Wyrok z 18 grudnia 2025, sygn. II K 1222/24

Formularz UK 1

Sygnatura akt

II K 1222/24

Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343, art. 343a lub art. 387 k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza.

USTALENIE FAKTÓW

1.Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

1.1.1.

J. S.

W dniu 10 października 2023 roku w C. działając z zamiarem osiągnięcia korzyści majątkowej usiłował doprowadzić do niekorzystnego rozporządzenia mieniem poprzez umyślne wprowadzenie w błąd spółkę ubezpieczeniową E. (...) w ten sposób, że sporządził i podpisał oświadczenie potwierdzające jego udział w fikcyjnym zdarzeniu komunikacyjnym jakie miało mieć miejsce w m. (...) w dniu 10 października 2023 roku z udziałem pojazdu O. (...) o nr rej. (...) nr rej. (...) jednocześnie podając nieprawdziwe okoliczności zaistnienia zdarzenia pokrzywdzonej spółce w celu uzyskania wypłaty odszkodowania w kwocie 54 419,74 złotych, czym zadziałał na szkodę spółki (...), tj. o czyn z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k.

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione

Dowód

Numer karty

K. O. jest właścicielem pojazdu marki B. (...). Wraz ze swoim mężem, N. O., pozostają w przyjaznych stosunkach z J. S. od lat. Około sierpnia 2023 roku małżeństwo nieodpłatnie użyczyło J. S. ww. auto. J. S. użytkował ten samochód do października 2023 roku.

J. S. poinformował N. O., że w dniu 10 października 2023 roku miało dojść do kolizji z udziałem auta należącego do K. O.. Do kolizji miało dojść nie z winy J. S.. W prowadzone przez niego poprawnie auto miał wjechać mężczyzna kierujący pojazdem marki O. (...) - J. L.. Pojazd B. (...) miał posiadać znaczne uszkodzenia i nie nadawać się do dalszej jazdy, dlatego też odholowano go lawetą do mechanika.

Właściciel pojazdu O. (...) - J. L., który miał uczestniczyć w kolizji z pojazdem B. - mieszkał w jednej kamienicy w C. z J. S.. Byli sąsiadami.

Jego pojazd był ubezpieczony w Spółce (...) Towarzystwo (...) z siedzibą w S..

N. O. w dniu 11 października 2023 roku dokonał zgłoszenia szkody do ubezpieczyciela - spółki ubezpieczeniowej E. (...) na podstawie oświadczenia sprawcy w celu uzyskania wypłaty odszkodowania powołując się na polisę OC sprawcy. Otrzymał dokumenty, które zostały podpisane i odesłane do spółki. Z firmy ubezpieczeniowej przyjechał rzeczoznawca - P. J., który zajął się sporządzeniem dokumentacji w celu wyceny szkody. Dokonał oględzin pojazdu marki B. (...).

Podczas czynności podjętych przez spółkę ubezpieczeniową w celu weryfikacji okoliczności wypadku, przeprowadzono wywiad z J. S.. Na miejsce spotkania przybył wraz z kolegą, z którym konsultował odpowiedzi na zadawane mu pytania. Nie był w stanie precyzyjnie opisać przebiegu wypadku, a ponadto zachowywał się agresywnie.

Sprawca rzekomego wypadku - J. L. - podczas wywiadu ze spółką ubezpieczeniową był mocno zdenerwowany i odpowiadał na pytania jedynie w sposób ogólnikowy. Po pouczeniu go o odpowiedzialności za próbę wyłudzenia odszkodowania, J. L. przyznał, iż do kolizji z dnia 10 października 2023 roku w rzeczywistości nie doszło i wycofał swoje oświadczenie co do zaistnienia zdarzenia drogowego.

Pojazd O. (...) został sprzedany krótko po zdarzeniu, które miało mieć miejsce 10 października. Jego właścicielem stał się A. D., który fizycznie nie posiadał pojazdu. Podpisywał umowy kupna-sprzedaży różnych samochodów za pieniądze.

zeznania świadka J. L.

k. 104-106, 156-157

zeznania świadka R. S.

k. 46-46v

zeznania świadka P. R.

k. 68-69

zeznania świadka A. D.

k. 98-99v

zeznania świadka K. O.

k. 111-112v

zeznania świadka N. O.

k. 119-120v, 136-137

zeznania świadka P. J.

k. 159-160

dokumentacja Spółki (...)

k. 8-17

faktura nr (...)

k. 70

umowa sprzedaży samochodu

k. 73

oświadczenie sprawcy kolizji drogowej

k. 123

dokumentacja fotograficzna

k. 138-140

dane z (...)

k. 51-52, 53-55v

informacja ze Starostwa Powiatowego

k. 72, 74

J. S. ma 26 lat. Ma żonę i dwoje dzieci pozostających na jego utrzymaniu. Jest osobą bezrobotną.

J. S. był uprzednio karany sądownie.

dane osobowo-poznawcze

k. 149-149v

dane o karalności

k. 129-130v

odpis wyroku SR Toruń, II K 1140/19

k. 164-164v

odpis wyroku nakazowego SR Toruń, II K 745/21

k. 165

1.Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

1.2.1.

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione

Dowód

Numer karty

OCena DOWOdów

1.Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

1.1.1

zeznania świadka R. S.

Świadek R. S., będący przedstawicielem E. (...) zeznał, iż zgłoszenia szkody dokonał N. O. w dniu 11 października 2023 roku. Wskazał, iż według oświadczeń uczestników zdarzenia drogowego, miało dojść do kolizji polegającej na nieustąpieniu przez J. L., kierującego pojazdem marki O. (...), pierwszeństwa prawidłowo poruszającemu się po jezdni J. S., który prowadził pojazd B.. Świadek dodał, iż ww. osoby nie są sobie obce. R. S. w sposób wyczerpujący opisał przebieg wywiadów przeprowadzanych na polecenie spółki, z których wynikało, iż kolizja nie miała miejsca.

W ocenie Sądu zeznania świadka R. S. zasługują na miano wiarygodnych. Świadek nie miał bowiem żadnego interesu w zeznawaniu na niekorzyść oskarżonego, który był dla niego osobą obcą. Ponadto Sąd stwierdził, iż zeznania świadka były zgodne z dokumentacją załączoną przez pokrzywdzoną - Spółkę (...).

zeznania świadka J. L.

Z zeznań świadka J. L. wynikało, iż przekazał potrzebne dokumenty J. S.. Dodał, że nie wie, co miał dostać za upozorowanie kolizji. Początkowo wskazał, iż swój pojazd - O. (...) - zezłomował. W kolejnych zeznaniach wskazał, iż go sprzedał. Świadek przyznał, że nie brał udziału w kolizji drogowej w dniu 10 października 2023 roku.

Zeznania świadka należy ocenić jako wiarygodne. Wskazał on bowiem, że nie doszło do kolizji między nim a J. S., co było kwestią kluczową w odniesieniu do stawianego oskarżonemu zarzutu.

zeznania świadka K. O.

Z zeznań świadka K. O. wynikało, że wraz z mężem pożyczyli swojemu przyjacielowi - J. S. pojazd marki B., stanowiący jej własność. O kolizji z dnia 10 października dowiedzieli się właśnie od niego. Świadek nie posiadała jednak szczegółowej wiedzy co do okoliczności zdarzenia, do którego miało dojść.

Zeznania świadka Sąd ocenił z ostrożnością, bowiem pozostawała w przyjacielskich relacjach z oskarżonym. Dał im jednak wiarę, choć tylko w pewnym stopniu przysłużyły się w wyjaśnieniu sprawy. Pozwoliły na prześledzenie losów auta, tj. ustaleniu, dlaczego znajdował się w posiadaniu J. S..

zeznania świadka N. O.

Świadek N. O. zeznał, że to on przekazał dokumentację spółce ubezpieczeniowej i zgłosił szkodę, co koresponduje z zeznaniami świadka R. S.. Świadek dowiedział się o kolizji od J. S. i nie wnikał w jej szczegóły. Ponownie Sąd ocenił zeznania świadka z pewną ostrożnością z uwagi na relacje przyjacielskie łączące go z oskarżonym. Dał im jednak wiarę, uznając je jednak za przydatne tylko w takim zakresie, w jakim pozwoliły na ustalenie okoliczności pożyczenia pojazdu oskarżonemu i przebiegu zgłoszenia szkody.

zeznania świadka A. D.

Świadek A. D. zeznał, że nie zakupił pojazdu marki O. (...), który wcześniej należał do J. L.. Wskazał, że zdarzało mu się podpisywać różne umowy kupna-sprzedaży za pieniądze. Zeznania te miały znaczenie jedynie dla ustalenia, że J. L. zbył pojazd krótko po fikcyjnym zdarzeniu drogowym.

umowa sprzedaży samochodu, dokumentacja spółki ubezpieczeniowej, faktura, oświadczenie sprawcy kolizji drogowej, dokumentacja fotograficzna, dane z (...), informacja ze Starostwa Powiatowego, odpis wyroku II K 1140/19, odpis wyroku II K 745/21

Sąd nie miał wątpliwości co do wiarygodności dokumentów, w tym odpisów wyroków, umów, dokumentacji zdjęciowej czy dokumentacji pochodzącej od spółki. Służyły one zrekonstruowaniu stanu faktycznego w niniejszej sprawie. Ich autentyczność nie była kwestionowana przez żadną ze stron postępowania.

dane o karalności

Dokument urzędowy.

1.Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 1.1 albo 1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

1.1.1

wyjaśnienia oskarżonego J. S.

J. S. nie przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu i odmówił składania wyjaśnień.

zeznania świadka P. R.

Świadek prowadzi działalność pod firmą (...). Zeznał, iż w dniu 10 października 2023 roku pracownicy jego firmy realizowali zlecenie dotyczące dyspozycji holowania pojazdu marki B.. Świadek nie był w stanie wskazać, który z jego pracowników uczestniczył w tej czynności. P. R. wskazał, że nie był na miejscu zdarzenia i nie widział pojazdu. Sąd ocenił zeznania świadka jako wiarygodne, lecz nieprzydatne dla ustalenia okoliczności faktycznych w niniejszej sprawie.

zeznania świadka P. J.

Z zeznań świadka P. J. wynikało, iż wykonywał on na zlecenie spółki (...) oględziny pojazdu B.. Nie był jednak w stanie wskazać z czego wynikały uszkodzenia auta i czy brał on udział w zdarzeniu, jakie wynika z oświadczenia o kolizji. Zeznania świadka, choć wiarygodne, nie miały znaczenia dla ustalenia stanu faktycznego w sprawie.

PODSTAWA PRAWNA WYROKU

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Oskarżony

☒

3.1. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania zgodna z zarzutem

I

J. S.

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

Zebrany w sprawie materiał dowodowy doprowadził Sąd do przekonania, że oskarżony J. S. dopuścił się zarzucanego mu aktem oskarżenia czynu. Oskarżony poprzez sporządzenie i podpisanie oświadczenia potwierdzającego jego udziału w fikcyjnym zdarzeniu komunikacyjnym, jednocześnie podając nieprawdziwe okoliczności zaistnienia zdarzenia pokrzywdzonej spółce w celu uzyskania wypłaty odszkodowania w kwocie 54 419,74 złotych, usiłował doprowadzić Spółkę (...) do niekorzystnego rozporządzenia mieniem poprzez umyślne wprowadzenie jej w błąd.

Zgodnie z art. 286 § 1 k.k. karze podlega ten, kto w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, doprowadza inną osobę do niekorzystnego rozporządzenia własnym lub cudzym mieniem za pomocą wprowadzenia jej w błąd albo wyzyskania błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania. Przedmiotem ochrony na gruncie przepisu jest mienie. Czynnością sprawczą jest natomiast doprowadzenie do niekorzystnego rozporządzenia, które na gruncie art. 286 § 1 k.k. przyjmuje postać wprowadzenia pokrzywdzonego w błąd, wyzyskania jego błędu bądź wyzyskania jego niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania. Błąd należy rozumieć jako rozbieżność miedzy obiektywną rzeczywistością a wyobrażaniem o niej lub jej odbiciem w świadomości danego podmiotu. Wprowadzeniem w błąd będzie sytuacja, gdy sprawca podejmuje podstępne zabiegi prowadzącego do wywołania u pokrzywdzonego mylnego wyobrażenia o rzeczywistości, zaś wyzyskaniem błędu taki stan, kiedy pokrzywdzony ma już błędne wyobrażenie o rzeczywistości, a sprawca to wykorzystuje. Oszustwo jest przestępstwem materialnym, a co za tym idzie jego skutkiem będzie niekorzystne rozporządzenie mieniem, które uznaje się za każdą dyspozycję majątkową. Jest to przestępstwo o charakterze umyślnym oraz o zamiarze bezpośrednim kierunkowym. Oznacza to, że działanie sprawcy musi być celowe i zmierzać do uzyskania bezprawnej korzyści majątkowej. Dla uznania, że mamy do czynienia z wprowadzeniem w błąd, wystarczające jest każde, jakiekolwiek działanie, które może doprowadzić do powstania błędnego wyobrażenia o rzeczywistości u osoby rozporządzającej mieniem (zob. wyrok SN z 10.03.2004 r., II KK 381/03, OSNwSK 2004, nr 1, poz. 523).

Przekładając powyższe na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że oskarżony wprowadził w błąd spółkę (...). Wprowadzenie w błąd polegało na podaniu nieprawdziwych informacji dotyczących kolizji, która miała mieć miejsce w dniu 10 października 2023 roku. Oskarżony działał z góry powziętym zamiarem, w sposób zaplanowany i przemyślany, wykorzystując przy tym sporządzone i podpisane przez niego oświadczenie o fikcyjnym zdarzeniu drogowym. Okoliczności sprawy w zasadzie nie budziły wątpliwości Sądu.

Z uwagi na powyższe, zachowanie oskarżonego wypełniło znamiona występku z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 13 § 1 kk. Stosownie bowiem do treści art. 13 § 1 k.k., za usiłowanie odpowiada ten, kto w zamiarze popełnienia czynu zabronionego swoim zachowaniem bezpośrednio zmierza do jego dokonania, które jednak nie następuje.

Oskarżony podjął działania zmierzające do uzyskania wypłaty odszkodowania w kwocie 54 419,74 złotych, które ubezpieczyciel sprawcy kolizji miał wypłacić z uwagi na zaistniałe wskutek kolizji uszkodzenia pojazdu. J. S. nie osiągnął towarzyszącego mu celu z uwagi na czujność pracowników pokrzywdzonej spółki oraz wycofanie się przez J. L. ze złożonego oświadczenia co do wystąpienia zdarzenia drogowego. Ostatecznie ubezpieczyciel nie wypłacił odszkodowania, jednak nastąpiło to wskutek okoliczności niezależnych od oskarżonego, czyli przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego, które wykazało, że do zdarzenia nie doszło.

Z powyższych względów należy uznać, że zachowanie oskarżonego wypełniło znamiona zarzucanego mu czynu, tj. występku z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k.

☐

3.2. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania niezgodna z zarzutem

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

☐

3.3. Warunkowe umorzenie postępowania

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania

☐

3.4. Umorzenie postępowania

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania

☐

3.5. Uniewinnienie

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia

KARY, Środki Karne, PRzepadek, Środki Kompensacyjne i
środki związane z poddaniem sprawcy próbie

Oskarżony

Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku

Punkt z wyroku odnoszący się
do przypisanego czynu

Przytoczyć okoliczności

J. S.

I

I

Czyn z art. 286 § 1 kk. zagrożony jest karą pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8. Stosownie zaś do treści art. 14 § 1 k.k. sąd wymierza karę za usiłowanie w granicach zagrożenia przewidzianego dla danego przestępstwa.

Sąd wymierzył oskarżonemu karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności. W ocenie Sądu jest ona odpowiednia do winy i społecznej szkodliwości czynu, a także spełni swą rolę w zakresie prewencji ogólnej i indywidualnej. Sąd uznał, że charakter czynu i motywacja sprawcy uzasadnia wymierzenie oskarżonemu właśnie kary pozbawienia wolności.

W przekonaniu Sądu jest ona dostatecznie dolegliwa i wystarczająca dla celów kary, zarówno w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa, jak i wpłynie zapobiegawczo i wychowawczo wobec oskarżonego na przyszłość.

Zachowanie oskarżonego stanowiło przejaw jego lekceważącego stosunku do przepisów obowiązującego prawa. Oskarżony motywowany był uzyskaniem w sposób niedozwolony środków finansowych. Bez wątpienia działał umyślnie. Ponadto był wcześniej karany, a zatem zdaje sobie sprawę z tego, jakie konsekwencje niesie za sobą popełnianie czynów zabronionych.

Do okoliczności obciążających zaliczono dotychczasową karalność oskarżonego, działanie z premedytacją i lekceważący stosunek do obowiązujących przepisów. Okoliczności łagodzących Sąd się nie dopatrzył.

Inne ROZSTRZYGNIĘCIA ZAwarte w WYROKU

Oskarżony

Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku

Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu

Przytoczyć okoliczności

inne zagadnienia

W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia,
a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę

Sąd nie uwzględnił wniosku oskarżyciela posiłkowego o zasądzenie odszkodowania i zadośćuczynienia albowiem czyn zarzucany oskarżonemu był popełniony w fazie usiłowania. Wypłata zwrotu kosztów holowania pojazdu i kosztów pojazdu zastępczego nie była związana bezpośrednio z przestępstwem i było związane z działaniem i na rzecz osoby nie objętej zarzutem. Nie wskazano też jakie dobra osobiste spółki naruszono.

7.  KOszty procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

II

O kosztach pomocy prawnej udzielonej oskarżycielowi posiłkowemu Sąd orzekł na podstawie art. 627 k.p.k. i § 11 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokacie (Dz. U. z 2023 r. poz. 1964 ze zm.). Sąd zasądził od oskarżonego na rzecz oskarżyciela posiłkowego kwotę 1200 złotych tytułem ustanowienia pełnomocnika z wyboru.

III

Na mocy art. 624 § 1 k.p.k. oraz art. 17 ust. 1 Ustawy z dnia 23 czerwca 1973 roku o opłatach w sprawach karnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 123) Sąd zwolnił oskarżonego od obowiązku uiszczenia opłaty sądowej, zaś wydatkami postępowania obciążył Skarb Państwa. Uiszczenie kosztów byłoby dla oskarżonego zbyt uciążliwe, ze względu na fakt, że nie posiada zatrudnienia.

Podpis