Postanowienie SN z 26 kwietnia 2006, sygn. II CZ 27/06
Data orzeczenia
26 kwietnia 2006
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna, Wydział II
Przewodniczący
SSN Helena Ciepła
Tagi
Podstawa prawna
POSTANOWIENIE
Dnia 26 kwietnia 2006 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Helena Ciepła (przewodniczący)
SSN Irena Gromska-Szuster (sprawozdawca)
SSN Hubert Wrzeszcz
w sprawie z powództwa H.W.
przeciwko M.B.
o zobowiązanie do zawarcia umowy ,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym
w Izbie Cywilnej w dniu 26 kwietnia 2006 r.,
zażalenia pozwanej
na postanowienie Sądu Okręgowego w P.
z dnia 20 września 2005 r., sygn. akt [...],
oddala zażalenie.
2
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 20 września 2005 r., wydanym na
podstawie art. 398(6) § 2 w zw. z art. 398(4) § 1 pkt 3 k.p.c., Sąd Okręgowy w P.
odrzucił skargę kasacyjną pozwanej od wyroku tego Sądu z dnia 7 czerwca 2005 r.
stwierdzając, ze nie zawiera ona wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego
uzasadnienia. Powołał się przy tym między innymi na orzecznictwo Sądu
Najwyższego wydane na gruncie art. 393(3) § 1 pkt 3 k.p.c., wskazujące w jaki
sposób skarżący powinien spełnić ten wymóg skargi kasacyjnej.
W zażaleniu pełnomocnik pozwanej, zarzucając naruszenie art. 398(6) § 2
oraz art. 398(4) § 1 pkt 3 k.p.c., podniósł, iż wobec uchylenia art. 393(3) § 1 pkt 3
k.p.c., brak podstaw do powoływania się na stanowisko Sądu Najwyższego
odnoszące się do jego wykładni i wskazał, że cała skarga kasacyjna opiera się na
żądaniu przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy a podstawą tego
żądania jest wskazane w niej naruszenie przepisów prawa materialnego
i procesowego. W ocenie skarżącego, byłoby formalnością nie do przyjęcia
odrzucenie skargi tylko dlatego, że nie powołano się w niej wyraźnie na przepis art.
398(4) § 1 pkt 3 k.p.c.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Rację ma oczywiście skarżący, iż przepis art. 393(3) k.p.c. został uchylony,
co nastąpiło na podstawie przepisów ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie
ustawy - kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy - prawo o ustroju sądów
powszechnych (Dz. U z 2005 r., Nr 13, poz. 98). Przeoczył on jednak, że
odpowiednikiem tego przepisu jest obecnie art. 398(4) k.p.c., który także zawiera
kreatywny wymóg skargi kasacyjnej w postaci wniosku o przyjęcie jej do
rozpoznania wraz z uzasadnieniem. Z uwagi na to, że co do istoty nie uległa także
zmianie regulacja odnosząca się do tzw. przedsądu, zawarta obecnie w art. 398(9)
k.p.c., aktualne pozostało orzecznictwo Sądu Najwyższego wydane na gruncie
dawnego art. 393(3) § 1 pkt 3 w zw. z art. 393 k.p.c. Słusznie zatem Sąd Okręgowy
powołał się na to orzecznictwo, dokonując wykładni art. 398(4) § 1 pkt 3 w zw. z art.
398(9) § 1 k.p.c. i oceniając skargę kasacyjną pozwanego w zakresie zachowania
3
wymogu złożenia wniosku o jej przyjęcie do rozpoznania i jego uzasadnienia. Jak
wielokrotnie wskazywał Sąd Najwyższy (porównaj między innymi uchwałę
połączonych izb: Izby Cywilnej oraz Izby Administracyjnej, Pracy i Ubezpieczeń
Społecznych z dnia 7 grudnia 2002 r. III CZP 72/02, OSNC 2003/7-8/92 oraz
orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 2000 r. V CKN 1780/00, OSNC
2001/3/52, z dnia11 stycznia 2001 r. V CKN 1836/00, z dnia 22 marca 2001 r. V CZ
131/00 i z dnia 23 maja 2001 r. V CZ 35/01, nie publ.), skoro ustawodawca
konstruując wymogi skargi kasacyjnej wyodrębnił w oddzielnych punktach art.
398(4) § 1 k.p.c. obowiązek przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia
(pkt 2) oraz obowiązek przedstawienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do
rozpoznania i jego uzasadnienie (pkt 3), to znaczy, że są to dwa odrębne
kreatywne wymogi skargi kasacyjnej i skarżący w piśmie zawierającym skargę musi
je także wyodrębnić i oddzielnie uzasadnić. Dla spełnienia wymogu z art. 398(4) § 1
pkt 3 k.p.c. nie wystarczy więc odwołanie się do uzasadnienia podstaw kasacji, bo
choć dla obu przesłanek argumenty mogą być podobne, to jednak Sąd Najwyższy
decydując w ramach przesądu o przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania, bada
tylko wskazane w niej okoliczności uzasadniające wniosek o przyjęcie do
rozpoznania a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie, które badane są dopiero
po przyjęciu skargi do rozpoznania, przy jej merytorycznym rozpatrywaniu. Obie
przesłanki mają zatem do spełnienia różne zadania i inne są ich cele. Wymóg
określony w art. 398(4) § 1 pkt 3 k.p.c. wprowadzono po to by umożliwić
skarżącemu wykazanie, że zachodzą okoliczności, które w świetle przesłanek art.
398(9) § 1 k.p.c., uzasadniają przyjęcie do merytorycznego rozpoznania przez Sąd
Najwyższy tak szczególnego i nadzwyczajnego środka odwoławczego jakim jest
skarga kasacyjna. Ich wskazanie w skardze ma też ułatwić Sądowi Najwyższemu
przy przedsądzie ocenę czy skarga kasacyjna powinna zostać przyjęta do
rozpoznania. Dla spełnienia wymogu z art. 398(4) § 1 pkt 3 k.p.c. konieczne jest
zatem wykazanie przez skarżącego w wyodrębnionym i uzasadnionym wywodzie
prawnym, że w sprawie występuje przynajmniej jedna z okoliczności wskazanych
w art. 398 (9) § 1 pkt 1-4 k.p.c., co uzasadnia wniosek o przyjęcie skargi do
rozpoznania przez Sąd Najwyższy.
4
Z uwagi na to, że skarga kasacyjna pozwanej niewątpliwie nie spełnia
powyższych wymagań, prawidłowo Sąd Okręgowy orzekł o jej odrzuceniu (art.
398(6) § 2 k.p.c.). Zażalenie zatem, jako nieuzasadnione, podlegało oddaleniu na
podstawie art. 398(14) w zw. z art. 394(1) § 3 k.p.c.