstytucyjny stwierdził m.in., że ,,niewątpliwie nie może być mowy o naruszeniu w ustawie okołobudżetowej na 2023 r. warunku wskazanego w pkt 5. Zmiana zasad wynagradzania sędziów nie przewiduje obniżenia ich nominalnej wysokości. Nie zachodzi ponadto sytuacja, o której mowa w art. 216 ust. 5 Konstytucji; relacja państwowego długu publicznego do PKB nie przekracza poziomu 60%. Równie oczywiste jest spełnienie w przepisach kształtujących zasady wynagradzania sędziów warunku wskazanego w pkt 2. Wynagrodzenia sędziów znacząco przewyższają wysokość przeciętnego wynagrodzenia w sferze budżetowej, choćby z uwagi na opisany już w uzasadnieniu sposób wyliczania tych wynagrodzeń. Kwoty wskazane zarówno w prawie o ustroju sądów powszechnych, ustawie o Sądzie Najwyższym oraz ustawie o statusie Sędziów TK, jak i w ustawie okołobudżetowej na 2023 r. pełnią rolę jedynie kwoty bazowej. Właściwe wynagrodzenie sędziów wylicza się jako iloczyn owej kwoty bazowej i mnożników określonych w przytoczonych ustawach. Wynagrodzenie sędziów jest więc kilkukrotnie wyższe od przeciętnego wynagrodzenia w sferze budżetowej i takie pozostaje bez względu na tempo jego wzrostu. Spełniony jest również warunek wskazany w pkt 3. Pomimo sytuacji incydentalnych, jak w 2021 r., kiedy przeciętne wynagrodzenie w sferze budżetowej wzrosło o 6,74% a podstawa zasadniczego wynagrodzenia sędziowskiego została pozostawiona na tym samym poziomie, trudno stwierdzić, że w tym zakresie istnieje wyraźna tendencja. W roku 2022 wzrost wynagrodzeń sędziowskich był skorelowany ze wzrostem przeciętnego wynagrodzenia pomiędzy drugim kwartałem 2019 r. a drugim kwartałem 2020 r. (z 4.839,24 zł na 5.024,48 zł). Tymczasem w ustawie budżetowej na 2022 r. nie przewidywano wzrostu przeciętnego wynagrodzenia w państwowej sferze budżetowej. Z kolei kwota będąca podstawą wynagrodzeń sędziowskich w ustawie okołobudżetowej na 2023 r. gwarantuje wzrost wynagrodzeń w 2023 r. o ok. 7,8% w stosunku do 2022 r. Jest to wskaźnik tożsamy z zaplanowanym w ustawie budżetowej na 2023 r. poziomem wzrostu wynagrodzeń pracowników państwowej sfery budżetowej. Konkludując, w ostatnich latach nie można zaobserwować tendencji do wzrostu podstawy wynagrodzeń sędziowskich w tempie niższym niż wzrost wynagrodzenia w sferze budżetowej’’.

Trybunał podkreślił, że już sama analiza przepisów kształtujących sposób wynagradzania sędziów w latach 2021-2023 pozwala stwierdzić, że w każdym z ostatnich trzech lat budżetowych ustawodawca przyjął inną koncepcję co do konstrukcji tego mechanizmu. Wskazał nadto, że każda z modyfikacji zasad wynagradzania sędziów na mocy ustawy okołobudżetowej miała w istocie rzeczy charakter tymczasowy, ponieważ co do zasady podstawa zasadniczych wynagrodzeń sędziowskich ustalana jest na podstawie przepisów p.u.s.p, u.SN oraz u.s.TK. Tymczasem, od przeszło trzech lat, reguła ta była „tymczasowo’’ modyfikowana, za każdym razem w inny sposób. Taki stan rzeczy sprawia, że poddać można w wątpliwość sens istnienia norm regulujących podstawę zasadniczego wynagrodzenia sędziów w wyżej wspomnianych ustawach. Stosowanie jednorocznych rozwiązań tymczasowych w perspektywie wieloletniej, dodatkowo o zmiennym charakterze, sprawia, że nie został spełniony warunek brzegowy wymieniony w pkt 1. Wynagrodzenia sędziów w ostatnich latach kształtowane są przez ustawodawcę w sposób całkowicie uznaniowy - zarówno co do konstrukcji mechanizmu wynagradzania jak i tempa wzrostu płac. Dodał, że taka praktyka nie zapewnia konstytucyjnej ochrony wynagrodzenia odpowiadającego godności urzędu sędziego oraz zakresowi jego obowiązków. Sędziowie nie mogą w żaden sposób przewidzieć, jak będzie kształtować się ich wynagrodzenie.

Przywołane wyżej rozważania prowadzą do wniosków, że trzykrotne odstąpienie przez ustawodawcę w latach 2021-2023 od ustrojowego modelu wynagradzania sędziów, jest nie do pogodzenia z wartościami konstytucyjnymi wyrażonymi w art. 178 ust. 2 i art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Podkreślenia wymaga, że Konstytucja w art. 178 ust. 2 gwarantuje sędziom prawo do wynagrodzenia odpowiadającego godności urzędu oraz zakresowi ich obowiązków. Zaznaczyć trzeba, że wprowadzone regulacje naruszają również wynikającą z istoty demokratycznego państwa prawnego zasadę ochrony zaufania jednostki do państwa i stanowionego prawa oraz zasadę ochrony praw słusznie nabytych, a więc naruszają art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z tym przepisem Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. Już usytuowanie tej klauzuli w normach konstytucyjnych nakazuje jej przyznać wysoki prymat i miejsce. Zagwarantowanie sędziom wynagrodzenia o odpowiedniej wysokości musi być ponadto rozpatrywane w kontekście art. 45 ust. 1 Konstytucji, ponieważ stanowi gwarancję interesu publicznego, wyrażającego się w zapewnieniu każdemu prawa do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy przez niezależny, bezstronny i niezawisły sąd.

Zdaniem niniejszego składu Sądu, wskazane przez Trybunał Konstytucyjny kryteria nie straciły swojej aktualności i winny być wzięte pod uwagę przy ocenie przyczyn przyjętych przez ustawodawcę rozwiązań stanowiących odstępstwo od zasady ustalania wynagrodzeń sędziowskich wyrażonej w art. 91 § 1c p.u.s.p.

Należy podkreślić, że ustawodawca w uzasadnieniu ustaw okołobudżetowych planujących budżet na lata 2021, 2022 i 2023 nie powołał zasadnych argumentów przemawiających za koniecznością odstępstwa od ustrojowej zasady regulacji wynagrodzeń sędziów zawartej w art. 91 § 1c ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych. W każdej z trzech wyżej wymienionych ustaw okołobudżetowych ustanawiających odstępstwa od mechanizmu wskazany w ww. artykule art. 91 § 1c ustawodawca ograniczył się do kilku lakonicznych zdań, odnoszących się w sposób ogólny do stanu budżetu państwa oraz ogólnej sytuacji geopolitycznej i ekonomicznej w Polsce oraz na świecie (np. pandemia, wojna, inflacja, płace pozostałych pracowników sfery budżetowej). W żadnym z uzasadnień do projektów omawianych ustaw nie zawarto konkretnych wyliczeń i danych wskazujących na to, że sytuacja budżetowa jest tak zła, że ustawodawca nie miał innego wyjścia niż zamrożenie wynagrodzeń sędziowskich. W ustawach okołobudżetowych nie ma zatem ani jednego argumentu za tym, że zaistniały obiektywne, sprawdzalne okoliczności na tyle ważkie dla stanu budżetu, że konieczne stało się podjęcie kroków stanowiących naruszenie gwarancji niezawisłości sędziowskiej.

Istotne pozostaje również, że mimo powoływania się na trudności budżetowe związane z epidemią COVID-19 rząd w 2021 r. wypłacił emerytom i rencistom trzynastą i czternastą emeryturę, przy czym w 2021 r. z tego tytułu poniesiono wydatki w wysokości 25 miliardów złotych (niezależnie od ustawowej waloryzacji tych świadczeń). W 2021 r. weszły również w życie liczne ustawy (przykładowo: ustawa z 17 września 2021 r. o zmianie ustawy o wynagrodzeniu osób zajmujących kierownicze stanowiska państwowe oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021 poz. 1834), która zmieniła ustawę z 21 listopada 2021 r. o pracownikach samorządowych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1282, ost.zm. Dz. U. z 2021 r. poz. 1834); ustawa nowelizująca i nowe rozporządzenie Rady Ministrów z 25 października 2021 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych (Dz. U. poz. 1960), które weszły w życie 1 listopada 2021 r.), które doprowadziły do wzrostu wynagrodzeń osób pełniących kierownicze stanowiska państwowe, w tym m.in. posłów, senatorów i Prezydenta RP; w związku z późniejszymi zmianami tych ustaw doszło także m.in do podwyższenia wynagrodzeń radnych.

Jednocześnie, w uzasadnieniu do projektu ustawy budżetowej wskazano, że budżet państwa na rok 2022 uwzględnia m.in. zwiększenie funduszu wynagrodzeń osobowych dla pracowników państwowej sfery budżetowej.

Zaznaczyć trzeba, w kontekście powyższego, że niedopuszczalne jest wybiórcze przerzucanie skutków niewydolności systemu finansów państwa na pewne grupy pracowników sfery budżetowej, zwłaszcza gdy jednocześnie inne grupy zawodowe nie zostały owym „zamrożeniem” dotknięte, a nawet zagwarantowano im wzrost wynagrodzeń.

Kwestię wynagrodzeń sędziowskich należy analizować również przy uwzględnieniu ogólnego kontekstu, a mianowicie, iż po pierwszym ich „zamrożeniu” w roku 2021, nastąpiły kolejne ,,zamrożenia” pensji sędziów w latach 2022-2023. W takiej perspektywie „zamrożenie’” w roku 2021 nie miało charakteru incydentalnego, lecz było początkiem sprzecznego z Konstytucją mechanizmu odchodzenia od regulacji ustrojowej zawartej w art. 91 § 1c ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych. Istotne jest, że gdyby zamrożenie miało charakter jednorazowy i dotyczyło tylko roku 2021, to wówczas można byłoby jeszcze rozważać jego zasadność (abstrahując od niespełnienia warunków brzegowych wskazanych w uzasadnieniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 2012 r.). Jeżeli jednak jest ono elementem długotrwałego procesu i stanowi arbitralną i całkowicie dowolną decyzję władzy ustawodawczej, to należy przyjąć, że żadne argumenty nie przemawiają na jego korzyść. Co ważne, w podobnym tonie wypowiedział się na ten temat Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 8 listopada 2023 r., o czym była mowa wyżej.

Podsumowując, w ocenie Sądu, trzykrotne odstąpienie przez ustawodawcę w latach 2021 - 2023 od ustrojowego modelu wynagradzania sędziów, jest nie do pogodzenia z wartościami konstytucyjnymi wyrażonymi w art. 178 ust. 2 i art. 2 Konstytucji. Podkreślenia przy tym wymaga, że Konstytucja w art. 178 ust. 2 gwarantuje sędziom prawo do wynagrodzenia odpowiadającego godności urzędu oraz zakresowi ich obowiązków. Wzorzec ten ustanawia szczególną ochronę wynagrodzeń sędziowskich na poziomie konstytucyjnym, a w konsekwencji ogranicza dopuszczalność ingerencji ustawodawcy w system ich kształtowania (wyrok TK z 4 października 2000 r., sygn. P 8/00, OTK ZU nr 6/2000, poz. 189). Zapewnienie warunków pracy i wynagrodzenia odpowiadających godności urzędu i zakresowi obowiązków sędziów stanowi materialną gwarancję zasady niezawisłości (art. 178 ust. 1 Konstytucji). Jednocześnie, w ocenie Sądu, nie zachodzą żadne okoliczności zezwalające ustawodawcy na modyfikację zasady określania wynagrodzeń sędziów za pomocą regulacji ustaw okołobudżetowych. Ustawodawca nie wyjaśnił zasadniczo powodów ingerencji w zasadę określoną w 91 § 1c p.u.s.p., a nadto nie zostały spełnione przesłanki brzegowe uprawniające do zamrożenia wynagrodzeń sędziowskich, które to przesłanki wskazano w przywoływanym wyżej wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 grudnia 2012 r.

Dodatkowo wskazać należy, że wątpliwości budzi ponadto zgodność art. 12 ustawy z dnia 19 listopada 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2021 i art. 8 ustawy dnia 17 grudnia 2021 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2022 z przepisami art. 19 ust. 1 akapit drugi Traktatu o Unii Europejskiej z 7 lutego 1992 r. (Dz. U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864/30 z późn. zm.; dalej jako: TUE) i z art. 47 akapit drugi Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej (Dz.U.UE. C. z 2007 r. Nr 303, str. 1 z późn. zm.; dalej jako: KPP).

Przepis art. 19 ust. 1 akapit drugi TUE kreuje obowiązek ustanowienia przez państwa członkowskie „środków” niezbędnych do zapewnienia skutecznej ochrony sądowej. W celu jej realizacji istotne jest zapewnienie obywatelowi dostępu do „niezawisłego” sądu w rozumieniu art. 47 akapit drugi KPP. Jak wskazuje Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej pojęcie „niezawisłości” oznacza między innymi, że sąd wypełnia swe zadania w pełni autonomicznie, nie podlegając żadnej hierarchii służbowej, ani nie będąc podporządkowanym komukolwiek i nie otrzymując nakazów czy wytycznych z jakiegokolwiek źródła, oraz że jest on w ten sposób chroniony przed ingerencją i naciskami zewnętrznymi mogącymi zagrozić niezależności osądu jego członków i wpływać na ich rozstrzygnięcia (por. wyrok z dnia 19 września 2006 r., Wilson, C 506/04, EU:C:2006:587, pkt 51, a także z dnia 16 lutego 2017 r., Margarit Panicello, C 503/15, EU:C:2017:126, pkt 37 i przytoczone tam orzecznictwo). TSUE wskazuje przy tym, że nieodłączną gwarancję niezawisłości sędziowskiej stanowi (obok nieusuwalności sędziów) poziom wynagrodzenia odpowiadający wadze wykonywanych przez nich zadań (por. wyrok z dnia 19 września 2006 r., C-506/04, pkt 51, z 27 lutego 2018 r., C-64/16, pkt 45; z 24 czerwca 2019 r., C-619/18, ECLI:EU:C:2019:531, pkt 75).

W kontekście przedmiotowej sprawy należy przytoczyć wyrok z dnia 27 lutego 2018 r. wydany w sprawie C-64/16, w którym TSUE stwierdził, że zamrożenie wynagrodzeń sędziów nie godzi w zasadę niezawisłości sędziowskiej (w rozumieniu art. 47 KPP i art. 19 ust. 1 akapit drugi TUE) w sytuacji, gdy owo zamrożenie dotyczy nie tylko sędziów (a więc wybranej grupy zawodowej), „ale - szerzej (obejmuje) - różne osoby zajmujące funkcje publiczne i osoby wykonujące zadania w sektorze publicznym, w tym przedstawicieli władz ustawodawczej, wykonawczej” i jednocześnie jest ono podyktowane koniecznością „likwidacji nadmiernego deficytu budżetowego państwa”.

Przenosząc powyższe rozważania na realia rozpatrywanej sprawy zmiana wynagrodzeń sędziowskich, a w konsekwencji zmiana wynagrodzeń asesorów sądowych, w spornym okresie miała odmienny charakter, pominięto bowiem przedstawicieli władz ustawodawczej i wykonawczej, którym nie tylko nie obniżono uposażeń, ale przeciwnie - polepszono ich dotychczasowe warunki płacowe, o czym była mowa wyżej. Mając zaś na względzie, że zamrożenie wynagrodzeń sędziowskich (i zależnych od nich wynagrodzeń asesorów sądowych) mocą art. 12 ustawy okołobudżetowej na rok 2021 i art. 8 ustawy okołobudżetowej na rok 2022 r. nie spełnia standardów wynikających z ww. wyroku TSUE, to należy przyjąć, iż powyższe uchybia zasadzie niezawisłości sędziowskiej, o której mowa w art. 47 KPP i art. 19 ust. 1 akapit drugi TUE.
Wreszcie Sąd nie widzi podstaw do uznania, aby dotychczasowe orzecznictwo TSUE, czy ostatnie stanowisko Rzecznika Generalnego TSUE stało na przeszkodzie do czynienia zaprezentowanej oceny. Przedmiotowy problem należy bowiem odnosić solidarnie do wszystkich przedstawicieli władzy publicznej (wszystkich członków krajowej służby publicznej) w realiach nadmiernego deficytu budżetowego Państwa. Jak wyjaśniono wcześniej, modyfikacje reguł dotyczące wynagradzania dotyczyły stosunkowo wąskiej grupy zawodowej (z pominięciem przedstawicieli władzy wykonawczej i ustawodawczej), było rozwiązaniem rozciągniętym w czasie, a jednocześnie w owym czasie nie wdrożono jeszcze procedury nadmiernego deficytu, zaś szereg grup społecznych otrzymywało dodatkowe wsparcie.

W konsekwencji, w punkcie I wyroku, Sąd zasądził od strony pozwanej (...), na rzecz powódki V. V. jako następczyni prawnej J. V. kwotę 5.916,59 zł (pięć tysięcy dziewięćset szesnaście złotych pięćdziesiąt dziewięć groszy) brutto wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od następujących kwot brutto:

- 176,03 zł od dnia 29 października 2021 r. do dnia zapłaty;

- 176,03 zł od dnia 27 listopada 2021 r. do dnia zapłaty;

- 176,03 zł od dnia 29 grudnia 2021 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 29 stycznia 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 01 marca 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 29 marca 2022 r. do dnia zapłaty;

- 113,78 zł od dnia 01 kwietnia 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 29 kwietnia 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 28 maja 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 29 czerwca 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 29 lipca 2022 r. do dnia zapłaty;

- 442,26 zł od dnia 27 sierpnia 2022 r. do dnia zapłaty;

- 453,05 zł od dnia 29 września 2022 r. do dnia zapłaty;

- 453,04 zł od dnia 29 października 2022 r. do dnia zapłaty;

- 453,04 zł od dnia 29 listopada 2022 r. do dnia zapłaty;

- 453,04 zł od dnia 29 grudnia 2022 r. do dnia zapłaty.

Natomiast w pozostałym zakresie Sąd w punkcie II wyroku powództwo V. V. oddalił. Oddaleniu podlegało powództwo w zakresie w jakim V. V. za miesiące październik- grudzień 2021 r. wnosiła o zasądzenie na jej rzecz kwot po 176,04 zł, a nie po 176,03 zł oraz w zakresie dodatkowego wynagrodzenia rocznego za rok 2021 co do kwoty 8,73 zł.

W punkcie III orzeczenia Sąd Rejonowy zasądził od strony pozwanej (...) na rzecz powoda K. V. kwotę 5.916,62 zł (pięć tysięcy dziewięćset szesnaście złotych sześćdziesiąt dwa grosze) brutto wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od następujących kwot brutto:

- 176,03 zł od dnia 29 października 2021 r. do dnia zapłaty;

- 176,03 zł od dnia 27 listopada 2021 r. do dnia zapłaty;

- 176,03 zł od dnia 29 grudnia 2021 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 29 stycznia 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 01 marca 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 29 marca 2022 r. do dnia zapłaty;

- 113,79 zł od dnia 01 kwietnia 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 29 kwietnia 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 28 maja 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 29 czerwca 2022 r. do dnia zapłaty;

- 431,47 zł od dnia 29 lipca 2022 r. do dnia zapłaty;

- 442,26 zł od dnia 27 sierpnia 2022 r. do dnia zapłaty;

- 453,04 zł od dnia 29 września 2022 r. do dnia zapłaty;

- 453,05 zł od dnia 29 października 2022 r. do dnia zapłaty;

- 453,05 zł od dnia 29 listopada 2022 r. do dnia zapłaty;

- 453,05 zł od dnia 29 grudnia 2022 r. do dnia zapłaty;

Natomiast dalej idące powództwo K. V. w pkt IV orzeczenia oddalono, tj. w zakresie kwoty dochodzonej przez powoda tytułem dodatkowego wynagrodzenia rocznego za rok 2021 ponadto kwotę 113,79 zł. tj. co do kwoty 8,72 zł.

O odsetkach ustawowych za opóźnienie jak w punkcie I i III. wyroku, orzeczono w myśl art. 481 k.c. w zw. z art. 300 k.p.

Zgodnie z § 17 ust. 1 Regulaminu Pracy (...), wynagrodzenie za pracę płatne miesięcznie, wypłaca się raz w miesiącu w terminie do 28 dnia danego miesiąca. Jeżeli dzień wypłaty jest dniem wolnym od pracy, wynagrodzenie za pracę wypłaca się w dniu poprzednim, stąd też odsetki były należne co do zasady odpowiednio od 29 dnia danego miesiąca lub dnia poprzedniego, jeżeli dzień wypłaty przypadał na dzień wolny. Strona pozwana nie kwestionowała dat oznaczonych przez powodów, od których naliczali odsetki ustawowe za opóźnienie. Natomiast dodatkowe wynagrodzenie roczne wypłaca się nie później niż w ciągu pierwszych trzech miesięcy roku kalendarzowego następującego po roku, za który przysługuje to wynagrodzenie (art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 12 grudnia 1997 r. o dodatkowym wynagrodzeniu rocznym dla pracowników jednostek sfery budżetowej), stąd też odsetki były należne od kwot dochodzonych z tego tytułu od 1 kwietnia 2022 r.

W odniesieniu do problemu odsetek Sąd wyjaśnia jednocześnie, że odpowiedzialność dłużnika w kontekście roszczeń odsetkowych wolna jest od jego winy w opóźnieniu w zapłacie (art. 481 § 1 k.c.). Zgodzić się należy, ze stroną pozwaną, iż w żaden sposób nie tylko nie przyczyniła się do zaistniałego stanu rzeczy, co dodatkowo nie miała możliwości postępować w inny sposób, co jednak nie zmienia faktu, że ten brak winy nie wpływa na możliwość uwolnienia się z możliwości zapłaty odsetek.

Sąd nadał wyrokowi w punkcie I i III rygor natychmiastowej wykonalności. Zgodnie bowiem z art. 477 ² § 1 k.p.c. zasądzając należność pracownika w sprawach z zakresu prawa pracy, Sąd z urzędu nada wyrokowi przy jego wydaniu rygor natychmiastowej wykonalności w części nieprzekraczającej pełnego jednomiesięcznego wynagrodzenia pracownika. Zgodnie z brzmieniem art. 476 § 5 pkt 1 lit. a) k.p.c. przez użyte w dziale III (Postępowanie w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych) określenie pracownik - rozumie się również: członka rolniczej spółdzielni produkcyjnej, osobę świadczącą pracę na podstawie umowy o pracę nakładczą oraz członków rodziny i spadkobierców pracownika, członka rolniczej spółdzielni produkcyjnej i osoby świadczącej pracę na podstawie umowy o pracę nakładczą, a także inne osoby, którym z mocy odrębnych przepisów przysługują roszczenia z zakresu prawa pracy.

W postępowaniu w sprawach z zakresu prawa pracy pracownikiem jest nie tylko osoba pozostająca w stosunku pracy, ale także były pracownik oraz osoba, która dochodzi roszczenia o nawiązanie stosunku pracy (por. J. Iwulski [w:] Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Tom. II. Artykuły 367–505(39), red. T. Wiśniewski, Warszawa 2021, art. 476). Tym samym Sąd zobligowany był do nadania wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności, zgodnie z brzmieniem art. 477 ² § 1 k.p.c.

O nieuiszczonych kosztach sądowych orzeczono w punkcie VI wyroku, na podstawie art. 97 i 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U.2023.1144). Strony procesu były z mocy prawa zwolnione od ponoszenia kosztów sądowych (art. 94 i art. 96 ust. 1 pkt 4 ustawy), a więc w tej sytuacji brak jest podstaw do obciążania którejkolwiek ze stron tymi kosztami, które musiał w związku z tym ponieść Skarb Państwa.

Biorąc pod uwagę powyższe, orzeczono jak w wyroku.