Wyrok z 30 grudnia 2025, sygn. I C 911/23

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 30 grudnia 2025r.

Sąd Rejonowy w Kaliszu w I Wydziale Cywilnym, w składzie:

Przewodniczący: sędzia Michał Włodarek

Protokolant: Sebastian Burzyński

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2025r. w Ł.

sprawy z powództwa Ł. J. (1) (PESEL (...))

przeciwko pozwanemu (...) Sp. z o.o. z/s w Z. (KRS (...))

przy udziale interwenienta ubocznego (...) S.A. (...) z/s w Z. (KRS (...))

o zapłatę

1.  zasądza od pozwanego (...) Sp. z o.o. z/s w Z. na rzecz powoda Ł. J. (1) kwotę 33.473,74zł (trzydzieści trzy tysiące czterysta siedemdziesiąt trzy złote 74/100) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi:

- od kwoty 20.000,00zł (dwadzieścia tysięcy złotych 00/100) od dnia 7 stycznia 2023r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 934,80zł (dziewięćset trzydzieści cztery złote 80/100) od dnia 11 sierpnia 2023r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 1.860,00zł (jeden tysiąc osiemset sześćdziesiąt złotych 00/100) od dnia 11 sierpnia 2023r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 678,94zł (sześćset siedemdziesiąt osiem złotych 94/100) od dnia 11 sierpnia 2023r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 10.000,00zł (dziesięć tysięcy złotych 00/100) od dnia 31 października 2025r. do dnia zapłaty,

2.  oddala powództwo w pozostałej części,

3.  nakazuje pobrać na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Kaliszu:

- od powoda Ł. J. (1) kwotę 215,54zł (dwieście piętnaście złotych 54/100) tytułem części nieuiszczonej opłaty sądowej od pozwu i kwotę 1.182,45zł (jeden tysiąc sto osiemdziesiąt dwa złote 45/100) tytułem zwrotu części nieuiszczonych wydatków,

- od pozwanego (...) Sp. z o.o. z/s w Z. kwotę 872,46zł (osiemset siedemdziesiąt dwa złote 46/100) tytułem części nieuiszczonej opłaty sądowej od pozwu i kwotę 4.786,49zł (cztery tysiące siedemset osiemdziesiąt sześć złotych 49/100) tytułem zwrotu części nieuiszczonych wydatków,

4.  zasądza od pozwanego (...) Sp. z o.o. z/s w Z. na rzecz powoda Ł. J. (1) kwotę 2.985,84zł (dwa tysiące dziewięćset osiemdziesiąt pięć złotych 84/100) tytułem zwrotu kosztów procesu, w tym tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego wraz z odsetkami w wysokości w stosunku rocznym odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty.

sędzia Michał Włodarek

Sygn. akt I C 911/23

UZASADNIENIE

W dniu 27 czerwca 2023 r. powód Ł. J. (1) skierował do tut. Sądu pozew o zasądzenie od pozwanego (...) Sp. z o.o. z siedzibą w Z. łącznej kwoty 31 744,94 zł, w tym:

1.  kwoty 20.000,00 zł tytułem zadośćuczynienia za krzywdę doznaną w związku ze zdarzeniem z dnia 15 czerwca 2022 r., wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 7 stycznia 2023 r. do dnia zapłaty;

2.  kwoty 8.856,00 zł tytułem odszkodowania za sprawowaną opiekę osób trzecich, wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia następującego po dniu doręczenia pozwanemu odpisu pozwu do dnia zapłaty;

3.  kwoty 2.210,00 zł tytułem zwrotu wydatków na leczenie i rehabilitację, wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia następującego po dniu doręczenia pozwanemu odpisu pozwu do dnia zapłaty;

4.  kwoty 678,94 zł tytułem zwrotu wydatków na dojazdy na konsultacje lekarskie i placówek medycznych, wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia następującego po dniu doręczenia pozwanemu odpisu pozwu do dnia zapłaty;

a ponadto o zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, że w dniu 15 czerwca 2022 r., około godziny 10:00, na placu sklepu (...) w Ł. przygotowywał naczepę samochodu do załadunku. Sprawca zdarzenia, pracownik sklepu (...) w Ł., W. Ł., rozpoczął załadunek przygotowanej naczepy. Po załadowaniu jej przedniej części należało przesunąć plandekę oraz zdjąć deski burtowe z tylnej części naczepy. W czasie zdejmowania desek burtowych Ł. J. (1) zdjął i położył deskę burtową na ziemi, aby umożliwić dalszy załadunek. W tym momencie W. Ł. cofał wózkiem widłowym, w wyniku czego doszło do uderzenia kołem wózka w lewą nogę Ł. J. (1). W rezultacie lewa stopa powoda znalazła się pod wózkiem. Powód próbował ratować nogę, odpychając się na rękach, jednak nie był w stanie powstrzymać pojazdu i upadł. Po zatrzymaniu wózka przez kierującego Ł. J. (1) wyciągnął nogę spod pojazdu. Nie był w stanie na niej stanąć i odczuwał silny ból. Na miejsce zdarzenia wezwano karetkę pogotowia oraz Policję. Ratownicy przeprowadzili wstępny wywiad i udzielili powodowi niezbędnej pierwszej pomocy. Następnie Ł. J. (1) został przewieziony na Szpitalny Oddział Ratunkowy (...) Szpitala (...) w Ł..

Zachowanie W. Ł. wypełniło znamiona przestępstwa z art. 177 § 1 k.k. W ocenie prawnokarnej polegało ono na nieumyślnym naruszeniu zasad bezpieczeństwa w ruchu lądowym w ten sposób, że na placu załadunkowym marketu w Ł., oznakowanym jako strefa ruchu, kierując wózkiem widłowym, nie zachował szczególnej ostrożności podczas manewru cofania, a w szczególności, wbrew obowiązkowi nie sprawdził, czy wykonywany manewr nie spowoduje zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu, nie upewnił się, czy za kierowanym przez niego pojazdem nie znajduje się przeszkoda, nie zapewnił sobie pomocy innej osoby, a następnie najechał kierowanym wózkiem widłowym na powoda, powodując u niego obrażenia ciała naruszające czynności narządów ciała na czas powyżej 7 dni.

Po zdarzeniu Ł. J. (1) został poddany kompleksowej diagnostyce, w tym wykonano m.in. badania RTG kolana, stawu skokowego i stopy. Stwierdzono znaczny obrzęk oraz bolesność palpacyjną okolicy kostki bocznej, a także drobne otarcia naskórka w okolicy kostki przyśrodkowej oraz tylnej powierzchni podudzia. W badaniu RTG uwidoczniono izolowane złamanie kostki przyśrodkowej. Powodowi założono łuskę gipsową na lewe podudzie. Został wypisany ze szpitala z zaleceniem nieobciążania kończyny oraz pozostawania pod kontrolą poradni ortopedycznej.

Po powrocie do domu powód mógł jedynie leżeć z uniesioną nogą, aby nie obciążać złamanej stopy. Mimo stosowania leków przeciwbólowych przepisanych przez lekarza ból był bardzo silny. Powód korzystał z porad ortopedy, który zlecił ponowne wykonanie badania RTG. Zauważono rany, które wytworzyły się pod szyną gipsową, były to rany po pęcherzach niedokrwiennych, zlokalizowane poniżej kostki przyśrodkowej. Lekarz zalecił zakup ortezy sztywnej lub półsztywnej (tzw. buta Z., wysokiego).

W dniu 22 lipca 2022 r. powód odbył kolejną wizytę w Szpitalu (...) w G.. Wykonane wówczas RTG lewej nogi wykazało, że złamanie nie uległo jeszcze zrostowi. Zalecono noszenie szyny gipsowej przez kolejne 2 tygodnie. Podczas następnej wizyty kontrolnej zdjęto szynę gipsową oraz zalecono leczenie powstałych ran.

Powód przeszedł rehabilitację w klinice (...). Zalecono indywidualne ćwiczenia rehabilitacyjne oraz zabiegi laseroterapii i pola magnetycznego, mające na celu przyspieszenie gojenia ran.

Powód zgłosił się również do Samodzielnego Publicznego Gminnego Ośrodka Zdrowia w W.. Podczas wizyty zlecono oczyszczanie ran powstałych pod szyną gipsową oraz dalszą pielęgnację w warunkach domowych, w tym zmianę opatrunków z granugelem oraz stosowanie plastrów na rany otwarte.

Powstałe rany, mimo stosowania zaleconych preparatów, nie goiły się. Noga pozostawała obrzęknięta i bolesna. Powód nie mógł poruszać się samodzielnie i musiał korzystać z kul.

U powoda stwierdzono owrzodzenie okolicy kostki przyśrodkowej, pokryte grubą warstwą włóknika. Z owrzodzenia wydobywała się żółtobrązowa wydzielina ropna. Wykonano oczyszczenie rany oraz usunięto warstwę włóknika. Zalecono dalszą pielęgnację oraz pozostawanie pod opieką lekarską.

Pomimo zauważalnych efektów leczenia, rany do chwili obecnej nie są całkowicie wygojone, co utrudnia powodowi normalne funkcjonowanie. Z powodu ran na lewej stopie powód nie jest w stanie zakładać obuwia, stale utyka, a także odczuwa ból.

Powód nadal korzysta z opieki fizjoterapeutycznej. Wykonuje ćwiczenia w domu oraz w gabinecie fizjoterapeuty. Pomimo regularnych ćwiczeń nadal nie jest w stanie uzyskać pełnego zgięcia stopy.

W związku z wypadkiem powód musiał zrezygnować z wakacji z żoną, a także zaprzestać wykonywania wielu czynności życia codziennego. Do dnia dzisiejszego ma trudności z samodzielnym poruszaniem się. Z uwagi na trudno gojące się rany nadal wymaga wizyt lekarskich oraz kolejnych zabiegów fizjoterapeutycznych. Powód korzystał z zabiegów mających na celu poprawę ruchomości stopy oraz przyspieszenie gojenia ran, w tym serii laseroterapii, pola magnetycznego oraz ultradźwięków. Obecnie korzysta z zabiegów z użyciem lampy X. (naświetlanie światłem o barwie niebieskiej) oraz laseroterapii.

Skutki wypadku powód odczuwa do chwili obecnej, nadal zachodzi potrzeba kontynuowania leczenia.

Powód w związku z wypadkiem z dnia 15 czerwca 2022 r. nie mógł samodzielnie funkcjonować. Bezpośrednio po zdarzeniu niezbędna była pomoc osób trzecich. Od dnia wypadku powodowi pomagała jego żona, w tym przy wykonywaniu podstawowych czynności życiowych, higienicznych, ubieraniu się, sporządzaniu posiłków oraz dowozie do placówek medycznych. Pomoc udzielana powodowi w pierwszych 2 miesiącach wynosiła 6 godzin dziennie, a następnie w kolejnych 3 miesiącach 4 godziny dziennie. Powód przyjął stawkę odpłatności za opiekę w wysokości 12,30 zł za godzinę.

Podstawy odpowiedzialności pozwanego powód upatruje w art. 430 k.c., przy uwzględnieniu art. 361 k.c. oraz art. 444 i 445 k.c.

Postanowieniem z dnia 6 lipca 2023r. Sąd Rejonowy w Kaliszu w sprawie o sygn. akt I C 911/23 zwolnił powoda od kosztów sądowych w części, tj. ponad kwotę 1.000,00zł oraz nie uwzględnił wniosku w pozostałym zakresie.

W odpowiedzi na pozew pozwany (...) Sp. z o.o. z/s w Z. wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powoda na jego rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Pozwany nie zgodził się z żądaniami pozwu w całości, kwestionując podstawy i zasady swojej odpowiedzialności, a także zgłoszone roszczenia zarówno co do zasady, jak i co do wysokości. Podniósł w szczególności zarzut nieudowodnienia roszczeń, wskazując na brak wykazania istnienia adekwatnego związku przyczynowego pomiędzy opisywanym zdarzeniem a twierdzonymi następstwami w sferze zdrowia powoda, w tym rodzajem, charakterem i rozmiarem doznanego uszczerbku na zdrowiu, jak również zakresem cierpień fizycznych i psychicznych. Pozwany zakwestionował także wysokość szkody w mieniu oraz wysokość poniesionych przez powoda kosztów, podnosząc, iż nie zostały one należycie wykazane.

Nadto pozwany podniósł zarzut przyczynienia się powoda do zaistnienia zdarzenia oraz powstania szkody majątkowej i niemajątkowej w rozmiarze 100%, co w ocenie pozwanego winno skutkować uchyleniem jego odpowiedzialności albo odpowiednim zmniejszeniem ewentualnie należnych powodowi świadczeń.

Zarządzeniem z dnia 31 sierpnia 2023 r., wydanym w sprawie o sygn. akt I C 911/23, na podstawie art. 84 § 1 k.p.c., zawiadomiono o toczącym się postępowaniu (...) S.A. (...) z siedzibą w Z. oraz E. O. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą (...). Jednocześnie podmioty te pouczono o treści art. 84 § 2 k.p.c. oraz art. 76 i nast. k.p.c., w tym o uprawnieniach związanych z przystąpieniem do sprawy w charakterze interwenienta ubocznego.

(...) S.A. (...) z siedzibą w Z. przystąpiła do sprawy w charakterze interwenienta ubocznego, natomiast E. O. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą (...), nie skorzystał z przysługującego mu uprawnienia w tym zakresie.

W odpowiedzi na pozew interwenient uboczny (...) S.A. (...) z siedzibą w Z. wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powoda na rzecz interwenienta ubocznego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu stanowiska interwenient uboczny w całości podzielił argumentację przedstawioną przez pozwanego, przyłączając się również do zgłoszonych przez pozwanego wniosków dowodowych.

Interwenient uboczny wskazał ponadto, iż w dacie wskazywanej przez powoda jako chwila powstania szkody obejmował ochroną ubezpieczeniową z tytułu odpowiedzialności cywilnej (...) sp. z o.o. z siedzibą w Z. – właściciela wózka widłowego uczestniczącego w zdarzeniu opisanym w pozwie. Jednocześnie podniósł, że szkoda nie została zgłoszona do (...) S.A., wobec czego nie było prowadzone postępowanie likwidacyjne w tym zakresie.

Co do meritum interwenient uboczny zakwestionował zarówno istnienie przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej po stronie pozwanego, jak i wysokość dochodzonego przez powoda roszczenia. Dodatkowo podniósł zarzut przyczynienia się powoda do powstania szkody w rozmiarze 50%, wskazując, iż zachowanie powoda należy ocenić jako obiektywnie niewłaściwe, a nawet zawinione, co w płaszczyźnie cywilnoprawnej, w ocenie interwenienta powinno skutkować zmniejszeniem obowiązku naprawienia szkody na podstawie art. 362 k.c.

Interwenient uboczny argumentował w szczególności, że powód zaniechał obowiązków wynikających z przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, w tym nie korzystał z właściwej odzieży ochronnej.

Nie zgłoszono opozycji wobec przystąpienia do sprawy interwenienta ubocznego po stronie pozwanej.

Pismem procesowym z dnia 17 października 2025 r. powód rozszerzył żądanie pozwu w zakresie zadośćuczynienia, domagając się zasądzenia od pozwanego na jego rzecz łącznie kwoty 30.000,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od kwoty 20.000,00 zł od dnia 7 stycznia 2023 r. do dnia zapłaty oraz od kwoty 10.000,00 zł od dnia następującego po dniu doręczenia pozwanemu przedmiotowego pisma do dnia zapłaty.

Pozwany oraz interwenient uboczny zakwestionowali rozszerzenie powództwa w całości, podtrzymali dotychczasowe stanowiska procesowe i wnieśli o oddalenie powództwa w całości.

Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny.

W dniu 15 czerwca 2022 r. około godziny 10:00 powód Ł. J. (1) przebywał na placu sklepu (...) w Ł., gdzie przygotowywał naczepę samochodu do załadunku. Załadunek przygotowanej naczepy rozpoczął pracownik sklepu (...) w Ł. W. Ł., posługując się wózkiem widłowym. Po załadowaniu przedniej części naczepy konieczne było przesunięcie plandeki oraz zdjęcie desek burtowych z tylnej części naczepy w celu umożliwienia kontynuowania czynności załadunkowych.

W trakcie zdejmowania desek burtowych powód zdjął jedną z desek i odłożył ją na ziemię. W tym czasie W. Ł. wykonywał manewr cofania wózkiem widłowym, w następstwie czego doszło do uderzenia kołem wózka w lewą nogę powoda, a lewa stopa powoda znalazła się pod pojazdem. Powód podjął próbę uwolnienia nogi, odpychając się na rękach, jednak nie zdołał powstrzymać wózka i upadł. Po zatrzymaniu pojazdu przez kierującego powód wyciągnął nogę spod wózka.

Po zdarzeniu powód nie był w stanie obciążać lewej nogi ani na niej stanąć, odczuwając przy tym silny ból. Na miejsce zdarzenia wezwano zespół ratownictwa medycznego oraz Policję. Ratownicy przeprowadzili wstępny wywiad i udzielili powodowi pierwszej pomocy, po czym powód został przewieziony na Szpitalny Oddział (...) w Ł..

Przedmiotowe zdarzenia podlegało ocenie prawnokarnej w postępowaniu przed Sądem Rejonowym w Kaliszu.

Prawomocnym wyrokiem z dnia 24 listopada 2022 r. Sąd Rejonowy w Kaliszu, w sprawie o sygn. akt II K (...)/22, warunkowo umorzył postępowanie karne na okres próby 1 roku od uprawomocnienia się orzeczenia, ustalając, że W. Ł. swoim zachowaniem wyczerpał znamiona czynu zabronionego z art. 177 § 1 k.k. Ponadto orzekł na rzecz pokrzywdzonego obowiązek zapłaty kwoty 500,00 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.

W opisanym orzeczeniu przyjęto, że w dniu 15 czerwca 2022 r. w Ł. W. Ł. nieumyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym w ten sposób, że na placu załadunkowym marketu (...), oznakowanym znakiem D-52 „Strefa ruchu”, kierując wózkiem widłowym marki P. (...)70-25-T, nie zachował szczególnej ostrożności podczas manewru cofania. W szczególności, wbrew obowiązkowi, nie sprawdził, czy wykonywany manewr nie spowoduje zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu, nie upewnił się, czy za kierowanym przez niego pojazdem nie znajduje się przeszkoda, ani nie zapewnił sobie pomocy innej osoby w sytuacji trudności w osobistym upewnieniu się. W konsekwencji najechał kierowanym przez siebie pojazdem na lewą stopę stojącego pieszego Ł. J. (1), powodując tym samym nieumyślnie wypadek drogowy, w wyniku którego Ł. J. (1) doznał obrażeń ciała w postaci obrzęku okolicy kostki bocznej lewej, drobnych otarć naskórka w okolicy kostki przyśrodkowej, a także złamania kostki przyśrodkowej podudzia lewego, które naruszyły czynności narządów ciała na czas powyżej 7 dni.

(kopia wyroku II K (...) k. 43, formularz zgłoszenia szkody k. 75-78, zeznania świadka W. Ł. k. 114v 00:50:36-01:05:25, zeznania świadka T. U. k. 114v 01:05:25-01:17:20, zeznania świadka N. Z. k. 114v-115 01:17:20-01:34:14, zeznania świadka E. N. k. 115 01:34:14-01:41:00, zeznania świadka E. O. k. 115 01:41:00-01:45:46, przesłuchanie powoda Ł. J. (1) k. 114-114v 00:05:59-00:37:19, k. 323 00:03:46-00:11:09, z akt SR w Kaliszu II K (...): notatka urzędowa k. 1, protokół badania stanu trzeźwości analizatorem wydechu k. 2-3, 4, protokół oględzin miejsca wypadku drogowego k. 5-7, protokół oględzin rzeczy, 8-9, opinia sądowo-lekarska k. 17, nośnik z zapisem danych k. 28, protokół przesłuchania świadka k. 32-34, postanowienie o przedstawieniu zarzutów k. 37, protokół odtworzenia zapisu płyty DVD k. 38-44, protokół przesłuchania podejrzanego k. 47-49, wyrok k. 78, zarządzenie wykonania wyroku k. 80)

W związku z doznanymi obrażeniami wypadkowymi powodowi udzielono pomocy na Oddziale Ratunkowym w Wojewódzkim Szpitalu (...) w Ł..

We wskazanej jednostce medycznej powód został poddany diagnostyce, w tym wykonano badania RTG kolana, stawu skokowego i stopy lewej. Stwierdzono znaczny obrzęk oraz bolesność palpacyjną okolicy kostki bocznej, drobne otarcia naskórka w okolicy kostki przyśrodkowej oraz na tylnej powierzchni podudzia. W badaniu RTG uwidoczniono izolowane złamanie kostki przyśrodkowej. Powodowi założono łuskę gipsową na lewe podudzie. Powód został wypisany ze szpitala z zaleceniem nieobciążania kończyny oraz pozostawania pod kontrolą poradni ortopedycznej.

Po powrocie do domu powód funkcjonował w warunkach domowych z koniecznością pozostawania w pozycji leżącej z uniesioną lewą kończyną dolną, celem uniknięcia jej obciążania. Powód, mimo stosowania zaleconych leków przeciwbólowych, odczuwał silne dolegliwości bólowe. Korzystał z konsultacji ortopedycznych, w ramach których zlecono wykonanie kontrolnego badania RTG. W toku kontroli stwierdzono również powstanie ran pod szyną gipsową, określanych jako rany po pęcherzach niedokrwiennych, zlokalizowane poniżej kostki przyśrodkowej. Zalecono wówczas zastosowanie ortezy sztywnej lub półsztywnej, tj. wysokiego stabilizatora typu Z..

W dniu 22 lipca 2022 r. powód odbył wizytę w Szpitalu (...) w G.. Wykonane wówczas badanie RTG lewej nogi wykazało brak zrostu złamania. Zalecono kontynuowanie unieruchomienia i noszenie szyny gipsowej przez kolejne dwa tygodnie. Podczas kolejnej wizyty kontrolnej zdjęto szynę gipsową oraz zalecono leczenie powstałych ran.

Powód podjął rehabilitację w klinice (...), gdzie zalecono indywidualne ćwiczenia rehabilitacyjne oraz zabiegi fizykoterapeutyczne, w tym laseroterapię i terapię polem magnetycznym, ukierunkowane na przyspieszenie gojenia ran. Powód zgłosił się także do Samodzielnego Publicznego Gminnego Ośrodka Zdrowia w W., gdzie zalecono oczyszczanie ran powstałych pod szyną gipsową oraz kontynuowanie pielęgnacji w warunkach domowych, obejmujące zmianę opatrunków z zastosowaniem preparatu granugel oraz stosowanie plastrów przeznaczonych do ran otwartych.

Mimo stosowania zaleconych preparatów i procedur pielęgnacyjnych rany nie goiły się prawidłowo. M. kończyna dolna pozostawała obrzęknięta i bolesna, a powód nie mógł poruszać się samodzielnie, korzystając z kul. W dalszym przebiegu stwierdzono owrzodzenie okolicy kostki przyśrodkowej, pokryte grubą warstwą włóknika, z którego wydobywała się żółtobrązowa ropna wydzielina. Wykonano oczyszczenie rany oraz usunięto warstwę włóknika, a powodowi zalecono dalszą pielęgnację oraz pozostawanie pod opieką lekarską.

Powód nadal pozostaje pod opieką fizjoterapeutyczną, wykonuje ćwiczenia w domu oraz w gabinecie fizjoterapeuty, mimo regularnych ćwiczeń nie uzyskał pełnego zgięcia stopy.

W związku ze skutkami wypadku powód zrezygnował z zaplanowanego wyjazdu wakacyjnego oraz zaprzestał wykonywania wielu czynności życia codziennego. Do chwili obecnej ma trudności z samodzielnym poruszaniem się. Z uwagi na trudno gojące się rany, zgodnie z jego relacją, nadal wymaga konsultacji lekarskich oraz kontynuowania zabiegów fizjoterapeutycznych. Powód korzystał z zabiegów mających na celu poprawę ruchomości stopy oraz przyspieszenie gojenia ran, w tym serii laseroterapii, terapii polem magnetycznym oraz ultradźwięków, a następnie z zabiegów z użyciem lampy X. (naświetlanie światłem o barwie niebieskiej) oraz laseroterapii.

W związku ze skutkami zdarzenia na zdrowiu powoda, wymagał on pomocy osób trzecich przy czynnościach higienicznych i innych życia codziennego.

Powoda skierowano również do poradni specjalistycznych. Powód kontynuował leczenie w poradni ortopedycznej oraz zażywał środki farmakologiczne, a ponadto przeszedł leczenie rehabilitacyjne i korzystał z zabiegów fizjoterapeutycznych.

Powód korzystał ze zwolnienia lekarskiego od pracy zawodowej.

Powód posiada blizny pourazowe i pozabiegowe, w tym wynikające z procesu gojenia się rany.

W chwili obecnej powód nadal odczuwa dyskomfort powypadkowy zarówno w zakresie zdrowia fizycznego jak i psychicznego.

( karta informacyjna leczenia szpitalnego k. 15, historia choroby k. 16-32, 126-137, zeznania świadka Ł. J. (2) k. 114v 00:37:19-00:50:36, przesłuchanie powoda Ł. J. (1) k. 114-114v 00:05:59-00:37:19, k. 323 00:03:46-00:11:09)

Mechanizm powstania obrażeń u powoda w następstwie zdarzenia z dnia 15 czerwca 2022 r. polegał na zadziałaniu znacznej siły przedmiotu twardego i tępego na okolicę stawu skokowego, co doprowadziło do złamania kostki przyśrodkowej lewej. Najechanie kołem wózka widłowego na dalszą część goleni człowieka może powodować obrażenia, takie jak stwierdzone u powoda.

W wyniku przedmiotowego urazu powód doznał złamania kostki przyśrodkowej podudzia lewego.

U powoda widoczne jest poszerzenie obrysów lewego stawu skokowego oraz nieregularna blizna w okolicy przyśrodkowej stawu skokowego o średnicy około 5 cm.

Zakres ruchu w stawie skokowym wynosi: zgięcie grzbietowe — 10° (strona prawa: 40°), zgięcie podeszwowe — 20° (strona prawa: 50°).

Uraz wiązał się z koniecznością unieruchomienia stawu skokowego przez 8 tygodni oraz leczenia martwicy skóry w okolicy przyśrodkowej lewego stawu skokowego. Stopniowa poprawa po urazie wymagała około 10 miesięcy leczenia. Leczenie powoda zostało zakończone z pozostawieniem ograniczenia funkcji lewego stawu skokowego.

Powód przez 8 tygodni poruszał się o kulach z uwagi na unieruchomienie w opatrunku gipsowym, a następnie przez kolejne tygodnie leczył ranę powstałą pod opatrunkiem oraz odbywał rehabilitację. Leczenie zakończyło się wyleczeniem z utrzymującym się ograniczeniem sprawności stawu skokowego.

Brak jest danych dotyczących okoliczności lub schorzeń, które mogłyby mieć wpływ na powstanie urazu albo na czas trwania leczenia powoda.

W następstwie przedmiotowego zdarzenia powód doznał trwałego uszczerbku na zdrowiu w wysokości 10%.

Stan zdrowia powoda należy uznać za stabilny. Leczenie zostało zakończone z powstaniem trwałego uszczerbku na zdrowiu, co oznacza, że powód nie rokuje dalszej poprawy w przyszłości.

W związku z następstwami zdarzenia powód wymagał opieki osób trzecich przez 8 tygodni, w tym w zakresie przemieszczania się — 3,5 godziny tygodniowo, w zakresie przygotowywania posiłków — 3 godziny tygodniowo, w zakresie utrzymania porządku — 1,5 godziny tygodniowo, a także w zakresie załatwiania spraw poza domem — 1,5 godziny tygodniowo.

Koszty leczenia powoda były zasadne, z wyjątkiem wydatków poniesionych na sfinansowanie zabiegu fali uderzeniowej.

( sprawozdanie biegłego w dziedzinie ortopedii k. 147, opinia medyczna łączna biegłych w dziedzinie medycyny sądowej, medycyny transportu i patomorfologii oraz ortopedii i traumatologii narządu ruchu k. 192-201, 259-262)

Powód, w wyniku zdarzenia, poza szkodą na osobie poniósł również wydatki z tytułu kosztów wizyt lekarskich, zabiegów fizjoterapeutycznych, dojazdów dla placówek medycznych oraz opieki osób trzecich, i tak z tytułu kosztów leczenia i rehabilitacji, łącznie 1.860,00zł, kosztów opieki osób trzecich przez okres 8 tygodni w wymiarze 9,5h/tygodniowo (76 godzin) i stawkę za 1h opieki na poziomie 12,30zł, łącznie 934,80zł oraz kosztów dojazdów do placówek medycznych, łącznie 678,94zł.

( faktury k. 33-37, ewidencja przebiegu pojazdu k. 38-42, zeznania świadka Ł. J. (2) k. 114v 00:37:19-00:50:36, przesłuchanie powoda Ł. J. (1) k. 114-114v 00:05:59-00:37:19, k. 323 00:03:46-00:11:09)

Powód zgłosił pozwanemu (...) Sp. z o.o. z siedzibą w Z. szkodę na osobie oraz w mieniu, domagając się przeprowadzenia stosownego postępowania w ramach odpowiedzialności cywilnej podmiotu, któremu przypisywał sprawstwo zdarzenia. Pozwany przeprowadził czynności wyjaśniające w zakresie okoliczności zdarzenia i jego następstw, jednak w ich wyniku zajął stanowisko odmowne. W szczególności wskazał na brak podstaw do przypisania mu odpowiedzialności za zdarzenie oraz jego skutki, a także zakwestionował istnienie adekwatnego związku przyczynowego pomiędzy zdarzeniem a zgłaszanymi przez powoda następstwami. Jednocześnie pozwany zakwestionował roszczenia powoda zarówno co do zasady, jak i co do wysokości, odmawiając wypłaty jakiejkolwiek kwoty tytułem zadośćuczynienia oraz odszkodowania.

(zgłoszenie szkody k. 45-53)

Sąd ocenił opinię główną i uzupełniającą w dziedzinie medycyny sądowej, medycyny transportu i patomorfologii oraz ortopedii i traumatologii narządu ruchu jako przydatne do ustalenia stanu faktycznego, ponieważ zaistniały przesłanki odpowiadające kryteriom oceny dowodu z opinii biegłego wynikającym z art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 278 § 1 k.p.c. Uzasadnienie opinii w sposób wystarczająco konkretny odwołuje się do cech, które decydują o jej mocy dowodowej, w tym kompletności, jasności, zrozumiałości, wyczerpującego i kompleksowego charakteru oraz wewnętrznej spójności. Sąd dodatkowo ocenił, że biegli udzielili odpowiedzi na wszystkie pytania postawione w tezie dowodowej, a z treści opinii wynika tok rozumowania prowadzący do wniosków, co świadczy o jej weryfikowalności i kontrolowalności.

Za istotny element przemawiający za przydatnością opinii do ustaleń faktycznych należy uznać wskazanie przez biegłych zastosowanej metody badawczej oraz materiału, na którym się oparli. Taki sposób sporządzenia opinii pozwala sądowi oraz stronom ocenić, czy wnioski wynikają z ujawnionych przesłanek, czy pozostają z nimi w logicznym związku oraz czy nie noszą cech dowolności. Prawidłowo zaakcentowano również zwięzłość i precyzję wniosków końcowych, ich logiczność oraz oparcie w przeprowadzonych badaniach, co odpowiada standardowi, zgodnie z którym opinia powinna przedstawiać nie tylko konkluzje, ale także uzasadnienie, umożliwiające ocenę jej rzetelności.

W konsekwencji przedstawiona ocena prawna przesądza, że opinia spełnia wymogi stawiane dowodowi z wiadomości specjalnych. Ma charakter kompletny, metodycznie uzasadniony, spójny oraz odpowiada na kwestie istotne dla rozstrzygnięcia.

Za wiarygodne należało uznać zaliczone w poczet materiału dowodowego dokumenty zgromadzone w postępowaniu albowiem zostały one sporządzone przez uprawnione organy w ramach przysługujących im kompetencji, w sposób rzetelny i fachowy. Ich prawdziwość i autentyczność nie wzbudziła w ocenie Sądu wątpliwości.

Sąd Rejonowy zważył, co następuje.

Powództwo podlegało uwzględnieniu w części.

Na wstępie należy podnieść, iż mając na względzie, że prawomocnym wyrokiem z dnia 24 listopada 2022 r. Sąd Rejonowy w Kaliszu, w sprawie o sygn. akt II K 1228/22, warunkowo umorzył postępowanie karne, ustalając jednocześnie, iż W. Ł. swoim zachowaniem wyczerpał znamiona czynu zabronionego z art. 177 § 1 k.k., to pomimo ograniczeń wynikających z art. 11 k.p.c. rozstrzygnięcie to ma w realiach niniejszej sprawy doniosłe znaczenie dla oceny przesłanek odpowiedzialności pozwanego i w sposób jednoznaczny porządkuje ustalenia co do mechanizmu zdarzenia, naruszeń reguł ostrożności oraz skutku w postaci obrażeń ciała pokrzywdzonego.

W realiach niniejszej sprawy zachodzą podstawy do przypisania pozwanemu odpowiedzialności odszkodowawczej na zasadzie ryzyka, na podstawie art. 435 § 1 k.c.

Zgodnie z tym przepisem prowadzący na własny rachunek przedsiębiorstwo lub zakład wprawiany w ruch za pomocą sił przyrody (pary, gazu, elektryczności, paliw płynnych itp.) ponosi odpowiedzialność za szkodę na osobie lub mieniu wyrządzoną komukolwiek przez ruch przedsiębiorstwa lub zakładu, chyba że szkoda nastąpiła wskutek siły wyższej albo wyłącznie z winy poszkodowanego lub osoby trzeciej, za którą nie ponosi odpowiedzialności.

Pojęciu przedsiębiorstwa (zakładu) użytemu w art. 435 § 1 k.c. należy przypisywać znaczenie wyznaczone przez art. 55 ¹ k.c., a zatem stanowi ono zorganizowany zespół składników materialnych i niematerialnych przeznaczonych do prowadzenia działalności gospodarczej. Przedsiębiorstwo musi być prowadzone „na własny rachunek”, we własnym, szeroko pojętym interesie. Dla oceny tej przesłanki decydujące jest wykonywanie faktycznego władztwa „dla siebie”, natomiast irrelewantna pozostaje forma organizacyjno-prawna prowadzącego (por. wyrok SA w Szczecinie z 2.03.2016 r., I ACa 1117/15; wyrok SA w Katowicach z 6.09.2012 r., I ACa 302/12, opubl. Legalis). Jednocześnie ocena, czy dane przedsiębiorstwo jest przedsiębiorstwem w rozumieniu art. 435 k.c., powinna być zindywidualizowana i wynikać z rzeczywiście prowadzonej działalności, a nie z samej potencjalnej możliwości jej prowadzenia wynikającej z wpisów w KRS (por. wyrok SN z 10.12.2020 r., I CSK 158/19, opubl. Legalis).

Nie każde jednak przedsiębiorstwo prowadzone na własny rachunek uzasadnia automatycznie zastosowanie art. 435 § 1 k.c. Dla odpowiedzialności na zasadzie ryzyka kluczowe jest, aby było to przedsiębiorstwo „wprawiane w ruch za pomocą sił przyrody”. Jak wskazuje się w orzecznictwie, do zastosowania art. 435 § 1 k.c. nie wystarcza okoliczność, że przedsiębiorstwo bezpośrednio wykorzystuje elementarne siły przyrody (energię elektryczną, gaz, parę, paliwa płynne itp.), ponieważ współcześnie trudno znaleźć zakład pracy, w którym nie są wykorzystywane energia elektryczna, paliwa płynne lub energia cieplna (por. wyrok SA w Warszawie, I ACa 197/16). Chodzi natomiast o procesy polegające na przetwarzaniu energii elementarnej na pracę lub inne postacie energii, co wymaga użycia maszyn lub innych urządzeń przetwarzających.

W judykaturze Sądu Najwyższego podkreślono, że ustalając zakres zastosowania art. 435 § 1 k.c., należy uwzględnić w szczególności stopień zagrożenia ze strony stosowanych urządzeń, stopień komplikacji procesów przetwarzania energii elementarnej na pracę oraz ogólny poziom techniki (por. wyrok SN z 12.07.1977 r., IV CR 216/77, opubl. M.). Równocześnie akcentuje się, że zastosowana jako źródło energii siła przyrody powinna stanowić siłę napędową przedsiębiorstwa jako całości, nie jest wystarczające posługiwanie się siłami przyrody wyłącznie do działań wspomagających. W szczególności Sąd Najwyższy wskazał, że samo użycie w przedsiębiorstwie poszczególnych maszyn wyposażonych w silniki (np. elektryczne, spalinowe) nie przesądza jeszcze o zastosowaniu art. 435 § 1 k.c., jeżeli siły przyrody nie stanowią podstawowej siły napędowej przedsiębiorstwa jako całości (por. wyrok SN z 24.11.2016 r., I PK 260/15). Co istotne, ocena ta powinna odnosić się do profilu i zakresu zadań przedsiębiorstwa pozwanego jako takiego, a nie być prowadzona wyłącznie przez pryzmat jednostkowego zdarzenia wywołującego szkodę.

W niniejszej sprawie analiza zakresu i przedmiotu rzeczywiście prowadzonej działalności pozwanego prowadzi do konstatacji, że spełnia on desygnaty prowadzącego na własny rachunek przedsiębiorstwo wprawiane w ruch za pomocą sił przyrody. Skala wykorzystania różnorakich sił przyrody dla wprawienia w ruch, a więc umożliwienia funkcjonowania przedsiębiorstwa, przesądza o zakwalifikowaniu przedsiębiorstwa pozwanego w kategoriach art. 435 § 1 k.c. Bez użycia sił przyrody przedsiębiorstwo to nie byłoby w stanie osiągać swojego celu gospodarczego, a siły te nie służą wyłącznie czynnościom pomocniczym, lecz stanowią warunek realizacji zasadniczych zadań produkcyjnych/transportowych/logistycznych/sprzedażowych (stosownie do realnego profilu działalności pozwanego).

Odpowiedzialność przewidziana w art. 435 § 1 k.c. jest odpowiedzialnością na zasadzie ryzyka, opartą na założeniu, że sam ruch przedsiębiorstwa stwarza zwiększone zagrożenie dla otoczenia i generuje podwyższone niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody. Z tego względu do powstania odpowiedzialności nie jest wymagana jakakolwiek nieprawidłowość działania prowadzącego przedsiębiorstwo ani ustalenie winy po jego stronie. Wystarczającą przesłanką jest wyrządzenie szkody przez ruch przedsiębiorstwa, przy założeniu adekwatnego związku przyczynowego.

W tym zakresie w orzecznictwie podkreśla się, że dla przypisania odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną ruchem przedsiębiorstwa lub zakładu nie jest wymagane ustalenie bezprawnego charakteru zachowania podmiotu prowadzącego przedsiębiorstwo ani jego winy, działania lub zaniechania składające się na funkcjonowanie przedsiębiorstwa, stanowiące przyczynę szkody, nie muszą naruszać reguł porządku prawnego, w tym norm dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy, bezpieczeństwa produktów czy prawa sąsiedzkiego (por. wyrok SN z 18.05.2012 r., III PK 78/11; uchwała SN z 7.04.1970 r., III CZP 17/70, opubl. M.). Odpowiedzialność ta została ukształtowana surowo także w zakresie ciężaru dowodu, poszkodowany zobowiązany jest wykazać jedynie szkodę oraz jej związek z ruchem przedsiębiorstwa.

Związek pomiędzy ruchem a szkodą przyjmuje się już wtedy, gdy szkoda nastąpiła w wyniku zdarzenia funkcjonalnie powiązanego z działalnością przedsiębiorstwa, choćby brak było bezpośredniej zależności pomiędzy konkretnym użyciem sił przyrody a samą szkodą (por. orzeczenie SN z 25.01.1961 r., 4 Cr 360/60; orzeczenie SN z 11.12.1963 r., II CR 116/63; wyrok SN z 5.01.2001 r., V CKN 190/00; wyrok SN z 19.06.2001 r., II UKN 424/00; wyrok SN z 9.05.2008 r., III CSK 360/07; wyrok SN z 1.04.2011 r., II PK 233/10, opubl. M.). W konsekwencji, jeżeli szkoda jest następstwem zdarzenia stanowiącego element normalnego funkcjonowania przedsiębiorstwa (jego aktywności operacyjnej), przesłanka „wyrządzenia szkody przez ruch przedsiębiorstwa” jest spełniona.

Odpowiedzialność na zasadzie ryzyka może zostać uchylona wyłącznie przez wykazanie jednej z przesłanek egzoneracyjnych wymienionych w art. 435 § 1 k.c., tj. że szkoda nastąpiła wskutek siły wyższej, wyłącznej winy poszkodowanego, albo wyłącznej winy osoby trzeciej, za którą prowadzący nie ponosi odpowiedzialności. Katalog ten ma charakter zamknięty, a ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na pozwanym.

Jednocześnie trafny jest pogląd, że prowadzący przedsiębiorstwo „ponosi odpowiedzialność” w rozumieniu art. 435 k.c. za wszystkie osoby włączone w ruch przedsiębiorstwa. W pierwszej kolejności dotyczy to osób, za które prowadzący odpowiada ex delicto (np. na podstawie art. 427, 429, 430 k.c.) albo ex contractu (np. art. 471 i 474 k.c.), przy czym dla potrzeb art. 435 k.c. nie ma znaczenia, czy w konkretnym przypadku zachodzą wszystkie przesłanki odpowiedzialności w danym reżimie (w tym np. okoliczności wyłączające odpowiedzialność z art. 429 k.c. nie muszą przesądzać o kwalifikacji „osoby trzeciej” dla egzoneracji z art. 435 § 1 k.c.). Tym samym, powoływanie się na zachowanie osoby „włączonej” w funkcjonowanie przedsiębiorstwa co do zasady nie stanowi podstawy do zwolnienia się od odpowiedzialności w ramach art. 435 § 1 k.c., lecz potwierdza funkcjonalny związek zdarzenia z ruchem przedsiębiorstwa.

W konsekwencji, przy spełnieniu przesłanek wskazanych wyżej, a przy braku podstaw do przyjęcia przesłanek egzoneracyjnych, odpowiedzialność pozwanego aktualizuje się na podstawie art. 435 § 1 k.c. niezależnie od winy oraz niezależnie od ewentualnej równoległej odpowiedzialności w innych reżimach (w tym na podstawie art. 430 k.c.).

W przedmiotowym postępowaniu zachodzą również podstawy do przypisania pozwanemu odpowiedzialności odszkodowawczej na podstawie art. 430 k.c., albowiem szkoda została wyrządzona przez pracownika pozwanego przy wykonywaniu powierzonych mu czynności. Odpowiedzialność pozwanego należy zatem także oceniać przez pryzmat art. 430 k.c., statuującego odpowiedzialność zwierzchnika za szkodę wyrządzoną przez podwładnego.

Konstrukcja odpowiedzialności z art. 430 k.c. opiera się na założeniu, że skoro określony podmiot powierza drugiej osobie wykonanie czynności i zachowuje możliwość kierowania jej zachowaniem, powinien ponosić ciężar naprawienia szkody zawinionej przez tę osobę. Odpowiedzialność zwierzchnika ma charakter zbliżony do odpowiedzialności na zasadzie ryzyka i odmiennie niż na gruncie art. 429 k.c. nie jest wyłączona przez wykazanie braku winy w wyborze czy w wykonywaniu czynności kierowniczych. W judykaturze podkreśla się, że zasadniczą okolicznością wyłączającą odpowiedzialność pozostaje brak winy po stronie bezpośredniego sprawcy, tj. podwładnego.

Dla zastosowania art. 430 k.c. kluczowe jest ustalenie, w czyim interesie działał podwładny. Powierzenie wykonania czynności musi następować „na własny rachunek” przełożonego, co oznacza, że podwładny winien działać dla przełożonego i w jego interesie. Przełożonym w rozumieniu art. 430 k.c. jest ten podmiot, który czerpie korzyści z aktywności wykonawcy, organizuje jej wykonywanie oraz w ramach struktury organizacyjnej może wpływać na sposób realizacji powierzonych zadań.

W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że pracownik wykonywał czynności na rzecz pozwanego i w jego interesie nie działał w celu prywatnym ani poza sferą aktywności związanej z realizacją zadań powierzonych przez pozwanego.

Kolejną konieczną przesłanką jest, aby wyrządzenie szkody nastąpiło „przy wykonywaniu” powierzonych czynności, a nie jedynie „przy okazji” ich wykonywania. Odpowiedzialność przełożonego aktualizuje się wyłącznie wtedy, gdy szkoda pozostaje w funkcjonalnym związku z działalnością podwładnego prowadzoną w interesie zwierzchnika, tj. gdy zdarzenie szkodzące stanowi następstwo sposobu realizacji powierzonych obowiązków.

W sprawie niniejszej związek ten jest spełniony albowiem wypadek komunikacyjny został spowodowany w toku wykonywania obowiązków pracowniczych, w ramach czynności realizowanych na rachunek i w interesie pozwanego. Nie jest to sytuacja, w której pracownik wykorzystał wyłącznie sposobność zatrudnienia do realizacji własnych celów, oderwanych od interesu i sfery działalności pozwanego.

Warunkiem zastosowania art. 430 k.c. pozostaje również istnienie relacji zwierzchnictwa i podporządkowania, rozumianej jako występowanie po stronie powierzającego elementu kierownictwa oraz po stronie wykonawcy – obowiązku stosowania się do wskazówek. Dla oceny tej przesłanki nie jest decydujące formalne nazwanie stosunku prawnego, lecz realne podporządkowanie organizacyjne i funkcjonalne. Wystarczające jest istnienie ogólnego kierownictwa i możliwości oddziaływania na sposób wykonywania czynności, nawet jeśli w ramach konkretnego zadania pracownik dysponuje pewnym zakresem samodzielności.

W niniejszej sprawie relacja ta zachodzi, sprawca był pracownikiem pozwanego, działał w ramach struktury organizacyjnej pozwanego, realizując czynności powierzone i kontrolowane w znaczeniu organizacyjnym przez pozwanego.

Odnosząc się do przesłanki winy podwładnego, podkreślić należy, że odpowiedzialność przełożonego wymaga wykazania winy bezpośredniego sprawcy.

W realiach sprawy wina pracownika wynika z naruszenia zasad ostrożności i bezpieczeństwa, co doprowadziło do wypadku wypełniającego przesłanki odpowiedzialności z art. 177 § 1 k.k. Zdarzenie to stanowi jednocześnie czyn niedozwolony w rozumieniu prawa cywilnego, rodzący obowiązek naprawienia szkody. W konsekwencji, spełniona jest przesłanka zawinienia po stronie podwładnego, a tym samym aktualizuje się odpowiedzialność pozwanego jako zwierzchnika na podstawie art. 430 k.c.

Skutkiem omawianego zdarzenia były negatywne następstwa po stronie powoda, tj. doznanie cierpień fizycznych i psychicznych, a także powstanie szkody majątkowej. Pozostają one w adekwatnym związku przyczynowym ze zdarzeniem, co należy oceniać według kryterium z art. 361 § 1 k.c. Wypadek stanowi przyczynę sprawczą urazów i cierpień powoda oraz jego uszczerbku majątkowego.

W rezultacie, skoro bezpośrednim sprawcą szkody był pracownik pozwanego, działał on na rachunek i w interesie pozwanego, szkoda została wyrządzona przy wykonywaniu powierzonych czynności, zachodzi relacja podporządkowania, oraz pracownikowi można przypisać winę przejawiającą się w naruszeniu reguł ostrożności skutkującym wypadkiem z art. 177 § 1 k.k., to pozwanemu należy przypisać odpowiedzialność z art. 430 k.c. Odpowiedzialność ta ma charakter gwarancyjny i służy zapewnieniu realnej kompensacji szkody, zwłaszcza gdy bezpośredni sprawca może nie dysponować majątkiem pozwalającym na pełne zaspokojenie roszczeń poszkodowanego.

Niezależnie od powyższego należy wskazać, że odpowiedzialność pozwanego jako zwierzchnika nie wyklucza równoległej odpowiedzialności bezpośredniego sprawcy, przy czym co do zasady odpowiedzialność przełożonego i sprawcy ma charakter solidarny w rozumieniu art. 441 k.c., a kwestie ewentualnych rozliczeń regresowych pozostają bez wpływu na uprawnienia powoda do dochodzenia naprawienia szkody od pozwanego.

Mając na względzie powyższe należy stwierdzić, iż w stanie faktycznym sprawy spełnione zostały przesłanki odpowiedzialności pozwanego zarówno na zasadzie ryzyka (art. 435 § 1 k.c.), jak i w reżimie odpowiedzialności zwierzchnika za podwładnego (art. 430 k.c.), przy czym oba te reżimy, z uwagi na odmienność przesłanek nie wykluczają się, lecz prowadzą do zgodnego wniosku co do istnienia podstaw odpowiedzialności pozwanego.

P. niemajątkowa i majątkowa musi pozostawać w normalnym związku przyczynowym z wypadkiem w rozumieniu art. 361 § 1 kc.

Na tle art. 361 § 1 kc odnotowania wymaga, że na gruncie tego przepisu „obojętne jest, czy ma miejsce związek przyczynowy bezpośredni, czy pośredni oraz, czy jest to związek przyczynowy złożony, wieloczłonowy, z tym, że odpowiedzialność cywilną uzasadnia jedynie taki związek przyczynowy wieloczłonowy, w którym między poszczególnymi ogniwami zachodzi normalna zależność przyczynowa, a więc każde ogniwo tego związku podlega ocenie z punktu widzenia przyczynowości adekwatnej.

Norma zawarta w przepisie art. 361 § 1 kc opiera się na założeniach teorii adekwatnego związku przyczynowego, w wersji obiektywnej, zwanego też „normalnym związkiem przyczynowym”. Teoria ta zakłada, że związek przyczynowy zachodzi tylko wtedy, gdy w grupie wszystkich przyczyn i skutków mamy do czynienia jedynie z takimi przyczynami, które normalnie powodują określone skutki. Nie wystarczy więc stwierdzić istnienie związku przyczynowego jako takiego, lecz należy stwierdzić, że chodzi o następstwa normalne (a nie niezwykłe, nadzwyczajne).

Związek przyczynowy należy pojmować jako obiektywne powiązanie ze sobą zjawiska nazwanego „przyczyną” ze zjawiskiem określonym jako „skutek”. Istnienie związku przyczynowego jako zjawiska obiektywnego determinowane jest okolicznościami faktycznymi sprawy. W pierwszej kolejności należy za pomocą testu „ conditio sine qua non” zbadać, czy określony skutek stanowi obiektywne następstwo zdarzenia, które wskazano jako jego przyczynę, to znaczy, czy oceniany skutek nastąpiłby mimo braku wskazanej przyczyny. Jeżeli odpowiedź jest negatywna, czyli badany skutek nastąpiłby również mimo nieobecności tej przyczyny należy stwierdzić, że nie występuje żaden obiektywny związek przyczynowy i nie ma potrzeby dalszego badania, czy relacje pomiędzy przyczyną a skutkiem są adekwatne w rozumieniu art. 361 § 1 kc. Pojawienie się w przebiegu kauzalnym przyczyny zewnętrznej, nie powiązanej z działaniem lub zaniechaniem podmiotu odpowiedzialnego za powstanie szkody, przesądza o braku związku przyczynowego, jeśli bez przyczyny pierwotnej szkoda i tak powstałaby. Przepis art. 361 § 1 kc wiąże jednak odpowiedzialność tylko z normalnymi następstwami zjawisk stanowiących jej podstawę. W razie pozytywnego stwierdzenia, że dany fakt był koniecznym warunkiem wystąpienia skutku, należy rozważyć, czy wspomniane powiązania można traktować jako „normalne”, tzn. typowe lub oczekiwane w zwykłej kolejności rzeczy. Typowym jest skutek jaki daje się przewidzieć w zwykłym porządku rzeczy, taki, o którym na postawie zasad doświadczenia życiowego, wiadomo, że jest charakterystyczny dla danej przyczyny jako normalny rezultat określonego zjawiska. Nie mieści się w płaszczyźnie adekwatnego związku przyczynowego skutek, który wprawdzie daje się łączyć z określonym zdarzeniem początkowym w sensie oddziaływania sprawczego, ale jest następstwem nietypowym, tj. nie występującym w kolejności zdarzeń, która charakterystyczna jest dla określonej przyczyny i przez to nie dającym się uwzględnić w ewentualnych przewidywaniach, a zarazem zależny jest w istocie od innych zdarzeń, które w zbiegu z przyczyną wyjściową jawią się jako przypadkowy zbieg okoliczności – por. wyrok s.apel. w M. z dnia 20 maja 2015r. w sprawie o sygn. akt I ACa 968/14, opubl. LEX nr (...), wyrok s.apel. w X. z dnia 8 kwietnia 2015r. w sprawie o sygn. akt I ACa 959/14, opubl. LEX nr (...), wyrok s.apel. w Z. z dnia 4 listopada 2014r. w sprawie o sygn. akt VI ACa 68/14, opubl. LEX nr (...), wyrok s.apel. w G. z dnia 28 października 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 824/14, opubl. LEX nr (...), wyrok s.apel. w M. z dnia 13 lutego 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 785/13, opubl. LEX nr (...).

Przyczynienie się w ujęciu art. 362 kc oznacza, że pomiędzy zachowaniem poszkodowanego a szkodą istnieje adekwatny związek przyczynowy. Wina lub oczywista nieprawidłowość (albo ich brak) po stronie poszkodowanego podlegają uwzględnieniu przy ocenie, czy i w jakim stopniu przyczynienie się uzasadnia obniżenie odszkodowania. Ocena stopnia przyczynienia musi uwzględniać wiek i doświadczenie stron oraz ciążące na nich obowiązki, a także stopień świadomości poszkodowanego.

Przyczynieniem się jest każde zachowanie się poszkodowanego pozostające w normalnym związku przyczynowym ze szkodą, za którą ponosi odpowiedzialność inna osoba. Przyczynienie się do szkody występuje wtedy, gdy na podstawie stanu faktycznego sprawy uzasadniony jest wniosek, że bez udziału poszkodowanego szkoda by nie powstała lub nie przybrałaby ustalonych rozmiarów. Nie oznacza to jednak prostego przełożenia stopnia przyczynienia się poszkodowanego do powstania szkody na obniżenie należnego odszkodowania czy też zadośćuczynienia i nie przesądza o stopniu tego obniżenia. Użycie przez ustawodawcę w art. 362 kc sformułowania „stosowne okoliczności” nakazuje, aby sąd uwzględnił wszystkie okoliczności konkretnej sprawy, takie np. jak stopień winy sprawcy, wiek poszkodowanego i stopień jego rozwoju, szczególne okoliczności towarzyszące zdarzeniu wywołującemu szkodę. Dopiero po dokonaniu prawidłowej oceny wszystkich zindywidualizowanych okoliczności związanych z przyczynieniem się poszkodowanego do powstania lub zwiększenia szkody ocenić można, jaka kwota będzie odpowiednią sumą zadośćuczynienia.

Trzeba podnieść, iż ustalony przez Sąd stan faktyczny nie pozwala na stwierdzenie, iż powód swoim zachowaniem przyczynił się do zaistnienia zdarzenia, spowodowania u niego powstania obrażeń ciała oraz powstania szkody niemajątkowej.

Zadośćuczynienie pełni przede wszystkim funkcję kompensacyjną, czyli jego rolą jest wynagrodzenie krzywdy (szkody niemajątkowej) rozumianej jako cierpienie fizyczne (ból i innego rodzaju dolegliwości) i psychiczne (ujemne odczucia przeżywane w związku z cierpieniami fizycznymi lub następstwami uszkodzenia ciała lub rozstrojem zdrowia), aby przynajmniej w ten sposób częściowo przywrócić równowagę zachwianą w wyniku popełnienia czynu niedozwolonego. Okoliczność powyższa powoduje, że o rozmiarze należnego zadośćuczynienia decyduje w pierwszym rzędzie rozmiar i natężenie doznanej krzywdy, tj. rodzaj, charakter, długotrwałość cierpień fizycznych i ujemnych doznań psychicznych, ich intensywność, nieodwracalność negatywnych skutków zdrowotnych, np. stopień i trwałość kalectwa, w tym potrzeby stałej rehabilitacji, zażywania środków farmakologicznych, utrata perspektyw na przyszłość, konieczność korzystania z opieki osób trzecich, poczucie wykluczenia i nieprzydatności społecznej, a ponadto prognozy na przyszłość (polepszenie lub pogorszenie stanu zdrowia) oraz towarzyszące jej poczucie bezradności powodowanej koniecznością korzystania z opieki innych osób oraz nieprzydatności społecznej, a także wiek poszkodowanego, konieczność zmiany zatrudnienia, niemożność wykonywania zawodu, uprawiania sportów, pracy twórczej lub artystycznej, utratę kontaktów towarzyskich, zmianę trybu życia, przyzwyczajeń, czy też sposobu spędzania wolnego czasu.

Zmierzenie rozmiaru doznanej krzywdy nie jest możliwe, gdyż krzywda stanowi subiektywne przeżycie danej osoby. Niezbędne jest wszakże odniesienie wysokości żądanej kwoty do konkretnych, obiektywnych okoliczności faktycznych w danej sprawie, a nie do subiektywnego poczucia krzywdy osoby uprawnionej.

Wysokość zadośćuczynienia odpowiadająca doznanej krzywdzie powinna być odczuwalna dla poszkodowanego i przynosić mu równowagę emocjonalną, naruszoną przez doznane cierpienia psychiczne i fizyczne. Zadośćuczynienie przyznawane jest jednorazowo, zatem musi rekompensować całą krzywdę w postaci cierpień fizycznych i psychicznych już doznanych jak i tych, które w związku z doznanym uszkodzeniem ciała wystąpią w przyszłości jako możliwe do przewidzenia następstwa czynu niedozwolonego, a także prognozę na przyszłość – por. wyrok s.apel. w Z. z dnia 5 czerwca 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 1670/13, opubl. LEX nr (...), wyrok s.apel. w Ł. z dnia 27 lutego 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 1622/13, opubl. LEX nr (...), wyrok s.apel. w M. z dnia 18 listopada 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 615/14, opubl. LEX nr (...), wyrok s.apel. w X. z dnia 6 listopada 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 457/14, opubl. LEX nr (...), wyrok s.apel. w G. z dnia 5 lutego 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 936/13, opubl. LEX nr (...), wyrok s.apel. w G. z dnia 11 czerwca 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 1593/13, opubl. LEX nr (...), wyrok s.apel. w G. z dnia 13 grudnia 2013r. w sprawie o sygn. akt I ACa 829/13, opubl. LEX nr (...), wyrok s.apel. w H. z dnia 15 stycznia 2014r. w sprawie o sygn. akt V ACa 755/13, opubl. LEX nr (...)

Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, iż pomiędzy zdarzeniem i powstałą u powoda szkodą niemajątkową istnieje adekwatny związek przyczynowy, który nie pozostaje w jakiejkolwiek zależności z istniejącymi u niego schorzeniami samoistnym i innymi dolegliwościami, a ocena zdiagnozowanych u powoda schorzeń powypadkowych, ich rodzaj, charakter, rozmiar, jakość, intensywność i czas trwania, wpływ na funkcjonowanie w życiu osobistym i zawodowym oraz starania o odwrócenie ujemnych następstw oceniane przez pryzmat kwantyfikatorów decydujących o wysokości zadośćuczynienia wskazują, iż przyznana przez Sąd kwota zadośćuczynienia w łącznej wysokości 30.000,00 zł, przy uwzględnieniu rodzaju, charakteru i rozmiarów cierpień fizycznych i psychicznych powoda oraz doznanego na skutek wypadku trwałego uszczerbku na zdrowiu w rozmiarze 10%, nie jest rażąca niska i nadmiernie wygórowana.

Odczucie krzywdy jest pojęciem subiektywnym i niewymiernym, jednak określając wysokość zadośćuczynienia Sąd kierował się przesłankami obiektywnymi, biorąc pod uwagę szeroko rozumiane cierpienia fizyczne i psychiczne poszkodowanego, w tym skutki jakie zdarzenie wywarło na organizmie powoda, w ograniczeniach w życiu codziennym, planach życiowych, możliwości funkcjonowania w rodzinie i w dotychczasowym środowisku. Przyznanie odpowiedniego zadośćuczynienia oznacza przyznanie takiej kwoty, która rozsądnie oceniana da się określić jako godziwa w realiach danej sprawy. Skutkiem tej oceny winno zaś być zasądzenie zadośćuczynienia, które wystarcza do złagodzenia doznanych cierpień, a zarazem nie premiuje osób o słabszej konstrukcji psychicznej, reagujących intensywniej na sytuacje traumatyczne lub też nie prowadzi do pokrzywdzenia osób o osobowości zamkniętej, kumulującej w sobie wewnętrzne emocje.

W szczególności Sąd miał na względzie rodzaj, charakter i rozmiar doznanej krzywdy, w tym cierpień fizycznych i psychicznych powoda, przy uwzględnieniu przebytego procesu leczenia i rehabilitacji oraz czasu jego trwania i ich rezultatów i wpływ zdarzenia na bieżące funkcjonowanie powoda.

Kwota zadośćuczynienia nie może stanowić źródła wzbogacenia dla poszkodowanego, a jedynym kryterium dla oceny wysokości zasądzonego zadośćuczynienia jest rozmiar krzywdy doznanej przez poszkodowanego. Zadośćuczynienie powinno być bowiem zarazem środkiem pomocy dla poszkodowanego i pozostawać w odpowiednim stosunku do rozmiarów krzywdy, winna ona uwzględniać aktualne warunki i przeciętną stopę życiową społeczności, w której przebywa pokrzywdzony, przy czym rozmiar szkody niemajątkowej, ustala się, uwzględniając moment wyrokowania. – por. wyrok SN z dnia 29 sierpnia 2013r. w sprawie o sygn. akt I CSK 667/12, opubl. LEX nr (...), wyrok s.apel. w Z. z dnia 17 kwietnia 2013r. w sprawie o sygn. akt VI ACa 974/12, opubl. LEX nr (...), wyrok s.apel. w Ł. z dnia 16 kwietnia 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 940/13, opubl. LEX nr (...), wyrok SN z dnia 24 lipca 2014r. w sprawie o sygn. akt II CSK 595/13, opubl. LEXX nr (...).

Powód był również uprawniony do żądania odszkodowania z tytułu opieki osób trzecich.

Obowiązek kompensaty kosztów obejmuje wszelkie koszty wywołane zdarzeniem, a więc wszystkie niezbędne i celowe wydatki (por. art. 361 § 2 kc i art. 363 § 2 kc).

Zasada pełnego odszkodowania ma zapewnić całkowitą kompensatę doznanego uszczerbku, w granicach normalnego związku przyczynowego.

Jeżeli powód wymaga opieki wobec uszczerbku na zdrowiu będącego następstwem wypadku, a koszty jej są możliwe do ustalenia, pozwany jest zobowiązany do pokrywania szkody z tego tytułu nawet wówczas, gdy świadczenia te są (bądź mogą być) wykonywane przez osoby najbliższe. Opieka świadczona przez te osoby ma bowiem także realny wymiar ekonomiczny i jest następstwem zdarzenia, za które odpowiada pozwany.

Wskazać trzeba, że wydatki powoda w zakresie pomocy osób trzecich winny być mierzone rzeczywistą wartością świadczeń opiekuńczych koniecznych z uwagi na następstwa wypadku a nie wysokością wydatków ponoszonych na ten cel przez poszkodowanego. Wystarcza więc udowodnienie konieczności takich wydatków w wyniku doznanego uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia. Będą nimi wszelkie koszty związane z zapewnieniem poszkodowanemu stałej lub doraźnej opieki.

W zaprezentowanych warunkach koszty poniesione przez powoda były celowe i konieczne, realne oraz obiektywne i pozostające w adekwatnym związku przyczynowym z zdarzeniem powodującym niepełnosprawność powoda, przy czym były to koszty, które powód faktycznie poniósł i które obejmują jedynie sam koszt świadczonej opieki przez opiekuna na rzecz powoda.

Niezależnie od powyższego poniesione przez powoda wydatki rekompensowały rodzaj jego kalectwa i nie przekraczały potrzeby jego odtworzenia – por. wyrok SN z dnia 9 stycznia 2008r. w sprawie o sygn. akt II CSK 425/07, opubl. LEX nr (...), wyrok SN z dnia 15 października 2014r. w sprawie o sygn. akt V CSK 632/13, opubl. LEX nr (...), wyrok s.apel.w G. z dnia 2 stycznia 2013r. w sprawie sygn. akt III APa 26/11, opubl. LEX nr (...), wyrok s.apel. we Z. z dnia 25 kwietnia 2013r. w sprawie o sygn. akt I ACa 356/13, opubl. LEX nr (...),wyrok s.apel. w Ł. z dnia 23 września 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 846/14, opubl. LEX nr (...), wyrok SN z dnia 15 lutego 2007r. w sprawie o sygn. akt II CSK 474/06, opubl. LEX nr (...), wyrok s.apel. w G. z dnia 17 czerwca 2014r. w sprawie sygn. akt I ACa 232/14, opubl. LEX nr (...), wyrok s.apel. w Ł. z dnia 14 sierpnia 2014r. w sprawie o sygn. akt I ACa 362/14, opubl. LEX nr (...), wyrok s.apel. w M. z dnia 25 września 2013r. w sprawie o sygn. akt I ACa 331/13, opubl. LEX nr (...).

Powód był również uprawniony do żądania zwrotu wydatków z tytułu kosztów leczenia i rehabilitacji oraz dojazdów do placówek medycznych.

Świadczenie odszkodowawcze obejmuje także uzasadnione i celowe koszty leczenia oraz rehabilitacji poszkodowanego niefinansowane ze środków publicznych. Przepis art. 444 § 1 kc nie nakłada na poszkodowanego obowiązku wykazywania, iż nie mógł skorzystać z państwowej służby zdrowia. (por. uchwała SN z dnia 19 maja 2016r. w sprawie o sygn. akt III CZP 63/15, opubl. X.. SN 2016 nr 5).

W myśl art. 444 § 1 kc odszkodowanie obejmuje wszelkie koszty wynikłe z uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia.

Celem odszkodowania w ramach art. 444 § 1 kc jest restytucja stanu istniejącego przed wypadkiem, a jeśli jego przywrócenie nie jest możliwe, zastąpienie stanu dawnego stanem, w którym poszkodowanemu zostaną zapewnione warunki życiowe zbliżone do tych, jakie miał przed wyrządzeniem mu uszczerbku.

Ogranicza się jednak rozmiary obowiązku pokrycia „wszelkich kosztów” wymaganiem, aby ich żądanie było konieczne i celowe. Osoba, która doznała uszczerbku na zdrowiu na skutek wypadku ma zatem prawo domagać się w ramach naprawienia szkody, pokrycia wszystkich niezbędnych i celowych wydatków wynikających z tego zdarzenia. Ponadto pojęcie „wszelkie koszty”, o których mowa w art. 444 § 1 kc oznacza koszty różnego rodzaju, których nie da się z góry określić.

Celowość ponoszenia wszelkich wydatków może być związana nie tylko z możliwością uzyskania poprawy stanu zdrowia, ale też z potrzebą utrzymania tego stanu, jego niepogarszania. Muszą to być jednakże koszty, które pozostają w związku przyczynowym z likwidacją skutków uszkodzenia ciała. Koszty te należy oceniać wg kryteriów obiektywnych w zakresie potrzeb poszkodowanego. Nie mogą to być koszty, które przekraczają te potrzeby. Realność szkody wyraża się w tym, że przyznanie odszkodowania nie uzasadnia sama utrata zdrowia i ewentualność poniesienia wydatków, ale rzeczywiste zwiększenie potrzeb powstałe w następstwie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia.

Przesłanką uwzględnienia żądania, o którym mowa w art. 444 § 1 kc jest wyłącznie wykazanie przez poszkodowanego, że suma której zwrotu domaga się od zobowiązanego do naprawienia szkody jest sumą potrzebną na koszty restytucji pełnej sprawności.

Uwzględniając całokształt okoliczności wpływających na rozmiar cierpień fizycznych i psychicznych powoda, ich intensywność i czas trwania, trwałość następstw oraz wpływ wypadku na aktywność życiową, Sąd ustalił należne zadośćuczynienie na kwotę łącznie 30.000,00 zł.

Równolegle Sąd rozważył zakres szkody majątkowej pozostającej w związku z następstwami wypadku i uznał za uzasadnione takie wydatki, które były celowe, racjonalne oraz pozostawały w bezpośrednim związku z procesem leczenia i powrotu do sprawności. W tym zakresie Sąd przyjął zwrot kosztów leczenia i rehabilitacji w łącznej wysokości 1.860,00 zł, przy czym nie uwzględnił wydatków na zabieg fali uderzeniowej, uznając, że w realiach sprawy brak było podstaw do zaliczenia tego kosztu do wydatków podlegających kompensacie.

Sąd uwzględnił także, że w okresie po wypadku powód wymagał wsparcia osób trzecich przy czynnościach życia codziennego, co stanowiło normalną konsekwencję ograniczeń funkcjonalnych wynikających z doznanych obrażeń. W oparciu o ustalony czas i zakres koniecznej pomocy przyjął okres 8 tygodni opieki w łącznym wymiarze 9,5 godziny tygodniowo, a następnie wyliczył należność według stawki 12,30 zł, co dało łącznie 934,80 zł. Sąd odnotował, że przyjęta stawka była niższa niż minimalna stawka godzinowa 19,70 zł obowiązująca od dnia 1 stycznia 2022 r. na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 września 2021r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2022r. (Dz. U. 2021.1690), jednak w realiach sprawy uznał ją za odpowiadającą ustalonemu sposobowi sprawowania opieki oraz wykazanemu zakresowi faktycznej pomocy, a tym samym adekwatną do rozmiaru szkody w tej części.

Dodatkowo Sąd zasądził zwrot kosztów dojazdów na wizyty lekarskie i do placówek medycznych w łącznej wysokości 678,94 zł, uznając je za pozostające w związku z koniecznością kontynuacji diagnostyki, leczenia i rehabilitacji powoda.

W rezultacie, po zsumowaniu przyznanego zadośćuczynienia oraz należnych świadczeń odszkodowawczych obejmujących koszty leczenia i rehabilitacji, koszty opieki osoby trzeciej oraz koszty dojazdów, Sąd ustalił łączną kwotę należną powodowi na 33.473,74 zł.

O roszczeniu ubocznym orzeczono w oparciu o treść art. 481 § 1 i 2 - 2 ⁴ kc w zw. z art. 455 kc.

O kosztach procesu, w tym kosztach zastępstwa procesowego orzeczono na podstawie art. 108 § 1 k.p.c. w zw. z art. 98 § 1 – 1 ¹ i 3 k.p.c. i art. 100 k.p.c. w zw. z § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. 2023.1964 – t.j. ze zm.) oraz w oparciu o treść art. 13 ust. 2 i art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. 2025.1228 – t.j. ze zm.) i art. 1 ust. 1 pkt 2 i art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2006r. o opłacie skarbowej (Dz. U. 2025.1154 – t.j.).

Z tych wszystkich względów orzeczono jak w sentencji wyroku.

sędzia Michał Włodarek