Postanowienie - II GZ 44/26 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 27 lutego 2026
Teza
Oddalono zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marcin Kamiński po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. Sp. z o.o. Sp. k. w P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 września 2025 r. sygn. akt V SA/Wa 1781/24 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. Sp. k. w P. na decyzję Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 25 kwietnia 2024 r. nr DRP-ZOPP.562.30.2023.AS w przedmiocie kary pienOddalono zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marcin Kamiński po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. Sp. z o.o. Sp. k. w P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 września 2025 r. sygn. akt V SA/Wa 1781/24 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. Sp. k. w P. na decyzję Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 25 kwietnia 2024 r. nr DRP-ZOPP.562.30.2023.AS w przedmiocie kary pien
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono zażalenie
Typ sprawy
sprawa cywilna
Etap
zażalenie
Tryb
posiedzenie niejawne
Role w sprawie
apelujący / skarżący
Data orzeczenia
27 lutego 2026
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Marcin Kamiński
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie
UZASADNIENIE
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 23 września 2025 r., sygn. akt V SA/Wa 1781/24, odrzucił skargę A. sp. z o.o. sp.k. z siedzibą w P. (strona, skarżąca, strona skarżąca) na decyzję Ministra Klimatu i Środowiska (organ) z dnia 25 kwietnia 2024 r. w przedmiocie kary pieniężnej za niedopełnienie obowiązku uiszczenia opłaty zapasowej.Powyższe orzeczenie zostało wydane w następującym stanie faktycznym.Zarządzeniem z dnia 24 stycznia 2025 r. wezwano A. sp. z o.o. sp.k. z siedzibą w P. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 2095 zł, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis powyższego zarządzenia doręczono stronie w dniu 18 lutego 2025 r. (potwierdzenie na k. 54 akt sądowych). Pismem z dnia 24 lutego 2025 r. skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Postanowieniem z dnia 4 kwietnia 2025 r. o sygn. akt V SPP/Wa 65/25 referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił zmiany postanowienia referendarza sądowego z dnia 24 października 2024 r., sygn. akt V SPP/Wa 225/24, o odmowie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Powyższe rozstrzygnięcie zostało następnie utrzymane w mocy postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lipca 2025 r. Zarządzeniem z dnia 29 lipca 2025 r. wezwano skarżącą do wykonania, w terminie 7 dni, prawomocnego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału V WSA w Warszawie z dnia 24 stycznia 2024 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Wezwanie doręczono skarżącej w dniu 12 sierpnia 2025 r. (k. 74 akt sądowych). Zgodnie z informacją z dnia 12 września 2025 r. (k. 75 akt sądowych) w Rejestrze Opłat Sądowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie zidentyfikowano wpisu sądowego od skargiOdrzucając skargę na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), Sąd I instancji stwierdził, że skarżąca nie uiściła wpisu sądowego w zakreślonym terminie, co skutkuje odrzuceniem skargi.Zażalenie na wskazane na wstępie postanowienie złożyła strona skarżąca, wnosząc o jego uchylenie lub jego zmianę, ewentualnie, jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu.Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie:1. art. 220 p.p.s.a., poprzez odrzucenie wniesionej skargi z powodu błędnego przyjęcia, iż skarżąca, pomimo wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi, a to uiszczenia wpisu od skargi, nie uzupełniła jej braków formalnych;2. art. 243 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie wniosku skarżącej o zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi w skutek niewzięcia pod uwagę przez sąd orzekający faktycznej sytuacji finansowej skarżącej, a to trudnej sytuacji finansowej co uniemożliwia poniesienie wydatków związanych z opłatą od wniesionej skargi;3. art. 6 p.p.s.a., poprzez jego niezastosowanie wyrażające się brakiem udzielenia skarżącej pełnego pouczenia w zakresie skutków prawnych, w przypadku złożenia ponownego wniosku o zwolnienie od wpisu, co skutkowało złożeniem przez skarżącą ponownego wniosku "zgodnie z post. NSA z dnia 11 marca 2011 r. sygn. akt II OZ 155/1", który to wniosek o przyznanie prawa pomocy (ponowny) Sąd winien potraktować jako wniosek o zmianę uprzedniego postanowienia w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy na skutek zmiany okoliczności;4. art. 165 p.p.s.a., poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie, że "pomimo zmiany okoliczności sprawy Sąd I instancji nie wezwał ponownie skarżącej do przedłożenia oświadczenia o stanie majątkowym i rodzinnym oraz wykazania na czym polegały podniesione przez nią zmiany okoliczności", co miało istotny wpływ na zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia;5. art. 255 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie, wyrażające się brakiem wezwania strony do złożenia oświadczeń majątkowych i przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących stanu majątkowego i dochodów oraz wykazania zaistniałych zmian, które pogorszyły sytuację materialną strony skarżącej;6. art. 246 § 2 pkt 1 i 2 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy okoliczności sprawy i przedstawione dowody wskazują, iż "w niniejszej sprawie zasadne było przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym", co "tym bardziej oznacza również naruszenie" art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., czyli "przyznanie Skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym";7. art. 252 § 1 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy skarżąca w złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy, a także później w toku postępowania, przedstawiła oświadczenie zawierające oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, popierając to stosowną dokumentacją, "i gdy okoliczności sprawy i przedstawione dowody wskazują, iż w niniejszej sprawie zasadne było przyznanie Skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym";8. zasady swobodnej oceny dowodów przez jej "przekroczenie" oraz brak wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku i w konsekwencji dowolną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego, co doprowadziło do uznania, iż: a) Skarżąca ograniczając wydatki do niezbędnego minimum jest w stanie partycypować w kosztach wszczętego postępowania, podczas gdy przedstawiony stan majątkowy, możliwości finansowe i całkowicie uniemożliwiają jej poniesienia kosztów poszukiwania ochronny prawnej przed sądami administracyjnymi; b) Skarżąca powinna liczyć się możliwością albo koniecznością dochodzenia lub obrony swoich praw na drodze sądowej i tym samym zabezpieczyć środki na ten cel, podczas gdy Skarżąca wykazała, że nie uzyskuje dochodów z tytułu prowadzonej działalności, która de facto została zawieszona, a środki zgromadzone na rachunku bankowym firmy oraz osobistym zostały w całości zajęte przez Urząd Skarbowy na poczet należności związanych ze sprawą podatkową; tym samym "Skarżąca wykazała ponad wszelką wątpliwość, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania"; c) pominięcie wszelkich okoliczności wskazujących na to, że "Skarżąca Spółka nie posiada żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, i podejmowanie czynności zmierzających do ustalenia czy Skarżąca jest w stanie ponieść jakiekolwiek koszty postępowania", przez co Sąd także błędnie zastosował art. 246 § 1 p.p.s.a., dotyczący osób fizycznych, podczas gdy postępowanie niniejsze "dotyczy regulacji dla osób prawnych".W uzasadnieniu zażalenia podniesiono argumentację na poparcie zarzutów sformułowanych w jego petitum.W odpowiedzi na zażalenie organ wniósł o jego oddalenie.Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje.Zażalenie – jako pozbawione usprawiedliwionych podstaw – podlegało oddaleniu.Na wstępie należy przypomnieć, że tożsame zagadnienie związane z odrzuceniem skargi strony skarżącej na decyzję Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 16 maja 2024 r. w przedmiocie kary pieniężnej za niedopełnienie obowiązku uiszczenia opłaty zapasowej (zob. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 21 lutego 2025 r., sygn. akt V SA/Wa 1844/24), z powodu niewykonania prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi, było już przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego w postanowieniu z dnia 10 lipca 2025 r., sygn. akt II GZ 514/25, w którym oddalono zażalenie spółki.W przedmiotowej, odrębnej sprawie strona skarżąca, formułując tożsame zarzuty zażaleniowe, podjęła ponowną próbę podważenia oceny prawnej wynikającej z orzeczeń sądu administracyjnego, w których przesądzono już prawomocnie zagadnienie, czy i w jakim zakresie strona ta zasługuje na przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 25 kwietnia 2024 r. nr DRP-ZOPP.562.30.2023.AS w przedmiocie kary pieniężnej za niedopełnienie obowiązku uiszczenia opłaty zapasowej (sygn. akt V SA/Wa 1781/24).Dla porządku trzeba wskazać, że okoliczności faktyczne i powiązana z nimi argumentacja, mająca uzasadniać realizację przesłanek uzyskania prawa pomocy w żądanym zakresie w sprawie o sygn. V SA/Wa 1781/24, były kolejno przedmiotem negatywnej oceny w postanowieniu referendarza sądowego w WSA w Warszawie z dnia 24 października 2024 r. oraz postanowieniu WSA w Warszawie z dnia 13 grudnia 2024 r., a następnie – wobec złożenia, w reakcji na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 2095 zł na podstawie prawomocnego zarządzenia z dnia 24 stycznia 2025 r., pisma z dnia 24 lutego 2025 r. z ponownym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, potraktowanego jako wniosek o zmianę ww. prawomocnego postanowienia z dnia 24 października 2024 r. – postanowieniu referendarza sądowego w WSA w Warszawie z dnia 4 kwietnia 2025 r. o odmowie zmiany powyższego postanowienia oraz postanowieniu WSA w Warszawie z dnia 23 lipca 2025 r. utrzymującego w mocy to ostatnie postanowienie.W tym stanie rzeczy w pełni prawidłowe i uzasadnione było skierowanie do strony skarżącej na podstawie zarządzenia z dnia 29 lipca 2025 r. wezwania do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 24 stycznia 2025 r. w sprawie wpisu sądowego. Ponieważ powyższe wezwanie zostało skutecznie doręczone stronie skarżącej dnia 12 sierpnia 2025 r. (k. 74 akt sądowych) i – pomimo zastrzeżonego terminu 7 dni na jego wykonanie pod rygorem odrzucenia skargi – pozostało ono bezskuteczne, obowiązkiem kontrolowanego Sądu Wojewódzkiego było zastosowanie art. 220 § 3 w zw. z art. 220 § 1 p.p.s.a. przez orzeczenie o odrzuceniu skargi.Podzielając zatem ustalenia faktyczne oraz oceny prawne kontrolowanego Sądu Wojewódzkiego na tle art. 220 § 3 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że podniesione w zażaleniu zarzuty – niezależnie od ich istotnych wad konstrukcyjnych – zostały powiązane z nieadekwatnymi na tle stanu sprawy wzorcami normatywnymi (art. 6, art. 165, art., 243, art. 246 § 1 i § 2 pkt 1, art. 252 § 1, art. 255 p.p.s.a.), co stanowi podstawę do ich formalnego oddalenia. W pozostałym zakresie należy odwołać się – mutatis mutandis – do oceny prawnej wyrażonej na tle tożsamych zarzutów strony skarżącej w sprawie o sygn. akt II GZ 514/25.Odnosząc się natomiast po raz kolejny do wątpliwości strony skarżącej – jako spółki handlowej osobowej (jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej) – na tle oceny prawidłowości wykładni i zastosowania art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. w sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, należy podkreślić, że zagadnienie to zostało prawomocnie i ostatecznie rozstrzygnięte postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lipca 2025 r. o utrzymaniu w mocy postanowienia referendarza sądowego w WSA w Warszawie z dnia 4 kwietnia 2025 r. w przedmiocie odmowy zmiany prawomocnego postanowienia referendarza sądowego w WSA w Warszawie z dnia 24 października 2024 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie kosztów sądowych, co oznacza, że w momencie skierowania do strony ponownego wezwania do uiszczenia wpisu od skargi (zarządzenie z dnia 29 lipca 2025 r.) nie podlegało już ono dalszemu badaniu.Mając na względzie powyższe przesłanki oraz działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu zażalenia.., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu zażalenia.