Wyrok z 23 maja 2014, sygn. VIII K 571/13
W skrócie
Sygn akt VIII K 571/13
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 23 maja 2014r.
Sąd Rejonowy dla Warszawy – Mokotowa w W. VIII Wydziale Karnym
w składzie:
Przewodniczący: SSR Paweł du Château
Protokolant: Paulina Więckowska
Prokurator: Joanna Walczak
po rozpoznaniu na rozprawie w dniach: 23 maja 2014r.
sprawy: B. W., córki J. i K. z domu M., urodzonej (...) w W.
oskarżonej o to, że:
w dniu 02 maja 2013 r. w W. przy ul. (...) dokonała uszkodzenia samochodu marki S. (...) nr rej. (...) poprzez zarysowanie ostrym narzędziem powierzchni lakierniczych na drzwiach przednich po stronie pasażera, gdzie wartość szkody wynosiła 897,28 zł na szkodę (...) Sp. z o.o.
tj. o czyn z art. 288 § 1 kk
orzeka:
1. oskarżoną B. W. uznaje za winną popełnienia zarzucanego jej czynu, przy czym przyjmuje iż stanowi on wypadek mniejszej wagi o jakim mowa w art. 288 § 2 kk, i za to na podstawie art. 288 § 2 k.k. wymierza jej karę grzywny w wysokości 50 (pięćdziesięciu) stawek dziennych ustalając wysokość jeden stawki na kwotę 20 (dwudziestu) złotych;
1. na mocy art. 46 § 1 kk orzeka wobec oskarżonej obowiązek naprawienia wyrządzonej przestępstwem szkody w całości poprzez zapłatę na rzec (...) Sp. z o.o. kwoty 897,28 zł (osiemset dziewięćdziesiąt siedem złotych, dwadzieścia osiem groszy);
2. na mocy art. 63 § 1 k.k. na poczet orzeczonej kary grzywny zalicza oskarżonej okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie w dniu 02.05.2013 r., przyjmując, że jeden dzień pozbawienia wolności równa się dwóm stawkom dziennym grzywny, każda w kwocie 20 (dwudziestu) złotych;
3. na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. zwalnia oskarżoną od ponoszenia kosztów sądowych, z których wyłożone wydatki przejmuje na rachunek Skarbu Państwa.
UZASADNIENIE
Na podstawie całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego na rozprawie Sąd ustalił następujący stan faktyczny.
Od dnia 1 maja 2013 r. od godz. 22.00 do dnia 2 maja 2013 r. do godz. 09.00 pracownicy firmy (...) Sp. z o.o. sp. k. w W. G. K. i R. J. pełnili służbę patrolowo – interwencyjną samochodem oznakowanym logo firmy marki S. (...) o numerze rejestracyjnym (...). Dnia 2 maja 2013 r. około godz. 07.50 z polecenia dyspozytora stacji monitorowania udali się na ul. (...) do lokalu nr (...) celem sprawdzenia obiektu i wyjaśnienia, co stanowiło przyczynę włączenia się w nim systemu alarmowego. Samochód zaparkowali obok terenu budowy jezdni na wysokości bloku nr 12 położonego przy ul. (...) i poszli do wspomnianego obiektu na interwencję. G. K. został w sprawdzanym lokalu, natomiast R. J. wrócił do pojazdu, aby przekazać stosowne informacje stacji monitorowania i wypełniał dokumentację dotyczącą interwencji. Po kilku minutach od powrotu R. J. do samochodu przechodziła obok niego B. W..
Dowód: zeznania świadków: G. K. (k. 6-6 v., 91) i R. J. (k. 18 v., 91)
Oskarżona wracała do swojego mieszkania położonego przy ul. (...) ze sklepu (...). Przejście utrudniały jej stojące w tamtym rejonie samochody.
Dowód: wyjaśnienia oskarżonej (k. 89-90)
Mijając samochód, oskarżona zarysowała ostrym narzędziem prawe przednie drzwi pojazdu, w wyniku czego na ich powierzchni lakierniczej powstały dwie poziome rysy o długości 310 mm oraz 390 mm.
Dowód: zeznania świadków: G. K. (k. 6 v., 91) i R. J. (k. 18 v., 91), protokół oględzin samochodu (k. 16-17), materiał poglądowy (k. 14-15)
R. J. zadzwonił do G. K., aby zszedł do samochodu, co też uczynił. Pracownicy ochrony wezwali Policję.
Dowód: zeznania świadków: G. K. (k. 6-6 v., 91) i R. J. (k. 18 v., 91)
W wyniku przedmiotowego zdarzenia firma (...) Sp. z o.o. sp. k. w W. poniosła szkodę w wysokości 897,28 zł.
Dowód: kosztorys (k. 41-42)
Oskarżona miała w torebce klucze do mieszkania.
Dowód: protokół zatrzymania rzeczy (k. 20-22), protokół oględzin rzeczy (k. 22a)
Oskarżona B. W. skończyła 64 lata. Ma wykształcenie wyższe, jej zawód wyuczony to inżynier instalacji sanitarnych. Jest emerytką, otrzymuje emeryturę w wysokości 2.800 zł miesięcznie. Nie była leczona odwykowo, psychiatrycznie ani neurologicznie.
Dowód: wyjaśnienia oskarżonej (k. 29-29 v.), akt oskarżenia (k. 54), protokół rozprawy głównej (k. 89)
Oskarżona nie była uprzednio karana.
Dowód: dane o karalności (k. 37)
Przesłuchana w trakcie postępowania przygotowawczego w charakterze podejrzanej o czyn z art. 288 § 1 k.k. B. W. nie przyznała się do popełnienia zarzucanego jej czynu. Wyjaśniła, że dnia 2 maja 2013 r. około godz. 08.00 wracała ze sklepu (...) do swojego mieszkania położonego przy ul. (...). Gdy szła wzdłuż tego budynku usłyszała, że ktoś woła „kobieto”, ale nie zareagowała, uważając, iż to nie do niej się zwracano. Z jej wyjaśnień wynika, że po chwili dobiegł do niej ochroniarz i szarpiąc ją za kurtkę oskarżał ja o uszkodzenie samochodu, a po około 10 minutach na miejscu pojawił się drugi ochroniarz. Oskarżona wyjaśniła, że gdy szła do swojego domu, nie trzymała w ręku kluczy, które były schowane w jej torebce, nie miała też żadnych innych ostrych przedmiotów. (k. 29-31) Przesłuchana ponownie podczas postępowania przygotowawczego oskarżona podtrzymała swoje wyjaśnienia. (k. 46-47)
Przesłuchana podczas rozprawy głównej w charakterze oskarżonej o czyn z art. 288 § 1 k.k. B. W. również nie przyznała się do popełnienia zarzucanego jej czynu i podtrzymała swoje wyjaśnienia. Dodała, że nie wie, czy tamtego dnia przechodziła obok samochodu marki S. (...) ze znakiem firmy (...) oraz, że nie widziała go ani nie wie, gdzie on stał. Wyjaśniła też, że na drodze od sklepu do ul. (...) nie było wyznaczonych żadnych miejsc parkingowych. Samochody były zaparkowane wzdłuż ulic (...), a pozostałe tak, jak udało się zaparkować ich właścicielom i utrudniały pieszym przemieszczanie się. (k. 89-90)
Sąd zważył, co następuje.
Sąd nie dał wiary wyjaśnieniom oskarżonej, poza tym fragmentem, z którego wynika, że 2 maja 2013 r. około godz. 08.00 wracała do domu ze sklepu (...) oraz, że zaparkowane niedaleko jej bloku samochody utrudniały jej przejście. (k. 29-31, 46-47, 89-90) Nie znajdują one bowiem potwierdzenia w pozostałym pełnowartościowym materiale dowodowym, zwłaszcza w zeznaniach świadków oraz protokole oględzin samochodu i materiale poglądowym, w świetle którego sprawstwo i wina oskarżonej nie budzą najmniejszych wątpliwości. W ocenie Sądu nieprzyznanie się przez oskarżoną do popełnienia zarzucanego jej stanowi przyjętą przezeń linię obrony.
Przesłuchany w niniejszej sprawie w charakterze świadka R. J. zeznał, że gdy siedział w samochodzie i wypełniał dokumentację dotyczącą przeprowadzonej interwencji, usłyszał odgłosy rysowania po karoserii tępym narzędziem. Wtedy spojrzał przez szybę i zobaczył oskarżoną idącą w odległości około 5-10 cm od pojazdu. Z depozycji świadka wynika, że lewa dłoń B. W. była skierowana w stronę samochodu, a kobieta trzymała w niej przedmiot podobny do klucza. R. J. zeznał, że gdy wysiadł z samochodu, zobaczył dwie rysy na prawych przednich drzwiach samochodu, których wcześniej tam nie było. (k. 18-18 v., 91)
Przesłuchany w niniejszej sprawie w charakterze świadka G. K. zeznał, że gdy został w lokalu przy ul. (...), w którym miała miejsce ich interwencja, zadzwonił do niego R. J. i poprosił go, aby zszedł do samochodu. Gdy to uczynił, kolega poinformował go, że B. W. zarysowała ich samochód służbowy. Jak wynika z jego zeznań, po obejrzeniu pojazdu świadek zauważył, że na przednich drzwiach pojazdu od strony pasażera widnieją dwie rysy. (k. 5-7, 91)
Sąd ocenił zeznania świadków G. K. oraz R. J. jako wiarygodne. Są one bowiem spójne i konsekwentne, nie zawierają sprzeczności oraz tworzą logiczny obraz przedmiotowego zdarzenia. Świadkowie są osobami obcymi dla oskarżonej a ponadto przedmiotowa sytuacja miała miejsce w trakcie wykonywania przez nich obowiązków służbowych. Nie mają więc żadnego interesu w obciążaniu B. W. fałszywymi zeznaniami. Ich depozycje korespondują ponadto z pozostałymi zgormadzonymi w sprawie dowodami uznanymi prze Sąd za niebudzące wątpliwości, w szczególności z protokołem oględzin samochodu i materiałem poglądowym.
Za pełnowartościowy materiał dowodowy Sąd uznał także protokół zatrzymania osoby (k. 4), szkic sytuacyjny (k. 8,19), pismo (...) sp. z o.o. (k. 13), materiał poglądowy (k. 14-15), protokół oględzin samochodu (16-17), protokół zatrzymania rzeczy (k. 20-22), protokół oględzin kluczy (k. 22a), dane o karalności (k. 37) oraz kosztorys (k. 41-42). Zostały one bowiem sporządzone w sposób rzetelny i zgodnie z obowiązującymi procedurami przez uprawnione do tego osoby w zakresie wykonywania przez nie obowiązków służbowych. W sprawie nie wystąpiły żadne okoliczności podważające zaufanie do nich.
Przestępstwo określone w art. 288 § 1 k.k. popełnia ten, kto cudzą rzecz niszczy, uszkadza lub czyni niezdatną do użytku. Przez zniszczenie rzeczy należy rozumieć zniszczenie całkowite lub tak znaczne naruszenie substancji materialnej rzeczy, iż nie nadaje się ona do używania zgodnie z przeznaczeniem. Uszkodzeniem natomiast jest naruszenie lub uszczuplenie substancji materialnej lub takie oddziaływanie na rzecz, które powoduje istotne ograniczenie jej właściwości użytkowych. Uczynienie rzeczy niezdatną do użytku polega z kolei na pozbawieniu rzeczy właściwości użytkowych, jednakże bez istotnego naruszenia jej substancji. Występek ten ma charakter materialny, jego dokonanie wymaga skutku w postaci zniszczenia rzeczy, uszkodzenia jej substancji albo spowodowania niezdatności do użytku. Konieczne jest przy tym, aby wartość powstałej na skutek zachowania sprawcy szkody przekroczyła wysokość ¼ minimalnego wynagrodzenia za pracę. Należy on bowiem do kategorii tzw. czynów przepołowionych i jeżeli jest ona niższa, czyn taki wyczerpuje znamiona wykroczenia określonego w art. 124 k.w. Jest to przestępstwo umyślne, które można popełnić w obu formach zamiaru.
Przepis art. 288 § 2 k.k. tworzy uprzywilejowany typ omawianego przestępstwa w postaci wypadku mniejszej wagi. Dla zakwalifikowania danego czynu do tej kategorii pierwszoplanowe znaczenie ma ocena okoliczności decydujących o stopniu jego społecznej szkodliwości, który musi być niższy w porównaniu z występującym w typie podstawowym przedmiotowego przestępstwa.
Wobec powyższego należy stwierdzić, że B. W. swoim zachowaniem wyczerpała dyspozycję przywołanego przepisu. Dopuściła się bowiem uszkodzenia rzeczy w postaci samochodu marki S. (...) o numerze rejestracyjnym (...) poprzez zarysowanie ostrym narzędziem jego przednich prawych drzwi, przez co spowodowała po stronie (...) Sp. z o.o. szkodę w wysokości 897,28 zł. Czyn ten oskarżona popełniła umyślnie, działając w zamiarze bezpośrednim. Zachowanie B. W. należało przy tym zakwalifikować jako wypadek mniejszej wagi ze względu na przedmiotowe oraz podmiotowe okoliczności czynu: niezbyt dużą wysokość szkody wyrządzonej przestępstwem, uprzednią niekaralność oskarżonej oraz działanie sprawczyni pod wpływem impulsu i jej motywację.
Reasumując powyższe wywody, dokonanie przez oskarżoną przypisanego jej czynu należy uznać za udowodnione. Oczywistą jest także możliwość przypisania oskarżonej winy tj. skutecznego postawienia zarzutu niezgodnego z porządkiem prawnym zachowania się w sytuacji, gdy mogła tego porządku nie naruszać. W dacie dokonania czynu nie zachodziły żadne okoliczności wyłączające winę.
Sąd ocenił stopień winy oskarżonej jako średni. Działała ona w zamiarze bezpośrednim, miała wiec pełną świadomość, że swoim zachowaniem narusza porządek prawny, a mimo to zdecydowała się na uszkodzenie samochodu. Z drugiej jednak strony był to zamiar nagły, a nie przemyślany, co świadczy o tym, iż oskarżona nie zaplanowała popełnienia występku, ale dopuściła się go pod wpływem nerwów i chwilowego impulsu. Oskarżona uszkodziła przedmiotowy samochód, gdyż utrudniał jej przejście ze sklepu do domu. Powód jej postępowania – aczkolwiek nie zasługujący na pochwałę – nie wzbudza jednak dezaprobaty w szczególnie wysokim stopniu.
Według Sądu stopień społecznej szkodliwości czynu oskarżonej również jest średni. Mimo że działała ona z zamiarem bezpośrednim, na taką ocenę wpłynęły wskazana powyżej motywacja B. W. a także niezbyt wysoka wartość wyrządzonej przez nią szkody. Dobro w postaci mienia, które naruszyła swoim czynem ma istotny charakter i zasługuje na ochronę prawną, jednak nie jest aż tak ważne, jak ludzkie życie i zdrowie. Za takim poglądem przemawiają też okoliczności popełnienia przestępstwa, oskarżona dopuściła się go bowiem pod wpływem zdenerwowania, a jej zachowanie miało charakter incydentalny.
Kierując się dyrektywami określonymi w art. 53 k.k. Sąd wymierzył oskarżonej karę grzywny w wysokości 50 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 20 złotych. Dolegliwość z niej wynikająca odpowiada bowiem stopniowi winy oskarżonej i jest adekwatna do stopnia społecznej szkodliwości przypisanego jej czynu. Jako okoliczności łagodzące przy wymiarze kary Sąd uznał brak uprzedniej karalności oskarżonej, incydentalny charakter popełnionego przez nią występku oraz właściwości, warunki osobiste oraz sposób życia B. W. zarówno przed, jak i po popełnieniu przestępstwa. Oskarżona ma bowiem ustabilizowane życie. Posiada rodzinę, pracowała zawodowo, a obecnie jest na emeryturze. Wobec powyższego w ocenie Sądu orzeczona kara grzywny stanowi dla B. W. odpowiednią represję, wystarczająca dla osiągnięcia wobec niej celów kary, a w szczególności zapobieżenia jej powrotowi do przestępstwa. Powyższa kara spełni także właściwą rolę w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa z uwagi na swoją nieuchronność oraz wymiar adekwatny do wskazanych dyrektyw ustawowych.
Mając na uwadze, iż jednym z podstawowych celów postępowania karnego jest zabezpieczenie prawnie chronionych interesów pokrzywdzonego, na podstawie art. 46 § 1 k.k. Sąd nałożył na oskarżoną obowiązek naprawienia w całości wyrządzonej przestępstwem szkody poprzez zapłatę na rzecz (...) sp. z o.o. kwoty 897,28 złotych.
Zgodnie z art. 63 § 1 k.k. nakazującym zaliczenie na poczet orzeczonej kary okresu rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie, Sąd zaliczył na poczet kary grzywny okres zatrzymania oskarżonej w dniu 02 maja 2013 r., zaokrąglając w górę do pełnego dnia i przyjmując, że jeden dzień rzeczywistego pozbawienia wolności równa się dwóm stawkom dziennym grzywny, każda w kwocie 20 złotych.
Na wydatki niniejszego postępowania złożyły się: 40 zł z tytułu kosztów doręczeń (po 20 zł za postępowanie przygotowawcze i postępowanie jurysdykcyjne), których wysokość wynika z § 1 Rozporządzenia Ministra sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2003 r. w sprawie wysokości i sposobu obliczania wydatków Skarbu Państwa w postępowaniu karnym (Dz.U. z 2013 r. poz. 663 j.t.) oraz 50 zł tytułem kosztów uzyskania danych o karalności, zgodnie z § 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 sierpnia 2003 r. w sprawie określenia wysokości opłaty za wydanie informacji z Krajowego Rejestru Karnego (Dz.U. z 2003 r. Nr 51, poz. 1468). Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych (Dz.U. z 1973 r. Nr 27, poz. 152 z późn. zm.) opłata od wymierzonej oskarżonej kary grzywny wyniosła 100 zł. W sumie koszty sądowe wyniosły 190 zł.
Na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. Sąd zwolnił oskarżoną od ponoszenia kosztów sądowych, uznając, że z uwagi na fakt, bycia emerytką oraz orzeczenie wobec niej obowiązku naprawienia szkody uiszczenie ich byłoby dla oskarżonej zbyt uciążliwe.
Wobec powyższego Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.