Postanowienie z 4 czerwca 2025, sygn. III Nsm 1034/24

POSTANOWIENIE

Dnia 4 czerwca 2025 r.

Sąd Rejonowy w Toruniu Wydział III Rodzinny i Nieletnich w składzie następującym

Przewodniczącysędzia Piotr Kawecki

po rozpoznaniu w dniu 4 czerwca 2025r. w H.

na posiedzeniu niejawnym

sprawy z wniosku R. N., T. P.

przy uczestnictwie U. I. (1), S. I.

o ustalenie kontaktów z małoletnią F. I. (1)

postanawia:

1.  umorzyć postępowanie,

2.  nie obciążać R. N. i T. P. obowiązkiem zwrotu kosztów postępowania na rzecz U. I. (1) i S. I..

Sygn. akt III Nsm 1034/24

UZASADNIENIE

postanowienia z dnia 4 czerwca 2025 r.

Na mocy postanowienia z dnia 4 czerwca 2025 r. Sąd Rejonowy w Toruniu umorzył postępowanie w niniejszej sprawie, z uwagi na wycofanie wniosku przez wnioskodawczynie - R. N. i T. P. oraz wyrażenie zgody na cofnięcie wniosku przez uczestników postępowania – U. I. (1) i S. I., o czym orzeczono w punkcie 1 w/w postanowienia.

W punkcie 2 postanowienia z dnia 4 czerwca 2025 r., (sprostowanym w dniu 16 lipca 2025 r.) Sąd postanowił nie obciążać R. N. i T. P. obowiązkiem zwrotu kosztów postępowania na rzecz U. I. (2) i S. I..

Przedmiotowa sprawa dotyczyła wniosku złożonego w dniu 28 czerwca 2024 r. o ustalenie kontaktów R. N. i T. P. z małoletnią F. (1).

W dniu 28 stycznia 2025 r. do Sądu wpłynął wniosek R. N. i T. P. o wycofanie złożonego wniosku o ustalenie kontaktów z małoletnią F. I. (1). Wnioskodawczynie wyjaśniły, iż po wspólnych rozmowach, konsultacjach i sugestiach sędziego, który ma doświadczenie w orzekaniu w podobnych sprawach, kierując się dobrem małoletniej, zdecydowały się na wycofanie wniosku.

W wyniku wycofania wniosku, Sąd zwrócił się do uczestników postępowania U. I. (1) i S. I. o wskazanie, czy wyrażają zgodę na cofnięcie wniosku. W dniu 6 maja 2025 r. do Sądu wpłynęło pismo pochodzące od uczestników postępowania, w którym wyrazili oni zgodę na wycofanie wniosku. Ponadto, w piśmie wniesiono o zasądzenie od wnioskodawczyń na rzecz uczestników kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według załączonego do pisma zestawienia kosztów.

Zgodnie z art. 203 § 1 i 4 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., wnioskodawca może cofnąć wniosek. Sąd może uznać cofniecie wniosku za niedopuszczalne, gdy okoliczności sprawy wskazują, że czynność ta jest sprzeczna z prawem lub zasadami współżycia społecznego lub zmierza do obejścia prawa.

W myśl art. 512 k.p.c. oświadczenie o cofnięciu wniosku jest skuteczne, gdy nie sprzeciwili się temu uczestnicy postępowania, ale dopiero po rozpoczęciu posiedzenia, albo po złożeniu przez uczestników oświadczenia na piśmie. Oświadczenie o cofnięciu wniosku jest nieskuteczne, jeśli wszczęcie postępowania mogło nastąpić z urzędu.

Przepis art. 355 § 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. wskazuje, że Sąd umorzy postępowanie jeśli wnioskodawca ze skutkiem prawnym cofnął wniosek.

W przedmiotowej sprawie Sąd uznał, ze cofnięcie wniosku w sprawie nie zmierza do obejścia prawa ani nie jest sprzeczne z prawem, ani z zasadami współżycia społecznego. Wycofanie wniosku było zatem w pełni skuteczne i mając na uwadze powyższe, Sąd w punkcie 1 sentencji postanowienia z dnia 4 czerwca 2025 r. postanowił umorzyć postępowanie w sprawie.

Ponadto, w punkcie 2 sentencji w/w postanowienia, Sąd postanowił nie obciążać wnioskodawczyń obowiązkiem zwrotu kosztów postępowania na rzecz uczestników postępowania. W przedmiotowej sprawie uczestnicy postępowania zdecydowali się na skorzystanie z usług profesjonalnego pełnomocnika.

W postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 20 kwietnia 2012 r., III CZ 17/12 (LEX nr (...)) stwierdzono, że „hipoteza przepisu art. 102 k.p.c., odwołująca się do występowania "wypadków szczególnie uzasadnionych", pozostawia sądowi orzekającemu swobodę oceny czy fakty związane z przebiegiem procesu, jak i dotyczące sytuacji życiowej strony, stanowią podstawę do nie obciążania jej kosztami procesu.”

W doktrynie prawa procesowego oraz judykaturze sądów występuje jednolity pogląd, że „artykuł 102 ma odpowiednie zastosowanie także w postępowaniu nieprocesowym (por. uzasadnienie postanowienia z dnia 19 lutego 1973 r., II CZ 29/73, OSNCP 1973, nr 12, poz. 223 z omówieniem W. Siedleckiego, Przegląd orzecznictwa, PiP 1974, z. 11, s. 141 i postanowienie SN z dnia 15 grudnia 2010 r., II CZ 151/10)” (Jacek Gudowski [w:] „Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Tom I” pod redakcją Tadeusza Erecińskiego, Wydawnictwo (...), wydanie 5, Warszawa 2016, str. 628)

W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie zachodzą szczególne okoliczności uzasadniające nieobciążanie wnioskodawczyń obowiązkiem zwrotu kosztów postępowania na rzecz uczestników postępowania.

R. N. i T. P. były przeświadczone o zasadności swoich żądań zawartych we wniosku złożonym do Sądu w niniejszej sprawie, jednakże w toku sprawy, po konsultacjach i namyśle, kierując się przede wszystkim dobrem małoletniej F. I. (2) postanowiły wycofać złożony przez siebie wniosek o ustalenie kontaktów z małoletnią.

W rezultacie postępowanie w niniejszej sprawie zostało umorzone i nie zachodziła konieczność dokonywania dalszych czynności procesowych, w tym nie było koniecznym przesłuchanie licznych świadków, o których przeprowadzenie dowodu z zeznań wnioskowały strony.

W przedmiotowej sprawie materiał procesowy zgromadzony do chwili umorzenia postępowania obejmował około 100 kart w aktach sprawy, przy czym zostali już przesłuchani rodzice małoletniej oraz wnioskodawczynie, jak również w sprawie została wysłuchana sama małoletnia. Pomimo tego, że w postępowaniu zostały już przeprowadzone niektóre czynności dowodowe, to w ocenie Sądu, całe postępowanie nie wymagało dużego nakładu pracy poczynionego przez profesjonalnego pełnomocnika i zakończyło się na dość wczesnym etapie. Sąd wziął pod uwagę celowość poniesionych kosztów oraz niezbędność ich poniesienia z uwagi na charakter sprawy. Przy ustalaniu wysokości kosztów poniesionych przez stronę reprezentowaną przez profesjonalnego pełnomocnika, Sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy pełnomocnika oraz czynności podjęte przez niego w sprawie, w tym czynności podjęte w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, a także charakter sprawy i wkład pełnomocnika w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Możliwość przyznania przez Sąd kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego, jest zależna przede wszystkim od rodzaju i stopnia zawiłości sprawy oraz niezbędnego nakładu pracy pełnomocnika. Uczestnicy zdecydowali się na usługi profesjonalnego pełnomocnika z własnego wyboru i w ocenie Sądu, kierując się zasadą słuszności, uczestnicy sami powinni ponieść związane z tym koszty. Sąd wziął pod rozwagę, iż to z inicjatywy wnioskodawczyń został wycofany wniosek oraz fakt, iż w przedmiotowej sprawie wnioskodawczynie nie korzystały z usług profesjonalnego pełnomocnika. W ocenie Sądu, paradoksalnie, interesy stron postępowania nie były sprzeczne – nadrzędnym interesem niniejszego postępowania było dobro małoletniej F. I. (2) i szanując to dobro wnioskodawczynie zdecydowały o cofnięciu złożonego wniosku.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 203 § 2 k.p.c. w związku z art. 13 § 2 i art. 102 k.p.c., orzeczono jak w punkcie 2 sentencji postanowienia.