Wyrok z 17 lutego 2026, sygn. II AKa 248/25

Przewodniczący

Halina Czaban (spr.)

Sędziowie

Jacek Dunikowski

Sławomir Wołosik

Protokolant

Łukasz Patejuk

Formularz UK 2

Sygnatura akt

II AKa 248/25

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

2

I.  CZĘŚĆ WSTĘPNA

1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 21 października 2025 roku w sprawie sygn. akt II K 78/25

1.2. Podmiot wnoszący apelację

☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☒ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

1.3. Granice zaskarżenia

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☒ na niekorzyść

☒ w całości

☒ w części

☐co do winy

☐co do kary

☐co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☒art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐art. 439 k.p.k.

☐brak zarzutów

1.4. Wnioski

☐uchylenie

☒zmiana

II.  Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

2.1. Ustalenie faktów

2.1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.2. Ocena dowodów

2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

3.  STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

Z apelacji obrońcy:

I.  obrazę przepisów postępowania mogącą mieć wpływ na treść orzeczenia polegającą na naruszeniu:

1)  art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. poprzez dowolną, jednostronną i wewnętrznie sprzeczną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego z naruszeniem zasad doświadczenia życiowego i prawidłowego rozumowania, a także nieoparcie orzeczenia na całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego poprzez nieuwzględnienie wyjaśnień oskarżonego R. A. w zakresie jakim nie przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu wskazując, iż nie miał zamiaru i nie uderzył pokrzywdzonej G. M. młotkiem w trakcie zdarzenia, w przypadku, gdy treść wyjaśnień oskarżonego pokrywa się z przebiegiem zdarzenia utrwalonym na nagraniu z monitoringu sklepu jubilerskiego,

2)  art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. poprzez dowolną, jednostronną i wewnętrznie sprzeczną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego z naruszeniem zasad doświadczenia życiowego i prawidłowego rozumowania, a także nieoparcie orzeczenia na całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego poprzez uznanie za wiarygodne zeznań M. M. w zakresie w jakim wskazał, iż przedmioty uzyskane od oskarżonego, a w tym uszkodzone bądź ubrudzone krwią należy przetopić, co spowodowało zaistnienie szkody w postaci różnicy wartości wyrobów nowych, a złota odzyskanego w przypadku, gdy zgodnie z zasadami doświadczenia życiowego i prawidłowego rozumowania przedmioty takie można było naprawić bądź wyczyścić,

II.  błąd w ustaleniach faktycznych przyjęty za podstawę orzeczenia, mogący mieć wpływ na jego treść, a polegający na przyjęciu, iż:

1)  oskarżony R. A. użył przemocy wobec pokrzywdzonej G. M. w celu zaboru mienia, gdy w rzeczywistości z logicznych i konsekwentnych wyjaśnień oskarżonego, częściowo zeznań pokrzywdzonej oraz monitoringu wynika, że oskarżony użył młotka wyłącznie do zbicia szyby, a podczas zdarzenia z pokrzywdzoną nie zamierzał jej uderzyć, a ewentualny kontakt był przypadkowy,

2)  okoliczności związane z posiadaniem narkotyków przez oskarżonego uzasadniały wyłącznie przyjęcie wypadku mniejszej wagi, gdy w rzeczywistości prawidłowa ocena stanu faktycznego uzasadniała umorzenie postępowania z uwagi na znikomą społeczną szkodliwość czynu lub w oparciu o przepis art. 62a ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii,

3)  zasadnym jest orzeczenie wobec oskarżonego R. A. obowiązku naprawienia szkody poprzez zapłatę na rzecz E. M. i M. M. kwoty 89.943,60 zł, w przypadku, gdy kwota ta nie odpowiada rzeczywistej wartości poniesionej szkody z uwagi na brak konieczności przetopienia przedmiotów odzyskanych od oskarżonego, bądź ubrudzonych, a następnie uwzględnienia różnicy w wartości wyrobów nowych i złota odzyskanego, a nadto jest rozbieżna z opisem czynu, za który został skazany oskarżony R. A., zgodnie z którym łączną wartość szkody określono na kwotę 54.651 zł. na szkodę E. M. i M. M..

Z apelacji prokuratora:

obraza przepisu prawa materialnego, tj. art. 86 § 1 k.k. poprzez jego błędne zastosowanie i orzeczenie wobec oskarżonego kary łącznej pozbawienia wolności w wymiarze 6 lat, podczas gdy oskarżony na mocy zaskarżonego wyroku został skazany za dwa przestępstwa, a Sąd wymierzył za nie kary podlegające łączeniu w wysokości 6 lat pozbawienia wolności oraz 3 miesięcy pozbawienia wolności, zaś norma art. 86 § 1 k.k. stanowi, iż sąd obligatoryjnie wymierza karę łączną w granicach powyżej najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy, a więc minimalny wymiar kary dopuszczalny w niniejszej sprawie wynosi 6 lat i miesiąc pozbawienia wolności, przez co zaskarżone orzeczenie nie odpowiada prawu

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadne

☒ zasadny

☐ częściowo zasadny

☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Ad. apelacji obrońcy oskarżonego.

Zarzucana obraza przepisów postępowania z art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. pokrywa się z zarzutem błędu w ustaleniach faktycznych z punktu II 1). „Pierwotnym” zarzutem, do którego należy się odnieść jest zarzut procesowy.

Nie może być uznany za zasadny zarzut, że Sąd dokonał dowolnej, jednostronnej i wewnętrznie sprzecznej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego z naruszeniem zasad doświadczenia życiowego i prawidłowego rozumowania i nie oparł orzeczenia na całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego tylko poprzez argument, że Sąd nie uwzględnił wyjaśnień oskarżonego R. A. w zakresie w jakim nie przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu. Oparcie ustaleń faktycznych tylko na stanowisku oskarżonego stanowiłoby właśnie naruszenie reguł z art. 7 k.p.k. i z art. 410 k.p.k. Sąd postąpił prawidłowo, a mianowicie rozważył wyjaśnienia oskarżonego, ale zasadnie nie dał im wiary dokonując ich oceny w całokształcie materiału dowodowego. A ten materiał dowodowy to zeznania pokrzywdzonej G. M. i dokumentacja z monitoringu. Może i oskarżony nie miał zamiaru uderzyć pokrzywdzonej udając się do sklepu z zamiarem dokonania czynu, ale w sytuacji którą wykreował uderzył pokrzywdzoną G. M. młotkiem w trakcie zdarzenia, nieprzypadkowo, użył m.in. w ten sposób przemocy, co znalazło odzwierciedlenie w zgłoszonej przez pokrzywdzoną bolesności w postaci powierzchownego urazu przedramienia, co odzwierciedla dokumentacja z karty medycznych czynności ratunkowych (k. 6). Argument skarżącego, że gdyby chciał dokonać rozboju to od razu po wejściu do sklepu wyciągnąłby młotek i podjął działania mające na celu sterroryzowanie pokrzywdzonej to scenariusz, który mógłby mieć miejsce, ale w rzeczywistości przebieg zdarzenia był inny. Oskarżony po wejściu do sklepu udawał zainteresowanie wystawionymi artykułami, a do rozboju przystąpił w czasie gdy pokrzywdzona pakowała przedmioty - paletki ekspozytowe i uczynił to znienacka w trakcie używając młotka dla przełamania oporu pokrzywdzonej. Rozważania Sądu I instancji co do prawidłowości kwalifikacji prawnej z art. 280 § 2 k.k. należy w całej rozciągłości podzielić w świetle prawidłowych ustaleń faktycznych, w tym w relacji do czynu stypizowanego w art. 278 § 3 a k.k.( czy art. 281 k.k.).

Prawidłowe jest orzeczenie wobec oskarżonego R. A. obowiązku naprawienia szkody poprzez zapłatę na rzecz E. M. i M. M. kwoty 89.943,60 złotych gdyż kwota ta odpowiada wartości istniejącej szkody w mieniu pokrzywdzonych, a wynika z faktu, że wartość odzyskanego mienia wyniosła 26.307,40 złotych (vide zeznania pokrzywdzonego z k. 501 verte), a zatem całość szkody - wartość zabranej biżuterii - 61.600 złotych, wysokość szkód z powodu zniszczenia mienia - 54.651 złotych, które to wartości są zgodne z opisem czynu przypisanego, należało pomniejszyć o wartość mienia odzyskanego, co daje kwotę 89.943,60 złotych. Nie ma niespójności pomiędzy kwotą określoną jako obowiązek naprawienia szkody a opisem czynu przypisanego, za który został skazany R. A.. Przesłuchany w charakterze świadka pokrzywdzony M. M. uzasadnił konieczność przetopienia przedmiotów odzyskanych od oskarżonego. W tym zakresie nie ma błędu w rozumowaniu Sądu I instancji, co potwierdza i dokumentacja fotograficzna odzyskanych przedmiotów z k. 492, która jednoznacznie wskazuje, że straciły one walor rzeczy nadających się do sprzedaży w postaci odzyskanej.

Zasadnie Sąd ustalił, że okoliczności związane z posiadaniem narkotyków przez oskarżonego uzasadniały wyłącznie przyjęcie wypadku mniejszej wagi. Skarżący dostrzega potrzebę zmiany orzeczenia w tym zakresie - alternatywnie, albo przy przyjęciu znikomej szkodliwości czynu umorzenie postępowania, albo w oparciu o przepis art. 62a ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Sąd I instancji wskazał, że okoliczności popełnienia czynu oraz stopień społecznej jego szkodliwości nie wskazują w okolicznościach sprawy, że orzeczenie wobec sprawcy kary byłoby niecelowe. Tym samym dał wyraz po pierwsze temu, że stopień społecznej szkodliwości czynu jest większy niż znikomy, przypisując czyn w postaci uprzywilejowanej jako wypadek mniejszej wagi. W sprawie Sąd ustalił, zgodnie z wynikiem przeszukania w pomieszczeniach mieszkalnych i gospodarczych zajmowanych przez oskarżonego (k. 65 – 67), że oskarżony posiadał dwa rodzaje substancji psychotropowej i środek odurzający. Zatem nie tylko przez pryzmat wagi środków należało oceniać stopień społecznej szkodliwości czynu. Z kolei dla przyjęcia kwalifikacji z art. 62a ustawy jest niezbędne ustalenie, że przedmiotem czynu są środki odurzające lub substancje psychotropowe co prawda w ilości nieznacznej, przeznaczone na własny użytek sprawcy, ale i orzeczenie wobec sprawcy kary za ich posiadanie byłoby niecelowe ze względu na okoliczności popełnienia czynu, a także stopień społecznej szkodliwości. Te trzy przesłanki muszą wystąpić łącznie. Przy ocenie, czy ujawniona ilość narkotyku jest nieznaczna, należy brać pod uwagę nie tylko jego wagę, lecz także przesłanki wymienione w art. 115 § 2 k.k. Istotnym czynnikiem są właściwości i warunki osobiste spracy, opinia środowiskowa, miejsce ujawnienia narkotyków. Nie można zarzucić Sądowi meriti wadliwego ustalenia faktycznego w tym zakresie.

Ad. apelacji prokuratora.

Zarzut obrazy przepisu prawa materialnego, tj. art. 86 § 1 k.k. poprzez jego błędne zastosowanie i orzeczenie wobec oskarżonego kary łącznej pozbawienia wolności w wymiarze 6 lat, podczas gdy oskarżony został skazany za dwa przestępstwa, a Sąd wymierzył za nie kary podlegające łączeniu w wysokości 6 lat pozbawienia wolności oraz 3 miesięcy pozbawienia wolności, zaś norma art. 86 § 1 k.k. stanowi, iż sąd obligatoryjnie wymierza karę łączną w granicach powyżej najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy, a więc minimalny wymiar kary dopuszczalny w niniejszej sprawie wynosi 6 lat i miesiąc pozbawienia wolności, jest oczywiście słuszny w świetle wskazanego przepisu prawa materialnego.

Wniosek

Z apelacji prokuratora:

o zmianę zaskarżonego orzeczenia poprzez orzeczenie wobec oskarżonego kary łącznej w wymiarze 6 lat i miesiąca pozbawienia wolności oraz o utrzymanie orzeczenia w mocy w pozostałym zakresie

Z apelacji obrońcy:

o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez:

zmianę kwalifikacji prawnej czynu opisanego w pkt. I wyroku, z art. 280 § 2 k.k. na czyn z art. 278 § 3a k.k., tj. kradzież szczególnie zuchwałą, co winno skutkować wymierzeniem kary w dolnej granicy ustawowego zagrożenia za czyn z art. 278 § 3a k.k.,

umorzenie postępowania w zakresie czynu opisanego w pkt. II wyroku,

obniżenie kwoty orzeczonej tytułem obowiązku naprawienia szkody wskazanej w pkt. V wyroku.

☒ zasadny

☐ częściowo zasadny

☐ niezasadny

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadne

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

- powody uznania wniosków za zasadne i niezasadne wynikają z odniesienia się do zarzutów apelacyjnych;

4.  OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

1.

- brak takowych

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

5.  ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

1.

Przedmiot utrzymania w mocy

Wyrok został utrzymany w mocy w zakresie nieobjętym zmianą wynikającą z zasadności apelacji prokuratora.

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

- powody utrzymania wyroku w mocy w zakresie nieobjętym zmianą wynikają z odniesienia się do zarzutów apelacyjnych;

5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

1.

Przedmiot i zakres zmiany

- zaskarżony wyrok został zmieniony w ten sposób, że orzeczono wobec oskarżonego karę łączną 6 lat i 1 miesiąca pozbawienia wolności, zgodnie z granicami zaskarżenia orzeczenia na niekorzyść.

Zwięźle o powodach zmiany

- zmiana wynika z faktu naruszenia przez Sąd I instancji prawa materialnego i odpowiada zakresowi apelacji prokuratora;

5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

1.1.

☐ art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

4.1.

☐ art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

6.  Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

3 i 4

W toku postępowania oskarżony korzystał z pomocy obrońcy ustanowionego z urzędu. W związku z tym przyznano temu obrońcy zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej w niniejszej sprawie. Wysokość należnego wynagrodzenia ustalono na podstawie § 17 ust. 2 pkt 5 oraz § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostkę samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, określając je na kwotę 1200 zł, powiększoną o 23% podatku VAT.

Jednocześnie Sąd Apelacyjny dopatrzył się podstaw, wynikających z art. 624 § 1 k.p.k. w zw. z art. 634 k.p.k., do zwolnienia oskarżonego z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych na rzecz Skarbu Państwa. Uwzględniono przy tym jego sytuację majątkową oraz możliwości zarobkowe, w tym perspektywę odbywania kary pozbawienia wolności, uznając, że uiszczenie kosztów byłoby dla niego nadmiernie uciążliwe.

7.  PODPIS