Wyrok z 3 września 2025, sygn. III AUa 1200/24
W skrócie
Sygn. akt III AUa 1200/24
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 3 września 2025 r.
Sąd Apelacyjny w Poznaniu III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący: sędzia Wiesława Stachowiak
Protokolant: Beata Tonak
po rozpoznaniu w dniu 3 września 2025 r. w Poznaniu na posiedzeniu niejawnym
sprawy R. M.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P.
o ustalenie istnienia bądź nieistnienia ubezpieczeń społecznych i ich zakresu
na skutek apelacji R. M.
od wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu
z dnia 25 lipca 2024 r. sygn. akt VII U 457/22
1. oddala apelację;
2. zasądza od odwołującego R. M. na rzecz pozwanego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P. kwotę 270,00 zł (słownie: dwieście siedemdziesiąt złotych) wraz z ustawowymi odsetkami, o których mowa w art. 98 § 1 1 k.p.c. tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.
sędzia Wiesława Stachowiak
UZASADNIENIE
Decyzją z 1 lutego 2022 roku, nr (...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P. stwierdził, że R. M. jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą nie podlega:
• obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu od 25 stycznia 2016 roku,
• dobrowolnie ubezpieczeniu chorobowemu od 25 stycznia 2016 roku.
W uzasadnieniu organ rentowy wskazał, że R. M. z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej zgłaszał się do obowiązkowych ubezpieczeń emerytalnego, rentowych i wypadkowego oraz do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego, w tym w okresach od 1 grudnia 2007 roku do 24 stycznia 2016 roku i od 24 lutego 2016 roku do nadal. Po dniu wznowienia prowadzenia ww. działalności, tj. po 24 lutego 2016 roku, organ rentowy wypłacił ubezpieczonemu liczne świadczenia z ubezpieczeń społecznych, tj. zasiłki chorobowe i świadczenia rehabilitacyjne. Zdaniem organu rentowego ubezpieczony od 25 stycznia 2016 roku nie prowadził pozarolniczej działalności gospodarczej, w szczególności w okresach przerw między pobieraniem świadczeń z ubezpieczeń społecznych. Od 2017 roku ubezpieczony nie osiągnął przychodów z działalności, a w toku postępowania administracyjnego sam wskazał, że nie prowadzi działalności od 2016 roku ze względu na stan zdrowia.
R. M. odwołał się od ww. decyzji wskazując, że nie zaprzestał prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej od 25 stycznia 2016 roku, mimo złego stanu zdrowia. Odwołujący podkreślił, że nie zawiesił prowadzenia działalności i że opłacał należne składki na ubezpieczenia społeczne za okresy, w których nie korzystał ze świadczeń z ubezpieczeń społecznych.
Decyzją z 18 lutego 2022 roku, nr (...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P. zmienił w części zaskarżoną decyzję z 1 lutego 2022 roku nr (...) w ten sposób, że stwierdził, iż R. M.:
- nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu od 23 grudnia 2018 roku,
- nie podlega dobrowolnie ubezpieczeniu chorobowemu od 23 grudnia 2018 roku.
W uzasadnieniu organ rentowy wskazał, że w oparciu o dokumenty załączone do odwołania od decyzji zmienianej stwierdził, iż ubezpieczony prowadził działalność gospodarczą do 22 grudnia 2018 roku. W pozostałym zakresie decyzja z 1 lutego 2022 roku nr (...) nie podlega zmianie.
R. M. odwołał się od ww. decyzji zmieniającej wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu odwołujący wskazał, że nie zaprzestał prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej od 23 grudnia 2018 roku. Odwołujący podkreślił, że opłacał należne składki za okresy, w których nie korzystał ze świadczeń z ubezpieczeń społecznych.
Sprawy z ww. odwołań zostały połączone do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia.
Wyrokiem z dnia 25 lipca 2024r. w sprawie VII U 457/22 Sąd Okręgowy w Poznaniu:
1. oddalił odwołania,
2. zasądził od odwołującego R. M. na rzecz pozwanego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddziału w P. 360,00 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w spełnieniu świadczenia za czas od dnia uprawomocnienia orzeczenia o tych kosztach do dnia zapłaty.
Apelację od powyższego wyroku, w całości, złożył odwołujący, zarzucając:
1. naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004r. o swobodzie działalności gospodarczej (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 1829) w związku z art. 6 ust. 1 pkt 5 w związku z art. 8 ust. 6 pkt 1, art. 11 ust. 2, art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych, polegającą na nieprawidłowym przyjęciu, że w ustalonych okolicznościach sprawy odwołujący nie był osobą prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą i nie podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu i wypadkowemu, a także dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu, pomimo wypełnienia przez odwołującego przesłanek do uznania, że prowadził działalność zarobkową polegającą na handlu obwoźnym (od lat 90-tych do roku 2022), z nastawieniem na osiągnięcie zysku, samodzielnie i w sposób ciągły - z uwzględnieniem pandemii C0VID-19 w latach marzec 2020 roku - maj 2022 roku (całkowity zakaz handlu i ze znacznymi ograniczeniami), i stale pogarszającego się stanu zdrowia;
2. naruszenie prawa procesowego, tj. art. 233 § 1 k.p.c. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów przeprowadzonych w sprawie, dokonanych wybiórczo i wbrew zasadom doświadczenia życiowego, poprzez:
A. oparcie przez Sąd I instancji pojęcia handlu obwoźnego w znaczeniu zbliżonym do sklepu stacjonarnego (zmiany asortymentu, umową najmu na stanowisko, przychodem niezależnym od pogody, majętności klientów itp.), gdy tymczasem (jak zeznawali świadkowie i odwołujący) - posiada się określony towar, z którym jeździ się po stoiskach, bo klienci są różni (różne gusty i zasobność portfela), sprzedaż jest uzależniona od pogody i pory roku, zabiera się ze sobą towar tylko w ilości takiej, jaka zmieści się w samochodzie osobowym,
B. całkowite pominięcie przez Sąd I instancji obostrzeń wynikających z pandemii COVID-19, podczas gdy miała ona istotny wpływ na działalność zarówno odwołującego, jak i innych przedsiębiorców w Polsce i na świecie,
C. a skutkiem powyższego poprzez przyjęcie w sposób nieuzasadniony przez Sąd I instancji, że odwołujący handlował tylko ,,z doskoku” i to w czasie, w jakim wskazali świadkowie i korzystając z ich miejsca, powinien również wymienić asortyment skoro nie było chętnych na zakup jego ubrań, gdy tymczasem odwołujący wskazuje, że jeździł na targowiska w czasie kiedy nie chorował i kiedy poluzowano obostrzenia w związku z COVID-19 (nie obowiązywały zakazy), nie posiadał jednak potwierdzeń za opłacenie miejsca na targowisku w związku z upływem kilku lat, a powołani w sprawie świadkowie zeznawali, że widywali go w różnych miejscach, a niektórzy (G. R.) udostępniali mu miejsce, ale nie wykluczało to handlu w innych miejscach (gdzie odwołujący nie spotykał znajomych), a brak wymiany towaru wynikał z faktu, że nie miał tylu środków, aby towar wymienić, jak to sugeruje Sąd I instancji, jak również - z uwagi na brak jasnych zasad w pandemii - nie chciał inwestować w kolejny towar, skoro za chwilę mógł zostać ogłoszony kolejny zakaz handlu i inne obostrzenia,
D. pominięcie przez Sąd I instancji pod z góry ustaloną tezę, że odwołujący nie prowadził działalności po 2018 roku, wszelkich dowodów z zeznań świadków, którzy oświadczyli, że widzieli go handlującego po 2018 roku (co nie jest równoznaczne z niehandlowaniem w czasie, kiedy go nie wiedzieli, a odwołujący jeździł po kilku targowiskach), potwierdzili okoliczności zawarte w oświadczeniach, które w wyniku konsultacji ze świadkami przygotowała świadek A. M., jak również zeznań samego odwołującego, który oświadczył, że jeździł na targ i handlował w czasie kiedy nie przebywał na zwolnieniu chorobowym lub pobierał świadczenie rehabilitacyjne (oczywistym jest, że w tym czasie nie mógł nawet prowadzić faktycznie działalności gospodarczej).
W oparciu o tak sformułowane zarzuty apelujący wnosił o:
1) zmianę wyroku poprzez uwzględnienie odwołań i stwierdzenie, że odwołujący R. M. podlegał ubezpieczeniom obowiązkowym: emerytalnemu, rentowemu i wypadkowemu od dnia 23 grudnia 2018 roku, a także dobrowolnemu chorobowemu od 23 grudnia 2018 roku, ewentualnie o
2) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji,
3) zasądzenie od organu rentowego na rzecz odwołującego kosztów postępowania w obu instancjach, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego przed Sądem I instancji.
W odpowiedzi na apelację pozwany wniósł o oddalenie apelacji oraz o zasądzenie od odwołującego na rzecz organu rentowego kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych w postępowaniu apelacyjnym.
Sąd Apelacyjny zważył co następuje:
Apelacja jest bezzasadna.
Z uwagi na złożenie apelacji po zmianie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego dokonanej ustawą z 4 lipca 2019 r. (Dz.U.2019.1469) uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego zostało sporządzone w sposób określony przepisem art. 387 § 2 1 k.p.c. w brzmieniu nadanym tą nowelizacją. Sąd Apelacyjny nie przeprowadził postępowania dowodowego i nie dokonał odmiennej oceny dowodów przeprowadzonych przed Sądem pierwszej instancji, a także nie zmienił i nie uzupełnił ustaleń Sądu pierwszej instancji. W tej sytuacji, zgodnie z art. 387 § 2 1 pkt 1 k.p.c., wystarczające jest wskazanie, że Sąd Apelacyjny przyjął co do zasady za własne ustalenia Sądu pierwszej instancji dokonane w sprawie.
W ocenie Sądu Apelacyjnego, Sąd I instancji przeprowadził w niniejszej sprawie postępowanie dowodowe w sposób staranny, nieuchybiający zasadzie swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 233 § 1 k.p.c. Zgromadzone w niniejszej sprawie dowody Sąd I instancji oceniał wszechstronnie, tj. wiarygodność i moc poszczególnych dowodów oceniona została w odniesieniu do całokształtu pozostałych dowodów. Sąd I instancji dokonał ustalenia wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia w sprawie i Sąd Apelacyjny podstawę faktyczną wyroku w pełni podziela. Sąd Apelacyjny zaaprobował ustalenia i ocenę prawną Sądu Okręgowego.
Istota sporu sprowadzała się do rozstrzygnięcia czy organ rentowy w zaskarżonych decyzjach (przy czym decyzja z 18 lutego 2022r. była decyzją częściowo zmieniającą decyzję z 1 lutego 2022r. na korzyść ubezpieczonego) zasadnie ustalił, że R. M.: nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu od 23 grudnia 2018 roku, a także nie podlega dobrowolnie ubezpieczeniu chorobowemu od 23 grudnia 2018 roku.
Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych - obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność.
Zgodnie z art. 8 ust. 6 pkt 1 tej ustawy za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa się osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej.
W myśl art. 11 ust. 2 dobrowolnie ubezpieczeniu chorobowemu podlegają na swój wniosek osoby objęte obowiązkowo ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi, wymienione w art. 6 ust. 1 pkt 5.
Natomiast w myśl art. 12 ust. 1 ustawy obowiązkowo ubezpieczeniu wypadkowemu podlegają osoby podlegające ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym.
Zgodnie zaś z jej art. 13 pkt 4 obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby fizyczne w następujących okresach: osoby prowadzące pozarolniczą działalność - od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej.
Definicja działalności gospodarczej zawarta jest w art. 3 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. (t.j.Dz.U. z 2024 r., poz. 236) - Prawo (...), obowiązującej w okresie objętym sporem działalnością gospodarczą jest zorganizowana działalność zarobkowa, wykonywana we własnym imieniu i w sposób ciągły.
Nie ulega wątpliwości, że obowiązek ubezpieczenia osoby prowadzącej pozarolniczą działalność gospodarczą wynika z faktycznego prowadzenia tej działalności. Wykonywanie zaś pozarolniczej działalności gospodarczej to rzeczywista działalność zarobkowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły.
Ciągłość działalności gospodarczej oznacza, że jest to względna stałość (stabilność) jej wykonywania, przy założeniu, iż nie jest to aktywność jednostkowa, sporadyczna. Decydujące znaczenie ma cecha polegająca na uczestnictwie w obrocie gospodarczym, zawodowy charakter tej działalności, powtarzalność podejmowanych działań i ukierunkowanie na reguły racjonalnego gospodarowania. Nie stanowi działalności gospodarczej działalność wykonywana okresowo i sporadycznie, a także jeśli nie jest ona prowadzona w celu osiągnięcia dochodu (zarobku) rozumianego jako nadwyżka przychodów nad poniesionymi kosztami. Określenie celu zarobkowego ma wymiar subiektywny i mieści się w sferze zamiaru danego podmiotu. Zatem wykonywanie działalności gospodarczej obejmuje faktyczne wykonywanie w celu zarobkowym czynności określonych we wpisie do ewidencji działalności gospodarczej ( (...)), a także czynności zmierzających do zaistnienia takich czynności gospodarczych (czynności przygotowawczych), polegających między innymi na załatwianiu spraw urzędowych, poszukiwaniu klientów, posiadaniu lokalu i narzędzi służących do jej prowadzenia. Nie budzi wątpliwości, że osoba wykonująca działalność gospodarczą musi podjąć szereg czynności o charakterze organizacyjnym, których celem jest umożliwienie wykonywania tej działalności w sposób zorganizowany i ciągły. Innymi słowy - prowadzenie działalności gospodarczej to także proces polegający na stworzeniu odpowiednich warunków do jej wykonywania.
Przyjmuje się, że decydującego znaczenia dla oceny, czy prowadzona jest pozarolnicza działalność gospodarcza, nie ma wpis w ewidencji działalności gospodarczej, gdyż ma on jedynie charakter deklaratoryjny.
O działalności gospodarczej można mówić, jeżeli są spełnione kumulatywnie wszystkie przesłanki (zarobkowy charakter prowadzonej działalności, jej zorganizowany charakter, ciągłość jej wykonywania). W konsekwencji w orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się jednolicie, że podstawą powstania tytułu ubezpieczeń społecznych w oparciu o prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej jest faktyczne wykonywanie działalności pozarolniczej, co oznacza konieczność stwierdzenia w oparciu o odpowiednie ustalenia faktyczne, że dana osoba rzeczywiście prowadzi(ła) działalność zarobkową wykonywaną w sposób zorganizowany i ciągły (vide wyrok Sądu Najwyższego z 25 stycznia 2017 r., II UK 621/15).
Zorganizowanie działalności gospodarczej w płaszczyźnie materialnej odbywa się przykładowo przez: zapewnienie: kapitału, lokalu, środków biurowych, maszyn, sprzętu, technologii, zatrudnienie pracowników, przedsięwzięcie działań o charakterze marketingowym (informacja, reklama) oraz przez podejmowanie działań zmierzających do uzyskania i utrzymania wymaganych kwalifikacji niezbędnych ze względu na rodzaj wykonywanej działalności (vide wyroki Sądu Najwyższego: z 10 lutego 2016 r., I UK 65/15, z 16 lutego 2016 r., I UK 77/15).
Ciągłość działalności gospodarczej ma dwa aspekty. Pierwszy to powtarzalność czynności tak, aby odróżnić prowadzoną działalność gospodarczą od jednostkowej umowy o dzieło lub zlecenia albo umowy o świadczenie usług, które same w sobie nie stanowią lub nie składają się jeszcze na działalność gospodarczą. Przejawem działalności gospodarczej nie są działania o charakterze sporadycznym, doraźnym, okazjonalnym lub incydentalnym. Drugi aspekt, wynikający zresztą z pierwszego, to zamiar niekrótkiego prowadzenia działalności gospodarczej. Oba aspekty zależą od zachowania osoby podejmującej działalność gospodarczą (vide wyrok Sądu Najwyższego z 16 stycznia 2014 r., I UK 235/13). Wykonywanie działalności gospodarczej polega na powtarzalności podjętych działań, które podporządkowane są regułom zysku i opłacalności (vide wyrok Sądu Najwyższego z 2 lipca 2019 r., I UK 100/18).
Zgodnie z utrwalonymi poglądami orzecznictwa Sądu Najwyższego, przy ocenie czy działalność gospodarcza jest prowadzona nie decyduje mający charakter deklaratoryjny wpis w ewidencji działalności gospodarczej, lecz to czy faktycznie działalność ta była, czy też nie była wykonywana.
Uwzględniając wyżej przytoczone podstawy prawne oraz poglądy judykatury, Sąd Apelacyjny uznał, że wbrew zarzutom apelacji, zaskarżony wyrok odpowiada prawu.
Należało zatem odnieść się do zarzutów apelacji, w tym w pierwszej kolejności do zarzutów dotyczących prawidłowości przeprowadzonego przez Sąd I instancji postępowania dowodowego. Tylko bowiem prawidłowo ustalony stan faktyczny, będący wynikiem prawidłowo przeprowadzonego postępowania dowodowego, daje podstawę do kontroli poprawności zastosowania prawa materialnego. Przede wszystkim Sąd Apelacyjny w wyniku kontroli instancyjnej orzeczenia uznał, że Sąd Okręgowy, dokonując ustaleń faktycznych w oparciu o prawidłowo oceniony materiał dowodowy, działał w granicach art.233 §1 k.p.c..
Zgodnie z treścią art. 233 § 1 k.p.c. sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału. W wyroku Sądu Najwyższego z 27 września 2002 roku w sprawie IV CKN 1316/00 wskazano, że ocena wiarygodności i mocy dowodów przeprowadzonych w danej sprawie wyraża istotę sądzenia w części dotyczącej ustalenia faktów, tj. rozstrzygania spornych kwestii na podstawie własnego przekonania sędziego powziętego w wyniku bezpośredniego zetknięcia się z dowodami. Powinna odpowiadać regułom logicznego myślenia wyrażającym formalne schematy powiązań między podstawami wnioskowania i wnioskami oraz uwzględniać zasady doświadczenia życiowego będące wyznacznikiem granic dopuszczalnych wniosków i stopnia prawdopodobieństwa ich przydatności w konkretnej sytuacji.
Jeżeli z określonego materiału dowodowego sąd wyprowadził wnioski logicznie poprawne i zgodne z zasadami doświadczenia życiowego, to taka ocena dowodów nie narusza zasady swobodnej oceny dowodów przewidzianej w art. 233 k.p.c., choćby dowiedzione zostało, że z tego samego materiału dałoby się wysnuć równie logiczne i zgodne z zasadami doświadczenia życiowego wnioski odmienne.
Zdaniem Sądu II instancji wbrew zarzutom apelującego Sąd Okręgowy dokonał w sprawie prawidłowych ustaleń faktycznych, które Sąd Apelacyjny uznaje za własne. Prawidłowe ustalenia faktyczne są konsekwencją dokonania przez Sąd I instancji poprawnej oceny dowodów, bez naruszenia reguły wynikającej z art. 233 § 1 k.p.c., stały się nadto podstawą dokonania właściwych co do zasady rozważań prawnych. Rozważania Sądu Okręgowego są wszechstronne i należycie osadzone zarówno w materiale dowodowym sprawy, jak i w przepisach prawa. Sąd Apelacyjny je podziela.
Wskazując na naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. skarżący nie nawiązał do wyników postępowania dowodowego, ani samej oceny dowodów, według określonych w tym przepisie kryteriów. Zasadniczo podnosił jedynie pominięcie przez Sąd Okręgowy istotnych - jego zdaniem - dla wyniku sprawy faktów, które przeciwstawił własnej koncepcji. W tym stanie rzeczy polemika z wyrażonym w ten sposób stanowiskiem, niepoparta przytoczeniem właściwej, dla możliwości jego zwalczenia, podstawy apelacyjnej nie mogła odnieść skutku.
W świetle ugruntowanego stanowiska judykatury do naruszenia tego przepisu mogłoby dojść tylko wówczas, gdyby apelujący wykazał uchybienie podstawowym regułom służącym ocenie wiarygodności i mocy poszczególnych dowodów, tj. zasadom logicznego myślenia, doświadczenia życiowego i właściwego kojarzenia faktów (por. m.in.: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 2005 r., sygn. III CK 314/05, LEX nr 172176).
Zdaniem Sądu Apelacyjnego racjonalna, zgodna z zasadą swobodnej oceny dowodów, ocena materiału dowodowego zebranego w sprawie nie pozwala na ustalenie, że odwołujący, prowadził działalność gospodarczą w okresie objętym sporem, a więc działalność w celach zarobkowych, w sposób zorganizowany i ciągły, nawet przy założeniu, że działalność odwołującego miała polegać na prowadzeniu handlu obwoźnego, a zatem nie była to typowa działalność handlowa. Sąd Apelacyjny podzielił przy tym ocenę dowodów z zeznań G. R., M. M. i P. D., uznając, że nie wynika z nich aby po 23 grudnia 2018r. odwołujący prowadził działalność gospodarczą w sposób zarobkowy, zorganizowany i ciągły. Co istotne - z zeznań podatkowych PIT-28 odwołującego za lata 2019-2021 wynika, że w latach tych nie uzyskał on przychodów z działalności gospodarczej i nie poniósł on wydatków związanych z tą działalnością. Odwołujący nie przedłożył też ewidencji przychodów za lata 2019-2022. Skoro zaś odwołujący po 22 grudnia 2018 roku nie uzyskał przychodów z działalności i nie ponosił kosztów z nią związanych, to trafny jest wniosek Sądu Okręgowego, że nie sposób przyjąć, że prowadził on zorganizowaną i ciągłą działalność zarobkową. Nawet jeśli założyć, że odwołujący nie uzyskał przychodów ze względu choćby na zły stan zdrowia, czy epidemię (...)19, to nie znajduje racjonalnego wytłumaczenia brak jakichkolwiek wydatków odwołującego związanych z działalnością. Tym samym wbrew zarzutom apelującego trafne jest ustalenie Sadu Okręgowego, że od 23 grudnia 2018 roku odwołujący jedynie sporadycznie wystawiał odzież do sprzedaży na targowiskach (ale niczego nie sprzedał), jak też nie uzyskał przychodów i nie poniósł wydatków związanych z tą działalnością. Tego rodzaju sporadyczna działalność i to bez uzyskania przychodów, jak i bez ponoszenia wydatków z nią związanych, nie spełnia zaś cech pozarolniczej działalności gospodarczej, o której mowa w powołanych wyżej przepisach.
Bezspornie też odwołujący wielokrotnie i przez długie okresy korzystał ze świadczeń z ubezpieczeń społecznych, tj. zasiłków chorobowych i świadczenia rehabilitacyjnego. W szczególności, odwołujący pobrał zasiłek chorobowy za okres od 15 lutego 2019 roku do 15 sierpnia 2019 roku, świadczenie rehabilitacyjne za okres od 16 października 2019 roku do 9 sierpnia 2020 roku, zasiłek chorobowy za okres od 13 października 2020 roku do 26 lutego 2021 roku i zasiłek chorobowy za okres od 18 marca 2021 roku do 15 września 2021 roku. Sąd Apelacyjny podzielił tutaj pogląd, że powtarzające się, długotrwałe okresy niezdolności do pracy w istocie wykluczają możliwość prowadzenia działalności jako formy aktywności zarobkowej.
W świetle powyższych okoliczności nie były wiarygodne zeznania świadka A. M. - żony odwołującego - oraz samego odwołującego co do tego, że po 22 grudnia 2018 roku prowadził on nadal działalność gospodarczą w zakresie handlu odzieżą na targowiskach. Doraźna aktywność odwołującego nie była, jak wskazywano wyżej, wykonywaniem działalności gospodarczej, która cechuje się ciągłością i zorganizowaniem.
Nadto bez znaczenia pozostawały zawarta przez odwołującego w 2020 roku umowa pożyczki ze środków Funduszu Pracy na pokrycie bieżących kosztów prowadzenia działalności gospodarczej w związku z (...)19 oraz uzyskane przez odwołującego w 2020 roku zwolnienia z obowiązku opłacania składek za marzec 2020 roku, kwiecień 2020 roku i maj 2020 roku w związku z (...)19. Z faktu przyznania odwołującemu ww. pożyczki i zwolnień nie można wnioskować, że organy publiczne zbadały i potwierdziły, iż odwołujący rzeczywiście prowadził działalność gospodarczą.
Dodatkowo Sąd Apelacyjny wskazuje, że w pisemnym oświadczeniu odwołującego z 7 grudnia 2021 roku, złożonym w postępowaniu administracyjnym, odwołujący stwierdził, że od 2016 roku nie prowadzi aktywnej działalności gospodarczej ze względu na stan zdrowia (oświadczenie w aktach organu rentowego dotyczących zaskarżonych decyzji).
W świetle powyższego za nieuzasadnione należy uznać zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego art. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004r. o swobodzie działalności gospodarczej w związku z art. 6 ust. 1 pkt 5 w związku z art. 8 ust. 6 pkt 1, art. 11 ust. 2, art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych.
Całokształt powyższych rozważań prowadzi do wniosku, że trafny jest pogląd Sądu Okręgowego, że odwołujący od 23 grudnia 2018 roku nie prowadził pozarolniczej działalności gospodarczej. W efekcie odwołujący od ww. dnia nie podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu oraz dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej.
Reasumując - zdaniem Sądu Apelacyjnego - Sąd I instancji w sposób trafny zastosował w sprawie przepisy prawa procesowego, a także dokonał prawidłowej oceny prawnej ustalonego stanu faktycznego, wobec czego żaden z zawartych w treści apelacji zarzutów nie mógł stać się podstawą zmiany zaskarżonego orzeczenia w kierunku postulowanym w apelacji.
Z tych wszystkich względów, uznając zarzuty sprecyzowane w apelacji za nieuzasadnione, Sąd Apelacyjny, na podstawie art. 385 k.p.c. oddalił apelację.
O kosztach procesu Sąd Apelacyjny orzekł zgodnie z ogólną zasadą odpowiedzialności za wynik procesu na podstawie art. 98 § 1, 1 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. i § 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, zasądzając od odwołującego na rzecz pozwanego kwotę 270 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego - tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w instancji odwoławczej.
Wiesława Stachowiak