Wyrok z 3 marca 2014, sygn. II C 203/13

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 3 marca 2014 roku

Sąd Okręgowy w Gliwicach Ośrodek (...) w R., Wydział II Cywilny

w składzie:

Przewodniczący: SSO Mariola Czech

Protokolant: st. sekr. sądowy Zofia Pławczyk

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2014 roku w R.

sprawy z powództwa J. M.

przeciwko M. T.

o zapłatę

1.  zasądza od pozwanego M. T. na rzecz powoda J. M. kwotę 87 950 zł ( osiemdziesiąt siedem tysięcy dziewięćset pięćdziesiąt złotych ) z odsetkami umownym w wysokości 18% w stosunku rocznym od dnia 14 kwietnia 2013 r.;

2.  umarza postępowanie w pozostałej części;

3.  wyrokowi w pkt. 1 nadaje rygor natychmiastowej wykonalności w zakresie kwoty 38 000 zł ( trzydzieści osiem tysięcy złotych );

4.  zasądza od pozwanego na rzecz powoda koszty procesu w kwocie 8 117 zł ( osiem tysięcy sto siedemnaście złotych );

5.  przyznaje radcy prawnemu S. F. od Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Gliwicach – Ośrodka (...) w R. kwotę 4 428 zł ( cztery tysiące czterysta dwadzieścia osiem złotych ), w tym kwotę 828 zł podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej pozwanemu.

Sędzia

Sygnatura II C 203/13

UZASADNIENIE

Powód J. M. wnosił ostatecznie o zasądzenie od pozwanego M. T. kwoty 87 950 zł z odsetkami umownym 18% w skali roku od dnia 14 kwietnia 2013 roku i kosztów procesu w kwocie 8 117 zł, nadanie wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności w zakresie kwoty 38 000 zł, a w pozostałej części cofnął pozew i zrzekł się roszczenia.

W uzasadnieniu podał, że strony zawarły umowę pożyczki w dniu 13 marca 2013 roku, na mocy której powód udzielił pozwanemu pożyczki w kwocie 90 000 zł z obowiązkiem zwrotu do dnia 13 kwietnia 2013 roku. W zakreślonym terminie pozwany nie zwrócił pożyczki, a na wezwanie nie zareagował, dlatego pozew jest uzasadniony.

Pozwany M. T. w odpowiedzi na pozew wnosił o oddalenie powództwa ponad kwotę 38 000 zł i zasądzenie kosztów procesu. Zarzucił, że pożyczył od powoda jedynie 40 000 zł, a mianowicie 21 marca 2012 roku kwotę 20 000 zł i 28 maja 2012 roku również kwotę 20 000 zł., a zwrócił powodowi jedynie kwotę 2000 zł. W związku z tym uznał żądanie do kwoty 38 000 zł. Twierdził, że potrzebował środków na działalność gospodarczą, a w związku z tym 21 marca 2012 roku zaciągnął pierwszą pożyczkę i zgodnie z umową miał zwrócić powodowi 24 000 zł do dnia 21 maja 2012 roku. Ponieważ pożyczki nie zwrócił, a potrzebował dalszych środków zawarł kolejną umowę pożyczki na kwotę 20 000 zł i miał zwrócić powodowi kwotę 53 000 zł. Ponieważ i ta kwota nie została zwrócona powód zażądał spisania kolejnych umów, podnosząc kwotę podlegającą zwrotowi do wysokości 90 000 zł. Przy podpisaniu pierwszej umowy pozwany wręczył powodowi weksel, a przy zawieraniu kolejnych umów pozwany podpisywał nowe deklaracje wekslowe. W rezultacie pozwany zarzucił, że nie zawierał z powodem umowy pożyczki kwoty 90 000 zł, lecz dwukrotnie pożyczył kwotę po 20 000 zł, a ponieważ zwrócił powodowi kwotę 2000 zł, uznał powództwo do kwoty 38 000 zł, wnosząc o oddalenie powództwa w pozostałym zakresie. Zarzucił ponadto, że powód wykorzystał jego przymusowe położenie i żąda świadczenia znacznie przekraczającego jego własne. Powołał się przy tym na treść art. 388 § 1 kc. i art. 5 kc.

Sąd ustalił:

Strony zawarły dnia 13 marca 2013 roku umowę pożyczki kwoty 90 000 zł na okres do 13 kwietnia 2013 roku. Pozwany oświadczył, że przyjął powyższą kwotę w gotówce i zobowiązał się spłacić pożyczkę jednorazowo do 13 kwietnia 2013 r., albo przed tym terminem. Za udzieloną pożyczkę zobowiązał się zapłacić odsetki w wysokości 1,5% w skali miesiąca. Wystawił weksel in blanco i podpisał deklarację wekslową w tym samym dniu, w celu zabezpieczenia roszczeń wynikających z powyższej umowy.

Dowód: umowa pożyczki – karta 8,

kopia weksla – karta 7,

deklaracja wekslowa – karta 9.

Ponieważ pozwany nie zwrócił powodowi pożyczonej kwoty, w dniu 14 maja 2013 roku powód wezwał pozwanego do wykupienia weksla na kwotę 93 150 zł i podał, że na powyższą kwotę składa się kwota 90 000 zł i odsetki umowne liczone do dnia 13 maja 2013 roku w kwocie 3 150 zł. Na powyższe pismo pozwany nie zareagował.

Dowód: wezwanie – karta 10.

Sąd zważył:

Strony zawarły mowę pożyczki na kwotę 90 000 zł w dniu 13 marca 2013 roku. Pozwany przyznał, że powyższą kwotę w tym dniu otrzymał i zobowiązał się ją zwrócić do dnia 13 kwietnia 2013 roku, czego nie uczynił. Zgodnie z art. 720 § 1 kc. przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy dającemu, zatem nie ulega wątpliwości, że pozwany w określonym terminie winien był oddać powodowi kwotę 90 000 zł wraz z zastrzeżonymi odsetkami umownymi. Ostatecznie powód żądał jedynie kwoty 87 950 zł, gdyż zaliczył pozwanemu na poczet tego długu kwotę 2 050 zł. i w tej sytuacji na zasadzie art. 720 § 1 kc. Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda powyższą kwotę wraz z odsetkami umownymi od następnego dnia po ustalonym terminie płatności.

Sąd nie podzielił zarzutu pozwanego, że strony zawarły kilka umów pożyczki przed 13 marca 2013 roku, gdyż pozwany tego nie wykazał, a powód zaprzeczył takiemu twierdzeniu. Okoliczność, że pozwany złożył do akt kilka egzemplarzy dokumentów zwanych „umową pożyczki” nie oznacza, że takie umowy strony zawarły, ponieważ na powyższych dokumentach brakuje podpisu powoda. Nie jest wykluczonym, że strony zawierały między sobą jakieś umowy i prowadziły wspólne interesy przed 13 marca 2013 roku, skoro pozwany zapłacił powodowi kwotę 2050 zł jeszcze w 2012 roku, a którą powód zaliczył na poczet dochodzonego długu, nie przekreśla to jednak wartości dowodowej umowy pożyczki z 13 marca 2013 roku. Pozwany nie tylko podpisał umowę pożyczki i oświadczył, że otrzymał kwotę 90 000 zł, to także podpisał deklarację wekslową w tym samym dniu, która wraz z wekslem stanowiła zabezpieczenie roszczeń wynikających z tej umowy. W tej sytuacji słuchanie świadka K. G. i zeznania stron na okoliczność treści umowy i faktycznie pobranej kwoty pożyczki, w świetle art. 246 kpc., jest niedopuszczalne.

W odpowiedzi na pozew pozwany powołał się na treść art. 388 § 1 kc i art. 5 kc, ale nie przedstawił żadnych dowodów na poparcie jego twierdzeń, że nastąpił wyzysk ze strony powoda. Poza zacytowaniem powyższych artykułów pozwany nie wskazał żadnych dowodów, że powód wykorzystał jego przymusowe położenie, niedołęstwo lub niedoświadczenie.

Sąd oddalił również wniosek pozwanego o dopuszczenie dowodu z wydruków wiadomości a mailowych, z zeznań świadka M. M. i potwierdzenia wpłaty na kwotę 1 050 zł, ponieważ dowody te zostały zawnioskowane na okoliczność treści i warunków podpisania umowy pożyczki i braku zawarcia umowy pożyczki z 13 marca 2013 roku, wobec ograniczeń dowodowych wynikających z art. 246 kpc.

Wobec cofnięcia powództwa i zrzeczenia się roszczenia w pozostałym zakresie, na zasadzie art. 355 § 1 kpc, w związku z art. 203 § 1 kpc, w tej części Sąd postępowanie umorzył.

Wobec uznania powództwa co do kwoty 38 000 zł, w kolejnym punkcie wyroku Sąd nadał wyrokowi rygor natychmiastowej wykonalności w zakresie kwoty 38 000 zł, zgodnie z art. 333 § 1 pkt. 1 kpc.

O kosztach procesu Sąd postanowił na zasadzie art. 100 kpc i zasądził od pozwanego na rzecz powoda koszty sądowe w wysokości żądanej przez powoda tj. kwotę 4 500 zł opłaty sądowej i kwotę 3 617 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

O kosztach nieopłaconej pomocy świadczonej pozwanemu z urzędu orzeczono zgodnie z § 15 i § 6 pkt. 6 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28. 09. 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez Radce prawnego ustanowionego z urzędu.

Sędzia

ZARZĄDZENIE

1.  odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć radcy prawnemu S. F. wraz z odpisem protokołu rozprawy,

2.  odpis wyroku z klauzulą wykonalności do pkt. 1 do kwoty 38 000 zł doręczyć radcy prawnemu F. W..

Dnia 28.03.2014 r. Sędzia