Postanowienie SN z 24 września 2013, sygn. III SK 2/13
Data orzeczenia
24 września 2013
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych, Wydział III
Przewodniczący
SSN Halina Kiryło
Tagi
Podstawa prawna
POSTANOWIENIE
Dnia 24 września 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Halina Kiryło
w sprawie z powództwa Polskiej Telefonii Komórkowej C. Spółki z ograniczoną
odpowiedzialnością w W.
przeciwko Prezesowi Urzędu Komunikacji Elektronicznej
z udziałem Krajowej Izby Gospodarczej Elektroniki i Telekomunikacji
o ustalenie opłat z tytułu dostępu telekomunikacyjnego,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw
Publicznych w dniu 24 września 2013 r.,
na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej od wyroku Sądu Apelacyjnego
z dnia 25 maja 2012 r.,
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
UZASADNIENIE
Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej (Prezes Urzędu) decyzją z dnia 9
grudnia 2009 r., wydaną na podstawie art. 40 ust. 4 Prawa telekomunikacyjnego
ustalił wysokość opłaty z tytułu dostępu telekomunikacyjnego w zakresie stawki z
tytułu zakańczania połączeń głosowych w publicznej ruchomej sieci telefonicznej
Polskiej Telefonii Komórkowej C. Sp. z o.o. (powód) na poziomie 0,1677 zł/min;
zobowiązał powoda do corocznego przedstawienia Prezesowi Urzędu uzasadnienia
wysokości stawki MTR w oparciu o ponoszone koszty na podstawie danych za
ostatni zakończony rok obrotowy; stwierdził na podstawie art. 206 ust. 2a w
2
związku z art. 206 ust. 2 Prawa telekomunikacyjnego, że decyzja podlega
natychmiastowemu wykonaniu.
Powód zaskarżył decyzję Prezesa Urzędu odwołaniem, w którym zarzucił
m.in. naruszenie art. 40 ust. 4 Prawa telekomunikacyjnego przez przyjęcie, że
wysokość opłat ustalonych przez powoda w oparciu o ponoszone koszty jest
nieprawidłowa oraz art. 18 w związku z art. 15 pkt 2 i 3 Prawa telekomunikacyjnego
w związku z art. 7 dyrektywy 2002/21 przez zaniechanie przesłania Komisji
Europejskiej i organom regulacyjnym innych państw członkowskich projektu decyzji
po wprowadzeniu istotnych zmian w jej uzasadnieniu przez Prezesa Urzędu.
Sąd Okręgowy wyrokiem z dnia 6 października 2011 r., uchylił zaskarżoną
decyzję w punkcie nakładającym na powoda obowiązek przedstawienia corocznego
uzasadniania wysokości stawki MTR, a w pozostałym zakresie oddalił odwołanie.
W odniesieniu do zarzutu nieprawidłowego przeprowadzenia postępowania
konsolidacyjnego Sąd Okręgowy zważył, że postępowanie konsolidacyjne jest
jednym z instrumentów mających na celu ujednolicenia prawa telekomunikacyjnego
w Unii Europejskiej. Sąd Okręgowy zwrócił także uwagę, że Prezes Urzędu nie ma
bezwzględnego obowiązku uwzględnienia stanowiska Komisji Europejskiej i innych
regulatorów, jednakże powinien to czynić w takim zakresie, by projektowany środek
przyczyniał się do rozwoju rynku wewnętrznego i spełniał jego założenia. Zgodnie z
punktem 20 zaleceń Komisji Europejskiej z dnia 15 października 2008 r. jeżeli
krajowy organ regulacyjny przyjmie projekt środka po otrzymaniu uwag Komisji lub
innego organu regulacyjnego, wówczas powiadomi Komisję i inne organy
regulacyjne o sposobie, w jaki uwzględnił przekazane uwagi. Odnosząc się do
obowiązku powtórnej notyfikacji projektu środka w przypadku wprowadzenia do
niego zmian po przeprowadzeniu postępowania konsolidacyjnego, Sąd Okręgowy
rozróżnił między ewentualnym obowiązkiem renotyfikacji projektu samego środka,
czyli rozstrzygnięcia zawartego w sentencji zaskarżonej decyzji, a projektem
uzasadnienia tego środka. W ocenie Sądu obowiązek powtórnej notyfikacji istnieje
jedynie w przypadku dokonania przez Prezesa Urzędu zmiany projektowanego
rozstrzygnięcia, przy czy czym chodzi tylko o przypadek, gdy zmiana nie wynika z
dostosowania się Prezesa Urzędu do uwag przedłożonych przez Komisję i inne
krajowe organy regulacyjne. Zmiana w zakresie motywów, jakimi kierował się organ
3
przy przyjmowaniu określonego środka nie może zaś być utożsamiana ze zmianą
merytoryczną dotyczącą samego rozstrzygnięcia o nakładanym środku
regulacyjnym. Odnosząc powyższe zapatrywania do okoliczności tej sprawy Sąd
Okręgowy stwierdził, że z porównania treści projektu decyzji przedstawionego
Komisji Europejskiej w ramach postępowania konsolidacyjnego oraz treści
zaskarżonej decyzji wynika, że do notyfikowanego projektu wprowadzono
następujące zmiany: usunięto z podstawy prawnej odwołanie do art. 13 nowelizacji
Prawa telekomunikacyjnego z 24 kwietnia 2009 r., dokonano stylistycznych zmian
w sentencji w pkt 1.2., w pkt II wskazano inną podstawę prawną natychmiastowej
wykonalności decyzji. Z kolei zmiany w uzasadnieniu decyzji mają charakter
redakcyjny oraz uzupełniają jego treść o informacje dotyczące przebiegu
postępowania konsultacyjnego i konsolidacyjnego. Zdaniem Sądu, powyższe
zmiany oraz wskazana przez powoda zmiana dotycząca metodologii ustalania
stawki MTR (przy zachowaniu stawki na poziomie ustalonym w projekcie środka
poddanym, konsolidacji) nie usprawiedliwiają potrzeby ponownego
przeprowadzenia postępowania konsolidacyjnego. Nie są to bowiem zmiany
wpływające w jakikolwiek sposób na treść rozstrzygnięcia notyfikowanego
uprzednio Komisji.
Odnosząc się z kolei do zarzutu naruszenia art. 40 ust. 4 Prawa
telekomunikacyjnego Sąd Okręgowy uznał, że Prezes Urzędu prawidłowo przeliczył
wskaźnik WACC, którym posługiwał się powód. Zasadne było również wyłącznie
przez Prezesa Urzędu z kosztów ponoszonych przez powoda na użytek wyliczenia
wysokości stawki MTR kategorii kosztów związanych ze świadczeniem usług
detalicznych.
Powód i Prezes Urzędu zaskarżyli wyrok Sądu Okręgowego apelacjami. W
apelacji powoda zaskarżonemu wyrokowi zarzucono w szczególności naruszenie
art. 18 w związku z art. 15 pkt 2 i 3 Prawa telekomunikacyjnego w związku z art. 7
dyrektywy 2002/21 poprzez zaniechanie przesłania Komisji i organom regulacyjnym
innych państw członkowskich projektu decyzji po wprowadzeniu istotnych zmian w
jej uzasadnieniu przez Prezesa Urzędu.
Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 25 maja 2012 r., oddalił obie apelacje oraz
zniósł wzajemnie miedzy stronami koszty procesu za drugą instancję.
4
Odnosząc się do zarzutu dotyczącego postępowania konsolidacyjnego Sąd
Apelacyjny, uznając go za bezzasadny stwierdził, że Prezes Urzędu nie miał
obowiązku powtórnej notyfikacji projektu środka wobec tego, że zmiana dotyczyła
uzasadnienia decyzji, nie wpływając na treść rozstrzygnięcia notyfikowanego
uprzednio Komisji.
Powód zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego skargą kasacyjną w części
oddalającej jego apelację. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie art. 40
ust.4 Prawa telekomunikacyjnego poprzez błędną wykładnię polegającą na
uznaniu, przez Sąd Apelacyjny, iż dopuszczalne było wydanie przez Prezesa
Urzędu decyzji ustalającej opłaty w wysokości równej opłatom stosowanym przez
powoda; art. 18 w związku z art. 15 pkt 2 i art. 40 ust. 4 Prawa
telekomunikacyjnego przez uznanie, że dopuszczalne było zaniechanie przesłania
Komisji Europejskiej oraz organom regulacyjnym innych państw członkowskich
projektu decyzji po wprowadzeniu istotnych zmian w jej uzasadnieniu polegających
na ustaleniu innej wysokości kosztów stanowiących podstawę ustalenia wysokości
opłat oraz przyjęciu innej metody obliczania kosztów; art. 40 ust. 4 Prawa
telekomunikacyjnego oraz art. 16 k.p.a. w związku z art. 206 ust. 1 Prawa
telekomunikacyjnego w związku z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. przez błędną wykładnię i
uznanie, że dopuszczalne było wydanie decyzji, która dotyczy sprawy już
poprzednio rozstrzygniętej decyzją ostateczną.
Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powód powołał się na
potrzebę rozstrzygnięcia dwóch zagadnień prawnych. Jako pierwsze wskazał
problem, czy na podstawie art. 40 ust. 4 Prawa telekomunikacyjnego Prezes
Urzędu może ustalić opłaty z tytułu dostępu telekomunikacyjnego w wysokości
równej opłatom stosowanym dotychczas przez operatora uznając, że przesłankę do
takiego rozstrzygnięcia stanowi zmiana kosztów stanowiących podstawę
wyznaczenia opłat lub zmiana okresu, dla którego były badane koszty stanowiące
podstawę ustalenia opłat albo tylko w wysokości innej niż wysokość opłat
stosowanych dotychczas przez operatora? Jako drugie wskazał problem, czy
art. 18 w związku art. 15 pkt 2 i art. 40 ust. 4 Prawa telekomunikacyjnego należy
interpretować w ten sposób, że spełniony zostaje wymóg przeprowadzenia
postępowania konsolidacyjnego w sytuacji, gdy po przesłaniu Komisji Europejskiej i
5
organom regulacyjnym innych państw członkowskich projektu rozstrzygnięcia wraz
z uzasadnieniem oraz otrzymaniu stanowiska Komisji Europejskiej odnośnie tego
projektu zostaje wydana decyzja, której uzasadnienie w porównaniu do
uzasadnienia projektu rozstrzygnięcia przesłanego w ramach postępowania
konsolidacyjnego zostaje zmienione w zakresie ustaleń dotyczących wysokości
kosztów podnoszonych przez operatora i metody ich obliczenia przy jednoczesnym
braku różnicy pomiędzy sentencją wydanej decyzji a sentencją projektu
rozstrzygnięcia?
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna powoda nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej
merytorycznego rozpoznania.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego rozpoznanie skargi
kasacyjnej następuje tylko z przyczyn kwalifikowanych, wymienionych w art. 3989
§
1 k.p.c., tj. wówczas, gdy w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, bądź
istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, czy też zachodzi nieważność
postępowania lub gdy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Skarga
kasacyjna jest wszak szczególnym środkiem zaskarżenia, realizującym przede
wszystkim interes publiczny, polegający na usuwaniu rozbieżności w orzecznictwie
sądów powszechnych oraz na wspomaganiu rozwoju prawa, zatem uzasadnienie
wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania powinno koncentrować się na
wykazaniu, iż takie okoliczności w sprawie zachodzą (zob. postanowienie Sądu
Najwyższego z dnia 5 czerwca 2013 r., III SK 55/12 i powołane tam orzeczenia).
Wniosek o przyjęcie do rozpoznania skargi kasacyjnej strony powodowej nie
ujawnia istotnego zagadnienia prawnego sprawy w rozumieniu art. 3989
§ 1 pkt 1
k.p.c. Postawiony w tym wniosku pierwszy problem prawny jest bowiem
nieadekwatny do podstaw zaskarżonego rozpatrywaną skargą kasacyjną wyroku
Sądu Apelacyjnego w W. (postanowienia SN z dnia 27 września 2012 r., III SK
8/12; z dnia 19 października 2012 r., III SK 10/12) oraz okoliczności faktycznych
sprawy, którymi Sąd Najwyższy jest związany zgodnie z art. 39813
§ 2 k.p.c.
6
Mianowicie, problem ten dotyczy kwestii prawnej, która nie została podniesiona w
toku całego postępowania, i której zaskarżony wyrok nie dotyczy w żaden sposób –
w uzasadnieniu orzeczenia Sąd drugiej instancji nie wyartykułował poglądu, na
podstawie którego możliwe byłoby konstruowanie problemu prawnego
podniesionego przez powoda. Treść pierwszego zagadnienia prawnego opiera się
na twierdzeniu powoda, zgodnie z którym zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją
Prezes Urzędu nałożył na powoda obowiązek stosowania stawki za dostęp
telekomunikacyjny w takiej samej wysokości, jaką powód już stosował w oparciu o
przeprowadzoną przez siebie kalkulację kosztów. Z powyższego powód
wyprowadza, że decyzja Prezesa Urzędu nie korygowała stawki za dostęp
telekomunikacyjny, lecz zatwierdzała stawkę stosowaną przez powoda, do czego
art. 40 ust. 4 Prawa telekomunikacyjnego nie upoważnia Prezesa Urzędu. Z
uzasadnienia wyroku Sądu Apelacyjnego nie wynika jednak, by w sprawie
poczyniono ustalenia uzasadniające sformułowanie takiego założenia.
Z kolei drugi problem prawny wyartykułowany we wniosku powoda o
przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie może zostać uznany za zagadnienie
prawne, które byłoby istotne. W kwestii obowiązku renotyfikacji środka
regulacyjnego w ramach postępowania konsolidacyjnego, w różnych wariantach,
Sąd Najwyższy wypowiedział się już w powołanym i wykorzystanym przez Sądy
obu instancji wyroku z dnia 2 lutego 2011 r., III SK 18/10. Postawiony przez
powoda problem prawny zmierza zaś do kazuistycznego określenia okoliczności
składających się na bardzo różnorodne formy, co zasadniczo nie mieści się w
koncepcji istotnego zagadnienia prawnego sprawy (postanowienie SN z dnia 19
października 2012 r., III SK 13/12). Niezależnie od powyższego, jak wyjaśniono w
uzasadnieniu wyroku Sądu Najwyższego z dnia 13 sierpnia 2013 r., III SK 57/12
obowiązek przeprowadzenia postępowania konsolidacyjnego dotyczy „środka”
regulacyjnego. Stanowisko wyrażone przez Sąd drugiej instancji w wyroku
wydanym w niniejszej sprawie jest zbieżne z poglądem prawnym wyrażonym w
powołanym powyżej orzeczeniu przez Sąd Najwyższy. Uzasadnienie wniosku o
przyjęcie skargi powoda do rozpoznania nie zawiera argumentacji, która
uzasadniałaby weryfikację powyższego zapatrywania prawnego.
7
Mając powyższe na uwadze, z mocy art. 3989
§ 2 k.p.c. Sąd Najwyższy
orzekł jak w sentencji.