Wyrok z 7 marca 2018, sygn. VII Ka 185/18

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 7 marca 2018 r.

Sąd Okręgowy w O. w VII Wydziale Karnym Odwoławczym

w składzie:

Przewodniczący: SSO Małgorzata Tomkiewicz

Protokolant: st. sekr. sądowy Jolanta Jankowska

przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej O. w O. Joanny Starkiewicz

po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2018 r. sprawy

P. G. ur. (...) w W., syna R. i R. z d. R. oskarżonego z art. 286§1 kk

na skutek apelacji wniesionej przez oskarżonego

od wyroku Sądu Rejonowego w O.

z dnia 10 stycznia 2018r. sygn. akt (...)

I.zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy;

II.zwalnia oskarżonego od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.

UZASADNIENIE

P. G. został oskarżony o to, że:

W dniu 19 października 2016 roku w D. przy ul. (...), gm. D., woj. (...) w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, doprowadził P. M. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 1600 złotych, poprzez wprowadzenie w błąd co do zawartości dostarczonej osobiście przesyłki w której zamiast telefonu (...)umieścił opakowanie kawy , tj. o przestępstwo z art. 286 § 1 k.k.

Sąd Rejonowy w O. w II Wydziale Karnym, wyrokiem z dnia 10 stycznia 2018 roku, w sprawie o sygn. akt (...) orzekł:

I. oskarżonego P. G. uznał za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu i za to na mocy art. 286 § 1 k.k. skazał go na karę 8 ośmiu miesięcy pozbawienia wolności;

II.  na podstawie art. 46 § 1 k.k. orzekł wobec oskarżonego obowiązek naprawienia szkody w całości na rzecz pokrzywdzonego P. M. poprzez zapłatę kwoty 1600 złotych;

III.  na podstawie art. 627 k.p.k. obciążył oskarżonego kosztami sądowymi na rzecz Skarbu Państwa, zaś zwolnił z opłaty.

Od powyższego wyroku apelację wniósł oskarżony, który zaskarżył przedmiotowy wyrok w części co do punktu I.

Wyrokowi temu skarżący zarzucił rażącą niewspółmierność kary. W uzasadnieniu podniósł, iż od czasu popełnienia czynu upłynął już ponad rok, a w tym okresie podjął on pracę zarobkową, z której dochód przeznacza na naprawienie szkody osobom pokrzywdzonym popełnionymi przez niego przestępstwami, co po uzyskaniu niezbędnych danych pragnie uczynić także w niniejszej sprawie. Dodał, iż bardzo żałuje swojej przestępczej działalności i zadeklarował, iż nigdy więcej nie będzie naruszał porządku prawnego. Wskazał również, iż obecnie wykonuje karę ograniczenia wolności, a także pozostaje pod dozorem kuratora, cieszy się pozytywną opinią, a osadzenie go w jednostce penitencjarnej zniweczy postępy w jego resocjalizacji.

W oparciu o powyższe, skarżący wniósł o zmianę wyroku i orzeczenie mniej surowej kary poprzez jej warunkowe zawieszenie na odpowiednio długi okres próby.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja oskarżonego na uwzględnienie nie zasługuje. Zawarty w niej zarzut jest niezasadny.

Sąd I instancji dokonał prawidłowych ustaleń zarówno w aspekcie okoliczności stanu faktycznego, winy oskarżonego i kwalifikacji prawnej przypisanego mu czynu, jak również w aspekcie kary. Dokonana przez ten Sąd analiza materiału dowodowego jest wnikliwa i jasna, w pełni odpowiada dyrektywom określonym w art. 4 k.p.k. a przeprowadzone w oparciu o tę analizę wnioskowanie jest logiczne, zgodne z przesłankami wynikającymi z art. 7 k.p.k. i przekonująco uzasadnione.

Odnosząc się do zawartego w apelacji zarzutu rażącej niewspółmierności (surowości) kary wymierzonej P. G. na wstępie przypomnieć należy, iż zarzut rażącej niewspółmierności kary może być zasadnie podnoszony wówczas, gdy kara i orzeczone środki karne, jakkolwiek pozostające w granicach ustawowego zagrożenia, nie uwzględniają w sposób właściwy okoliczności popełnienia przestępstwa (przestępstw), jak i osobowości sprawcy, w związku z czym kara jest w społecznym odczuciu karą niesprawiedliwą. Wprawdzie niewspółmierność kary jest pojęciem ocennym, ale z treści art. 438 pkt 4 k.p.k. wynika, że chodzi o niewspółmierność rażącą . Rażąca niewspółmierność wymierzonej kary zachodzi natomiast wtedy, gdy suma zastosowanych kar i środków karnych za przypisane oskarżonemu przestępstwo (przestępstwa) nie uwzględnia należycie stopnia społecznej szkodliwości czynu (czynów) oraz nie realizuje w wystarczającej mierze celu kary w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa, a nadto celów zapobiegawczych i wychowawczych (vide: Kodeks Postępowania Karnego. Komentarz. pod red. prof., dr hab. Z. Gostyńskiego. Tom II. Dom Wydawniczy ABC 1998 i powołane tam orzeczenia SN).

Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że analiza pisemnych motywów wyroku prowadzi do przekonania, że Sąd I instancji wymierzając P. G. karę 8 miesięcy pozbawienia wolności we właściwy sposób ocenił okoliczności mające wpływ na wymiar kary i to swoje stanowisko przekonująco umotywował. Wymierzona oskarżonemu kara pozbawienia wolności jest adekwatna do stopnia jego winy i społecznej szkodliwości przypisanego mu przestępstwa, a jednocześnie w wystarczającym stopniu realizuje cele zapobiegawcze i wychowawcze stawiane karze przez ustawodawcę.

Ustosunkowując się do postulatu o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez wymierzenie oskarżonemu kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania stwierdzić należy, iż w odniesieniu do P. G. nie zachodzą przesłanki wskazujące na istnienie pozytywnej prognozy kryminologicznej, będącej podstawą orzeczenia kary o charakterze wolnościowym. W tym miejscu podnieść bowiem trzeba, że przepis art. 69 § 1 k.k. statuujący instytucję warunkowego zawieszenia wykonania kary jest tak skonstruowany, że przy stosowaniu tej instytucji nakazuje kierować się jedynie względami szczególno-prewencyjnymi. By zatem możliwe było warunkowe zawieszenie wykonania kary sąd musi nabrać przekonania, że sprawca nie powróci do przestępstwa i wykonanie wymierzonej kary nie będzie konieczne dla wdrożenia go do przestrzeganego porządku prawnego. Tego rodzaju przekonanie bazować zaś musi na ocenie postawy sprawcy, jego właściwości i warunków osobistych, dotychczasowego sposobu życia oraz zachowania się po popełnieniu przestępstwa.

Jeżeli spojrzy się przez pryzmat wskazanych warunków na osobę oskarżonego, to stwierdzić należy, że rację ma Sąd I instancji wyrażając pogląd, że P. G. nie zasługuje na zastosowanie warunkowego zawieszenia wykonania orzeczonej kary. Stwierdzić należy, że niewystarczające w realiach przedmiotowej sprawy dla wywiedzenia stanowczego poglądu w kwestii istnienia pozytywnej prognozy kryminologicznej wobec oskarżonego jest odwołanie się - tak jak czyni to skarżący - do jego młodego wieku, faktu wyrażenia skruchy, wykonywania pracy zarobkowej czy wreszcie chęci naprawienia szkody pokrzywdzonym. Wszak okoliczności te w marginalnym stopniu mogą kształtować przekonanie Sądu odnośnie prognozy kryminologicznej rysującej się na tle przedmiotowej sprawy wobec oskarżonego. W przeciwieństwie do powyższego jako istotny należy uznać dotychczasowy sposób życia oskarżonego. Zauważyć bowiem należy, że P. G. był już uprzednio kilkakrotnie karany (vide: k. 184-184v) za przestępstwa przeciwko mieniu, w tym przede wszystkim za przestępstwa oszustwa, zaś przedmiotowego czynu dopuścił się w zaledwie 7 miesięcy po prawomocnym skazaniu za analogiczny czyn z art. 286 §1 kk w sprawie IV K 771/15 SR w Bydgoszczy i w trakcie trwania postępowania w sprawie II 269/16 SR w Pleszewie .

Oskarżony jest osobą dorosłą, mimo młodego wieku wielokrotnie już w swoim życiu naruszał porządek prawny i powinien liczyć się z negatywnymi skutkami popełnianych przestępstw, w tym koniecznością odbycia bezwzględnej kary pozbawienia wolności. Dotychczasowy sposób życia oskarżonego wskazuje, iż z oszustw i pokrzywdzenia innych osób uczynił on sobie źródło uzyskiwania dochodów.

Podnieść również należy, że jakkolwiek chęć skupienia swojej aktywności życiowej na świadczeniu pracy i naprawie wyrządzonych szkód jest ważną okolicznością i świadczy o istnieniu u oskarżonego pozytywnego nastawienia do swoich obowiązków, niemniej w zderzeniu z charakterem i okolicznościami zarzucanego oskarżonemu czynu nie może stanowić aż tak istotnej przeciwwagi, aby mogła powodować złagodzenie kary w kierunku postulowanym przez skarżącego. Pogląd ten jest tym bardziej uzasadniony, zważywszy na fakt, że wobec wielokrotnej karalności oskarżonego za przestępstwa podobne, nie sposób jest obecnie jednoznacznie stwierdzić, czy postawa oskarżonego ma charakter długotrwały, a refleksja nad dotychczasowym zachowaniem jest szczera tym bardziej, iż do tej pory nie poczynił on żadnych starań o naprawienie szkody wyrządzonej przedmiotowym przestępstwem , a jego twierdzenia w tym zakresie pozostają jedynie w sferze deklaracji. Usprawiedliwianie się brakiem danych do wpłaty nie wydaje się być istotnym argumentem, skoro okoliczności popełnienia czynu wskazują, że oskarżony doskonale zna zarówno miejsce zamieszkania pokrzywdzonego, jak i jego dane osobowe, a wszak od popełnienia przestępstwa minął już dość długi okres czasu, na co wskazywał sam oskarżony.

Biorąc pod uwagę powyższe rozważania podkreślić trzeba, iż w przedmiotowej sprawie brak jest przesłanek pozwalających w sposób przekonujący i wiarygodny budować przypuszczenie, iż w wypadku warunkowego zawieszenia kary w stosunku do P. G. nie powróci on ponownie na drogę przestępstwa. Postawa oskarżonego i jego postępowanie, a także dotychczasowy sposób życia, w tym wielokrotna karalność, tezie takiej przeczą. Wobec podniesionych okoliczności brak było zatem podstaw do przyjęcia, że wobec oskarżonego zachodzi pozytywna prognoza, uzasadniająca zastosowanie wobec niego dobrodziejstwa warunkowego zawieszenia wykonania kary. Zważywszy zaś na wymiar orzeczonej kary pozbawienia wolności i jej krótkoterminowy charakter brak jest podstaw by twierdzić, że tak ukształtowane rozstrzygnięcie będzie stanowiło przeszkodę w realizacji orzeczonego także w niniejszej sprawie środka kompensacyjnego. Okres pozbawienia wolności jako stosunkowo krótki nie będzie przecież rzutował w sposób nad wyraz dolegliwy na sytuację materialną oskarżonego, a jednocześnie pozwoli na spełnienie wobec niego celów wychowawczych kary.

Reasumując, zdaniem Sądu Okręgowego, jedynie kara izolacyjna orzeczona wobec oskarżonego będzie karą adekwatną do stopnia zawinienia, społecznej szkodliwości, a także uwzgledniającą inne dyrektywy wymienione w treści art. 53 k.k.

Mając zatem powyższe na uwadze i nie podzielając zarzutu ani wniosku zawartego w apelacji, zaskarżony wyrok jako prawidłowy i słuszny utrzymano w mocy (art. 437 § 1 k.p.k.).

Sąd Okręgowy biorąc pod uwagę sytuację materialną oskarżonego oraz wymiar obciążeń finansowych wynikających ze skazania w obliczu konieczności odbycia bezwzględnej kary pozbawienia wolności, na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. w zw. z art. 634 k.p.k. uznał za słuszne zwolnić go od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.