Wyrok z 23 maja 2025, sygn. I C 264/24

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 23 maja 2025 r.

Sąd Rejonowy w Grudziądzu I Wydział Cywilny

w składzie następującym:

Przewodniczący:	sędzia Elżbieta Przyborska-Stochaj
Protokolant:	starszy sekretarz sądowy Karolina Komorowska

po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2025 r. w Grudziądzu

na rozprawie

sprawy z powództwa (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w B.

przeciwko (...) Spółki Akcyjnej w W.

o zapłatę

I.  zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 2063,21 zł (dwa tysiące sześćdziesiąt trzy złote 21/100) wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 31.01.2024 r. do dnia zapłaty;

II.  oddala powództwo w pozostałym zakresie;

III.  zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 313,04 zł (trzysta trzynaście złotych 04/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania wraz ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty.

Sygn. akt I C 264/24

UZASADNIENIE

Powódka (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B., działając przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła przeciwko pozwanemu (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w W.pozew o zapłatę kwoty 5 509,54 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia wniesienia powództwa do dnia zapłaty. Powódka wniosła także o zasądzenie od pozwanego na jej rzecz kosztów procesu według norm przepisanych.

Argumenty przemawiające za uwzględnieniem powództwa powódka przedstawiła w uzasadnieniu pozwu (k. 4-6).

W odpowiedzi na pozew (k. 33-35 ) pozwany (...) Spółka akcyjna z siedzibą w W., działając przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powódki na jego rzecz kosztów procesu według norm przepisanych.

Argumenty przemawiające za oddaleniem powództwa pozwany przedstawił
w uzasadnieniu odpowiedzi na pozew /k. 35-40/.

Sąd rozpoznał sprawę w postępowaniu uproszczonym.

Sąd ustalił, co następuje:

W dniu 15 września 2022 roku doszło do zdarzenia drogowego, w wyniku którego uszkodzeniu uległ pojazd marki (...)o numerze rejestracyjnym (...), rok prod. (...)należący do J. M.. Ubezpieczycielem sprawcy szkody w zakresie OC był (...) Spółka Akcyjna z siedzibą W..

Podczas zdarzenia z dnia (...) roku uszkodzeniu uległy m.in. tylne drzwi za kierowcą oraz tapicerka. Po tej szkodzie poszkodowana naprawiła pojazd we własnym zakresie. Kwota wypłacona przez ubezpieczyciela nie wystarczyła na naprawę pojazdu.

Przed zdarzeniem z dnia 15 września 2022 roku pojazd ten uczestniczył w innym zdarzeniu drogowym na parkingu, wówczas uszkodzeniu uległ tylny zderzak, który został wymieniony na nowy oryginalny.

Ubezpieczyciel przyznał poszkodowanej kwotę 4006,61 zł tytułem odszkodowania za szkodę powstałą w pojeździe.

W dniu 30 września 2022 r. między P. P. a J. M. została zawarta umowa cesji, na podstawie której zbyła na jego rzecz wierzytelność przysługującą jej w stosunku do ubezpieczyciela sprawcy szkody z dnia (...) r.

Następnie w dniu 13 października 2022 r. przedmiotowa wierzytelność została zbyta na rzecz (...) z siedzibą w B. (...).

Kolejno w dniu 14 października 2022 r. (...) z siedzibą w B. (...) zbyła na rzecz powódki wierzytelność przysługującą jej
w stosunku do ubezpieczyciela sprawcy szkody z dnia 15 września 2022 roku. Za wierzytelność poszkodowana otrzymała od nabywcy wierzytelności kwotę 1500 zł netto.

Po zdarzeniu z dnia 15 września 2022 roku J. M. naprawiła samochód marki (...). Naprawa została dokonana w warsztacie u znajomego poszkodowanej. Naprawy wymagały drzwi, które należało kupić i polakierować, drzwi zostały zakupione nowe oryginalne. Koszt naprawy przewyższał kwotę otrzymaną od ubezpieczyciela. Poszkodowana do kwoty otrzymanej od pozwanego oraz od nabywcy wierzytelności musiała dopłacić z własnych środków kwotę 300 zł.

W dniu 11 czerwca 2023 roku J. M. sprzedała samochód marki (...)o numerze rejestracyjnym za kwotę 13500 €.

Hipotetyczny koszt naprawy uszkodzeń samochodu (...)o numerze rejestracyjnym (...) powstałych w wyniku zdarzenia z dnia 15 września 2022 roku wg powódki wynosił 8 813,29 zł.

( okoliczności bezsporne;

dowód:

decyzja ubezpieczyciela z 21.09.2022 r. – k. 11 akt;

kalkulacja ubezpieczyciela – k. 12 akt;

umowa cesji wierzytelności z 30.09.2022 r. – k. 10 – 10v;

umowa cesji wierzytelności z 13.10.2022 r. – k. 9 – 9v;

umowa cesji wierzytelności z 14.10.2022 r. – k. 8 – 8v;

kalkulacja naprawy sporządzona na zlecenie powoda – k. 14 - 17 akt;

akta szkody na płycie CD – koperta - k. 43

umowa sprzedaży pojazdu z dnia 11.06.2023 r. – k. 68

zeznania świadka J. M. – k. 54 - 54v akt;)

Sąd zważył, co następuje:

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o okoliczności bezsporne, dowody z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy i na płcie CD, a także na podstawie zeznań świadka J. M..

Wiarygodność zeznań świadka nie została zakwestionowana przez strony i nie budziła również wątpliwości Sądu.

Na rozprawie w dniu 16 maja 2025 roku Sąd na podstawie art. 235 ² § 1 pkt 2 i 5 k.p.c. pominął dowód z opinii biegłego z zakresu motoryzacji (k. 88). Dopuszczenie tego dowodu skutkowałoby jedynie znacznym przedłużeniem postępowania i wzrostem jego kosztów.

Przechodząc do rozważań prawnych w pierwszej kolejności należy zauważyć, że strona powodowa swoje roszczenie wywodziła z tytułu umowy cesji wierzytelności. W myśl art. 509 § 1 k.c. wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. Wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki (art. 509 § 2 k.c.). W przedmiotowej sprawie nie było podstaw do kwestionowania skuteczności zawartej umowy cesji wierzytelności.

Zgodnie z art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (t.j.: Dz. U. z 2022 r. poz. 621 z późn. zm.)
z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych przysługuje odszkodowanie, jeżeli posiadacz lub kierujący pojazdem mechanicznym są obowiązani do odszkodowania za wyrządzoną w związku z ruchem tego pojazdu szkodę, będącą następstwem śmierci, uszkodzenia ciała, rozstroju zdrowia bądź też utraty, zniszczenia lub uszkodzenia mienia. Ubezpieczeniem OC posiadaczy pojazdów mechanicznych jest objęta przy tym odpowiedzialność cywilna każdej osoby, która kierując pojazdem mechanicznym w okresie trwania odpowiedzialności ubezpieczeniowej, wyrządziła szkodę w związku z ruchem tego pojazdu (art. 35).
W myśl art. 36 ust. 1 tej ustawy odszkodowanie ustala się i wypłaca w granicach odpowiedzialności cywilnej posiadacza lub kierującego pojazdem mechanicznym, najwyżej jednak do ustalonej w umowie ubezpieczenia sumy gwarancyjnej.
W obowiązkowym ubezpieczeniu komunikacyjnym OC ma zatem zastosowanie zasada pełnego odszkodowania wyrażona w art. 361 § 2 k.c., a ubezpieczyciel z tytułu odpowiedzialności gwarancyjnej wypłaca poszkodowanemu świadczenie pieniężne
w granicach odpowiedzialności sprawczej posiadacza lub kierowcy pojazdu mechanicznego (art. 822 § 1 k.c.). Suma pieniężna wypłacona przez zakład ubezpieczeń nie może być jednak wyższa od poniesionej szkody (art. 824 ¹ § 1 k.c.). Ponadto zgodnie z art. 363 § 1 k.c. naprawienie szkody powinno nastąpić, według wyboru poszkodowanego, bądź przez przywrócenie stanu poprzedniego, bądź przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej. Jednakże gdyby przywrócenie stanu poprzedniego było niemożliwe albo gdyby pociągało za sobą dla zobowiązanego nadmierne trudności lub koszty, roszczenie poszkodowanego ogranicza się do świadczenia w pieniądzu.

W najnowszym orzecznictwie wskazuje się, że żądanie zapłaty kosztów nieprzeprowadzonej restytucji nie może być uwzględnione, jeśli przywrócenie stanu poprzedniego nie jest możliwe. W takich bowiem przypadkach zgodnie z art. 363 § 1 zd. 2 k.c. roszczenie poszkodowanego ogranicza się do świadczenia w pieniądzu rozumianego jako rekompensata pieniężna obliczana metodą dyferencyjną. Mowa tu
w szczególności o dwóch sytuacjach: zbycia uszkodzonego pojazdu, wykluczającego dokonanie jego naprawy przez poszkodowanego, albo samodzielnego naprawienia samochodu, które – wobec dokonania rzeczywistej naprawy pojazdu – nie pozwala na obliczenie odszkodowania w sposób kosztorysowy jako hipotetycznych kosztów przywrócenia stanu poprzedniego, a z pominięciem kosztów rzeczywiście poniesionych (zob. wyrok Sądu Najwyższego z 8.12.2022 r., sygn. akt II CSKP 726/2 i przywołane tam orzecznictwo). Fakt powstania obowiązku naprawienia szkody w chwili wyrządzenia szkody nie może prowadzić do wzbogacenia poszkodowanego, zaś obowiązkiem poszkodowanego jest dążenie do ograniczenia rozmiarów szkody. W sytuacji zatem, kiedy dokonano już naprawy uszkodzonego pojazdu, wysokość odszkodowania nie może przekraczać rzeczywiście poniesionych kosztów naprawy (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 22.06.2022 r., sygn. akt I CSK 2360/22).

Także Sąd Okręgowy w Toruniu zwrócił uwagę, że w sytuacji, gdy poszkodowany wskazuje na konkretne poniesione przez siebie koszty naprawy pojazdu i przywrócenia samochodu po szkodzie do stanu poprzedniego, nie zachodzi konieczność szacowania hipotetycznych kosztów naprawy pojazdu. Skoro poszkodowany wskazuje na wysokość kosztów, które poniósł celem doprowadzenia pojazdu do stanu sprzed szkody i otrzymana od ubezpieczyciela kwota była do tego wystarczająca, to taki uszczerbek w jego mieniu podlega wyrównaniu. Celem odszkodowania jest bowiem wyrównanie uszczerbku w majątku poszkodowanego. Okoliczności faktyczne dotyczące rozmiaru tego uszczerbku są zaś najlepiej znane poszkodowanemu (zob. uzasadnienie wyroku Sądu Okręgowego w Toruniu z 9.01.2023r., sygn. akt VIII Ca 1006/22).

W niniejszej sprawie pozwany uznał swoją odpowiedzialność za skutki zdarzenia z dnia 15 września 2022 roku i wypłacił z tego tytułu odszkodowanie
w kwocie 4 006,61 zł. Spór między stronami sprowadzał się zatem do ustalenia, czy wypłacona przez pozwanego kwota pozwalała na przywrócenie stanu poprzedniego uszkodzonego pojazdu.

Z zeznań świadka J. M. wynika, że naprawa samochodu kosztowała nie więcej niż 5 806,61 zł (4006,61zł + 1500 zł + 300 zł) i przywróciła ona pojazd do stanu sprzed zdarzenia. Świadek zeznał, że z tytułu cesji wierzytelności nabywca wierzytelności wypłacił kwotę 1500 zł netto, a wypłacone przez nabywcę wierzytelności i stronę pozwaną kwoty oraz kwota 300 zł dopłacona przez poszkodowaną wystarczyły łącznie na pokrycie kosztów naprawy pojazdu (4006,61 zł + 1500 zł + 300 zł = 5806,61 zł). Warto też zauważyć, że w dniu zdarzenia pojazd poszkodowanej miał 11 lat. Pojazd uczestniczył wcześniej w zdarzeniu drogowym. W takiej sytuacji nie ma podstaw do uznania, że naprawa dokonana przez poszkodowaną była niewystarczająca, tym bardziej że użyto do niej nowych oryginalnych części.

Zeznania świadka pozwalają na przyjęcie, że kwota 5 806,61 zł pozwalała na naprawienie szkody w pełni, w związku z czym poszkodowana nie miała jakichkolwiek dalszych roszczeń z tytułu odszkodowania ponad wskazaną kwotę.
W konsekwencji stwierdzić należy, że w dacie zawierania umów cesji, poszkodowana mogła przelać wierzytelność o zapłatę odszkodowania maksymalnie do kwoty stanowiącej różnicę między kosztami naprawy niezbędnymi do przywrócenia pojazdu do stanu sprzed szkody jakie poniosła (5 806,61 zł) a kwotą wypłaconą jej przez ubezpieczyciela (4 006,61 zł). W świetle powyższych ustaleń oczywiste jest, że poszkodowana nie mogła scedować na powoda wierzytelności
w większej kwocie niż taka, którą sama uznawała za uzasadnioną i w pełni zaspokającą jej roszczenie. J. M. sprzedała samochód w dniu 11 czerwca 2023 roku. Podkreślenia wymaga, że celem odszkodowania jest naprawa szkody poniesionej przez poszkodowaną. Szkoda ma generalnie charakter obiektywny i jest wymierna,
a w celu ustalenia wysokości należnego poszkodowanemu odszkodowania co do zasady powołuje się dowód z opinii biegłego. Jednak w sytuacji, gdy sam poszkodowany uznaje, że określona kwota jest wystarczająca dla pokrycia całości szkody, to brak jest podstaw, aby przyjmować, że zasadnym jest przyznanie z tego tytułu kwoty wyższej. Celem odszkodowania jest bowiem wyrównanie uszczerbku w majątku poszkodowanego. Poszkodowany ma natomiast co do zasady najlepszą wiedzę odnośnie rozmiaru doznanego uszczerbku, a w szczególności okoliczności mających wpływ na jego wysokość. W okolicznościach niniejszej sprawy są to zwłaszcza faktycznie poniesione koszty wystarczające do przywrócenia pojazdu do stanu sprzed szkody.

Z powyższych względów Sąd uznał, że koszt naprawy pozwalający
na przywrócenie stanu poprzedniego pojazdu wynosił 5 806,61 zł. Uwzględniając kwotę 4 006,61 zł wypłaconą poszkodowanej przed procesem, do pokrycia pełnej szkody brakowało zatem kwoty 1800 zł. Natomiast dochodzone w pozwie skapitalizowane odsetki ustawowe za opóźnienie za okres od dnia 16 października 2022 r. do 5 stycznia 2024 r., wymagały stosownego wyliczenia i za wskazany wyżej okres od kwoty 1800 zł wyniosły 263,21 zł. Zatem należna powodowi kwota wynosi 2 063,21 zł (1800 zł + 263,21 zł).

Mając na uwadze powyższe, na podstawie powołanych wyżej przepisów prawa materialnego, Sąd orzekł jak w punkcie I. wyroku. O odsetkach za opóźnienie orzeczono na podstawie art. 481 § 1 i 2 k.c. W pozostałej części powództwo podlegało oddaleniu jako bezzasadne, o czym orzeczono w punkcie II. sentencji.

O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 100 k.p.c. w myśl zasady stosunkowego rozdzielenia kosztów procesu. W niniejszym postępowaniu koszty procesu wyniosły 4 017,00 zł. Powód tytułem kosztów poniósł kwotę 2200 zł, na którą złożyły się opłata od pozwu w kwocie 400,00 zł, koszty zastępstwa procesowego powoda w kwocie 1800,00 zł. Pozwany tytułem kosztów poniósł zaś kwotę 1817,00 zł, na którą złożyły się koszty zastępstwa procesowego pozwanego w kwocie 1800,00 zł oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17,00 zł. Wysokość stawki występujących w sprawie pełnomocników określono na podstawie § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych. Powód wygrał sprawę w 37,44%, zaś pozwany wygrał sprawę w 62,56%. Powód powinien zatem ponieść koszty procesu w kwocie 2513,03 zł, a pozwany w kwocie 1503,96 zł. W konsekwencji pozwany powinien zwrócić powodowi kwotę 313,04 zł i taką kwotę zasądzono na rzecz powoda w punkcie III. wyroku.

O odsetkach ustawowych za opóźnienie od kwoty zasądzonej tytułem zwrotu kosztów procesu orzeczono na podstawie art. 98 § 1 ¹ k.p.c.