Uzasadnienie z 9 marca 2023, sygn. II K 341/21

Formularz UK 1

Sygnatura akt

II K 341/21

Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343, art. 343a lub art. 387 k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza.

1.  USTALENIE FAKTÓW

1.1.  Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

1

B. R.

B. R. został oskarżony o to, że: w okresie od lipca 2017 r. do 25 czerwca 2020 r. w O. przy ul. (...) znęcał się nad zwierzętami należącymi do rodzin grup lub gatunków rzędu papugowatych P.: ara, barwnica, konura, żako, kakadu, aleksandretta, rudosterka, amazonka, mnicha, stokówka, afrykanka w ilości co najmniej kilkudziesięciu sztuk, poprzez utrzymywanie ich w niewłaściwych warunkach bytowania, w szczególności poprzez przebywanie w grupie kilkudziesięciu osobników różnych gatunków o szerokim spectrum wymagań środowiskowych, z których część wykazywała naturalne zachowania terytorialne i tendencje do tworzenia układów hierarchicznych, wykazując przez to agresję wobec przedstawicieli innych gatunków, a także zmuszanie ich do kontaktu z obcymi osobami poprzez manipulowanie dostępnością pożywienia i ograniczoną przestrzenią co skutkowało długotrwałą reakcja stresową i zrachowaniami autoagresywnymi,

tj. o czyn z art. 35 ust. 1a ustawy o ochronie zwierząt

na podstawie art. 66 § 1 i §2 kk, art. 67 § 1 kk Sąd warunkowo umorzył wobec oskarżonego postępowanie karne tytułem próby na okres 2 (dwóch) lat.

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione

Dowód

Numer karty

B. R. otworzył w lipcu 2017 r. w O. na ul. (...) papugarnię. W tym celu przystosował barak-magazyn.

Stworzył wolierę, na której miały przebywać ptaki, pomieszczenie izolatki, pomieszczenie dla personelu. Woliera posiadała siatki, żerdzie, obite deskami ściany. Na podłodze rozsypywano zrębkę.

Umieścił tam ptaki należące do rodzin grup lub gatunków rzędu papugowatych P.: ara, barwnica, konura, żako, kakadu, aleksandretta, rudosterka, amazonka, mnicha, stokówka, afrykanka w ilości co najmniej kilkudziesięciu sztuk. Ptaki zostały sprowadzone do papugarni w trakcie trwania prac remontowych.

Wzorcował się na papugarni działającej w G. i prowadzonej przez jego wspólnika W. K.. B. R. nie miał żadnego doświadczenia w prowadzeniu takiej działalności, opiece nad papugami. Skorzystał z konsultacji A. C. (1) zajmującej się ptakami egzotycznymi w (...) z o.o.

W celu prowadzenia papugarni zatrudnił M. W., która nie posiadała żadnego doświadczenia w pracy ze zwierzętami egzotycznymi, papugami. Wymieniona przeszła w tym celu kilkudniowe szkolenie w papugarni w G..

Pełniła ona rolę kierownika w papugarni do końca 2017r. Pomagała w szkoleniu zatrudnionych przez B. R. osób, z reguły studentów, które nie posiadały żadnego doświadczenia w pracy w papugarni. Od stycznia 2018r. rolę kierownika pełniła A. F..

B. R. współpracował z weterynarz M. R.. Bywała ona w papugarni. Udzielała zaleceń dotyczących prowadzenia papugarni, żywienia papug, ich izolowania, opieki nad nimi, podawania leków w razie potrzeby. Nie przebywała w papugarni codziennie.

Przebywające w papugarni ptaki wykazywały zachowania agresywne i autoagresywne. W szczególności dwie ary atakowały inne papugi, pracowników i zwiedzających. Ptaki doznawały uszkodzeń dziobów, łap, skrzydeł, upierzenia.

Zwiedzający nie byli odgrodzeni od ptaków, mieli możliwość ich dotykania, karmienia, ściągania z żerdzi, nadeptywania na nie.

B. R. nie zabezpieczył papug przed dostępem psów, na skutek czego co najmniej jeden ptak został zagryziony przez psa. Zdarzało się, że oskarżony wchodził na drabinę, aby ściągnąć niżej ptaki, które nie wykazywały chęci kontaktu z ludźmi.

W papugarni pojawiły się myszy, a następnie szczury. Po deratyzacji przez specjalistyczną firmę, B. R. postanowił umieścić w papugarni koty, w celu odstraszenia gryzoni. Przebywały one w klatce w pobliżu woliery.

B. R. był informowany na bieżąco przez pracowników papugarni o chorobach zwierząt, urazach, wypadkach agresji i autoagresji. Liderzy zmian przekazywali mu mailem raporty dzienne. Często nie reagował na zgłoszenia pracowników.

3.

Oskarżony B. R. nie był wcześniej karany.

1.1  wyjaśnienia oskarżonego B. R.

1.2  zeznania świadka J. K.

1.3  zeznania świadka K. S.

1.4  zeznania świadka K. B.

1.5  zeznania świadka M. W.

1.6  zeznania świadka E. G.

1.7  zeznania świadka M. R.

1.8  zeznania świadka A. F.

1.9 zeznania świadka A. C. (2)

1.10 opinia biegłej E. R.

1.11 dokumentacja fotograficzna, wydruki wiadomości tekstowych, płyty, protokoły oględzin, pendrive

1.12. wydruk KRS

1.13. informacje pokontrolne

3.1 karta karna

1.1 k.292v-295, 311, 317

1.2 k.291v-292v,

1.3 k.309v-311, 146-147,

1.4 k.311-313, 149v-150

1.5 k. 313-316, 152v-153, 157v

1.6. k.316-317, 178v-179,

1.7.k. 331-339,

1.8 k.339-339v

1.9.k.355v-357,

1.10.k.195-198,340- 341v, 364-367

1.11 k.10, 39-67,70, 73-139, 136, k.71-72, 138-169, 171-177, 184-186,290

1.12.k.211-217

1.13 k.23-24-27

3.1 k.348

1.2.  Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

1

B. R.

tj. o czyn z art. 35 ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt.

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione

Dowód

Numer karty

Sąd uznał, za nieudowodnione to, że:

- oskarżony nie znęcał się nad papugami przebywającymi w papugarni,

- zapewnił im odpowiednie dla gatunków warunki bytowania

Wyjaśnienia oskarżonego B. R.

Zeznania świadka E. G.

k. k.292v-295,

k. 316-317, 178v-179,

2.  OCena DOWOdów

2.1.  Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

1

Wyjaśnienia oskarżonego B. R.

Zeznania świadka M. W., A. F.

Zeznania świadka K. S.

Zeznania świadka K. B.

Zeznania świadka M. R.

Zeznania świadka A. C. (1)

Zeznania świadka E. G.

Zeznania świadka J. K.

Opinia biegłej z zakresu weterynarii E. R.

dokumentacja fotograficzna, protokoły oględzin, wiadomości tekstowe, informacje pokontrolne

dane o karalności

Sąd dał wiarę wyjaśnieniom oskarżonego, w których potwierdził, że otworzył działalność gospodarczą w postaci papugarni w O., że konsultował się z osobami prowadzącymi inne papugarnie, weterynarzem. Korespondują one z relacjami świadków, w szczególności M. W.. A. F., M. R., A. C. (1). Oskarżony potwierdził również, iż przyprowadzony przez niego pies zagryzł papugę, występowanie w papugarni myszy i szczurów, sprowadzenie do niej kotów i królików. Wskazał, iż ptaki mogły zaadaptować się do warunków w papugarni, obecności ludzi, kotów. Przyznał, iż wiedział o występowaniu urazów u ptaków: połamaniu dziobów, uszkodzeniu skrzydeł i piór.

Sąd dał wiarę relacjom świadków, są one logiczne, wzajemnie się uzupełniają. Wymienione opisały funkcjonowanie papugarni, postępowanie oskarżonego, w szczególności na zgłaszane problemy zaistniałe w papugarni. Ich relacje wzajemnie się uzupełniają. Warto zaznaczyć, że M. W. była kierownikiem w papugarni od jej utworzenia do końca 2017 r. a po niej funkcję tę do października 2019 r. pełniła A. F.. Wymienione zatem posiadały wiedzę o funkcjonowaniu papugarni i ptaków z własnych obserwacji, a także bieżących przekazów pracowników. Ich zeznania znajdują potwierdzenie w wiadomościach tekstowych z grupy założonej przez pracowników papugarni, zdjęciach, zeznaniach M. R..

Zeznania świadka zasługują na wiarę. Znajdują potwierdzenie w pozostałych dowodach, w tym relacjach pozostałych pracowników papugarni A. F., M. W., K. B., dokumentacji fotograficznej, wiadomościach tekstowych z grupy pracowników, częściowo wyjaśnieniach oskarżonego.

Sąd dał wiarę zeznaniom świadka, gdyż są logiczne, szczere. Korespondują z pozostałymi dowodami. Wskazać należy, iż świadek przekonująco zaprzeczył, aby jego relacje były motywowane jedynie chęcią likwidacji papugarni i zaopiekowania się wybraną papugą. Stwierdził, że nie ma do tego warunków i takiego zamiaru nie miał. Chodzi mu o dobro papug.

Zeznania świadka są wiarygodne. Znajdują potwierdzenie w pozostałych dowodach, w szczególności relacjach pracowników papugarni. Wskazać należy, iż wymieniona współpracowała z oskarżonym jako weterynarz. Udzielała mu konsultacji od początku funkcjonowania papugarni. Z jej relacji wynika, iż nie stwierdziła, aby oskarżony nie stosował się do wydanych przez nią zaleceń. Jednak przyznała sama i potwierdzili to pracownicy papugarni, że nie była w papugarni codziennie. Z czasem jej wizyty stały się sporadyczne, porady były telefoniczne. Na miejscu bywała jej asystentka. Potwierdziła, że słyszała o przypadku zagryzienia ptaka przez psa oskarżonego, nadepnięcia na ptaka przez zwiedzającego, złamaniu skrzydła, ubytkach w dziobach, piórach, agresji wśród papug i do ludzi. Potwierdziła, że oskarżony stworzył wolierę na zewnątrz na jej zalecenie, gdy temperatura w pomieszczeniach papugarni była za wysoka. O sprowadzeniu kotów do papugarni słyszała po fakcie, nie było to z nią konsultowane. Potwierdziła, że dowiedziała się o wyłożeniu w papugarni przez oskarżonego cebuli, która była szkodliwa dla ptaków. Z jej relacji zatem wynika, że nie wszystkie podejmowane przez oskarżonego działania, w tym dotyczące papug i ich środowiska w papugarni, były przez oskarżonego z nią konsultowane. Potwierdziła ona zeznania świadków M. W., A. F., K. S., że ptaki przeziębiały się w papugarn. Wymienieni podawali zgodnie, że dochodziło do tego z powodu za niskiej temperatury zimą.

Sąd dał wiarę świadkowi. Jej zeznania są logiczne, przekonujące i jasne. Wymieniona jest specjalistą, potwierdziła, że była w papugarni w okolicach O.. Nie pamiętała szczegółów. Potwierdziła, że M. R. konsultowała u niej opiekę nad papugami. Wymieniona jest osobą obcą dla stron postępowania i nie ma interesu, aby zeznawać nieprawdę.

Sąd dał wiarę zeznaniom świadka co do faktu, iż od końca 2019r zajmuje się ona papugarnią na prośbę oskarżonego, że stwierdziła nieracjonalność części wydatków i podjęła decyzje, aby je ograniczyć. Wymieniona jednak jest siostrą oskarżonego, ma interes, aby przedstawiać fakty na jego korzyść. Nie posiada ona specjalistycznej wiedzy na temat chowu ptaków egzotycznych. W związku z tym jej twierdzenia co do prawidłowości warunków bytowych papug należy oceniać z ostrożnością.

Sąd dał wiarę zeznaniom świadka. Stwierdzić jednak należy, iż posiada ona wiedzę o funkcjonowaniu papugarni z przekazów od pracowników, dokumentacji fotograficznej. Nie była w papugarni.

Sąd dał wiarę opinii biegłej E. R. pisemnym i ustnej. Są one jasne, zupełne i znajdują potwierdzenie w dokumentacji fotograficznej, protokołach oględzin, zeznaniach A. C. (1) i M. R., które są specjalistami z zakresu opieki nad ptakami egzotycznymi.

Biegła szczerze przyznała, iż uważa, że zapewnienie papugom należytych warunków w ramach działalności gospodarczej w postaci papugarni, nie jest możliwe, chociażby z powodu celu nastawionego na zarobek. Biegła jednak przekonująco odniosła się do warunków panujących w papugarni oskarżonego a także stanu ptaków w czasie, gdy je widziała.

Potwierdziła, że stan papug w czasie oględzin papugarni oskarżonego nie wskazywał, aby były niedożywione. Według biegłej upierzenie większości ptaków było prawidłowe, bez ubytków i zmian patologicznych. Stwierdziła również, że warunki w papugarni były lepsze dla chorej papugi niż w azylu. Dlatego nie zdecydowała o jej zabraniu z papugarni.

W ocenie Sądu powyższe przemawia za tym, że biegła analizowała warunki bytowe papug w papugarni oskarżonego w sposób obiektywny.

Z jej opinii wynika, iż nie zostały w papugarni zapewnione ptakom odpowiednie dla gatunków warunki bytowe. Analiza dokumentacji wskazała tło pourazowe ubytków, czyli wynik agresji innych papug. Według biegłej, niemożność podjęcia lęgów w warunkach papugarni, zmuszanie ptaków do kontaktu z obcymi osobami poprzez manipulacje dostępnością pożywienia i ograniczoną przestrzenią przemawiają za uznaniem tego typu działalności za znęcanie się nad zwierzętami. Ważny aspekt, według biegłej, to również zachowania terytorialne i agresywne związane z przejawami dominacji płciowej. Biegła wskazała, iż na moment oględzin halę zasiedlało stado kilkudziesięciu osobników różnych gatunków o szerokim spectrum wymagań środowiskowych, dlatego nie zapewniała ona warunków odpowiednich dla wszystkich mieszkających w niej ptaków. Papugi te miały różnorodne wymagania pokarmowe, środowiskowe i behawior. Część z nich naturalnie funkcjonuje w stadach wielogatunkowych, a część zwykle tworzy grupy złożone z osobników swojego gatunku. Część z nich wykazuje naturalne zachowania terytorialne, tendencję do tworzenia układów hierarchicznych, a co za tym idzie agresję.

Z opinii biegłej wynika, iż adaptacja ptaków do warunków bytowych to złożony proces, zależny od wielu czynników.

Wnioski biegłej potwierdzają w zasadzie zeznania świadków A. C. (1) i M. R.. Wymienione są lekarzami weterynarii, specjalizującymi się w ptakach egzotycznych. A. C. (1) prowadzi szkolenia specjalizacyjne dla lekarzy weterynarii. Nie mają one powodów, aby zeznawać nieprawdę. Ich relacje korespondują ze sobą w zakresie zachowań ptaków, ich potrzeb bytowych, rozwojowych.

Sąd uznał za wiarygodne zebrane w sprawie dowody z dokumentów w postaci protokołów oględzin oraz fotografii, informacji pokontrolnych gdyż zostały one sporządzone w przepisanej formie, przez uprawnione do tego osoby.

Prawdziwość wiadomości tekstowych i zdjęć potwierdzili świadkowie M. W., K. S., K. B., A. F.. Fakt wymieniania się informacjami przez pracowników papugarni potwierdził również oskarżony. Przyznał on także, że w papugarni były szczury, koty i zdarzała się obecność psów. Korespondują z tym zeznania świadka M. R..

Brak jest zatem podstaw do kwestionowania prawdziwości dowodów z dokumentów i zdjęć.

Sąd uznał za wiarygodne dane o niekaralności oskarżonego.

2.2.  Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 1.1 albo 1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

1.1.

Wyjaśnienia oskarżonego B. R.

Sąd nie dał wiary wyjaśnieniom oskarżonego B. R., iż zapewnił on papugom przebywającym w papugarni właściwe warunki bytowe, że mogły one się zaadaptować do obecności innych papug, ludzi, kotów. Wyjaśnienia te są sprzeczne z relacjami pracowników papugarni, którzy mieli styczność z ptakami na co dzień, obserwowali je, w tym również ich zachowanie po bytności oskarżonego, a także opinią biegłej E. R.. M. W., A. F., K. S. i K. B. wskazywali na szereg nieprawidłowości w warunkach zapewnianych ptakom w papugarni i na brak reakcji oskarżonego, albo opóźnioną reakcję. Potwierdzili oni, że występowały zachowania agresywne między ptakami, w szczególności arami zielonoskrzydłymi, a pozostałymi papugami, afrykankami. Opisywali bagatelizowanie przez oskarżonego zasad, które starali się przy zaleceniach weterynarza wprowadzać w papugarni, w tym odpowiedniej ilość zwiedzających, izolowania ptaków od pozostałych osobników i zwiedzających, nie wywierania presji na ptaki aby zeszły do zwiedzających. Ich relacje wzajemnie się uzupełniają, znajdują potwierdzenie częściowo w zeznaniach weterynarz M. R., która współpracowała z papugarnią. Wymieniona potwierdziła, że była sytuacja nadepnięcia na ptaka przez zwiedzających, wyłożenia szkodliwej dla nich cebuli. Potwierdziła również przeziębienia ptaków w papugarni, o czym zeznawali świadkowie, wskazując jako przyczynę zbyt niskie temperatury, albo konieczność wietrzenia hali w upalne dni.

W ocenie Sądu nie zasługują na wiarę twierdzenia oskarżonego, iż byli pracownicy papugarni, a w szczególności K. S. i K. B. obciążali go, ponieważ mieli interes w likwidacji papugarni, przejęciu upatrzonych papug. Nie znalazły one potwierdzenia w pozostałych dowodach. Stanowią jedynie próbę deprecjonowania, bagatelizowania działań wymienionych i umniejszenia swojej odpowiedzialności. Zwłaszcza, że relacje wymienionych świadków korespondują w znacznej części z opinią biegłej E. R., zeznaniami świadków A. C. (1) i M. R..

3.  PODSTAWA PRAWNA WYROKU

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Oskarżony

☒

3.1.  Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania zgodna z zarzutem

I

B. R.

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

W świetle jednoznacznej wymowy zebranego w sprawie materiału dowodowego wina oskarżonego w zakresie przypisanego mu czynu nie budzi wątpliwości. Oskarżony w okresie od lipca 2017 r. do 25 czerwca 2020 r. w O. przy ul. (...) znęcał się nad zwierzętami należącymi do rodzin grup lub gatunków rzędu papugowatych P.: ara, barwnica, konura, żako, kakadu, aleksandretta, rudosterka, amazonka, mnicha, stokówka, afrykanka w ilości co najmniej kilkudziesięciu sztuk, poprzez utrzymywanie ich w niewłaściwych warunkach bytowania, w szczególności poprzez przebywanie w grupie kilkudziesięciu osobników różnych gatunków o szerokim spectrum wymagań środowiskowych, z których część wykazywała naturalne zachowania terytorialne i tendencje do tworzenia układów hierarchicznych, wykazując przez to agresję wobec przedstawicieli innych gatunków, a także zmuszanie ich do kontaktu z obcymi osobami poprzez manipulowanie dostępnością pożywienia i ograniczoną przestrzenią, co skutkowało długotrwałą reakcja stresową i zrachowaniami autoagresywnymi. Zachowanie oskarżonego wyczerpało znamiona czynu z art. 35 ust 1 a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt.

Z wyjaśnień oskarżonego i zeznań świadków - pracowników papugarni wynika, że zdawał on sobie sprawę, iż w papugarni dochodzi do aktów agresji i autoagresji wśród papug, z bytności psów w papugarni, kotów, szczurów. Wiedział o sytuacji nadepnięcia na ptaka przez zwiedzających. Mimo tego nie stworzył odpowiednich warunków, aby do takich sytuacji nie dochodziło. Wręcz przeciwnie, z relacji M. W. i innych pracowników wynika, że lekceważył on zasady dotyczące chociażby ilości osób zwiedzających na wolierze, które wprowadzali pracownicy w porozumieniu z weterynarz i papugarnią w G. dla bezpieczeństwa gości i ptaków. Pomimo zagryzienia ptaka przez jego psa akceptował w zasadzie przyprowadzanie do papugarni przez pracownika psa. Pomimo składanych codziennie przez leaderów zmiany raportów nie reagował albo reagował z opóźnieniem na takie sytuacje, mimo, że brakowało czasem miejsca do izolowania ptaków chorych i z urazami po agresji innych ptaków. Ptaki były umieszczane wtedy w transporterkach celem izolacji, zdarzało się, że brakowało transporterków. Oskarżony również podjął decyzję, aby umieścić ptaki w papugarni, gdy nie były jeszcze zakończone prace remontowe. Jak wskazała M. W. nie było wtedy jeszcze prądu, robotnicy pracowali, było głośno i duszno. Nie trzeba specjalnej wiedzy, aby zdawać sobie sprawę, że nie są to warunki odpowiednie dla ptaków, tym bardziej, że przewieziono je w nowe miejsce, nowe środowisko. Oskarżony także ściągał z górnych żerdzi papugi, nawet gdy same nie przylatywały do niego. Z relacji pracowników oraz wiadomości tekstowych wynika również, że podejmował on decyzje dotyczące manipulowania dostępnością pożywienia, aby papugi były bardziej skłonne do kontaktu z gośćmi, którzy je karmili.

Niewątpliwe jest, iż znęcanie nad zwierzętami, w rozumieniu art. 6 ust. 2 pkt 10 ustawy o ochronie zwierząt, polega na utrzymywaniu zwierząt w niewłaściwych warunkach bytowania. Z art. 4 pkt 15 wspomnianej ustawy wynika, że właściwe warunki bytowania polegają na zapewnieniu zwierzęciu możliwości egzystencji, zgodnie z potrzebami danego gatunku, rasy, płci i wieku. „Wnioskując a contrario uznać należy, że niewłaściwe warunki, o których mowa w przepisie art. 6 ust. 2 pkt 10 u.o.z. to takie, które nie zapewniają zwierzęciu możliwości egzystencji, zgodnie z potrzebami gatunku, rasy, płci i wieku.” ( tak min. Wyrok WSA w Poznaniu z dnia 24 sierpnia 2022 r. w sprawie (...) SA/Po 198/22, Lex nr 3405836).

Zarówno z opinii biegłej E. R., jak i relacji świadków M. R., M. W., A. F. wynika, że papugi przebywające w papugarni oskarżonego nie miały zapewnionych takich właściwych warunków bytowania.

Z ustalonego stanu faktycznego wynika zaś, że oskarżony miał niewątpliwie zamiar umieszczenia i przetrzymywania papug w takich warunkach, skoro decydował o organizacji papugarni, różnorodności gatunkowej papug, wprowadzaniu zwiedzających na wolierę, sposobach skłaniania ptaków do kontaktu ze zwiedzającymi przez określanie ilości i pór posiłków, powodowaniu ich dostępności dla zwiedzających. Sam zmieniał zasady wprowadzane dla zwiedzających przez M. W., a polegające na ograniczaniu ilości gości na wolierze. Wypuszczał ary na wolierę mimo zalecenia izolacji z powodu agresywnego ich zachowania. Podejmował też inne działania polegające na wyłożeniu cebuli, sprowadzeniu kotów do papugarni i adaptacji ptaków do nich i ich do ptaków, nie zamawiania deratyzacji, wprowadzania psów do papugarni. Wskazuje to zatem, że świadomie dopuszczał do zadawania bólu lub cierpień papugom. Wiedział bowiem o aktach agresji i autoagresji ptaków (k.293).

Warunki bytowania zapewnione przez oskarżonego nie były odpowiednie, nie uwzględniały potrzeb ptaków wynikających nie tylko z różnorodności gatunków, ale i ich rozwoju, dojrzewania. Nie miały one możliwości gniazdowania.

W ocenie Sądu zachowanie oskarżonego wyczerpało wobec tego dyspozycję art. 35 ust.1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (tj. Dz.U. z 2017 r. poz. 1840).

☐

3.2.  Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania niezgodna z zarzutem

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

☒

3.3.  Warunkowe umorzenie postępowania

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania

W ocenie Sądu, uwzględniając całokształt zachowania oskarżonego, jego dotychczasową niekaralność możliwe było wobec niego warunkowe umorzenie postępowania karnego.

Wskazać należy, iż oskarżony organizując przedsięwzięcie w postaci papugarni, podjął starania w celu jak najlepszej jej organizacji. Zasięgał konsultacji w papugarni w G., zatrudniona przez niego jako pierwszy kierownik M. W. przeszła przeszkolenie kilkudniowe w G.. Wymieniony zatrudnił lekarza weterynarii M. R. do stałej współpracy. Wymieniona zeznała, że realizował on jej zalecenia, nie przeszkadzał, gdy potrzebowała konsultacji w leczeniu papug w W.. Nie ograniczał wydatków na te cele. Skorzystał z konsultacji specjalisty A. C. (1) zajmującej się ptakami egzotycznymi w (...) zoo. Po zagryzieniu papugi przez jego psa przestał przyjeżdżać z psami do papugarni. Z relacji pracowników wynika, że przez długi czas mieli oni swobodę w zamawianiu pożywienia dla papug, mogli wybierać najlepszego według nich dostawcę. Sytuacja zmieniła się dopiero w 2020 r. pod kierownictwem E. G.. Uwzględnił on także zalecenia weterynarza w zakresie wentylacji w papugarni, budowy zewnętrznej woliery.

W ocenie Sądu, istotne dla oceny stopnia zawinienia oskarżonego, jest także to, że brak jest wytycznych i regulacji prawnych określających zasady prowadzenia działalności gospodarczej w postaci papugarni. Taka działalność nie jest też zabroniona.

Oskarżony w swoich wyjaśnieniach wskazywał na motywację prowadzenia takiej działalności gospodarczej, na swoje pozytywne nastawienie do zwierząt w ogólności. Analiza jego wyjaśnień i zgłoszonych do opinii biegłej wątpliwości wskazuje, iż przecenił on zdolności adaptacyjne ptaków pochodzących z hodowli do zmieniających się warunków, opiekunów, gości, innych papug. Jak wskazała świadek A. C. (1) w papugarni problemem jest to, że ptak, który jest prześladowany nie może opuścić tego miejsca, nie może uniknąć dalszych konfliktów.

Niewątpliwie w sprawie pojawił się konflikt pomiędzy dobrem papug rozumianym jako właściwe warunki bytowania, egzystencji, zgodnie z potrzebami danego gatunku, rasy, płci i wieku, a celem prowadzenia każdej działalności gospodarczej, w tym także w postaci papugarni – zarobkowym. Z przeprowadzonych dowodów zaś wynika konieczność zachowania przez cały czas staranności, ostrożności i empatii w opiece nad ptakami, poszanowania ich potrzeb, w tym związanych z rozwojem i dojrzewaniem. W tym zakresie zaś zabrakło odpowiednich działań. Jak podała świadek M. R., „spotkanie kilku gatunków w jednym miejscu to jest wielki eskperyment. My nie wiemy jak to będzie wyglądało za kilka lat, jak te ptaki będą wchodziły w wiek rozrodczy.”(k.337).

Sąd zważył, iż oskarżony nigdy nie był karany. Jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że pomimo umorzenia postępowania będzie on przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni ponownie przestępstwa. Wyżej wskazane okoliczności w ocenie Sądu uzasadniają przyjęcie, iż stopień społecznej szkodliwości czynu oskarżonego nie był znaczny i w konsekwencji tego zasadnym jest zastosowanie w przedmiotowej sprawie instytucji warunkowego umorzenia postępowania karnego.

Biorąc pod uwagę właściwości i warunki osobiste B. R. oraz jego dotychczasowy sposób życia, w ocenie Sądu istnieje wobec oskarżonego pozytywna prognoza kryminologiczna. Czyn oskarżonego nie stanowi przejawu znacznej jego demoralizacji, ale bardziej braku doświadczenia, wiedzy.

W opinii Sądu warunkowe umorzenie postępowania na okres próby 2 lat będzie dla oskarżonego wystarczającą dolegliwością za popełniony czyn i pozwoli zweryfikować postawioną wobec niego pozytywną prognozę co do przestrzegania w przyszłości obowiązujących powszechnie przepisów prawa. Pozwoli też oskarżonemu, w oparcie o wiedzę i doświadczenie zdobyte w trakcie przedmiotowego postępowania, dążyć do poprawy warunków bytowania papug. Sąd wziął bowiem pod uwagę stanowisko biegłej, która uznała, że warunki w papugarni w trakcie oględzin są lepsze dla chorej papugi, niż warunki w azylu.

Wskazać należy jednocześnie, iż Sąd wydając wyrok zobligowany jest rozważyć wszelkie jego ewentualne konsekwencje dla oskarżonego. Zdaniem Sądu reakcja karna w postaci warunkowego umorzenia postępowania na okres próby 2 lat pozostaje w pełni adekwatna do czynu popełnionego przez oskarżonego, jak też bezzasadnie nie przekracza żadnego z celów postępowania karnego.

Sąd zważył, iż skazanie B. R. za czyn z art. 35 ust.1a Ustawy o ochronie zwierząt, obligowałoby Sąd do pozbawienia go władztwa nad zwierzętami. Żadna z instytucji nie zabrała oskarżonemu zwierząt po przeprowadzonej kontroli, zaś lekarz weterynarii nie dopatrzył się poważnych zaniedbań w hodowli zwierząt.

Okres próby pozwoli na weryfikację postepowania oskarżonego w stosunku do zwierząt i porządku prawnego.

☐

3.4.  Umorzenie postępowania

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania

☐

3.5.  Uniewinnienie

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia

4.  KARY, Środki Karne, PRzepadek, Środki Kompensacyjne i środki związane z poddaniem sprawcy próbie

Oskarżony

Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku

Punkt z wyroku odnoszący się
do przypisanego czynu

Przytoczyć okoliczności

B. R.

II

I

Na podstawie art. 67§3 k.k. Sąd orzekł świadczenie pieniężne wysokości 5.000 zł. na rzecz Stowarzyszenia (...). W ocenie Sądu, wysokość świadczenia jest odpowiednio dolegliwa i wychowawcza, zważywszy iż oskarżony musi obecnie czynić nakłady, aby utrzymać papugarnię w odpowiednim stanie.

5.  1Inne ROZSTRZYGNIĘCIA ZAwarte w WYROKU

Oskarżony

Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku

Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu

Przytoczyć okoliczności

7.6. inne zagadnienia

W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia,
a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę

7.  KOszty procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

III

IV

O wynagrodzeniu za obronę oskarżonego wykonywaną z urzędu w postępowaniu sądowym, orzeczono z uwzględnieniem udziału obrońcy w terminach rozpraw, stopnia zaangażowania i skomplikowania sprawy.

Uwzględniając dochody uzyskiwane przez oskarżonego, na podstawie art. 624§1 kpk Sąd zwolnił oskarżonego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych w całości.

6.  1Podpis