Postanowienie SN z 16 stycznia 2008, sygn. IV CZ 115/07
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono zażalenie
Typ sprawy
sprawa cywilna
Etap
zażalenie
Tryb
posiedzenie niejawne
Data orzeczenia
16 stycznia 2008
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna, Wydział IV
Przewodniczący
SSN Stanisław Dąbrowski
Podstawa prawna
POSTANOWIENIE
Dnia 16 stycznia 2008 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Stanisław Dąbrowski (przewodniczący)
SSN Antoni Górski (sprawozdawca)
SSN Marian Kocon
w sprawie z powództwa I. M.
przeciwko J. M i I.(...) Spółce z o.o. w W.
o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 16 stycznia 2008 r.,
zażalenia powódki
na postanowienie Sądu Okręgowego w O. z dnia 7 listopada 2007 r., sygn. akt IX Ca
(…),
oddala zażalenie; zasądza od powódki na rzecz pozwanych 1200 (jeden tysiąc
dwieście) zł kosztów postępowania zażaleniowego.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 7 listopada 2007 r. Sąd Okręgowy w O.
odrzucił skargę kasacyjną powódki I. M. uznając, że jest ona niedopuszczalna ze
względu na wartość przedmiotu zaskarżenia nieprzekraczającą kwoty określonej w art.
3982
§ 1 k.p.c. Sąd podkreślił, że pełnomocnik powódki oznaczył wartość przedmiotu
zaskarżenia w sprawie o uzgodnienie treści księgi wieczystej na kwotę 20.000
(dwadzieścia tysięcy) zł.
W zażaleniu powódka zakwestionowała zasadność rozstrzygnięcia, wskazując,
że sprawa o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym nie
jest sprawą o świadczenie w rozumieniu art. 393 pkt 1 k.p.c., w związku z czym skarga
2
w takiej sprawie jest, jej zdaniem, dopuszczalna bez względu na wartość przedmiotu
zaskarżenia. Na poparcie powyższego stanowiska powódka przytoczyła pogląd Sądu
Najwyższego wyrażony w postanowieniu z dnia 10 października 1997 r., II CZ 120/97
(Wokanda 1998, nr 2, s. 8).
Sąd Najwyższy zważył co następuje:
Powołane przez powódkę postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10
października 1997 r., II CZ 120/97, 97 (Wokanda 1998, nr 2, s. 8), w którym
stwierdzono, że sprawa o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem
prawnym (art. 10 ust. 1 ustawy z 1982 r.) nie jest sprawą o świadczenie w rozumieniu
art. 393 pkt 1 k.p.c., wydane zostało na podstawie stanu prawnego ukształtowanego
ustawą z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie k.p.c. – Dz. U. Nr 43, poz. 189). Ówczesny
przepis art. 393 pkt 1 k.p.c. przewidywał niedopuszczalność kasacji m.in. „w sprawach o
świadczenie majątkowe, w których wartość przedmiotu sporu jest niższa niż pięć tysięcy
złotych”. De lege lata w art. 3982
§ 1 k.p.c. (w nawiązaniu do nieobowiązującego
przepisu art. 3921
k.p.c.) wspomina się już o „sprawach o prawa majątkowe”.
Zgodnie z treścią art. 3982
§ 1 k.p.c. skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w
sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż
pięćdziesiąt tysięcy złotych. Uzależnienie dopuszczalności skargi kasacyjnej od wartości
przedmiotu zaskarżenia wskazuje na to, że chodzi tu o takie kategorie spraw, w których
można określić wartość przedmiotu sporu. Sprawa należy zatem do kategorii „spraw o
prawa majątkowe”, jeżeli sformułowane w niej żądanie będzie miało charakter
majątkowy.
Sprawami o prawa majątkowe (sprawami majątkowymi) są według przepisów
kodeksu postępowania cywilnego (art. 17 pkt 4, art. 187 § 1 pkt 1, art. 3982
§ 1) sprawy,
w których przedmiot żądania objętego pozwem ma wartość majątkową. Pojęcie „sprawy
o prawa majątkowe” jest szersze niż „sprawy o świadczenie” i może obejmować też
sprawy o ukształtowanie oraz ustalenie prawa lub stosunku prawnego. Sprawa o
uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, chociaż
stanowiąca istotnie odmianę sprawy o ustalenie prawa w rozumieniu art. 189 k.p.c. (por.
np. wyrok SN z dnia 10 października 1985 r. OSNC 1986, z. 7-8, poz. 125), jest sprawą
o prawa majątkowe, bowiem dotyczy praw rzeczowych uprawnionego (w tym – prawa
własności), ujawnionych w księdze wieczystej.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego dominuje pogląd, że sprawa o uzgodnienie
treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym (art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6
3
lipca 1982 r.) jest sprawą o prawa majątkowe w rozumieniu art. 3982
§ 1 k.p.c. (por.
postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 30 października 2002 r., II CZ 125/02 niepubl.,
z dnia 24 stycznia 2003 r., V CK 8/03, niepubl., z dnia 7 lutego 2003 r., III CZ 5/03,
niepubl., z dnia 7 kwietnia 2006 r., II CSK 54/06, niepubl., z dnia 12 maja 2006 r., V CZ
27/06, niepubl., z dnia 15 grudnia 2006 r., III CZ 85/06, niepubl.). Powyższe
zapatrywanie podziela także Sąd Najwyższy w niniejszym składzie.
Powódka domagała się uzgodnienia treści działu II księgi wieczystej nr (...)
urządzonej przez Sąd Rejonowy w B., prowadzonej dla nieruchomości położonej w B.
przy ul. B. obejmującej działkę nr 356 o powierzchni 10 a 21 m2
. W miejsce
dotychczasowego właściciela I.(...) Sp. z o.o. w W. wnosiła o wpisanie I. M. w ½ części i
I.(...) Sp. z o.o. w W. w ½ części. Z powyższych przyczyn należy uznać, że
przedmiotowa sprawa jest sprawą o prawa majątkowe. Dopuszczalność skargi
kasacyjnej uzależniona jest od wartości przedmiotu zaskarżenia, która została
wskazana i ustalona na kwotę 20.000 zł. Skoro wartość przedmiotu zaskarżenia w
przedmiotowej sprawie nie przekracza progu dopuszczalności skargi kasacyjnej (50.000
zł), to należy stwierdzić, że Sąd Okręgowy trafnie odrzucił ją jako niedopuszczalną.
W tej sytuacji Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powódki jako nieuzasadnione (art.
3941
§ 3 k.p.c. w zw. z art. 39814
i art. 98 § 1 k.p.c.)..).