Wyrok z 13 maja 2026, sygn. VI Ca 85/26
W skrócie
Sygn. akt VI Ca 85/26
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 13 maja 2026 r.
Sąd Okręgowy w Olsztynie VI Wydział Cywilny Rodzinny
w składzie:
|
Przewodniczący: |
Sędzia (del.) Andrzej Hinz |
|
Protokolant: |
st. sekretarz sądowy Anna Greifenberg-Krupa |
po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2026 r. w O.
na rozprawie
sprawy z powództwa małoletniej O. P. i małoletniego P. P.reprezentowanych przez przedstawicielkę ustawową S. P.
przeciwko M. P.
o podwyższenie alimentów
na skutek apelacji pozwanego M. P.
od wyroku Sądu Rejonowego w Olsztynie
z dnia 18 listopada 2025 roku, sygn. akt III RC 781/24
I. oddala apelację;
II. nie obciąża pozwanego kosztami procesu na rzecz powodów za instancję odwoławczą.
Sędzia (del.) Andrzej Hinz
Sygn. akt VI Ca 85/26
UZASADNIENIE
Małoletni powodowie O. P. i P. P. , reprezentowani przez matkę S. P. wnieśli o podwyższenie należnych im alimentów z kwot po 900 zł miesięcznie na każdego z nich do kwot po 2.000 zł miesięcznie na każdego z nich z ustawowymi odsetkami na wypadek zwłoki w płatności poszczególnych rat, płatne do 10 tego dnia każdego miesiąca, do rąk matki powodów. ,. Domagali się także zasądzenia na swoją rzecz kosztów procesu według norm przepisanych.
(k. 3-6)
Pozwany M. P. odpowiadając na pozew uznał żądania powodów do kwot po 1.200,- zł miesięcznie na rzecz syna oraz do kwoty po 1.000,- zł miesięcznie na rzecz córki. Domagał się również zasądzenia na swoją rzecz od powoda kosztów procesu według norm przepisanych. Ostatecznie uznał żądania pozwu w zakresie w jakim uwzględnił je Sąd Okręgowy w Olsztynie rozpoznając zażalenie na postanowienie o zabezpieczeniu w dniu 1 października 2025r.
(k. 75 – 79, 278)
Postanowieniem z dnia 3 lipca 2025r Sąd w trybie zabezpieczenia na czas trwania postępowania zobowiązał pozwanego do łożenia na rzecz powodów tytułem podwyższonych alimentów kwot po 1.100,- zł miesięcznie na rzecz każdego z nich, poczynając od dnia 3 lipca 2025r.
Postanowieniem z dnia 1 października 2025r Sąd Okręgowy w Olsztynie w sprawie VI Cz 227/25 po rozpoznaniu zażalenia powodów zmienił zaskarżone postanowienie ten sposób, że:
- zasądził na rzecz powodów tytułem zabezpieczenia podwyższone alimenty od dnia 5 listopada 2024r
- podwyższył alimenty zabezpieczone na rzecz powoda do kwoty po 1.200,- zł miesięcznie
( k. 241, 272 )
Wyrokiem z dnia 18 listopada 2025 r. w sprawie III RC 781/24 Sąd Rejonowy w Olsztynie zasądził od pozwanego M. P. na rzecz małoletnich powodów O. P. oraz P. P. tytułem podwyższonych alimentów kwoty odpowiednio po 1.300,- zł miesięcznie i 1.500,- zł miesięcznie, łącznie 2.800,- zł miesięcznie; płatne z góry, do 15 dnia każdego miesiąca, z ustawowymi odsetkami na wypadek opóźnienia w płatności poszczególnych rat, do rąk matki powodów S. P. poczynając od dnia 5 listopada 2024r, w miejsce alimentów zasądzonych wyrokiem Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 18 grudnia 2020r w sprawie VI RC 1640/19. W pozostałej części powództwo zostało oddalone. Sąd zniósł wzajemnie między stronami koszty procesu i nie obciążył pozwanego kosztami sądowymi
( k. 382 )
Sąd I instancji sporządził uzasadnienie wyroku, w którym wskazał jakie poczynił ustalenia faktyczne, na jakich oparł się dowodach, oraz wskazał podstawy prawne i przesłanki, jakimi kierował się, podejmując swoją decyzję.
(k. 387 - 395)
Od wyroku z dnia 1 grudnia 2025 r. apelację wniósł pozwany, zaskarżając go w pkt. 1 ponad zasądzoną na rzecz powódki tytułem podwyższonych alimentów kwotę 1.100,- zł miesięcznie oraz w pkt. 2 ponad zasądzoną tam tytułem podwyższonych alimentów na rzecz powoda kwotę 1.200,- zł miesięcznie.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:
1) naruszenie przepisów postępowania tj. art. 233 § 1 k.p.c., które miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie poprzez dowolne i błędne ustalenie rzeczywistych możliwości zarobkowych pozwanego poprzez przyjęcie, że pozwany zarabia 8.000,- zł, i że zasądzone alimenty mieszczą się w jego realnych możliwościach zarobkowych w oderwaniu od rzetelnego rozliczenia potrąceń od uzyskiwanego przez pozwanego wynagrodzenia, kosztów uzyskania dochodu oraz okoliczności nieregularności pracy za granicą
2) naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 135 § 1 i § 2 k.r.o. zw. z art. 138 k.r.o. poprzez ich błędne zastosowanie i ustalenie alimentów w wysokości nieadekwatnej do relacji usprawiedliwionych potrzeb powodów a możliwości majątkowych i zarobkowych ich obojga rodziców, w tym bez wykazania, że proporcjonalności udziału matki w utrzymaniu uprawnionych, gdyż jednie ustalono jej dochód i wskazano świadczenia, jak również z nadmiernym oparciem rozstrzygnięcia na okolicznościach dotyczących kontaktów pozwanego z dziećmi
3) naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 138 k.r.o. poprzez pominięcie doniosłej okoliczności procesowej, że w tej samej sprawie Sąd Okręgowy w Olsztynie rozpoznając w dniu 1 października 2025r zażalenie powodów ustalił obowiązek pozwanego na poziomie 1.200,- zł miesięcznie na rzecz powoda oraz 1.100,- zł miesięcznie na rzecz powódki, co powoduje, że Sąd I instancji podnosząc świadczenie ponad to, co utrzymał Sąd Okręgowy w zabezpieczeniu powinien wskazać konkretne fakty i dowody, które zaszły po rozpoznaniu zażalenia, albo wykazać błąd w tamtej ocenie, a wywodów w tym zakresie uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera
W oparciu o podniesione zarzuty powód domagał się:
1) zmiany zaskarżonego wyroku w pkt. 1 poprzez zasądzenie od pozwanego na rzecz małoletniej powódki tytułem podwyższonych alimentów kwoty po 1.100,- zł miesięcznie
2) zmiany zaskarżonego wyroku w pkt. 2 poprzez zasądzenie od pozwanego na rzecz małoletniego powoda tytułem podwyższonych alimentów kwot po 1.200,- zł miesięcznie
( k. 398 – 401 )
Odpowiadając na apelację złożoną przez pozwanego powodowie domagali się:
- oddalenia jej w całości;
- zasądzenia od pozwanego ich na rzecz zwrotu kosztów postępowania odwoławczego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych;
(k. 412 - 414)
Sąd Okręgowy dodatkowo ustalił, że:
- pozwany nadal pracuje w H., przyjeżdża do Polski raz na 3 – 4 miesiące
- pozwany pracuje 6 dni w tygodniu po 10 godzin; zarabia 520 Euro tygodniowo po potrąceniu kosztów zakwaterowania w wysokości 160 Euro tygodniowo
- pozwany uregulował zaległości alimentacyjne – alimenty podwyższone przez Sąd Rejonowy poczynając od dnia 5 listopada 2024r
- rodzice powodów nie zakończyli podziału wspólnego majątku; w jego skład wchodzą dwa mieszkania zakupione na kredyt; pozwany utrzymuje mieszkanie na ul. (...) w O. i spłaca związany z tym kredyt
- pozwany deklaruje chęć powrotu do Polski w sierpniu b.r. i podjęcia tu pracy
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja nie zasługiwała na uwzględnienie.
Sąd Okręgowy, co do zasady, w całej rozciągłości podziela i przyjmuje za własną dokonaną przez Sąd Rejonowy ocenę zebranego materiału dowodowego i poczynione na tej podstawie prawidłowe ustalenia faktyczne. Należy zdecydowanie podkreślić, że pomimo pewnych nieścisłości w uzasadnieniu stan faktyczny w sprawie na chwilę wyrokowania przez Sąd I instancji zostało ustalony prawidłowo. Opierając się na poczynionych ustaleniach faktycznych Sąd Rejonowo trafnie i prawidłowo ocenił aktualny zakres usprawiedliwionych potrzeb małoletnich powodów oraz możliwości zarobkowe i majątkowe pozwanego. Sąd podał przekonujące i logiczne argumenty na uzasadnienie swojej decyzji.
Podniesione w apelacji zarzuty dotyczące zarówno naruszenia przepisów prawa procesowego, a skutkujące błędną oceną zebranego materiału dowodowego w szczególności w zakresie możliwości zarobkowych pozwanego nie są trafne i nie mogą skutkować zmianą zaskarżonego orzeczenia. Sąd I instancji prawidłowo wskazał dowody na jakich się opierał, a ich ocena jest zgodna z regułą wyrażoną w art. 233 k.p.c. Sąd odwoławczy nie doszukał się postępowaniu Sądu I instancji uchybień. Sąd I instancji prawidłowo wskazał również przepisy prawa materialnego na jakich oparł swoje rozstrzygnięcie, a ich wykładania i zastosowanie w ustalonym stanie faktycznym były prawidłowe.
W kolejnym rzędzie podnieść należy, że poczynione przez Sąd Okręgowy dodatkowe ustalenia aktualizujące stan faktyczny w sprawie na czas rozpoznawania apelacji potwierdzają trafność rozstrzygnięcia wydanego przez Sąd I instancji. Ustalenia te jednocześnie podważają słuszność zarzutów apelacji. W szczególności wskazać należy, że pozwany nadal pracuje za granicą, a jego dochody są nawet wyższe niż ustalił to Sąd Rejonowy. Pozwany zarabia obecnie około 2.100 Euro netto miesięcznie ( 9.000,- zł ) już po potrąceniu kosztów utrzymania mieszkania. Stąd też nawet uwzględniając pozostałe jego koszty utrzymania, koszty dojazdów do Polski, to są to dochody pozwalające mu na wywiązywanie się z nałożonego obowiązku alimentacyjnego. Sytuacja pozwanego pozwoliła mu już na uregulowanie zaległości alimentacyjnych – wstecznie od 5 listopada 2024r.
Sąd Okręgowy oceniał stan faktyczny w sprawie, zasadność podniesionych w apelacji zarzutów na czas swojego wyrokowania zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 316 k.p.c. Tym samym nie podważając prawdziwości deklaracji pozwanego o planowanym powrocie do Polski w sierpniu (...) Sąd nie mógł obecnie wziąć tych okoliczności pod uwagę. W przypadku, gdyby powrót pozwanego do Polski rzeczywiści się ziścił i skutkował znacznym obniżeniem osiąganych przez niego dochodów, pogorszeniem się jego całkowitej sytuacji materialnej, może on wystąpić z odpowiednim żądaniem do Sądu.
W następnej kolejność podnieść należy, że Sąd Okręgowy nie podziela zarzutu i argumentacji apelacji dotyczących znaczenia i skutków postanowienia Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 1 października 2025r, który rozpoznając zażalenie powodów na postanowienie w przedmiocie zabezpieczenia, tymczasowo na czas trwania postępowania ustalił jego obowiązek alimentacyjny względem dzieci na niższym poziomie. Postępowanie w przedmiocie zabezpieczenia w żaden sposób nie przesądza ostatecznego wyniku sprawy. Jego zadaniem – w szczególności w sprawach alimentacyjnych – jest szybkie zapewnienie uprawnionym koniecznych środków na utrzymanie, zaspokojenie ich usprawiedliwionych potrzeb. Zdaniem Sądu Okręgowego znaczenie i rola przypisywane przez skarżącego postanowieniu w przedmiocie zabezpieczenia jest nieuzasadniona i nie ma żadnego uzasadnienia w obowiązujących przepisach.
Sąd Okręgowy podziela natomiast częściowo argumentację skarżącego dotyczącą na wpływu na ukształtowanie świadczenia alimentacyjnego należnego powodom, a pobieranego przez ich matkę świadczenia wychowawczego 800 +. Pomimo jednoznacznej treści art. 135 § 3 k.r.o. automatyczne i całkowicie pomijanie powyższej okoliczności byłoby niesprawiedliwe i wypaczało przede wszystkim zakres dochodów jakimi dysponuje rodzic wychowujący powodów i jakie obecnie już przeznacza na ich utrzymanie. W sytuacji, gdy rodzic ten zalicza w/w świadczenie do swoich miesięcznych dochodów wydaje się uzasadnione, że winny być przeznaczane na zaspokojenie usprawiedliwionych potrzeb powodów, które nie są potrzebami podstawowymi, a więc np. dodatkowe zajęcia, korepetycje, kursy, atrakcje, wakacje. Tym nie mniej podnoszone przez pozwanego w tym względzie argumenty nie wpływają na ocenę całości sytuacji materialnej matki powodów oraz zakresu ich usprawiedliwionych potrzeb, który został trafnie wychwycony i ustalony przez Sąd I instancji. Niezależnie od powyższego należy podkreślić, że świadczenie wychowawcze 800 + w przypadku małoletniego powoda P. P. wygaśnie już pod koniec lipca(...)
Na koniec wskazać trzeba, że Sąd Okręgowy działając w granicach apelacji podziela również co do zasady argument pozwanego podniesiony w odpowiedzi na pozew, że zmiana okoliczności powinna być rozpatrywana od daty ostatniego orzeczenia w przedmiocie alimentów, a to miało miejsce w maju (...)Tym nie mniej jednak powyższe uchybienie również nie wpływa na prawidłowość rozstrzygnięcia wydanego przez Sąd I instancji.
W konsekwencji biorąc pod uwagę wszystkie przytoczone okoliczności Sąd Okręgowy nie doszukał się zaskarżonym orzeczeniu uchybień lub błędów, które uzasadniałyby jego zamianę, a tym samym na podstawie art. 385 k.p.c. oddalił apelację pozwanego jako bezzasadną.
O kosztach procesu za instancję odwoławczą Sąd odwoławczy orzekł na podstawie art. 102 k.p.c. uznając, że zachodzą po temu wyjątkowe okoliczności.
sędzia Andrzej Hinz