Wyrok z 20 grudnia 2017, sygn. I C 656/16

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 20 grudnia 2017 r.

Sąd Okręgowy w Olsztynie I Wydział Cywilny

w składzie następującym:

Przewodniczący:	SSO Ewa Oknińska
Protokolant:	sekr. sądowy Justyna Niebrzydowska

po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2017 r. w Olsztynie

na rozprawie

sprawy z powództwa J. Ż.

przeciwko Towarzystwu (...) w W.

o zapłatę

I zasądza od pozwanego Towarzystwa (...) w W. na rzecz powoda J. Ż. kwotę 48.000 (czterdzieści osiem tysięcy) zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie:

- od kwoty 12.000 zł od dnia 09 listopada 2016 r. do dnia 20 grudnia 2016 r.

- od kwoty 48.000 zł od dnia 09 listopada 2016 r. do dnia zapłaty,

II oddala powództwo w pozostałym zakresie,

III zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1.316,24 zł tytułem kosztów procesu,

IV nakazuje ściągnąć od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa – Sąd Okręgowy w Olsztynie kwotę 2.427,60 zł tytułem kosztów sądowych,

V nie obciąża powoda kosztami sądowymi.

SSO Ewa Oknińska

Sygn. akt I C 656/16

UZASADNIENIE

Powód J. Ż. wniósł o zasądzenie od pozwanego Towarzystwa (...)’ w W. kwoty 80.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty, tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę powstałą w wyniku wypadku drogowego. Ponadto domagała się zasądzenia od pozwanego kosztów procesu według norm przepisanych.

W uzasadnieniu wskazał, że w dniu 03 lipca 2016 r. doszło do wypadku drogowego, w wyniku którego powód doznał uszkodzenia ciała w postaci, przezkrętarzowego złamania lewej kości udowej z przemieszczeniem. Wykonano u niego operację polegającą na repozycji i stabilizacji złamanej kości udowej. Po dwóch tygodniach zalecono mu chodzenie przy balkoniku. Powód wskazał, że jest uzależniony od pomocy innych osób.

W odpowiedzi na pozew pozwany Towarzystwo (...) wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu wg. norm przepisanych, o ile nie zostanie złożony spis kosztów.

W uzasadnieniu pozwany wskazał, że w toku likwidacji szkody uznał swoją odpowiedzialność za skutki opisanego wypadku, co do zasady i wypłacił powodowi kwotę 12.000 zł tytułem zadośćuczynienia oraz 250 zł tytułem zwrotu kosztów leczenia. W ocenie pozwanego wypłacone zadośćuczynienie jest odpowiednie, zaś żądana przez powoda kwota jest rażąco zawyżona i nieadekwatna do doznanej szkody. Jednocześnie z ostrożności procesowej pozwany podniósł, że istotne jest, czy powód zachował należytą staranność w leczeniu obrażeń oraz czy urazy są wyłącznym skutkiem wypadku. Należy wskazać, że powód przed zdarzeniem cierpiał już na choroby samoistne, przebył protezoplastykę biodra prawego, a zatem dolegliwości powoda mogą być wynikiem jego wieku oraz wcześniejszych schorzeń.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

W dniu 3 lipca 2016 roku ok. godz. 12:10 na trasie K. – J. gm. P., D. M. kierując samochodem marki S. (...) o nr rej. (...) (...) na prostym odcinku drogi podczas wykonywania manewru wyprzedzenia nie zachował szczególnej ostrożności, a zwłaszcza bezpiecznego odstępu od wyprzedzanego pojazdu jednośladowego marki B. o nr rej. (...) kierowanego przez J. Ż., wynoszącego nie mniej niż jeden metr w wyniku czego doszło do kontaktu obu pojazdów i przewrócenia motorowerzysty na jezdnię w następstwie czego J. Ż. doznał obrażeń ciała w postaci złamania przezkrętarzowego uda lewego. D. M. nie posiadał uprawnień do kierowania pojazdem. Wyrokiem z dnia 28 września 2017 r. D. M. został skazany na łączną karę 1 roku pozbawienia wolności, która to została warunkowo zawieszona na okres próby 3 lat oraz zobowiązany do zapłaty nawiązki wobec poszkodowanego w wysokości 2 000 zł.

/ dowód: notatka informacyjna o zdarzeniu drogowym – k. 11, akta sprawy o Sygn. (...) - wyrok z dnia 28 września 2017 r., k. 232). Powód po wypadku był hospitalizowany na oddziale urazowo – ortopedycznym w szpitalu w G.. Rozpoznano u niego złamanie przezkrętarzowe kości udowej lewej. W dniu 5 lipca 2016 r. wykonano u powoda repozycję i stabilizację gwoździem gamma. W okresie pooperacyjnym wdrożono dostosowane do możliwości usprawnienie w postaci pionizacji przy łóżku i ćwiczeń przyłóżkowych. Powoda wypisano do domu w dniu 08 lipca 2016 r. z zaleceniem fotelowo – łóżkowego trybu życia lub chodzenia o balkoniku w asekuracji osoby trzeciej.

/dowód: karta informacyjna oddział urazowo – ortopedyczny, k. 13; karta informacyjna szpitalny oddział ratunkowy, k. 12/

Następnie powód leczył się w Poradni Urazowo – Ortopedycznej w G..

(dowód: historia choroby – k. 148)

Bezpośrednio po wypadku powód przez okres 2 tygodni nie był w stanie samodzielnie wstawać, wymagał pomocy innych osób przy wszystkich czynnościach życia codziennego. Opiekę nad nim sprawowała jego żona oraz syn. Obecnie J. Ż. porusza się o kulach. Nie potrafi jednak samodzielnie wyjść z domu. Korzysta z wizyt lekarskich w miejscu zamieszkania. Powód nadal odczuwa ból lewej nogi.

/dowód: zeznania świadka B. Ż. – k. 277, przesłuchanie powoda – k. 278, zeznania świadka S. S. (1), k. 140-141)

Odniesione przez powoda obrażenia ciała na skutek wypadku w dniu 3 lipca 2016 r. spowodowały trwał uszczerbek na zdrowiu w wysokości 15 %. Dolegliwości bólowe kończyny dolnej lewej są ze zmianami powypadkowymi.

/dowód: opinia biegłego, k. 305-307; opinia uzupełniająca, k. 341-642; opinia uzupełniająca, k. 381/

Przed wypadkiem u powoda stwierdzono guza krtani, powód był leczony operacyjnie (tracheostomia). W okresie od dnia 02 listopada 2010 r. do dnia 23 listopada 2010 r. przebywał w szpitalu, wówczas przebył endoprotezoplastykę stawu biodrowego prawego. Po odbyciu rehabilitacji powód odzyskał sprawność fizyczną. Ponadto w 2015 r. powód przebył operację – drenaż lewej jamy opłucnowej. Powód przed wypadkiem chodził samodzielnie, jeździł motorowerem do sklepu, zbierał także grzyby oraz zajmował się pszczołami.

(dowód: dokumentacja medyczna – k. 92, 151, 153, 157, 164, zeznania świadka S. S. (1) – k. 140-141, opinia biegłego – k. 306)

Powód zgłosił szkodę ubezpieczycielowi. Pismem z dnia 31 sierpnia 2016 r. powód przedłożył niezbędne dokumenty w tym notatkę informacyjną o zdarzeniu drogowym, opis zdarzenia oraz cierpień doznanych przez J. Ż., kartę informacyjną z (...) u, z oddziału urazowo – ortopedycznego oraz oświadczenie z numerem konta uprawnionego do otrzymania świadczenia. Powód pismem z dnia 26 września 2016 r. wskazał kwotę roszczenia w wysokości 80.000 zł tytułem zadośćuczynienia.

Pismem z dnia 15 września 2016 r. pozwany wskazał, że zajęcie stanowiska w kwestii odpowiedzialności lub wysokości odszkodowania nie jest możliwe w ustawowym terminie 30 dni. Jednocześnie pozwany wskazał na konieczność sprecyzowania roszczeń w formie kwotowej. Pismem z dnia 23 września 2016 r. ponownie podał żądane informacje. Pismem z dnia 19 października 2016 r. pozwany poinformował, że prowadzi postepowanie mające na celu rozpatrzenie roszczeń zgłoszonych z tytułu umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej, a przypuszczalny termin stanowiska względem zgłoszonych roszczeń nastąpi niezwłocznie po otrzymaniu dokumentów pozwalających na przyjęcie odpowiedzialności (zeznań świadków, opinii biegłego, wyroku sądu). Pismem z dnia 20 października 2016 r. powód wskazał, że przyczyny wypadku zostały już ustalone. Pozwany pismem z dnia 27 października 2016 r. poinformował, że dalsze czynności likwidacyjne zostaną podjęte po zakończeniu postępowania karnego.

Na podstawie decyzji z dnia 20 grudnia 2016 roku pozwany wypłacił tytułem zadośćuczynienia kwotę 12 000 zł oraz 250 zł wykazanych przez powoda w postępowaniu likwidacyjnym kosztów leczenia.

/dowód; akta szkody- k. 60 , pismo z dnia 27 października 2016 r., k.21; pismo z dnia 20 października 2016 r., k. 20; pism0 z dnia 19 października 2016 r., k. 19; pismo z dnia 23 września 2016 r., k. 18; pismo z dnia 15 września 2016 r., k.17; pisma z dnia 31 sierpnia 2016 r., k. 16; pismo z dnia 18 sierpnia 2016 r., k. 15/

Sąd zważył, co następuje:

W świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego żądanie powoda zasługuje na uwzględnienie w części.

Dokonując powyższego rozstrzygnięcia Sąd oparł się na dokumentach przedłożonych przez strony oraz dokumentach z akt szkody, których prawdziwości nie kwestionowano.

Sąd uwzględnił zeznania świadków S. S. (1) oraz B. Ż., uznając je za wiarygodne i konsekwentne. Zeznania odnosiły się do cierpień fizycznych i psychicznych powoda po wypadku, okoliczności związanych z potrzebą pomocy ze strony osób trzecich. Za wiarygodne uznano również zeznania powoda, albowiem znajdują potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym.

Sąd dopuścił dowód z pisemnej opinii biegłego z zakresu chirurgii S. S. (2). W ocenie Sądu opinia jest rzetelna, jasna, nie zawiera sprzeczności ani luk. Biegły w sposób przekonywujący uzasadnił wnioski zawarte w opinii. Ponadto biegły ustosunkował się do podniesionych przez powoda zastrzeżeń.

Analizując zasadność roszczenia należy wskazać, że zgodnie z postanowieniami art. 822 k.c. przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ubezpieczyciel zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, wobec których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo ubezpieczony. Umowa ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej obejmuje szkody, będące następstwem przewidzianego w umowie zdarzenia, które miało miejsce w okresie ubezpieczenia. Uprawniony do odszkodowania w związku ze zdarzeniem objętym umową ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej może dochodzić roszczenia bezpośrednio od ubezpieczyciela.

W rozpoznawanej sprawie nie było sporu miedzy stronami w zakresie odpowiedzialności pozwanego za zdarzenie z dnia 03 lipca 2016 r.

Odnosząc się do zasadności i wysokości roszczenia o wypłatę zadośćuczynienia wskazać trzeba, że zgodnie z art. 445 k.c., Sąd może przyznać osobie poszkodowanej w wypadku przewidzianym w art. 444 k.c., tj. osobie, która doznała uszkodzenia ciała lub której zdrowie uległo rozstrojowi, zadośćuczynienie za doznaną krzywdę.

Jak wskazuje się w orzecznictwie, celem zadośćuczynienia pieniężnego jest przede wszystkim złagodzenie cierpień i towarzyszących im ujemnych uczuć związanych z uszkodzeniem ciała i rozstrojem zdrowia. Przy ocenie wysokości zadośćuczynienia za krzywdę należy uwzględnić przede wszystkim nasilenie cierpień, długotrwałość choroby, rozmiar kalectwa, trwałość następstw zdarzenia oraz konsekwencje uszczerbku na zdrowiu w życiu osobistym i społecznym (por. orzeczenie SN z dnia 10 czerwca 1999 r., II UKN 681/98, OSNAP 2000/16/626).

Zgodnie z przyjętym w doktrynie i ugruntowanym w orzecznictwie Sądu Najwyższego poglądem, zadośćuczynienie winno mieć przede wszystkim charakter kompensacyjny. Jego wysokość nie może stanowić zapłaty symbolicznej, lecz musi przedstawiać wartość ekonomicznie odczuwalną. Zadośćuczynienie powinno być środkiem pomocy dla poszkodowanego i pozostawać w odpowiednim stosunku do rozmiaru krzywdy i szkody niemajątkowej. Na krzywdę poszkodowanego składają się cierpienia fizyczne w postaci bólu i innych dolegliwości oraz cierpienia psychiczne polegające na ujemnych uczuciach przeżywanych bądź w związku z cierpieniami fizycznymi, bądź w związku z następstwami uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia, zwłaszcza trwałymi i nieodwracalnymi (vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 kwietnia 1985 r., II CR 94/85).

Na skutek zdarzenia rozpoznano u powoda złamanie przezkrętarzowego uda lewego. Obrażenia te spowodowały trwały uszczerbek na zdrowiu 15 %. Powyższe ustalenia potwierdza opinia biegłego, którą sąd w całości podzielił.

Oczywistym jest, że na zasadność roszczenia powoda wpływ mają także cierpienia wynikające z dolegliwości bólowych w trakcie leczenia. Podkreślić należy, że stopień nasilenia bólu był znaczny. Powód przebył leczenie operacyjne. Następstwa wypadku ograniczyły w sposób znaczny możliwość poruszania się powoda. Obecnie powód porusza się o kuli w obrębie domu. Jak wynika z opinii biegłego, u powoda nie da się przywrócić sprawności ruchowej sprzed wypadku. Znaczenie ma tu bowiem wiek powoda (powód ma obecnie 85 lat), ponieważ po podobnej operacji (protezoplastyce stawu biodrowego) powód po odpowiedniej rehabilitacji odzyskał sprawność fizyczną. Powód wymaga rehabilitacji w warunkach szpitalnych, która mogłaby usprawnić na tyle, że powód poruszałby się sam w obrębie domu i podwórka z pomocą kuli lub balkonika.

Jak wynika z akt sprawy, powód przez 2 tygodnie po hospitalizacji nie poruszał się. Wprawdzie biegły wskazał, że brak zaleconego poruszania się przez ten okres mógł zwielokrotnić skutki urazu, jednakże z materiału dowodowego wynika, że powód nie był w stanie wstać, co jest uzasadnione, jeżeli weźmie się pod uwagę odczuwane przez niego dolegliwości i jego wiek. Powodowi zaś zalecono fotelowo – łóżkowy tryb życia lub chodzenie o balkoniku w asekuracji (powyższe nie oznacza, że otrzymał on nakazu poruszania się). Dodatkowo pozwany nie wykazał w jakim stopniu brak ruchu przyczynił się u powoda do braku możliwości samodzielnego poruszania się.

Obecnie u powoda nadal występuje ból kończyny lewej, powód nie jest w stanie wykonywać wszystkich dotychczas podejmowanych czynności. Unieruchomienie w domu niewątpliwie ma również wpływ na stan psychiczny powoda, jak wynika z zeznań B. Ż. powód stał się osobą nerwową. Powód jest osobą w starszym wieku, osobą schorowaną. Jednakże choroba nowotworowa jak i protezoplastyka biodra nie miały wpływu na istniejące obecnie ograniczenie możliwości poruszania się powoda. Niewątpliwie na skutek wypadku doszło do znacznego pogorszenia jakości życia powoda.

Mając na uwadze powyższe okoliczności, Sąd podstawie art. 822 k.c., art. 445 § 1 k.c. zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 48.000 zł tytułem zadośćuczynienia. Uwzględniając uprzednio wypłacone zadośćuczynienie w kwocie 12.000 zł należy stwierdzić, że łącznie kwota 60.000 zł jawi się jako odpowiednia do skali krzywdy, którą doznała powód. Zadośćuczynienie w tej wysokości, zdaniem Sądu, jest także należycie wyważone, uwzględnia wiek powoda i pozostaje w odpowiedniej relacji do aktualnych stosunków majątkowych społeczeństwa.

Od przyznanej kwot należało zasądzić odsetki ustawowe za opóźnienie na podstawie art. 817 §1 k.c. w zw. z art. 481 §1 k.c. i art. 14 ust. 1 ustawy z 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz.U.2013.392). Odsetki zasądzono od dnia 25 czerwca 2015 r. do dnia zapłaty. Wskazać należy, że roszczenie było sprecyzowane i umotywowane w piśmie z dnia 31 sierpnia 2016 r. . Rozmiar krzywdy i szkody doznanej przez powoda istniejący w chwili zgłoszenia żądania uzasadniał spełnienie świadczenia przez pozwanego, zatem pozwany w terminie 14 dni od wezwania winien spełnić świadczenie. Z tych przyczyn żądanie zasądzenia odsetek za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu jest uzasadnione.

Od przyznanej kwoty zadośćuczynienia Sąd zasądził odsetki ustawowe za opóźnienie w następujący sposób:

- od kwoty 12 000 zł od dnia 9 listopada 2016 roku do dnia 20 grudnia 2016 roku, przyjmując, że zobowiązany pozostawał w opóźnieniu co do tej kwoty zgodnie z żądaniem powoda od dnia wniesienia pozwu do dnia wypłaty (sąd przyjął zgodnie z oświadczeniem powoda, że kwotę 12.000 zł wypłacono w dniu 20 grudnia 2017 r. – k. 383);

- od kwoty 48 000 zł od dnia 9 listopada 2016 roku do dnia zapłaty, przyjmując, że zobowiązany pozostawał w opóźnieniu co do tej sumy od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty.

Sąd pominął wniosek dowodowy powoda o dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego z zakresu chirurgii. W świetle art. 286 k.p.c. Sąd może zażądać ustnego wyjaśnienia opinii złożonej na piśmie, może też w razie potrzeby zażądać dodatkowej opinii od tych samych lub innych biegłych. W przedmiotowej sprawie nie zachodzi potrzeba powołania drugiego biegłego celem wydania następnej opinii. Niezasadnym byłoby przyjąć, że Sąd obowiązany jest dopuścić dowód z opinii kolejnego biegłego w każdym wypadku, gdy opinia złożona jest niekorzystna dla strony.

O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 100 k.p.c., mając na względzie wynik procesu. Powód wygrał sprawę w 60 %, pozwany zaś wygrał sprawę w 40 %.

Powód poniósł następujące koszty niezbędne do celowego dochodzenie praw i celowej obrony : 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa 5400 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego i 500 zł tytułem wydatków na wynagrodzenie biegłego oraz 200 zł tytułem wydatków na pokrycie kosztów związanych z przesłuchaniem powoda w miejscu zamieszkania (łącznie 6.117 zł).

Z kolei pozwany poniósł koszty procesu w postaci kosztów zastępstwa procesowego w wysokości 5 400 zł, 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa,. 467,90 zł tytułem wydatków na wynagrodzenie biegłego .

Mając na względzie stosunek, w jakim strony utrzymały się ze swoim żądaniem i obroną, należne na rzecz powoda koszty procesu wyniosły 3 670,20 zł (6117 zł x 60 %) , natomiast należne na rzecz pozwanego koszty procesu wyniosły 2.353,96 zł (5884,90 zł x 40 %). Poniesione przez powoda koszty przewyższają obciążający go udział, zatem zasądzeniu na jej rzecz podlega różnica t.j. kwota 1.316,24 zł.

W pkt IV wyroku Sąd orzekł o obowiązku zwrotu kosztów sądowych w oparciu o art. 113 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych w zw. z art. 100 k.p.c.

Nieuiszczone koszty sądowe wyniosły 4.046 zł, w tym 4.000 zł tytułem opłaty sądowej od pozwu, od której zwolniony był powód i 46 tytułem zwrotu wydatków związanych z przesłuchaniem powoda w miejscu zamieszkania.

Sąd obciążył pozwanego kosztami sądowymi, mając na względzie wynik procesu. Pozwany przegrał sprawę w 60 % i zobowiązany jest uiścić na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe w kwocie 2.427,60 zł.

Mając na względzie okoliczności niniejszej sprawy Sąd nie obciążał powoda kosztami sądowymi (pkt V wyroku).

Z tych przyczyn orzeczono jak na w sentencji wyroku.

SSO Ewa Oknińska