Wyrok z 19 grudnia 2022, sygn. IV P 189/21

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 19 grudnia 2022r.

Sąd Rejonowy w Świdnicy IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie:

Przewodniczący Sędzia Maja Snopczyńska

po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2022r. w Świdnicy

na posiedzeniu niejawnym w trybie art. 15 zzs ² ustawy z 2.03.2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem (...)19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

spraw z powództwa z powództwa I. M.

przeciwko S. W. i A. B. wspólnikom s.c. Handel (...) s.c. (...), A. B.

o ekwiwalent za urlop i zadośćuczynienie

I.  zasądza solidarnie od pozwanych S. W. i A. B. wspólników s.c. Handel (...) s.c. (...), A. B. na rzecz powódki I. M. kwotę 2.263,00 zł (dwa tysiące dwieście sześćdziesiąt trzy złote) netto tytułem ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 1 marca 2020 roku do dnia zapłaty;

II.  dalej idące powództwo oddala;

III.  wyrokowi w punkcie I nadaje rygor natychmiastowej wykonalności co do kwoty 1.125,00 zł;

IV.  nakazuje uiścić pozwanym solidarnie na rzecz Skarbu Państwa Sądu Rejonowego (...) kwotę 200,00 zł tytułem częściowej opłaty od pozwu od której powódka była ustawowo zwolniona.

UZASADNIENIE

Powódka I. M. wniosła o zasądzenie od pozwanych S. W. i A. B. wspólników Handel (...) S.C. kwoty 5000 zł tytułem ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy. Uzasadniając swoje żądanie powódka podała, że nie wykorzystała urlopu i nie otrzymała należnego jej ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy za lata 2017-2019 po 13 dni, ponieważ pracowała na pół etatu i otrzymywała urlop w wysokości 13 dni w każdym roku.

W odpowiedzi na pozew pozwane S. W. i A. B. wspólnicy s.c. Handel (...) s.c. (...), A. B. przyznały, że łączyła je z powódką umowa o pracę oraz, że na skutek złej interpretacji przepisów powódce udzielano za mało urlopu, gdyż pracowała na ½ etatu, o czym pozwane dowiedziały się w styczniu 2020 roku, kiedy powódka złożyła wypowiedzenie. Pozwane proponowały powódce ekwiwalent za urlop i próbowały rozwiązać sprawę polubownie jednak powódka nie godziła się na wyliczoną kwotę ani na potrącenie składki na ubezpieczenie społeczne, żądając 5.000 zł zadośćuczynienia.

Na rozprawie w dniu 14 marca 2022 roku pozwane uznały powództwo do kwoty 2263 zł, wnosząc o oddalenie dalej idącego powództwa.

W toku postępowania powódka pismem z dnia 16 kwietnia 2022 roku rozszerzyła powództwo wnosząc o zasądzenie kwoty 7.000 zł brutto tytułem ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy za lata 2017, 2018, 2019 w ilości 13 dni (52 godz.) za każdy rok oraz 5.000 zł zadośćuczynienia za nieudzielenie przysługującego urlopu i zmuszania do dodatkowej pracy; wskazała także, że wyliczenie ekwiwalentu, które powódka otrzymała od pozwanych mogło być aktualne przed ustaniem stosunku pracy.

W toku postępowania Sąd ustalił

następujący stan faktyczny:

Powódka I. M. była zatrudniona u pozwanych S. W. i A. B. wspólników s.c. Handel (...) s.c. (...), A. B. od dnia 2 czerwca 2008r. (początkowo na okres próbny a następnie od 2 września 2008 roku na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony) w wymiarze ½ etatu. Umowa łączyła strony do 29 lutego 2020 roku.

Powódce przysługiwał urlop w wymiarze 26 dni. Powódka w trakcie pracy u pozwanych z uwagi na nieprawidłową interpretację przepisów w każdym roku wykorzystała urlop w połowie przysługującego wymiaru.

Dowody:

- akta osobowe k. 29-41,

-listy obecności k 66-101

-Zeznania powódki I. M. k 60, płyta CD k. 62

-Zeznania pozwanej A. B. k 60-61, płyta CD k. 62

Powódce przysługuje za lata 2016 – 2019 ekwiwalent za urlop w kwocie 2.263 zł netto (za każdy rok 13 dni x 4 godziny x 15,42 zł).

Dowód:

-Wyliczenie ekwiwalentu za urlop k 5, 43, 45

W dniu 14 kwietnia 2020 roku pozwane wysłały przekazem pocztowym powódce kwotę 2263 zł tytułem ekwiwalentu za urlop której powódka nie przyjęła.

Dowody:

-potwierdzenie nadania (...) k. 42

-zeznanie powódki I. M. k 60, płyta CD k. 62

-zeznanie pozwanej A. B. k. 60-61, płyta CD k. 62

W tak ustalonym stanie faktycznym

Sąd zważył:

Powództwo zasługiwało na uwzględnienie jedynie częściowo.

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności w oparciu o zeznania powódki i pozwanej A. B., jak również dokumenty zgromadzone w aktach sprawy. Sąd dał wiarę powyższym dowodom w takim zakresie w jakim każdy z nich stanowił podstawę dokonania ustaleń faktycznych w sprawie. Sąd pominął dowód z zeznań świadka księgowej na podstawie art. 235 ² kpc, gdyż świadek ten miał zeznawać na okoliczności ilości urlopu należnego powódce oraz czy pozwane były poinformowane. Wskazać należy, że ilość należnego powódce urlopu była bezsporna, zaś okoliczność czy pozwane wiedziały, że nieprawidłowo udzielają powódce urlop wypoczynkowy nie ma znaczenia dla ustalenia wysokości ekwiwalentu.

Powódka po sprecyzowaniu żądania domagała się zasądzenia kwoty 7000 zł tytułem ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy oraz kwoty 5000 zł tytułem zadośćuczynienia.

W pierwszej kolejności odnieść się należy do żądania ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy.

Powódka ostatecznie domagała się zasądzenia kwoty 7000 zł tytułem ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy za lata 2016-2019.

Podstawą prawną roszczenia o wypłatę ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy jest przepis art. 171 kp zgodnie z którym w przypadku niewykorzystania przez pracownika przysługującego mu urlopu w całości lub w części z powodu rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy pracownikowi przysługuje ekwiwalent pieniężny. Zasady obliczania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop określają zaś przepisy Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 8 stycznia 1997 roku w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop (Dz. U. z 1997 roku, Nr 2, poz.14, z późn. zm.).

Strona pozwana nie kwestionowała wymiaru urlopu przysługującego powódce z uwagi na staż pracy, ilości dni urlopu wypoczynkowego wykorzystanego, tym samym ilości dni urlopu zaległego. Kwestią sporną pozostawała jedynie wysokość należnego powódce ekwiwalentu.

Z zeznań pozwanej A. B. wynika, że pozwane nie były świadome, że urlop jest udzielany w nieprawidłowej wysokości; kiedy okazało się że urlop był udzielany w zaniżonym wymiarze księgowa wyliczyła ekwiwalent za 4 lata w kwocie 2263 zł netto i taką kwotę przelano powódce, zeznała także, że na k. 5 jest wyliczenie ekwiwalentu sporządzone przez księgową. Powódka - po ostatecznym sprecyzowaniu stanowiska wskazała - że żąda ekwiwalentu za urlop za 3 lata, początkowo żądała kwoty 5000 zł, potem 7.000 zł. Powódka nie kwestionowała co do zasady wysokości ekwiwalentu naliczonego przez pozwane, jednak wskazywała, że nie odebrała wypłaconego ekwiwalentu, gdyż uważa, że należy się powódce więcej, z uwagi na to że urlop nie był prawidłowo udzielany. Powódka za ten sam wymiar urlopu (13 dni x 4 godziny) żądała ostatecznie kwoty 7000 zł. Pozwane na rozprawie w dniu 14 marca 2022r uznały powództwo do kwoty 2263 zł netto.

W tym miejscu przywołać należy stanowisko Sądu Najwyższego wyrażone w wyroku z dnia 29 marca 2001 r. (I PKN 336/00) „z dniem rozwiązania stosunku pracy prawo pracownika do urlopu wypoczynkowego w naturze przekształca się w prawo do ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop. W tym też dniu rozpoczyna bieg termin przedawnienia roszczenia o ekwiwalent pieniężny za niewykorzystane w naturze, a nieprzedawnione urlopy wypoczynkowe”

Wskazać należy, że zgodnie z obowiązującymi przepisami i powołanym wyżej stanowiskiem Sądu Najwyższego, ekwiwalent za urlop wypoczynkowy należy się pracownikowi po rozwiązaniu stosunku pracy i oblicza się go mnożąc ilość niewykorzystanych dniu urlopu przez stawkę ekwiwalentu. Z materiału dowodowego zebranego w sprawie wynika, że ekwiwalent w kwocie 2.263zł netto (3.207,36 zł brutto) został prawidłowo wyliczony przez księgową pozwanych i powódce przysługuje za lata 2016 – 2019 ekwiwalent za urlop w kwocie 2.263 zł netto (za każdy rok 13 dni x 4 godziny x 15,42 zł). Kwota ta została uznana przez pozwane.

Za zwłokę w zapłacie należności zgodnie z treścią art. 481 kc wierzycielowi przysługują odsetki za opóźnienie w wysokości ustawowej (przy braku - jak w niniejszej sprawie – innej umowy stron). Odsetki za opóźnienie zasądzono od daty wymagalności, którą jest dzień następny po rozwiązaniu stosunku pracy (1 marca 2020r). Wskazać należy, że brak jest podstaw aby odsetki naliczać od kolejnych lat za które nie został wykorzystany urlop wypoczynkowy, gdyż jak wyżej wskazano do prawo do ekwiwalentu pracownik nabywa z chwilą rozwiązania stosunku pracy, zaś wcześniej pracownik ma prawo do wykorzystania urlopu. Tym samym odsetki należą się pracownikowi od dnia następnego po rozwiązaniu umowy o pracę.

Powódka wniosła także o zasądzenie zadośćuczynienia za zmuszanie do dodatkowej pracy i nieudzielenie urlopu w kwocie 5.000 zł.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że przepisy prawa pracy nie przewidują zadośćuczynienia za nieudzielenie urlopu, a jedynie opisany powyżej ekwiwalent za urlop wypoczynkowy.

Zadośćuczynienie regulowane jest natomiast przepisami Kodeksu cywilnego, które w związku z treści art. 300 kp mogą znaleźć zastosowanie w sprawach nie uregulowanych w Kodeksie pracy. Zgodnie z art. 444§1 k.c. w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia naprawienie szkody obejmuje wszelkie wynikłe z tego powodu koszty, ponadto w wypadkach przewidzianych w przepisie art. 444 k.c. Sąd może przyznać poszkodowanemu odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę (przepis art. 445§1 k.c.). Na powódce zgodnie z art. 6 kc spoczywał obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie zadośćuczynienia. Powódka okoliczności tych nie wykazała. Z akt sprawy nie wynika bowiem, aby powódka na skutek nieudzielenia urlopu doznała uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia.

Tym samym w tym zakresie powództwo nalazło oddalić.

W związku z powyższym na podstawie powołanych przepisów zasadzono solidarnie od pozwanych S. W. i A. B. wspólników s.c. Handel (...) s.c. (...), A. B. na rzecz powódki I. M. kwotę 2.263,00 zł netto wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia 1 marca 2020 roku do zapłaty tytułem ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy, zaś dalej idące powództwo oddalono.

Art. 477 ² §1 kpc stanowi, iż zasądzając należność pracownika w sprawach z zakresu prawa pracy, Sąd z urzędu nada wyrokowi przy jego wydaniu rygor natychmiastowej wykonalności w części nieprzekraczającej pełnego jednomiesięcznego wynagrodzenia pracownika. Wobec tego Sąd w punkcie III wyroku nadał rygor natychmiastowej wykonalności co do kwoty 1.125,00 zł (wynikającej z umowy o pracę k. 38).

Na podstawie art. 96 ust. 1 pkt 4 w zw. art. 113 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych Sąd nakazał pozwanym uiścić solidarnie na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego (...)kwotę 200,00 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych - opłaty od pozwu, od której uiszczenia której powódka była ustawowo zwolniona w części w której strona pozwana proces przegrała.