Postanowienie SN z 30 stycznia 2007, sygn. II CSK 526/06
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono wniosek
Przedmiot
o zapłatę
Typ sprawy
sprawa cywilna
Etap
postępowanie kasacyjne przed Sądem Najwyższym
Tryb
posiedzenie niejawne
Data orzeczenia
30 stycznia 2007
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna, Wydział II
Przewodniczący
SSN Zbigniew Kwaśniewski
Podstawa prawna
POSTANOWIENIE
Dnia 30 stycznia 2007 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Zbigniew Kwaśniewski
w sprawie z powództwa E. Ż.
przeciwko B. K. i Skarbowi Państwa - Prokuraturze Rejonowej w P.
o zapłatę,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 30 stycznia 2007 r.,
na skutek skargi kasacyjnej powoda
od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]
z dnia 19 maja 2006 r.,
1) odrzuca skargę kasacyjną;
2) nie obciąża powoda kosztami postępowania kasacyjnego;
3) oddala wniosek pełnomocnika procesowego powoda - adw. G.
W.-R. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej
świadczonej powodowi z urzędu w postępowaniu kasacyjnym.
Uzasadnienie
2
Wyrok zaskarżony skargą kasacyjną powoda wydany został w dniu 19 maja
2006 r., a zatem wniesiona od niego skarga kasacyjna, błędnie nazwana „kasacją”,
spełniać powinna wszelkie wymogi formalne, wynikające z treści przepisów art.
3984
§ 1 i § 2 k.p.c.
W paragrafie pierwszym art. 3984
k.p.c. ustawodawca skatalogował odrębnie
w czterech punktach konstrukcyjne elementy każdej skargi kasacyjnej, a więc
cechy istotne (kreatywne) tego tylko szczególnego środka odwoławczego,
podkreślające zarazem w ten sposób rangę tychże elementów. Natomiast w zdaniu
pierwszym § 2 art. 3984
k.p.c. wskazano na pozostałe wymagania tej skargi, które
stawiane są każdemu pismu procesowemu (art. 126 k.p.c. – 128 k.p.c.) z rygorem
przewidzianym w art. 130 k.p.c.
Już wcześniej przyjęto w orzecznictwie, że brak któregokolwiek
z kreatywnych elementów kasacji, a określonych w którymkolwiek z punktów
nieobowiązującego już art. 3933
§ 1 k.p.c. nie podlega naprawieniu w trybie art. 130
§ 1 k.p.c., a kasacja dotknięta takim nieusuwalnym brakiem podlegała odrzuceniu
a limine (postanowienie SN z dnia 9 listopada 2000 r., II CKN 1385/00, OSNC
2001, z 3, poz. 51; postanowienie SN z dnia 12 grudnia 2000 r. V CKN 1780/00,
OSNC 2001, z. 3, poz. 52).
Obowiązek przedstawienia przez skarżącego m.in. wniosku o przyjęcie
skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego uzasadnienia, a wynikający z art. 3984
§ 1
pkt 3 k.p.c., wiąże się z instytucją tzw. „przedsądu”, polegającego m.in. na
możliwości Sądu Najwyższego odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
(art. 3989
§ 2 k.p.c.). Ten możliwy sposób zakończenia postępowania kasacyjnego,
a kolidujący niewątpliwie z intencją strony wnoszącej skargę kasacyjną dowodzi
zrównania rangą obowiązku przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia
(art. 3984
§ 1 pkt 2 k.p.c.) z obowiązkiem odrębnego przedstawienia wniosku
o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego uzasadnienia.
Odrębne wyartykułowanie przez ustawodawcę obu kategorii obowiązków dowodzi
tego, że nie są one tożsame. W konsekwencji za spełnienie wymogu z art. 3984
§ 1
pkt 3 k.p.c. nie można uznać jedynie odwołania się przez skarżącego
do uzasadnienia podstaw kasacyjnych i sformułowanych w ich ramach zarzutów,
3
z pominięciem wyraźnego, odrębnego zaprezentowania którejkolwiek
z okoliczności spośród wymienionych w art. 3989
§ 1 k.p.c. i uzasadniających
przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (por. postanowienie SN z dnia 22 marca
2001 r., V CZ 131/00, OSNC 2001 r., z. 10, poz. 156; postanowienie SN z dnia
5 czerwca 2001 r., IV CZ 45/01, OSNC 2001 r., z. 10, poz. 157). W odniesieniu do
skargi kasacyjnej zachowuje aktualność utrwalone orzecznictwo Sądu
Najwyższego, zgodnie z którym wymagania z art. 3984
§ 1 k.p.c. mają samodzielny
byt i nie mogą być traktowane zamiennie (postanowienie SN z dnia 29 czerwca
2005 r. V CSK 5/05, niepubl; postanowienie SN z dnia 14 lipca 2005 r. III CZ 61/05
niepubl.).
Spełniając formalny wymóg skargi kasacyjnej, określony w art. 3984
§ 1 pkt 3
k.p.c., skarżący powinien zawrzeć w niej wyraźny wniosek o przyjęcie skargi do
rozpoznania i wniosek ten uzasadnić wskazując na występowanie w sprawie
przynajmniej jednej z okoliczności stanowiących przesłanki tzw. przedsądu,
określone w art. 3989
§ 1 k.p.c. i przedstawić odpowiednie argumenty prawne,
uzasadniające występowanie, ściśle określonej w przepisie ustawy, przesłanki.
Potrzeba przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania powinna być zatem
uzasadniona przez skarżącego przy pomocy argumentów jurydycznych
uzasadniających wystąpienie którejkolwiek z przesłanek precyzyjnie określonych
w art. 3989
§ 1 k.p.c. (por. postanowienie SN z dnia 21 lipca 2005 r. sygn. akt V
CSK 18/05). Ponieważ skarga kasacyjna powoda pozbawiona jest właściwie
rozumianego uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania przeto
podlega ona odrzuceniu (por. postanowienie SN z dnia 22 września 2005 r. sygn.
akt II CSK 7/05).
Uwzględniając więc odrębność obu przedmiotów regulacji w pkt 2 i 3 art.
3984
§ 1 k.p.c. stwierdzić należy, że choć argumentacja skarżącego może się
niekiedy w obu tych kwestiach nawet częściowo pokrywać, to jednak orzeczenie
w przedmiocie przyjęcia kasacji do rozpoznania zapada tylko po uprzednim
dokonaniu oceny przyczyn kwalifikowanych przez ustawodawcę, a określonych
w art. 3989
§ 1 k.p.c., gdyż tylko one mogą być przedmiotem tzw. „przedsądu”
i decydują o jego wyniku.
4
Skoro więc skarga kasacyjna powoda nie formułuje wprost wymaganego
wniosku i jego właściwego uzasadnienia, a więc niezbędnego elementu
konstrukcyjnego, współkreującego istotę tego środka zaskarżenia, to Sąd
Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia, działając na podstawie art. 3986
§
3 k.p.c. w zw. z art. 3986
§ 2 k.p.c. i art. 3984
§ 1 pkt 3 k.p.c.
Na podstawie art. 102 k.p.c. Sąd Najwyższy nie obciążył powoda kosztami
postępowania kasacyjnego.
Oddalenie wniosku adwokata ustanowionego z urzędu o przyznanie mu
kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej powodowi (we wniosku błędnie
napisano „powódce”) w postępowaniu kasacyjnym uzasadnione jest tym, że
przyznania takich kosztów nie uzasadniają czynności profesjonalnego
pełnomocnika procesowego, które są sprzeczne z zasadami profesjonalizmu
(postanowienie SN z dnia 12 lutego 1999 r., II CKN 341/98, OSNC 1999 r., nr 6,
poz. 123).
jc. Sąd Najwyższy nie obciążył powoda kosztami
postępowania kasacyjnego.
Oddalenie wniosku adwokata ustanowionego z urzędu o przyznanie mu
kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej powodowi (we wniosku błędnie
napisano „powódce”) w postępowaniu kasacyjnym uzasadnione jest tym, że
przyznania takich kosztów nie uzasadniają czynności profesjonalnego
pełnomocnika procesowego, które są sprzeczne z zasadami profesjonalizmu
(postanowienie SN z dnia 12 lutego 1999 r., II CKN 341/98, OSNC 1999 r., nr 6,
poz. 123).
jc