sygn. SNO 52/06 24 sierpnia 2006 Sąd Najwyższy

Postanowienie SN SD z 24 sierpnia 2006, sygn. SNO 52/06

Data orzeczenia 24 sierpnia 2006
Sąd Sąd Najwyższy
Wydział Izba Karna, Wydział VI
Przewodniczący SSN Ewa Strużyna
Tagi
#Sąd Najwyższy #Izba Karna #postanowienie SN SD
POSTANOWIENIE Z DNIA 24 SIERPNIA 2006 R.
SNO 52/06
Przewodniczący: sędzia SN Ewa Strużyna (sprawozdawca).
Sędziowie SN: Beata Gudowska, Józef Dołhy.
S ą d N a j w y ż s z y – S ą d D y s c y p l i n a r n y z udziałem Zastępcy
Rzecznika Dyscyplinarnego sędziego Sądu Okręgowego oraz protokolanta po
rozpoznaniu sprawy sędziego Sądu Rejonowego w stanie spoczynku obwinionej o
popełnienie przewinienia służbowego określonego w art. 107 ust. 1 ustawy z dnia 27
lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.)
z powodu odwołania wniesionego przez Ministra Sprawiedliwości od wyroku Sądu
Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 20 marca 2006 r., sygn. akt ASD (...)
p o s t a n o w i ł : wobec cofnięcia przez Ministra Sprawiedliwości, pismem z dnia 23
sierpnia 2006 r., odwołania wniesionego od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu
Dyscyplinarnego z dnia 20 marca 2006 r., sygn. akt ASD (...), i stwierdzenia, że nie
zachodzi żadna z przyczyn wymienionych w art. 439 lub 440 k.p.k., o d w o ł a n i e
to, na podstawie art. 432 k.p.k. w zw. z art. 128 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo
o ustroju sądów powszechnych, p o z o s t a w i ć b e z r o z p o z n a n i a , a
kosztami postępowania odwoławczego obciążyć Skarb Państwa.
U z a s a d n i e n i e
Analiza treści odwołania nie pozostawia wątpliwości co do rzeczywistego
kierunku odwołania. Pomimo stwierdzenia we wstępnej części odwołania, że wyrok
zostaje zaskarżony w całości na korzyść obwinionego sędziego, uwzględnienie
podniesionych w odwołaniu zarzutów prowadziłoby do orzeczenia zdecydowanie
niekorzystnego dla obwinionej. Odczytanie wniesionego odwołania poprzez treść art.
118 k.p.k. prowadzi zatem do wniosku, że nie ma ono charakteru środka
odwoławczego wniesionego na korzyść obwinionej.
Ponowne postępowanie dyscyplinarne, prowadzone na skutek uwzględnienia
zarzutów podniesionych w odwołaniu oznaczałoby postawienie obwinionej w sytuacji
procesowej zdecydowanie niekorzystnej i niezwykle stresującej. Abstrahując od faktu,
że ewentualne uwzględnienie odwołania stawiałoby obwinioną w zdecydowanie
niekorzystnej sytuacji procesowej, to ponowne postępowanie dyscyplinarne nie
mogłoby, nawet w wypadku doprowadzenia do wydania opinii o stanie zdrowia
psychicznego obwinionej, zakończyć się orzeczeniem uniewinniającym. Zachodziłaby
bowiem, w zależności od treści tej opinii, jedynie możliwość umorzenia postępowania
2
dyscyplinarnego (na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 414 § 1 k.p.k. w zw.
z art. 128 u.s.p.) albo ponownego orzeczenia o popełnieniu przewinienia
dyscyplinarnego i umorzenia postępowania w zakresie wymiaru kary (na podstawie
art. 108 § 2 u.s.p.). W obu wypadkach ostateczną decyzję poprzedzałoby jednak
długotrwałe postępowanie dyscyplinarne, mające na celu ustalenie stanu zdrowia
psychicznego obwinionej.
Postawa obwinionej w dotychczasowym postępowaniu dyscyplinarnym
wskazuje, że ma ona poczucie własnego zdrowia psychicznego i nie tylko nie
dostrzega potrzeby poddania się badaniom psychiatrycznym, ale w sugestiach
wyrażonych w tym względzie przez lekarza-psychiatrę na podstawie analizy akt
sprawy upatruje naruszenia przez niego normy art. 233 § 4 k.k. W świetle
prezentowanego przez nią w postępowaniu dyscyplinarnym konsekwentnego oporu
przeciwko poddaniu się badaniu przez biegłych lekarzy-psychiatrów, należy założyć,
że przeprowadzenie tego dowodu w ponownym postępowaniu dyscyplinarnym
połączone byłoby z koniecznością rozważenia potrzeby zastosowania wobec
obwinionej tych wszystkich środków przewidzianych w Kodeksie postępowania
karnego, jakie stosuje się wobec osoby podejrzanej (oskarżonej) o popełnienie
przestępstwa.
Ocena, czy istnieją merytoryczne racje do stworzenia sytuacji, w których sąd
dyscyplinarny będzie zobligowany do podjęcia decyzji o zastosowaniu wobec
sędziego, który nie popełnił żadnego przestępstwa, niezwykle drastycznych środków,
musi więc być poprzedzone rozważeniem wszelkich okoliczności, czy taka decyzja
leży w interesie zarówno sędziego jak i wymiaru sprawiedliwości.
W tym miejscu konieczne jest odnotowanie, że „brak możliwości spowodowania
stawiennictwa obwinionej na badanie” (str. 7 odwołania) nie ma charakteru przesłanki
uniemożliwiającej prowadzenie postępowania i nie może być traktowane jako
długotrwała przeszkoda w prowadzeniu postępowania dyscyplinarnego, uzasadniająca
zawieszenie tego postępowania. Konieczność przeprowadzenia konkretnego dowodu
(dowód z opinii o stanie zdrowia psychicznego nie może być uznany za dowód,
jakiego „nie da się przeprowadzić” w rozumieniu art. 170 § 1 pkt 4 k.p.k.) uzasadnia
podejmowanie przez sąd wszelkich czynności zmierzających do jego
przeprowadzenia. W okolicznościach niniejszej sprawy nie można zatem wykluczyć,
że w ewentualnym ponownym postępowaniu dyscyplinarnym nieodzowne byłoby
rozważenie potrzeby zastosowania wobec obwinionej przymusu, w celu
doprowadzenia jej na badania psychiatryczne. Zastosowanie przymusu, połączone z
konieczności z zatrzymaniem sędziego, nie mogłoby nastąpić bez zezwolenia
właściwego sądu dyscyplinarnego (por. art. 80 § 1 u.s.p.), a zatem wymagałoby
uprzedniego uchylenia immunitetu. Trudno także nie zwrócić uwagi na fakt, że
zastosowanie wymienionych drastycznych środków mogłoby okazać się nieskuteczne
3
w sytuacji biernego oporu obwinionej i nie podjęcia żadnej współpracy z biegłymi
lekarzami-psychiatrami. Dalsze komplikacje, trudne zarówno do przewidzenia jak i
usunięcia, nastąpiłyby w przypadku ewentualnego zgłoszenia przez biegłych
konieczności badania psychiatrycznego połączonego z obserwacją w zakładzie
leczniczym (art. 203 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p.).
W świetle przytoczonych okoliczności, skoro uwzględnienie odwołania
spowodowałoby orzeczenie na niekorzyść obwinionej, co wobec treści art. 434 § 1
k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p. byłoby rozstrzygnięciem niedopuszczalnym, nie może
być skutecznie kwestionowany fakt, że rzeczywisty kierunek wniesionego odwołania
zwrócony jest na niekorzyść obwinionej.
W tej sytuacji, wobec cofnięcia przez Ministra Sprawiedliwości, pismem z dnia
23 sierpnia 2006 r., wniesionego odwołania, Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny,
orzekając na podstawie art. 432 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p. odwołanie to pozostawił
bez rozpoznania.
O kosztach postępowania odwoławczego Sąd Najwyższy postanowił w myśl art.
133 u.s.p.