Postanowienie SN z 5 listopada 2010, sygn. I CZ 107/10
Data orzeczenia
5 listopada 2010
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna, Wydział I
Przewodniczący
SSN Krzysztof Strzelczyk
Tagi
Podstawa prawna
art. 379
kpc
art. 394
kpc
art. 398
kpc
art. 401
kpc
art. 403
kpc
art. 407
kpc
art. 410
kpc
art. 510
kpc
Pokaż pozostałe podstawy prawne (1)
POSTANOWIENIE
Dnia 5 listopada 2010 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący)
SSN Iwona Koper (sprawozdawca)
SSN Zbigniew Kwaśniewski
w sprawie ze skargi Z. S. o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem
Sądu Okręgowego w R. z dnia 26 kwietnia 2005 r., sygn. akt I Ca (…),
w sprawie z wniosku Z. M.
przy uczestnictwie Z. S., B. T., E. S., L. R. i D. R. reprezentowanej przez opiekuna
prawnego Z. M.
o rozgraniczenie,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 5 listopada 2010 r.,
zażalenia skarżącej na postanowienie Sądu Okręgowego w R. z dnia 10 marca 2010 r.,
sygn. akt I Ca (…),
oddala zażalenie.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy w R. postanowieniem z dnia 10 marca 2010 r. odrzucił skargę
uczestniczki postępowania Z. S. o wznowienie postępowania o rozgraniczenie
zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w R. z dnia 7 grudnia
2004 r. Apelacja od tego postanowienia wniesiona przez uczestników postępowania Z.
S. i S. S. została oddalona postanowieniem Sądu Okręgowego z dnia 26 kwietnia
2005 r.
2
W uzasadnieniu postanowienia o odrzuceniu skargi Sąd Okręgowy uznał, że
wskazane w skardze podstawy do wznowienia w rzeczywistości nie istnieją, tj. że
wniesiona skarga nie jest oparta na ustawowej podstawie i podlega odrzuceniu zgodnie
z art. 410 § 1 k.p.c. Stwierdził nadto, że wnosząca skargę nie wykazała w sposób
bezsporny zachowania terminu do wniesienia skargi (art. 407 § 1 k.p.c.).
Uczestniczka Z. S. zaskarżyła postanowienie Sądu Okręgowego, wnosząc w
zażaleniu o jego zmianę, rozpoznanie skargi i wznowienie postępowania.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła obrazę art. 401 pkt 2 k.p.c. i art. 510 § 1 k.p.c.
oraz sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego w sprawie materiału
dowodowego poprzez uznanie, że brak jest okoliczności faktycznych i środków
dowodowych, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła
skorzystać w poprzednim postępowaniu oraz poprzez uznanie, że skarżąca nie
wykazała zachowania 3-miesięcznego terminu do wniesienia skargi o wznowienie.
Podniosła, że rozgraniczenie w postępowaniu administracyjnym, które zawierało się na
odcinku 55 m, w postępowaniu sądowym dotyczyło faktycznie odcinka dłuższego a
nadto, że ustalona granica faktycznie dotyczyła również działki sąsiedniej o nr (…)5
(pomimo wskazania przez Sąd tylko działek o nr (…)/1 i (…)/2), zaś jej właściciel nie
został powiadomiony o toczącym się postępowaniu i z tego względu doszło do
nieważności postępowania. Twierdziła, że znajdująca się w aktach sprawy ugoda -
zawarta w administracyjnym postępowaniu rozgraniczeniowym pomiędzy skarżącą a S.
R., na mocy której strony oświadczyły, że uważają spór za wygasły - nie była
przedmiotem badania przez Sądy orzekające. Kwestionowała ocenę Sądu o
niewykazaniu zachowania terminu do wniesienia skargi o wznowienie.
Zażalenie jest nieuzasadnione.
Niewzięcie przez zainteresowanego udziału w sprawie rozpoznawanej w
postępowaniu nieprocesowym nie powoduje nieważności postępowania (uchwała składu
siedmiu sędziów SN z dnia 20 kwietnia 2010 r., III CZP 112/09, OSNC 2010, nr 7-8, poz.
98). Do nieważności postępowania z powodu pozbawienia możności działania (art. 379
pkt 5 k.p.c.) może bowiem dojść jedynie w odniesieniu do osoby biorącej udział w
postępowaniu, której prawo do działania i obrony jej praw zostało naruszone lub
wyłączone. Jeżeli prawomocne postanowienie co do istoty sprawy wydane w
postępowaniu toczącym się bez udziału osoby zainteresowanej narusza jej prawa może
ona żądać wznowienia postępowania na podstawie art. 524 § 2 k.p.c.
3
Zgodnie z art. 410 § 1 k.p.c. Sąd odrzuca na posiedzeniu niejawnym skargę
o wznowienie postępowania wniesioną po upływie przepisanego terminu,
niedopuszczalną lub nieopartą na ustawowej podstawie. Ta ostatnia przyczyna
odrzucenia skargi zachodzi nie tylko wtedy, gdy powołana w niej podstawa wznowienia
została sformułowana w sposób nieodpowiadający ustawie, ale także wówczas, gdy
wskazane w niej okoliczności wprawdzie dadzą się podciągnąć pod przewidzianą w
ustawie podstawę wznowienia, lecz jednak w rzeczywistości podstawa ta nie występuje
(orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 29 stycznia 1968 r. I CZ 122/67, OSNC 1968/8-
9/154, z dnia 14 grudnia 2006 r. I CZ 103/06, z dnia 27 października 2006 r. I CZ 43/06,
z dnia 16 maja 2007 III CSK 56/07, z dnia 30 maja 2007 IV CZ 22/07, niepubl.).
Taki stan rzeczy zachodzi w odniesieniu wskazanej przez skarżącą podstawy
wznowienia postępowania w oparciu o art. 403 § 2 k.p.c. W przepisie tym chodzi o
późniejsze wykrycie faktów i dowodów, dla strony nie tylko nieznanych w toku
poprzedniego postępowania, ale równocześnie takich, których nie mogła ona znać, choć
istniały już w toku tego postępowania, a nie były objęte materiałem sprawy (orzeczenia
Sądu Najwyższego z dnia 15 maja 1968 r. I CO 1/68, OSNCP 1969/2/36 oraz z dnia 17
listopada 2005 r. I CZ 125/05, nie publ.).
Fakty i dowody przytoczone przez skarżącą w uzasadnieniu tej podstawy
wznowienia niewątpliwie istniały już w czasie postępowania w sprawie objętej niniejszą
skargą, jednakże w świetle uzasadniających ją twierdzeń brak jest podstaw
pozwalających uznać, że uczestniczka nie mogła ich już wówczas znać i powołać się na
nie. Nie może więc opierać skargi na podstawie określonej w art. 403 § 2 k.p.c., gdyż ta
w rzeczywistości nie zachodzi. Z tych przyczyn – jak trafnie przyjął Sąd Okręgowy -
skarga uczestniczki podlegała odrzuceniu na podstawie art. 410 § 1 k.p.c.
Jako bezprzedmiotowe przedstawia się w związku z tym rozważanie kwestii
dostrzeżonych przez Sąd Okręgowy wątpliwości co do dochowaniu przez uczestniczkę
terminu do wniesienia skargi, z czym w zażaleniu polemizuje skarżąca.
Z tych względów na podstawie art. 39814
k.p.c. w zw. z art. 3941
§ 3 k.p.c.
orzeczono jak w sentencji.