Wyrok z 19 stycznia 2026, sygn. I C 1124/24

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 19 stycznia 2026 r.

Sąd Rejonowy w T. I Wydział Cywilny

w składzie następującym:

Przewodniczący:	asesor sądowy P. K.
Protokolant:	starszy sekretarz sądowy K. K.

po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2026 r. w I.

na rozprawie

sprawy z powództwa (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w E.

przeciwko (...) Towarzystwu (...) w T.

o zapłatę

I. zasądza od pozwanego (...) Towarzystwa (...) Spółki (...) w T. na rzecz powoda (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w E. kwotę 7 711,47 zł (siedem tysięcy siedemset jedenaście złotych czterdzieści siedem groszy) z ustawowymi odsetkami za opóźnienie:

- od kwoty 2 945,22 zł (dwa tysiące dziewięćset czterdzieści pięć złotych dwadzieścia dwa grosze) od dnia 25 października 2022 roku do dnia zapłaty,

- od kwoty 4 766,25 zł (cztery tysiące siedemset sześćdziesiąt sześć złotych dwadzieścia pięć groszy) od dnia 8 stycznia 2023 roku do dnia zapłaty;

II. w pozostałej części powództwo oddala;

III. zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1 566,07 zł (tysiąc pięćset sześćdziesiąt sześć złotych siedem groszy) tytułem zwrotu kosztów procesu z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.

UZASADNIENIE

Pozwem z 27 maja 2024 roku powód (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w E. wniósł o zasądzenie od pozwanego (...) Towarzystwo (...) Spółki Akcyjnej w T. kwoty 13 368,50 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od kwoty 4 598,60 zł od dnia 25 października 2022 roku do dnia zapłaty i od kwoty 8 769,90 zł do dnia 8 stycznia 2023 roku do dnia zapłaty, a także o zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, że w wyniku zdarzenia drogowego z dnia 22 września 2022 roku uszkodzeniu uległ pojazd marki L. o numerze rejestracyjnym (...) należący do poszkodowanej R. U.. Powód dodał, że sprawca zdarzenia posiadał ubezpieczenie OC u pozwanego. Koszt naprawy pojazdu wyniósł, zgodnie z kalkulacją naprawy nr 642/(...)/22 z dnia 18 grudnia 2022 roku 26 025,02 zł. W toku postępowania likwidacyjnego, pozwany ustalił koszt naprawy pojazdu na kwotę 21.426,42 zł i w tej wysokości wypłacił odszkodowanie. Powód wskazał, że przyznane przez pozwanego odszkodowanie zostało przez niego bezzasadnie obniżone, ponieważ przy jego obliczaniu pozwany obniżył wartość części zamiennych, uwzględniając koszt zakupu tańszych i gorszych jakościowo zamienników, a ponadto zastosował zaniżoną stawkę robocizny. Jak wskazał powód, poszkodowana zbyła na jego rzecz swoją wierzytelność o odszkodowanie odpowiadające kosztom naprawienia pojazdu marki L. o numerze rejestracyjnym (...). Powód wskazał, że dochodzi odszkodowania uzupełniającego w kwocie 4 598,60 zł, stanowiącej różnicę pomiędzy odszkodowaniem należnym a wypłaconym. Nadto wskazał, iż w związku z uszkodzeniem pojazdu poszkodowana zmuszona była wynająć pojazd zastępczy przez okres 54 dni. Powód zaznaczył, że R. U. nie posiadała własnego pojazdu zastępczego, którym mogłaby zastąpić uszkodzony pojazd, a jednocześnie potrzebowała auta do wykonywania swoich obowiązków. Powód wynajmował poszkodowanej pojazd zastępczy. Strony umowy najmu ustaliły czynsz najmu w wysokości 230 zł netto za każdą rozpoczętą dobę najmu. W związku z tym, że naprawa uszkodzonego pojazdu marki L. o numerze rejestracyjnym (...) trwała 54 dni, powód wystawił w dniu 18 grudnia 2022 roku fakturę VAT nr (...), w której czynsz najmu pojazdu zastępczego został ustalony w kwocie 15 276,60 zł, z terminem płatności do dnia 1 stycznia 2023 roku. Powód wskazał, że szkoda odpowiadjąca tej kwocie została zgłoszona pozwanego wraz z żądaniem wypłaty odszkodowania w takiej wysokości. Pozwany co do zasady uznał swoją odpowiedzialność za szkodę w tym zakresie i wypłacił kwotę 3 298,61 zł z tytułu kosztów wynajmu pojazdu zastępczego za 23 dni. Pozwany obniżył także stawkę za dobę najmu pojazdu zastępczego do kwoty 125 zł netto, a także przyjął, że konieczny czas naprawy pojazdu po szkodzie z dnia 22 września 2022 roku wymagał 23 dni. Pozwany nie uznał pozostałego okresu najmu pojazdu w wysokości 31 dni w stawce 230 zł netto. Powód wskazał, że w dniu 22 września 2022 roku nabył od poszkodowanej R. U. wierzytelność z tytułu najmu pojazdu zastępczego związanego z wypadkiem komunikacyjnym z dnia 22 września 2022 roku. O zawarciu tej umowy i zbyciu wierzytelności na rzecz powoda pozwany został zawiadomiony. Powód wskazał, że dochodzi odszkodowania uzupełniającego w kwocie 8 769,90 zł w zakresie kosztów najmu pojazdu zastępczego za okres 31 dni, których pozwany nie uznał według stawki 230 zł netto (282,90 zł brutto), którą poszkodowana R. U. poniosła. Powód wskazał, że faktycznie przez ten okres 31 dni poszkodowana i tak byłaby zmuszona zawrzeć umowę najmu pojazdu zastępczego poza ofertą pozwanego, skoro pozwany nie zapewniłby jej tego pojazdu. Uzasadniając żądanie odsetkowe pozwu, powód wskazał, iż przysługują mu odsetki od dnia następującego po upływie 30 dni od dnia zawiadomienia o szkodzie (k. 4-7).

Nakazem zapłaty wydanym w postępowaniu upominawczym 5 czerwca 2024 roku w sprawie I Nc (...) Referendarz Sądowy w Sądzie Rejonowym w T. orzekł zgodnie z żądaniem pozwu.

Sprzeciw od powyższego nakazu zapłaty wywiódł pozwany, zaskarżając nakaz zapłaty w całości i wnosząc o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powoda na swoją rzecz zwrotu kosztów, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Uzasadniając swoje stanowisko pozwany, nie kwestionując zasady swojej odpowiedzialności zaznaczył, że wypłacona przez niego suma odszkodowania w całości rekompensuje powstałą szkodę i w jego ocenie poza wypłaconą kwotą dalsze roszczenia powodowi z tego tytułu nie przysługują. Pozwany zakwestionował koszty naprawy wynikające z faktury VAT stwierdzając, że zostały one zawyżone, w szczególności w zakresie kosztów robocizny. Pozwany zaznaczył, że naprawa pojazdu przez poszkodowanego nie może być źródłem wzbogacenia. Wniósł o przeprowadzenie kalkulacji naprawy z użyciem części nowych, ale alternatywnych producentów. Podniósł, iż użycie do naprawy pojazdu części nowych oryginalnych – sygnowanych logo producenta pojazdu stanowiłoby bezpodstawne wzbogacenie powoda. Elementy pojazdu, które uległy uszkodzeniu były już uprzednio uszkodzone i nie były elementami oryginalnymi. Pozwany zakwestionował wartość szkody wyliczoną na zlecenie powoda tak co do zakresu naprawy, przyjętych cen części oraz stawek robocizny. Pozwany zakwestionował zasadność roszczenia powoda w zakresie mycia pojazdu przed i po naprawie, a także kosztów likwidacji szkody technicznej i stwierdził, że powodowi nie przysługuje odszkodowanie z tego tytułu. W odniesieniu do kosztów najmu pojazdu zastępczego wskazał, iż poszkodowana jest właścicielem/użytkownikiem innych pojazdów, za pomocą których mogłaby wypełniać ewentualne potrzeby transportowe. Pozwany zakwestionował faktyczną odpłatność z tytułu najmu wskazując, iż zapis co do odpłatności został sporządzony wyłącznie na potrzeby dochodzenia odszkodowania. Zdaniem pozwanego poszkodowanemu nie przysługuje odszkodowanie z tytułu kosztów wynajmu pojazdu zastępczego jeżeli nie poniósł wydatków związanych z wynajmem takiego pojazdu. Pozwany twierdził, że w przedmiotowej sprawie poszkodowany nie poniósł żadnych wydatków związanych z wynajmem pojazdu zastępczego, więc nie powstała u niego strata. Pozwany podniósł, że w przypadku dochodzenia roszczeń z tytułu odszkodowania za wynajem pojazdu zastępczego przez podmiot, który profesjonalnie i zawodowo trudni się pozyskiwaniem roszczeń od osób poszkodowanych i ich dochodzeniem przed sądem zanika funkcja kompensacyjna odszkodowania, ponieważ zamiast skompensowania poniesionego przez poszkodowanego uszczerbku dochodzi w istocie do rozwoju nowej branży zarobkowej – dochodzenia teoretycznych odszkodowań od zakładów ubezpieczeń na podstawie roszczeń, które w normalnych warunkach rynkowych w ogóle by nie powstały, bo nikt normalnie nie korzystałby z wynajmu pojazdu zastępczego na takich warunkach. Pozwany zaznaczył, że taka działalność jest sprzeczna ze społeczno-gospodarczą funkcją prawa do odszkodowania. Pozwany zaznaczył, że kwestionuje roszczenie powoda także co do wysokości. Podkreślił, iż poszkodowana zobowiązana była do minimalizacji szkody. Pozwany zaznaczył też, że o ile poszkodowany dokonuje naprawy pojazdu, to kosztami opóźnień w zakresie procedur naprawy nie może obciążać ubezpieczyciela. Zdaniem pozwanego uzasadniony jest tylko taki czas najmu, który wynika z tzw. technologicznego okresu naprawy. Pozwany podał, iż technologiczny czas naprawy zgodnie z kosztorysem wynosi 43,4 roboczogodziny. Zdaniem pozwanego oznacza to, że pozwana nie mogła korzystać z uszkodzonego pojazdu wyłącznie przez 6 dni. Dodając do tego czas niezbędny na przyjęcie i wydanie pojazdu do zakładu naprawczego, technologiczny czas naprawy wynosi 7 dni. Zdaniem pozwanego łączny okres 23 dni uwzględniający okres od powstania szkody do dnia wysłania kalkulacji kosztów naprawy po dodatkowych oględzinach, 2 dni na organizację części zamiennych i technologiczny czas naprawy, był wystarczający do naprawy pojazdu i wydania go dotychczasowemu użytkownikowi do ponownego korzystania i wyłącznie ten okres pozostaje w związku przyczynowym z kolizją z dnia 22 września 2022 roku. Zdaniem pozwanego jakikolwiek dłuższy okres najmu nie pozostaje w adekwatnym związku przyczynowym ze zdarzeniem z dnia 22 września 2022 roku. Pozwany podniósł, że przed oddaniem pojazdu do naprawy można było wykonać wszelkie czynności przygotowawcze, w tym m.in. zamówić i odebrać wszelkie niezbędne do naprawy pojazdu części zamienne. Pozwany zaznaczył, iż po stronie warsztatu naprawczego wystąpił szereg zaniedbań skutkujących przedłużeniem okresu naprawy pojazdu. Zdaniem pozwanego nie powinien być on odpowiedzialny za opieszałość warsztatu naprawczego. Nadto, pozwany zakwestionował stawkę najmu pojazdu zastępczego wskazaną przez powoda stwierdzając, że jest ona rażąco zawyżona w stosunku do stawek stosowanych na rynku lokalnym. Zaznaczył, iż poszkodowanej w chwili zgłoszenia szkody, a także pismem z dnia przedstawiono ofertę bezpłatnego najmu pojazdu, przy czym pozwany zapłaciłby za tę usługę kwotę 125 zł netto za dzień najmu, lecz z niewiadomych przyczyn poszkodowana nie skorzystała z tej oferty. Pozwany podniósł, że poszkodowana została poinformowana, że może zorganizować sobie sama pojazd zastępczy, o ile wysokość stawki najmu nie przekroczy stawki, którą zapłaciłby pozwany, czyli 125 zł netto, zaś najem za wyższą stawkę może zostać uznany za przyczynienie się do zwiększenia szkody. Zdaniem pozwanego roszczenie powoda należałoby ograniczyć do kosztów, które poniósłby pozwany, gdyby poszkodowana zdecydowała się na skorzystanie z przedstawionej przez pozwanego propozycji bezpłatnego korzystania z pojazdu zastępczego. Kontynuując bowiem najem pojazdu zastępczego po stawce dziennej w wysokości 230 zł netto poszkodowana przyczyniła się do zwiększenia szkody, czego mogła uniknąć decydując się na skorzystanie z oferty pozwanego, co nie powodowałoby dla niej żadnych dodatkowych niedogodności. Dodatkowo pozwany zaznaczył, że ewentualnie należne powodowi odszkodowanie należy obniżyć o kwotę 8,40 zł netto dziennie z tytułu zaoszczędzonych przez poszkodowaną kosztów związanych z eksploatacją uszkodzonego pojazdu w okresie najmu pojazdu zastępczego. Pozwany wskazał, że na te oszczędności składają się przykładowo mniejsze zużycie ogumienia, akumulatora, elementów ciernych układów hamulcowego, napędowego i wydechowego oraz mniejsze zużycie płynów eksploatacyjnych (poza paliwem). Pozwany podniósł też, że kwestionuje legitymację powoda do dochodzenia przedmiotowego roszczenia (k. 34-42).

W piśmie przygotowawczym z dnia 19 sierpnia 2024 roku (k. 72-77v) powód oświadczył, że podtrzymuje wszystkie twierdzenia, które zgłosił w pozwie oraz wszystkie wnioski dowodowe. Powód zaznaczył, że w toku postępowania likwidacyjnego pozwany nie kwestionował jakości części użytych do naprawy pojazdu. Powód zaznaczył też, że w trakcie postępowania likwidacyjnego pozwany kwestionował jedynie uszkodzenie felgi. W korespondencji między stronami powód wyjaśniał, że wskazywane przez niego uszkodzenie pozostaje w związku ze zdarzeniem szkodowym, a pozwany to uszkodzenie ostatecznie uznał. Pozwany w zweryfikowanej przez siebie fakturze VAT nr (...) z dnia 18 grudnia 2022 roku nie zakwestionował kosztu zakupu felgi. Powód podniósł, że mycie pojazdu przy jego naprawie jest uzasadnione, bowiem pozwala w pierwszej kolejności na dokłade ustalenie zakresu uszkodzeń, a następnie stwierdzenie, że wszystkie uszkodzenia pojazdu zostały usunięte. Organizacja likwidacji szkody jest natomiast związana z wykazaniem, że szkoda została wyrządzona i ostatecznie służy dochodzeniu odszkodowania od ubezpieczyciela. Powód wskazał, że w zakresie procedowania szkody pozostaje m. in. kosztorysowanie naprawy w programie Ż., podyktowane procedurami stosowanymi przez ubezpieczycieli przy likwidacji szkód pojazdów.. Przy naprawach pojazdów bez udziału zakładów ubezpieczeń program Ż. nie jest wykorzystywany, a zamiast niego warsztaty naprawcze przyjmują własne cenniki. Powód wskazał, że kosztorysowanie w programie Ż. wymaga przeszkolonych i doświadczonych pracowników, przez co koszt naprawy wzrasta. Zakład naprawczy ponosi też koszty licencji na program, by móc z niego korzystać. Powód wskazał, że w ramach kosztów procedowania szkody przez niego mieści się również korespondencja między warsztatem naprawczym a pozwanym. Powód stwierdził, że koszty procedowania szkody nie byłyby potrzebne, gdyby pozwany z należytą starannością przeprowadził postępowanie likwidacyjne i prawidłowo określił zakres naprawy wraz z kosztami niezbędnymi do przywrócenia pojazdu do stanu sprzed szkody, czego jednak nie uczynił. Powód wskazał, że pozwany nieprawidłowo wyliczył okres najmu pojazdu zastępczego, który jego zdaniem miał być uzasadniony. Powód podał, że bezzasadnie pozwany przyjął, że technologiczny czas naprawy pojazdu wynosił 7 dni, bowiem w rzeczywistości wynosił 13 dni i cały ten okres pozwany powinien uwzględnić w uzasadnionym czasie najmu pojazdu zastępczego. Powód wskazał też, że pozwany z nieznanych przyczyn nie uwzględnił też święta i dni wolnych od pracy w trakcie których naprawa pojazdu nie była prowadzona. W trakcie postępowania likwidacyjnego powód informował także o czasie oczekiwania na części i materiały niezbędne do naprawy w zakresie ustalonym po oględzinach dodatkowych. Powód podniósł, że w oczekiwaniu na części niezbędne do naprawy pojazdu poszkodowana korzystała z pojazdu zastępczego. Dlatego też, twierdził powód, ten okres najmu pojazdu zastępczego był uzasadniony, a pozwany pozostaje zobowiązany do wypłaty odszkodowania również w tym zakresie. Powód wskazał też, że musiał monitować pozwanego o ustalenie pełnego zakresu uszkodzeń. Powód zaznaczył, że obowiązku naprawienia szkody w całości w zakresie najmu pojazdu zastępczego nie przekreśla informacja o najmie pojazdu zastępczego, którą miałby przedstawić poszkodowanej. Powód zaznaczył, że informacja zawarta w piśmie z dnia 22 września 2022 roku nie stanowiła konkretnej oferty. Zdaniem powoda twierdzenia pozwanego zmierzają do przerzucenia na poszkodowaną obowiązku naprawienia szkody. Powód twierdził też, że stawki przedstawione przez pozwanego w informacji o najmie pojazdu zastępczego są efektem jego współpracy z wypożyczalniami aut. Z. zatem warunki odbiegające od stawek średniorynkowych – są niższe z uwagi na preferencyjne warunki współpracy pozwanego i wypożyczalni pojazdów zastępczych. Z tego względu zdaniem powoda stawki wskazywane przez pozwanego nie mogą być uznane za zasadne. Powód podał też, że w dniu 23 września 2022 roku wysłał do pozwanego wiadomość e-mail z pytaniami o szczegóły najmu pojazdu zastępczego, ale pozwany nie udzielił odpowiedzi na żadne z przesłanych do niego pytań. Powód wskazał też, że podniesiony przez pozwanego zarzut nadużycia prawa podmiotowego nie może być skutecznie podniesiony przez podmiot, który sam narusza zasady współżycia społecznego. Powód wskazał, że odszkodowanie ustalane i wypłacane przez pozwanego nie odpowiada faktycznej szkodzie, którą poszkodowany poniósł.

W piśmie przygotowawczym z dnia 28 stycznia 2025 roku powód podał, że w toku naprawy producent części przysłał klamkę niepasującą do pojazdu, przez którą naprawa nie mogła być dokończona, a pojazd oddany poszkodowanej. Procedura reklamacji klamki została przeprowadzona w okresie od 18 listopada 2022 roku do 23 listopada 2022 roku (k. 147-148v).

Na dalszym etapie postępowania stanowiska stron aż do zamknięcia rozprawy pozostały bez zmian.

Sąd ustalił, co następuje:

W wyniku kolizji drogowej, która miała miejsce w dniu 22 września 2022 roku uszkodzeniu uległ należący do R. U. pojazd marki L. (...) (1) o numerze rejestracyjnym (...). Wypadek miał miejsce na parkingu galerii handlowej w E.. Sprawca zdarzenia, kierujący pojazdem marki X. o numerze rejestracyjnym (...) posiadał ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej w (...) Towarzystwo (...) Spółce Akcyjnej w T..

Fakt bezsporny, a nadto dowód : potwierdzenie przyjęcia zawiadomienia o szkodzie z dnia 22 września 2022 r. – w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_1_5_Dokument_wychodzący, nagranie telefonicznego zgłoszenia szkody na płycie CD – k. 109, fotografia dowodu rejestracyjnego pojazdu marki L. (...) (1) nr rej. (...) - w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_1_35_Dokument_przychodzący, zeznania świadka R. U. złożone na rozprawie w dniu 14 października 2022 roku – k. 114-114v, znacznik czasowy od 00:08:51 do 00:21:15, częściowo zeznania B. T., wiceprezesa zarządu (...) spółki z ograniczoną w E. złożone na rozprawie w dniu 14 października 2022 roku – k. (...)-115, znacznik czasowy od 00:29:30 do 00:53:41

Po zdarzeniu, w dniu 22 września 2022 roku pojazd lawetą został przewieziony do warsztatu naprawczego prowadzonego przez powoda w E.. Tego samego dnia uszkodzony pojazd został przyjęty do warsztatu naprawczego. R. U. zleciła naprawę pojazdu (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w E.. Tego samego dnia zawarła z (...) spółką z ograniczoną odpowiedzialnością w E. umowę przelewu wierzytelności celem pokrycie całkowitego kosztu naprawy pojazdu marki L. (...) (2) o numerze rejestracyjnym (...) w związku ze szkodą z dnia 22 września 2022 roku. W dniu 22 września 2022 roku poszkodowana R. U. zawarła z (...) spółką z ograniczoną odpowiedzialnością w E. umowę najmu pojazdu zastępczego w ramach której poszkodowana wynajęła od powoda pojazd zastępczy marki K. (...) o numerze rejestracyjnym (...). Był to pojazd klasy D. Strony ustaliły stawkę czynszu za dobę najmu pojazdu zastępczego w kwocie 230 zł za dobę najmu. Również 22 września 2022 roku powód zawarł z poszkodowaną R. U. umowę o przelew wierzytelności w celu pokrycia całkowitego kosztu najmu pojazdu zastępczego.

dowód : umowa o przelew wierzytelności z polisy OC z dnia 22 września 2022 r. w celu pokrycia całkowitego kosztu naprawy pojazdu - k. 11, umowa o przelew wierzytelności z polisy OC z dnia 22 września 2022 r. w celu pokrycia całkowitego kosztu najmu pojazdu zastępczego - k. 20, umowa najmu pojazdu zastępczego klasy D z dnia 22 września 2022 r. – k. 21, zlecenie naprawy z dnia 22 września 2022 r. - w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_1_24_Dokument_przychodzący, zeznania świadka R. U. złożone na rozprawie w dniu 14 października 2022 roku – k. 114-114v, znacznik czasowy od 00:08:51 do 00:21:15, zeznania B. T., wiceprezesa zarządu (...) spółki z ograniczoną w E. złożone na rozprawie w dniu 14 października 2022 roku – k. 114v-115, znacznik czasowy od 00:29:30 do 00:53:41

Szkoda została zgłoszona ubezpieczycielowi w dniu 22 września 2022 roku celem jej likwidacji w ramach polisy ubezpieczenia obowiązkowego OC sprawcy zdarzenia. Szkodę zgłosiła poszkodowana R. U. telefonicznie. Pozwany ubezpieczyciel zarejestrował szkodę pod numerem (...) i pod tym numerem prowadził postępowanie likwidacyjne. Pozwany pismem z dnia 22 września 2022 roku wysłał poszkodowanej informacją dotyczącą zasad ustalania odszkodowania z tytułu najmu pojazdu zastępczego z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych. Wskazano w niej, że prawo do najmu pojazdu zastępczego przysługuje Poszkodowanym nie posiadającym możliwości zastąpienia uszkodzonego pojazdu będącego w trakcie naprawy, innym pojazdem pozostającym w ich dyspozycji. Wynajęty pojazd powinien być podobnej klasy, co pojazd uszkodzony. Wypłata odszkodowania za najem pojazdu zastępczego przez L. nastąpi po udokumentowaniu kosztów najmu pojazdu (faktura lub rachunek, umowa najmu, protokół odbioru i zdania pojazdu zastępczego). Wskazano w niej także m.in., że pozwany zapewnia pomoc przy wynajmie pojazdu zastępczego na każdym etapie likwidacji szkody, za wynajem pojazdu rozliczenie następuje bezgotówkowo, poszkodowany nie ponosi kosztów związanych z opłatą kaucji, zaliczką, czynszem opłatą np. za przekroczenie kilometrów. Wskazano, iż w przypadku samodzielnie zorganizowanego wynajmu, udokumentowane koszty mogą zostać uznane w takiej wysokości, w jakiej L. poniosłaby, gdyby wynajem był przez nią organizowany. Podano, iż w przypadku najmu pojazdu w klasie D akceptowana przez L. stawka netto za dobę czynszu najmu wynosi 125 zł. Tyle samo wynosiła akceptowana przez pozwanego stawka netto za dobę czynszu najmu pojazdu zastępczego z segmentu SUV (...).

dowód : potwierdzenie przyjęcia zawiadomienia o szkodzie z dnia 22 września 2022 r. – w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_1_5_Dokument_wychodzący

Pojazd poszkodowanej marki L. (...) (2) o numerze rejestracyjnym (...) należący w dacie szkody do poszkodowanej R. U. był pojazdem z segmentu C minivan.

dowód : opinia biegłego O. Ż. z dnia 21 grudnia 2024 r. – k. 122-140, uzupełniająca opinia biegłego O. Ż. z dnia 13 kwietnia 2025 r. – k. 179-184v

W dniu 23 września 2022 roku powód przesłał do pozwanego wiadomość mailową z prośbą o wskazanie szczegółów dotyczących najmu pojazdu zastępczego w tym kiedy pojazd zastępczy zostanie dostarczony, jakie auta danej klasy są w posiadaniu pozwanego, sposobu rozliczenia kosztów najmu pojazdu zastępczego, terminu zwrotu samochodu, zakresu ubezpieczenia, limitu kilometrów, kosztu dobowego najęcia pojazdu, okresu na jaki zostanie wynajęty oraz podania jakie oświadczenia, zobowiązania i dokumenty najmu muszą zostać podpisane przed zawarciem umowy najmu z ubezpieczycielem. Wiadomość e-mail wysłał B. T., wiceprezes zarządu powoda. Wiadomość ta pozostała bez odpowiedzi pozwanego ubezpieczyciela.

dowód : wiadomość e-mailowa z dnia 23 września 2022 r. - k. 80, a także w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_1_8_Dokument_przychodzący, wiadomość e-mailowa z dnia 23 września 2022 r. – k. 81, a także w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_1_9_Dokument_przychodzący, zeznania B. T., wiceprezesa zarządu (...) spółki z ograniczoną w E. złożone na rozprawie w dniu 14 października 2022 roku – k. 114v-115, znacznik czasowy od 00:29:30 do 00:53:41, informacja odpowiadająca odpisowi pełnemu z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego dotycząca powoda (numer KRS: (...)) – dostępna powszechnie na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości: (...)

W dniu 23 września 2022 roku likwidator szkody z ramienia (...) Spółki Akcyjnej w T. opracował na podstawie oględzin pojazdu marki L. (...) (3) o numerze rejestracyjnym (...) kalkulację naprawy tego pojazdu. W dniu 26 września 2022 roku sporządzoną kalkulację naprawy przekazano do serwisu naprawczego wiadomością e-mail.

W dnia 27 września 2022 roku wiadomością e-mail warsztat naprawczy zgłosił pozwanemu ubezpieczycielowi konieczność dokonania dodatkowych oględzin z uwagi na uszkodzenia elementów wewnętrznych – szkieletu błotnika tp/ wewnętrznego nadkola.

Dnia 28 września 2022 roku pozwany opracował kalkulację naprawy z pominięciem elementu wewnętrznego, który powinien być zakwalifikowany do wymiany tj. blacha wnęki koła. Tego samego dnia kalkulacja została przekazana wiadomością e-mail do serwisu naprawczego.

W dniu 30 września 2022 roku warsztat naprawczy wysłał wiadomością e-mail prośbę o zakwalifikowanie elementu wewnętrznego w postaci szkieletu błotnika/wewnętrznego nadkola do wymiany oraz zgłosił uszkodzenie szyby trójkątnej tylnej prawej (prowadnica). Tego samego dnia wiadomością e-mail warsztat naprawczy przesłał pozwanemu dokumentację zdjęciową. Również wiadomością e-mail warsztat naprawczy wysłał pozwanemu prośbę o potwierdzenie odpowiedzialności za szkodę.

V. 5 października 2022 roku o godzinie 12.06 powód wiadomością e-mail wysłał pozwanemu monit o pilną akceptację pełnego zakresu naprawy i potwierdzenie odpowiedzialnością. W wiadomości e-mail powód podkreślił, że uszkodzony pojazd jest niejedny, a poszkodowana wynajmuje pojazd zastępczy. Tego samego dnia, tj. 5 października 2022 roku o godzinie 15.04 warsztat otrzymał od rzeczoznawcy pozwanego wiadomością-e-mail kalkulację naprawy. Następnego dnia, tj. 6 października 2022 roku dokonano zamówienia części do naprawy pojazdu u (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w T.. W dniu 7 października 2022 roku dostawa została zrealizowana, lecz brakowało jednego z elementów niezbędnych do naprawy – belki wnęki koła. Do dnia 31 października 2022 roku warsztat oczekiwał na dostawę brakującej części. W okresie od 2 listopada (środa) do 17 listopada 2022 roku (czwartek) trwała naprawa pojazdu. W dniu 18 listopada 2022 roku (piątek) stwierdzono, iż przesłana przez producenta pojazdu klamka nie pasuje do uszkodzonego pojazdu. Tego dnia rozpoczęto procedurę reklamacyjną dotyczącą klamki. Kolejna klamka została przysłana w dniu 21 listopada 2022 roku, ale ta też nie pasowała. Po nadesłaniu klamki w dniu 22 listopada 2022 roku zakończyła się naprawa pojazdu. V. 24 listopada 2022 roku pojazd został wydany poszkodowanej. Czynności związane z kontaktem z pozwanym ubezpieczycielem w imieniu poszkodowanej (na podstawie udzielonego powodowi upoważnienia) i powoda podejmował wiceprezes zarządu powodowej spółki – B. T..

dowód : harmonogram naprawy k. 79, kosztorys naprawy pojazdu z dnia 23 września 2022 roku sporządzony wraz z wyceną pojazdu przez likwidatora szkody Z. H. - w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)1_19_Dokument_przychodzący, wiadomość e-mailowa z dnia 26 września 2022 r. (godz. 9:36) - w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)1_24_Dokument_przychodzący, wiadomość e-mailowa z dnia 27 września 2022 r. - k. 81 i 86, a także w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_1_12_Dokument_przychodzący, kosztorys naprawy pojazdu z dnia 28 września 2022 roku sporządzony wraz z wyceną pojazdu przez likwidatora szkody Z. H. - w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_1_18_Dokument_przychodzący, wiadomość e-mailowa z dnia 28 września 2022 r. (godz. 22:28) - w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_1_24_Dokument_przychodzący, wiadomość e-mailowa z dnia 30 września 2022 r. k. 81, a także w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_1_14_Dokument_przychodzący, wiadomość e-mailowa z dnia 30 września 2022 r. k. 81 i 86, a także w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)1_13_Dokument_przychodzący, fotografie części i uszkodzeń pojazdu – k. 82-85, a także w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: D_(...)-1_(...)_2_(...)_(...) oraz pliki (...) w folderze (...)_(...)-1_PK_1, wiadomość e-mailowa z dnia 5 października 2022 r. - k. 86, a także w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)1_20_Dokument_przychodzący, kosztorys naprawy pojazdu z dnia 5 października 2022 roku sporządzony wraz z wyceną pojazdu przez likwidatora szkody Z. H. - w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_1_22_Dokument_przychodzący, wiadomość e-mailowa z dnia 5 października 2022 r. (godz. 15:04) - w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)1_24_Dokument_przychodzący, wiadomość e-mailowa z dnia 6 października 2022 r. oraz z dnia 7 października 2022 r. – k. 90-90v, a także w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)1_24_Dokument_przychodzący, wiadomość e-mailowa z dnia 20 lutego 2023 r. - k. 88, a także w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_1_24_Dokument_przychodzący, wiadomości e-mailowe z dnia 27 października 2022 r. - k. 90, a także w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_1_24_Dokument_przychodzący, częściowo nagranie telefonicznego zgłoszenia szkody na płycie CD – k. 109, wiadomości e-mailowe wraz z fotografiami klamki - k. 151-158, protokół odbioru pojazdu po naprawie z dnia 24 listopada 2022 r. - w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_1_24_Dokument_przychodzący, zeznania świadka R. U. złożone na rozprawie w dniu 14 października 2022 roku – k. 114-114v, znacznik czasowy od 00:08:51 do 00:21:15, zeznania B. T., wiceprezesa zarządu (...) spółki z ograniczoną w E. złożone na rozprawie w dniu 14 października 2022 roku – k. 114v-115, znacznik czasowy od 00:29:30 do 00:53:41

W okresie od dnia 22 września 2022 roku do dnia 24 listopada 2022 roku R. U. wynajmowała od (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w E. pojazd marki K. (...) za stawkę dobową 230 zł netto. W domu poszkodowanej są trzy pojazdy, lecz inni domownicy pracują i mają swoje auto. Poszkodowana w okresie, gdy jej pojazd marki L. (...) (1) o numerze rejestracyjnym (...) pozostawał uszkodzony po szkodzie z dnia 22 września 2022 roku nie mogła korzystać z innego pojazdu aniżeli wynajęty od powoda pojazd zastępczy. W okresie gdy należący do poszkodowanej pojazd marki L. (...) (1) był uszkodzony po szkodzie z dnia 22 września 2022 roku, poszkodowana potrzebowała samochodu do dojazdów do pracy oraz do zawożenia dzieci do szkoły. Poszkodowana zamieszkuje w miejscowości N., ale pracuje w I.. Codziennie korzystała z pojazdu zastępczego w okresie, w którym go wynajmowała. W dniu 18 grudnia 2022 roku (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w E. wystawił poszkodowanej fakturę numer (...) za najem pojazdu zastępczego przez okres 54 dni oraz za parking uszkodzonego pojazdu przez okres 39 dni na łączną kwotę 17 195,40 zł. Koszt najmu pojazdu zastępczego przez okres 54 dni wskazany na fakturze wynosił 15 276 zł brutto. Poszkodowana nie zapłaciła za najem pojazdu zastępczego – rozliczenie nastąpiło bezgotówkowo. Nie rozmawiała z mechanikiem na temat kosztów najmu pojazdu zastępczego. R. U. wiedziała, że jej mechanik świadczy usługi wynajmu pojazdu zastępczego, dlatego nie szukała innych wypożyczalni oferujących możliwość wynajmu pojazdu zastępczego.

dowód : umowa najmu pojazdu zastępczego klasy D z dnia 22 września 2022 r. – k. 21, faktura numer (...) z dnia 18 grudnia 2022 r. - k. 22, protokół zdania pojazdu zastępczego z dnia 24 listopada 2022 roku - w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_1_24_Dokument_przychodzący, oświadczenie poszkodowanej dotyczące usługi najmu – k. 78, a także w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_1_24_Dokument_przychodzący, zeznania świadka R. U. złożone na rozprawie w dniu 14 października 2022 roku – k. 114-114v, znacznik czasowy od 00:08:51 do 00:21:15

W dniu 18 grudnia 2022 roku (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w E. wystawił poszkodowanej R. U. fakturę numer (...) w związku z wykonaniem usługi naprawy pojazdu marki L. (...) (1) o numerze rejestracyjnym (...) na kwotę 26 025,02 zł. Kwota ta była tożsama z kwotą określoną w sporządzonej przez powoda kalkulacji naprawy nr (...) z dnia 18 grudnia 2022 roku. Tego samego dnia, tj. 18 grudnia 2022 roku faktura wraz z kalkulacją naprawy, fakturą numer (...) wystawioną z tytułu najmu pojazdu zastępczego, harmonogramem naprawy, umową przelewu wierzytelności z dnia 22 września 2022 roku w celu pokrycia całkowitego kosztu najmu pojazdu zastępczego, umową najmu pojazdu zastępczego klasy D z dnia 22 września 2022 roku, protokołem zdania pojazdu zastępczego z dnia 24 listopada 2022 roku, protokołem odbioru naprawionego pojazdu z dnia 24 listopada 2022 roku, zleceniem naprawy z dnia 22 września 2022 roku, oświadczeniem o VAT poszkodowanej, oświadczeniem poszkodowanej dotyczącym usługi najmu oraz dokumentacją e-mailową. Poszkodowana rozliczyła z powodem szkodę bezgotówkowo – nie zapłaciła za naprawę pojazdu.

dowód : faktura numer (...) z dnia 18 grudnia 2022 r. - k. 12, kalkulacja naprawy nr (...) z dnia 18 grudnia 2022 r. – k. 13-16, wiadomość e-mailowa z dnia 18 grudnia 2022 r. wraz z załącznikami - w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_(...)_24_Dokument_przychodzący, zeznania świadka R. U. złożone na rozprawie w dniu 14 października 2022 roku – k. 114-114v, znacznik czasowy od 00:08:51 do 00:21:15

Decyzją z dnia 6 października 2022 roku pozwany (...) Towarzystwo (...) Spółka (...) w T. z tytułu uszkodzeń w pojeździe marki L. (...) (1) o numerze rejestracyjnym (...) po szkodzie z dnia 22 września 2022 roku przyznał odszkodowanie w wysokości 12 127,55 zł. Decyzją z dnia 20 grudnia 2022 roku pozwany przyznał dodatkowo kwotę 7 822,87 zł. Pozwany wydał drugą decyzję o dopłacie odszkodowania na skutek przysłania mu przez powoda faktury (...) numer (...). Pozwany zweryfikował w dniu 20 grudnia 2022 roku fakturę kwestionując koszt prac blacharskich, materiału do konserwacji, prac lakierniczych, materiału lakierniczego i materiałów spawalniczych, a także kwestionując zasadność ujęcia w fakturze pozycji „techniczna likwidacja szkody” i „materiał uszczelniający”. Pozwany zamieścił też na zweryfikowanej fakturze korektę dotyczącą wzrostu wartości pojazdu na skutek naprawy wcześniejszych uszkodzeń w wysokości 354,36 zł netto. Łącznie w wyniku weryfikacji faktury nr (...) pozwany uznał za zasadny koszt naprawy w wysokości 16 219,85 zł netto. Decyzją z dnia 26 stycznia 2023 roku pozwany wypłacił na rzecz powoda dodatkowo kwotę 1 476 zł tytułem kosztów naprawy pojazdu marki L. (...) (1) o numerze rejestracyjnym (...) po szkodzie z dnia 22 września 2022 roku. Pozwany ponownie zweryfikował w dniu 25 grudnia 2022 roku fakturę numer (...) wystawioną przez powoda i zakwestionował koszt prac blacharskich, materiału do konserwacji, prac lakierniczych, materiału lakierniczego i materiałów spawalniczych, a także kwestionując zasadność ujęcia w fakturze pozycji „techniczna likwidacja szkody” i „materiał uszczelniający”. Pozwany zamieścił też ponownie na zweryfikowanej fakturze korektę dotyczącą wzrostu wartości pojazdu na skutek naprawy wcześniejszych uszkodzeń w wysokości 354,36 zł netto. Łącznie w wyniku ponownej weryfikacji faktury nr (...) pozwany uznał za zasadny koszt naprawy w wysokości 17 419,85 zł netto. Dopłata do odszkodowania w wysokości 1 476 zł wynikała z różnicy pomiędzy zweryfikowanymi przez pozwanego kosztami prac blacharskich wskazanych na fakturze numer (...) – w ramach weryfikacji faktury z dnia 20 grudnia 2022 roku pozwany uznał za zasadny koszt prac blacharskich na poziomie 2 148 zł netto, zaś po weryfikacji faktury w dniu 25 grudnia 2022 roku pozwany uznał za zasadny koszt prac blacharskich w wysokości 3 348 zł. Łącznie odszkodowanie z tytułu uszkodzenia pojazdu wypłacone przez pozwanego na rzecz powoda wynosiło 21 462,42 zł.

dowód : decyzja z dnia 6 października 2022 r. - k. 17, a także w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_1_21_Dokument_wychodzący, decyzja z dnia 20 grudnia 2022 r. wraz ze zweryfikowaną w dniu 20 grudnia 2022 r. fakturą numer (...) - k. 18, a także w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_1_26_Dokument_wychodzący, decyzja z dnia 26 stycznia 2023 r. wraz ze zweryfikowaną w dniu 25 grudnia 2022 r. fakturą numer (...) - k. 19, a także w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_1_40_Dokument_wychodzący

Pozwany decyzją z dnia 7 stycznia 2023 roku uznał za zasadny okres najmu pojazdu zastępczego w wymiarze 23 dni w stawce 125 zł netto. Uznany przez pozwanego okres najmu pojazdu zastępczego obejmował dni od 22 września 2022 roku czyli od dnia rozpoczęcia wynajmu do 26 września 2022 roku, czyli do dnia przekazania oceny technicznej uszkodzeń w formie kosztorysu ofertowego, od dnia 27 września 2022 roku do dnia 5 października 2022 roku gdy przekazano dodatkową ocenę techniczną uszkodzeń w formie kosztorysu ofertowego po oględzinach dodatkowych, 2 dni na dalszą organizację naprawy, w tym pozyskiwanie materiałów i części zamiennych, 7 dni czasu naprawy według technologii producenta pojazdu i 2 dni wolne serwisu (weekend, święto). Łącznie pozwany uznał 23 dni wynajmu pojazdu zastępczego. Zdaniem pozwanego dłuższy czas wynajmu pojazdu nie znajduje uzasadnienia i nie stanowił normalnego następstwa szkody. Oprócz tego pozwany wskazał w decyzji z dnia 7 stycznia 2023 roku, że poszkodowana była informowana o możliwości organizacji pojazdu zastępczego przez (...) Towarzystwo (...) Spółkę Akcyjną oraz o obowiązujących stawkach. W związku z tym pozwany za uzasadnioną stawkę najmu pojazdu zastępczego uznał kwotę 125 zł netto za dzień, tj. stawkę dla klasy segmentu minivan segmentu C, do której należy pojazd uszkodzony L. (...) (1), po której pozwany zapłaciłby za najem pojazdu, gdyby poszkodowana zgłosiła mu taką potrzebę. Pozwany w decyzji z dnia 7 stycznia 2023 roku wskazał także, że kwota odszkodowania z tytułu najmu pojazdu zastępczego została pomniejszona o kwotę 193,20 zł netto z tytułu kosztów zaoszczędzonych (23 dni x 8,40 zł netto). Łącznie z tytułu najmu pojazdu zastępczego pozwany ubezpieczyciel przyznał powodowi kwotę 3 298,61 zł (brutto).

dowód : decyzja z dnia 7 stycznia 2023 r. - k. 23-24, a także w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_1_38_Dokument_wychodzący

Pismem z dnia 8 lutego 2024 roku powód wezwał pozwanego do zapłaty uzupełniającego odszkodowania za szkodę z dnia 22 września 2022 roku zarejestrowaną pod numerem (...) w kwocie 16 576,59 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie do dnia 15 lutego 2024 roku. Powód wskazał w wezwaniu do zapłaty, że na kwotę 16 576,59 zł składa się kwota 11 977,99 zł tytułem odszkodowania uzupełniającego w zakresie kosztów naprawy pojazdu ustalonego w oparciu o fakturę VAT nr (...) z dnia 18 grudnia 2022 roku oraz kwota 4 598,60 zł tytułem odszkodowania uzupełniającego w zakresie kosztów najmu pojazdu zastępczego ustalonego w oparciu o fakturę VAT nr (...) z dnia 18 grudnia 2022 roku. Powód wezwał tym samym pismem o udostępnienie informacji i dokumentów zgromadzonych w celu ustalenia odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń lub wysokości odszkodowania lub świadczenia. Wezwanie zostało doręczone pozwanemu w dniu 14 lutego 2024 roku. W dniu 20 lutego 2024 roku rzeczoznawca R. R. na zlecenie pozwanego dokonał weryfikacji kalkulacji nr (...) wykonanej przez powoda. W zweryfikowanej kalkulacji wskazano, że za zasadny koszt naprawy w wysokości 17 573,49 zł netto. Na zweryfikowanej kalkulacji naprawy zamieszczono też korektę dotyczącą wzrostu wartości pojazdu na skutek naprawy wcześniejszych uszkodzeń w wysokości 354,36 zł netto. W odpowiedzi na wezwanie powoda z dnia 8 lutego 2022 roku, pismem z dnia 22 lutego 2024 roku pozwany odmówił wypłaty uzupełniającego odszkodowania stwierdzając, że jego stanowisko zostało wydane w dniu 26 stycznia 2023 roku (w zakresie naprawy pojazdu) i 7 stycznia 2023 roku (w zakresie najmu pojazdu zastępczego) i nie znajduje podstaw do jego zmiany.

dowód : wezwanie do zapłaty z wnioskiem o udostępnienie akt szkody z dnia 8 lutego 2024 r. - k. 25, a także w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_1_60_Dokument_przychodzący, zweryfikowana w dniu 20 lutego 2024 roku kalkulacja naprawy nr (...) z dnia 18 grudnia 2022 r. - w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: D_(...)-1_WK_2_(...)_ZK2, odpowiedź pozwanego z dnia 22 lutego 2024 r. – k. 26, a także w aktach szkody na płycie CD – k. 58, plik: (...)_1_61_Dokument_wychodzący

Koszt naprawy pojazdu L. (...) (1) po szkodzie z dnia 22 września 2022 roku nie zbędny do przywrócenia pojazdu do stanu sprzed szkody, przy użyciu części oryginalnych sygnowanych logo producenta pojazdu o jakości „O” w warunkach warsztatu powoda, przy zastosowanej przez niego stawki za jedną roboczogodzinę prac naprawczych (170 zł netto) wynosi 24.371,64 zł brutto. Koszt naprawy pojazdu przy użyciu części oryginalnych sygnowanych logo producenta pojazdu o jakości „O” w warunkach warsztatu niezależnego, według średniej stawki za roboczogodzinę prac naprawczych na rynku lokalnym (135 zł netto) wynosi 22.625,86 zł. Przywrócenie samochodu do stanu sprzed szkody powinno odbyć się z użyciem części oryginalnych z logo producenta pojazdu „(...)”. Nadto, tylko jedna część alternatywnych dostawców o jakości „Q” potrzebna do naprawy pojazdu była dostępna – zawór ciśnieniowy koła tylnego prawego za 101,44 zł netto. Stawki rynkowe za jedną godzinę prac naprawczych na rynku lokalnym w województwie (...) w warsztatach nieautoryzowanych w dacie szkody kształtowały się na poziomie od 80 zł netto do 207 zł netto za jedną roboczogodzinę. Stawka powoda w wysokości 170 zł netto za godzinę prac naprawczych zastosowana przez powoda przy naprawie pojazdu marki L. (...) (1) o numerze rejestracyjnym (...) mieściła się w granicach stawek rynkowych stosowanych na rynku lokalnym. W planie naprawy pojazdu wykonanym przez powoda pojawiły się nieprawidłowości. Nie zawiera on m. in czynności diagnostycznych jak odczyt i kasowanie błędów, uzasadnionych czynności technologicznych jak np. prawidłowa metoda lakierowania oraz elementów technologicznych i jednorazowych jak np. klej do szyby bocznej. Niektóre czynności wykonane przez powoda w ramach naprawy pojazdu nie znajdują uzasadnienia. Stwierdzone nieprawidłowości to np. odczyt i kasowanie błędów po naprawie, która to czynność była nieuzasadnionym rozszerzeniem naprawy z uwagi na zbyt długi czas jej wykonywania, likwidacja szkody, która nie stanowi składnika zakresu naprawy pojazdu i nie jest problemem technicznym, mycie pojazdu – oczyszczenie elementów do przeprowadzania technologicznej naprawy jest już uwzględnione w lakierowaniu wg. (...), rozszerzenie prac lakierniczych drzwi prawnych poprzez lakierowanie całego elementu – zgodnie z dokumentacją fotograficzną uzasadnione było lakierowanie strefowe, czyli do linii okna oraz rozszerzenie prac lakierniczych o dodatkowe doliczenie pracochłonności mieszania lakieru, przygotowanie próbki lakieru, odtłuszczanie i odczyt kodu koloru – czynności te są uwzględnione w lakierowaniu wg. (...). Powód w kalkulacji naprawy uwzględnił nałożenie mastyki błotnika tylnego prawego oraz drzwi tylnych prawych, natomiast te elementy podlegają wymianie, a operacja wymiany jest operacją kompletną, co oznacza, że w pracochłonności ich wymiany są uwzględnione wszelkie niezbędne prace do wymiany elementu jak np. aplikacja mastyk, pasowanie elementu itp.

Uzasadniony czas naprawy pojazdu wynosił 49 dób. Technologiczny czas naprawy pojazdu wynosił 40 roboczogodzin/ 6 dni roboczych. Średnia stawka dobowa najmu pojazdu dla segmentu (...)/ (...) segmentu C” wynosi 175 zł netto zaś dla segmentu (...) 158 zł netto. Stawka zastosowana przez powoda w wysokości 230 zł netto jest jedną z wyższych stawek, ale mieści się w granicach stawek rynkowych.

dowód : częściowo kalkulacja naprawy nr (...) z dnia 18 grudnia 2022 r. – k. 13-16, opinia biegłego O. Ż. z dnia 21 grudnia 2024 r. – k. 122-140, uzupełniająca opinia biegłego O. Ż. z dnia 13 kwietnia 2025 r. – k. 179-184v

Sąd zważył, co następuje:

Z. faktyczny w zakresie niezbędnym dla rozstrzygnięcia Sąd ustalił na podstawie dowodów z dokumentów załączonych do pism procesowych, akt szkody, nagrania telefonicznego zgłoszenia szkody na płycie CD, zeznań świadka R. U., zeznań wiceprezesa powoda (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w E. B. T. oraz dowodu z opinii biegłego.

Sąd w pełni dał wiarę dowodom w postaci dokumentów zgromadzonych w toku procesu albowiem były kompletne i jasne, wraz z pozostałymi dowodami obrazowały dokładny stan faktyczny sprawy. Dokumenty przedłożone przez powoda w sposób logiczny korelowały z aktami szkody dostarczonymi przez pozwanego i wspólnie tworzyły spójny i logiczny materiał dowodowy pozwalający ustalić stan faktyczny. Ich prawdziwość nie budziła, w ocenie Sądu, jakichkolwiek wątpliwości i nie była kwestionowana przez strony.

Podstawą ustaleń faktycznych była również opinia biegłego z dziedziny techniki samochodowej i ruchu drogowego O. Ż.. Opinia została sporządzona przez podmiot profesjonalny, była wewnętrznie spójna i w całości odpowiadała na pytania Sądu.

Sąd nie jest związany opinią biegłego i ocenia ją na równi z innymi środkami dowodowymi w ramach swobodnej oceny dowodów przewidzianej w art. 233 § 1 k.p.c., zgodnie z którym Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego. Ocenę opinii biegłego odróżniają jednak szczególne kryteria. Stanowią je: zgodność z zasadami logiki i wiedzy powszechnej, poziom wiedzy biegłych, podstawy teoretyczne opinii, sposób motywowania oraz stopień stanowczości wyrażonej w niej wniosków. Przedmiotem opinii nie jest bowiem przedstawienie faktów, lecz ich ocena na podstawie wiedzy fachowej (wiadomości specjalnych). Nie podlega ona zatem weryfikacji jak dowód na podstawie kryteriów prawdy i fałszu. Nie chodzi tu bowiem o kwestię wiarygodności lecz o pozytywne lub negatywne uznanie wartości zawartego w opinii i jej uzasadnieniu rozumowania. Sąd ocenia dowód z opinii biegłego nie tylko przez pryzmat jej wniosków końcowych, ale również w oparciu o dokumentację, na podstawie której została wydana.

W przedmiotowej sprawie Sąd uznał opinię biegłego za przekonywującą, ponieważ była ona logiczna i spójna oraz udzielała w wystarczającym stopniu odpowiedzi na pytania ujęte w tezie postanowienia dopuszczającego ten dowód. Nie można także pominąć tego, że sporządzona została przez osobę będącą doktorem nauk inżynieryjnych, posiadającą niepodważalną wiedzę dotyczącą dziedziny objętej zakresem przedmiotowym opinii. Biegły posiadał zatem wystarczającą wiedzę i doświadczenie, by móc w prawidłowy sposób odpowiedzieć na pytania zawarte w tezie dowodowej. Opinia jest konkretna, a zawarte w niej wyliczenia precyzyjne.

Biegły podał w swojej opinii, że koszt naprawy pojazdu L. (...) (1) przy użyciu części oryginalnych sygnowanych logo producenta pojazdu o jakości „(...)” w warunkach warsztatu powoda, według stosowanej przez powoda stawki za roboczogodzinę prac naprawczych wynosi 24 371,64 zł brutto. Koszt naprawy pojazdu przy użyciu części oryginalnych sygnowanych logo producenta pojazdu o jakości „(...)” w warunkach warsztatu niezależnego, według średniej stawki za roboczogodzinę prac naprawczych na rynku lokalnym (135 zł netto) wynosi 22 625,86 zł. Przywrócenie samochodu do stanu sprzed szkody z dnia 22 września 2022 roku powinno odbyć się z użyciem części oryginalnych z logo producenta pojazdu „(...)”. Jednocześnie biegły wskazał iż stawka roboczogodziny zastosowana przez powoda 170 zł netto mieści się w zakresie stawek stosowanych na rynku lokalnym, które kształtowały się od 80 zł netto do 207 zł netto za jedną roboczogodzinę prac naprawczych dla warsztatów nieautoryzowanych funkcjonujących na terenie województwa (...).

Biegły wskazał nadto, iż uzasadniony czas naprawy pojazdu wynosił 49 dób. Technologiczny czas naprawy pojazdu wynosił 40 roboczogodzin, czyli 6 dni roboczych. Średnia stawka dobowa za wynajem pojazdu zastępczego dla segmentu „C” ustalona przez biegłego na podstawie ofert funkcjonujących na rynku firm proponujących wynajem pojazdów wynosiła 109 zł netto.

Zarzuty do opinii biegłego złożyła strona powodowa w piśmie przygotowawczym z dnia 28 stycznia 2025 roku (k. 147-148v) wskazując, iż uszkodzony pojazd L. należał do segmentu minivan, natomiast powódka wynajęła pojazd zastępczy z segmentu „(...)”, ponieważ pojazdy z tej grupy są zbliżone wielkościowo do L. (...) (3). Nadto powód wskazał, iż biegły nie uwzględnił kosztów mycia pojazdu przed naprawą i po jej zakończeniu. Powód zarzucił także, że przy warsztatach wielomarkowych, takich jak warsztat powoda, wykonanie 2 natrysków próbnych to wymagane minimum Ponadto w przypadku pojazdu poszkodowanej elementy karoserii wewnętrznej są w innym kolorze niż nadwozie zewnętrzne, gdzie przeprowadzenie natrysku próbnego jest konieczne. Powód podniósł też, że konieczny czas formowania wynikający z faktycznie przeprowadzonej naprawy to 10 JC. Powód wskazał również, że biegły uwzględnił materiał niezbędny do przeprowadzenia czynności polegających na nakładaniu mastyk i uszczelnień na nowe elementy pojazdu, ale koszt przyjęty przez biegłego odbiega od cen obowiązujących na rynku. Dodatkowo powód zarzucił biegłemu, że pominął czas niezbędny do przeprowadzenia tych czynności, który nie zawiera się w czasie wymian danych elementów. W odniesieniu do okresu najmu pojazdu zastępczego podniósł, iż rozbieżności pomiędzy jego stanowiskiem a opinią biegłego dotyczą okresu prowadzenia procedury reklamacji klamki pojazdu. Powód wskazał, że producent przysłał niepasującą klamkę do pojazdu, przez którą naprawa nie mogła być dokończona. Cała procedura reklamacji klamki została przeprowadzona w okresie od 18 listopada 2022 roku do 23 listopada 2022 roku. Powód wskazał, że ten okres to 5 dni, o które biegły pomniejszył okres najmu pojazdu zastępczego, a które były ujęte w okresie najmu w fakturze VAT. Powód zaznaczył też, że koszt likwidacji szkody dotyczy wykonania przez powoda dwukrotnych oględzin dodatkowych za pozwanego i przesłania mu kompletnej dokumentacji po przeprowadzeniu tych oględzin. Powód zaznaczył, że ich przeprowadzenie okazało się konieczne z tej przyczyny, że oględziny były przeprowadzone przez pozwanego niedbale, a wnioski z tych oględzin zawierały szereg braków w zakresie naprawy.

Biegły w opinii uzupełniającej odniósł się wyczerpująco do zarzutów powoda. Wskazał, iż uszkodzony pojazd należał go kategorii minivan, lecz oferty wynajmu tego typu pojazdu są bardzo rzadkie. Wskazał, iż średnia stawka dobowa dla segmentu „(...)/ (...) segmentu C” wynosi 175 zł netto zaś dla segmentu (...) 158 zł netto. W przypadku obu tych segmentów stawka zastosowana przez powoda w wysokości 230 zł netto za dobę była jedną z wyższych, ale mieściła się w zakresie stawek rynkowych. Biegły podtrzymał zdanie co do kosztu naprawy pojazdu określonego w opinii pierwotnej, odnosząc się do zarzutów powoda podniesionych w piśmie przygotowawczym z dnia 28 stycznia 2025 roku. W odniesieniu do czasu najmu pojazdu zastępczego wskazał, iż zgłoszenie reklamacji po 11 dniach roboczych od rozpoczęcia naprawy nie jest uzasadnione. Biegły zaznaczył, że taka zwłoka budzi wątpliwości co do organizacji prac w serwisie naprawczym. Dodał również, iż likwidacja szkody nie jest składnikiem zakresu naprawy pojazdu i nie stanowi problemu technicznego.

W piśmie przygotowawczym z dnia 4 czerwca 2025 roku powód podniósł, że nie zgadza się z twierdzeniem biegłego, że zgłoszenie reklamacji klamki po 11 dniach roboczych od rozpoczęcia naprawy było nieuzasadnione i stanowiło o jego zwłoce. Powód wskazał, że w serwisach naprawczych nie sprawdza się od razu po dostawie danej części czy faktycznie pasuje ona do konkretnego pojazdu. Powód stwierdził też, że podtrzymuje wszystkie zgłoszone wcześniej zastrzeżenia co do kosztów naprawy pojazdu i likwidacji szkody (k. 191-192).

Sąd nie jest związany opinią biegłych i ocenia ją na równi z innymi środkami dowodowymi w ramach swobodnej oceny dowodów przewidzianej w art. 233 § 1 k.p.c., zgodnie z którym Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego. Ocenę opinii biegłych odróżniają jednak szczególne kryteria. Stanowią je: zgodność z zasadami logiki i wiedzy powszechnej, poziom wiedzy biegłych, podstawy teoretyczne opinii, sposób motywowania oraz stopień stanowczości wyrażonej w niej wniosków. Przedmiotem opinii nie jest bowiem przedstawienie faktów, lecz ich ocena na podstawie wiedzy fachowej (wiadomości specjalnych). Nie podlega ona zatem weryfikacji jak dowód na podstawie kryteriów prawdy i fałszu. Nie chodzi tu bowiem o kwestię wiarygodności lecz o pozytywne lub negatywne uznanie wartości zawartego w opinii i jej uzasadnieniu rozumowania. Sąd ocenia dowód z opinii biegłego nie tylko przez pryzmat jej wniosków końcowych, ale również w oparciu o dokumentację, na podstawie której została wydana. W ocenie Sądu biegły w sposób rzeczowy uargumentował wnioski opinii oraz załączoną do opinii kalkulację naprawy pojazdu. W związku z tym opinia biegłego stanowiła podstawę ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie.

Sąd za wiarygodne uznał także dowody z zeznań świadków R. U. i B. T.. Zeznania te były logiczne, spójne, zgodne z dowodami z dokumentów, a ponadto treść zeznań uzupełniała i konkretyzowała fakty wynikające z dokumentów. Zarówno świadek, jak i powód, za którego zeznania złożył wiceprezes jego zarządu, mieli także wiedzę na temat faktów istotnych dla rozstrzygnięcia. B. T. jako wiceprezes zarządu spółki powodowej niewątpliwie ma interes w uzyskaniu korzystnego dla powoda rozstrzygnięcia, lecz nie powoduje to, że jego zeznania nie były wiarygodne. B. T. wykonywał czynności związane z reprezentacją poszkodowanej w procesie likwidacji szkody prowadzonym przez pozwanego. To on zajmował się korespondencją z pozwanym ubezpieczycielem w trakcie postępowania likwidacyjnego, a także z podmiotem u którego powód zamówił części niezbędne do naprawy pojazdu, w tym również w trakcie postępowania reklamacyjnego w zakresie wymiany klamki. Jego zeznania w sposób logiczny korelowały z dowodami z dokumentów zgromadzonymi w aktach szkody dostarczonych przez pozwanego. Z kolei świadek R. U. była osobą poszkodowaną, znała okoliczności zdarzenia szkodowego oraz okoliczności związane z wynajęciem pojazdu zastępczego, choć oczywiście sąd miał na względzie fakt, iż nie zajmowała się osobiście procesem likwidacji szkody. Świadek przybliżyła także okoliczności wynajmu pojazdu zastępczego oraz wytłumaczyła w sposób logiczny i przekonujący z jakiego powodu potrzebowała wynająć samochód zastępczy i dlaczego zdecydowała się na ofertę wynajmu pojazdu zastępczego złożoną przez powoda. Świadek jest też osobą niezwiązaną z żadną ze stron.

Sąd postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu 14 października 2024 roku na podstawie art. 235 ² §1 pkt. 2 k.p.c. pominął dowód z opinii biegłego na okoliczność ustalenia średnich rocznych kosztów eksploatacyjnych pojazdu marki L. (...) (1) o takim przebiegu, stanie technicznym i roku produkcji jak pojazd stanowiący własność poszkodowanej (m. in. koszty zużycia opon, akumulatora, elementów ciernych układu hamulcowego, napędowego, wydechowego, koszty zużycia płynów eksploatacyjnych (pomijając koszty paliwa)) oraz innych kosztów związanych z eksploatacją pojazdu i ustalenie oszczędności poczynionych przez poszkodowaną przez okres wynajmu pojazdu zastępczego (54 dni) przez poszkodowaną w efekcie korzystania z pojazdu zastępczego w miejsce pojazdu uszkodzonego, wnioskowanego przez pozwanego w punkcie 5 lit. c, ppkt v sprzeciwu od nakazu zapłaty. W ocenie sądu przedmiotowy dowód był nieistotny dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Zdaniem sądu, w świetle zasad doświadczenia życiowego i wiedzy powszechnej trudno było przyjąć, że w czasie krótkoterminowego najmu poszkodowana rzeczywiście w ogóle mogła zaoszczędzić jakiejkolwiek koszty eksploatacyjne. Poza tym samo pojęcie „koszty eksploatacji pojazdu” jest zagadnieniem trudnym do oceny i praktycznie niemożliwym do zdefiniowania w sposób wyczerpujący i zawierający wszystkie możliwe okoliczności i czynniki związane z użytkowaniem pojazdu, tym bardziej, że niektóre części zużywają się nie tylko gdy pojazd jeździ, ale także wtedy gdy stoi, jak np. elementy gumowe (m. in. opony), płyny techniczne (olej, płyn chłodniczy, płyn hamulcowy), akumulator, elementy hamulcowe, wycieraczki itd. Poza tym sam wniosek o ustalenie średnich rocznych kosztów eksploatacji pojazdu jest zawodne o tyle, że pozwany nie wskazał żadnego punktu odniesienia pozwalającego ustalić w jaki sposób właściwie liczyć średnie roczne koszty eksploatacji, tj. jakie parametry dotyczące częstotliwości i sposobu rocznej eksploatacji pojazdu przyjąć dla wyliczenia średnich kosztów tej eksploatacji. Inny byłby koszt rocznej eksploatacji pojazdu, który codziennie przemierza kilkaset kilometrów, a inny w przypadku pojazdu, który jeździ kilkanaście kilometrów dziennie bądź jest użytkowany sporadycznie. Nadto, wskazać należy, iż odpowiedzialność pozwanego za szkodę w pojeździe wynika z odpowiedzialności cywilnej sprawcy szkody i brak jest podstaw do ustalania ile poszkodowana zaoszczędziła z uwagi na wynajęcie pojazdu zastępczego. W ocenie Sądu nie doszło do wzbogacenia się pozwanej z tego tytułu szkody w pojeździe.

Zgodnie z art. 822 § 1 k.c., przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ubezpieczyciel zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, wobec których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo ubezpieczony. Jeżeli nie umówiono się inaczej, suma ubezpieczenia ustalona w umowie stanowi górną granicę odpowiedzialności ubezpieczyciela (art. 824 ¹ § 1 k.c.). Jak wynika z art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 367 ze zm., dalej: ustawa), w obowiązkowych ubezpieczeniach odpowiedzialności cywilnej odszkodowanie wypłaca się w granicach odpowiedzialności cywilnej podmiotów objętych ubezpieczeniem, nie wyżej jednak niż do wysokości sumy gwarancyjnej ustalonej w umowie. Uprawniony do odszkodowania w związku ze zdarzeniem objętym umową ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej może dochodzić roszczenia bezpośrednio od ubezpieczyciela (art. 822 § 4 k.c.). Odpowiedzialność posiadacza lub kierującego pojazdem w ruchu kształtuje się na zasadach ogólnych, czyli na zasadzie winy (art. 436 § 2 k.c.), a przy rozstrzygnięciu o odszkodowaniu z ubezpieczenia OC koniecznym jest sięgnięcie do ogólnych reguł Kodeksu cywilnego odnoszących się do zakresu odszkodowania, w szczególności do przepisu art. 361 § 1 i 2 k.c., w którym zostały określone reguły nakazujące przestrzeganie zasady pełnego odszkodowania w granicach adekwatnego związku przyczynowego. Również zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy, poszkodowany w związku ze zdarzeniem objętym umową ubezpieczenia obowiązkowego odpowiedzialności cywilnej może dochodzić roszczeń bezpośrednio od ubezpieczyciela. Wystąpienie takiego zdarzenia prowadzi zatem do powstania stosunku zobowiązaniowego, w ramach którego poszkodowany jest wierzycielem, uprawnionym do odszkodowania, zaś ubezpieczyciel jest dłużnikiem, zobowiązanym odszkodowanie zapłacić. Na podstawie umowy przelewu wierzytelności powód stał się uprawnionym do dochodzenia roszczeń z tytułu szkody wywołanej zdarzeniem drogowym z dnia 22 września 2022 roku.

Zgodnie natomiast z przepisem art. 34 ust. 1 ustawy, z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych przysługuje odszkodowanie, jeżeli posiadacz lub kierujący pojazdem mechanicznym są obowiązani do odszkodowania za wyrządzoną w związku z ruchem tego pojazdu szkodę, będącą następstwem śmierci, uszkodzenia ciała, rozstroju zdrowia bądź też utraty, zniszczenia lub uszkodzenia mienia. Stosownie zaś do treści przepisu art. 436 § 1 k.c. odpowiedzialność przewidzianą w przepisie art. 435 k.c. ponosi również samoistny posiadacz mechanicznego środka komunikacji poruszanego za pomocą sił przyrody. Jednakże gdy posiadacz samoistny oddał środek komunikacji w posiadanie zależne, odpowiedzialność ponosi posiadacz zależny. Przepis art. 415 k.c. stanowi natomiast, że kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia.

Zgodnie z art. 361 § 1 k.c., zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła. Naprawienie szkody powinno nastąpić, według wyboru poszkodowanego, bądź przez przywrócenie stanu poprzedniego, bądź przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej. Jednakże gdyby przywrócenie stanu poprzedniego było niemożliwe albo gdyby pociągało za sobą dla zobowiązanego nadmierne trudności lub koszty, roszczenie poszkodowanego ogranicza się do świadczenia w pieniądzu (art. 363 § 1 k.c.). Odszkodowanie ubezpieczeniowe z tytułu OC wypłaca się zawsze w pieniądzu.

W niniejszej sprawie nie była sporna zasada odpowiedzialności pozwanego, okoliczności zdarzenia szkodowego z dnia 22 września 2022 roku, przebieg naprawy pojazdu, przebieg postępowania likwidacyjnego, ani też kwota wypłaconego odszkodowania. Spór między stronami sprowadzał się jedynie do określenia ekonomicznie uzasadnionych kosztów naprawy pojazdu marki L. (...) (1), a więc wysokości należnego odszkodowania, należnych kosztów wynajmu pojazdu zastępczego przez okres naprawy uszkodzonego pojazdu, a także legitymacja procesowa czynna powoda.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu najdalej idącego, czyli braku legitymacji procesowej czynnej powoda, pozwany w żaden sposób nie uzasadnił tego zarzutu. Nie jest to słuszny zarzut. Zgodnie z treścią art. 509 § 1 k.c., wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. Przelew wierzytelności to umowa, na podstawie której dotychczasowy wierzyciel (cedent) przenosi wierzytelność ze swojego majątku do majątku osoby trzeciej (cesjonariusza). Zatem przelew wierzytelności z art. 509 k.c. w relacji: dłużnik cedowanej wierzytelności i jej cesjonariusz, powoduje zmianę podmiotu, któremu dłużnik powinien spełnić świadczenie. Dlatego też z chwilą dokonania cesji nabywca wierzytelności uzyskuje status wierzyciela. Przy czym nie można pomijać, że cesjonariusz nabywa w drodze przelewu tylko tyle praw, ile przysługiwało jego poprzednikowi prawnemu - cedentowi. Istotnym jest również, że wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności o zaległe odsetki, jak również, że wierzytelność przechodzi na cesjonariusza w takim stanie, w jakim dotychczas istniała. Zatem zasadniczo cesja nie wpływa na kształt wierzytelności, zmienia się jedynie podmiot uprawniony do żądania świadczenia. Istotnym jest również, że przejście takie może być albo następstwem umowy albo bezpośrednim skutkiem działania ustawy. Ponadto warunkiem skutecznego zawarcia umowy przelewu i rozporządzenia wierzytelnością jest to, aby była ona zindywidualizowana. Dlatego też winien zostać określony stosunek prawny, z którego ona wynika. Ważne jest także wskazanie stron tego stosunku, świadczenia jak również przedmiotu (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 maja 1999 r., III CKN 423/98, LEX nr 38867). Podkreślić należy także, że przedmiotem przelewu co do zasady może być wierzytelność istniejąca, którą cedent może swobodnie rozporządzać. Konieczne jest jednak wyraźne określenie stosunku zobowiązaniowego, którego elementem jest zbywana wierzytelność. Skuteczne jest także zbycie wierzytelności nieoznaczonej dokładnie w umowie przelewu, jeżeli można ją jednak określić na podstawie treści stosunku zobowiązaniowego, z którego ona wynika (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku - I Wydział Cywilny z dnia 25 lutego 2021 r., I ACa 252/20, LEX nr 3518065). Obie umowy przelewu wierzytelności z dnia 22 września 2022 roku tj. umowa o przelew wierzytelności z polisy OC w celu pokrycia całkowitego kosztu naprawy pojazdu, jak i umowa o przelew wierzytelności z polisy oc sprawcy w celu pokrycia całkowitego kosztu najmu pojazdu zastępczego są w ocenie sądu ważne, bowiem poszkodowana R. U. oraz przedstawiciel powoda złożyli podpisy pod każdą z umów. Poszkodowana była najemcą pojazdu zastępczego, była również cedentem w umowie przelewu wierzytelności z tytułu odszkodowania za najem pojazdu zastępczego. Poszkodowana była także właścicielką uszkodzonego pojazdu marki L. (...) (1) o numerze rejestracyjnym (...), który został naprawiony przez powoda po szkodzie z dnia 22 września 2022 roku. Poszkodowana w zeznaniach na rozprawie w dniu 14 października 2024 roku potwierdziła, że rozliczyła koszty naprawy oraz najmu pojazdu zastępczego bezkosztowo, co wskazuje, że rozliczenie tychże kosztów nastąpiło na podstawie umów cesji zawartych z powodem. Tym samym w ocenie sądu, powód wstąpił w prawa poprzedniego wierzyciela (poszkodowanej), przysługujące wobec strony pozwanej z tytułu przedmiotowej szkody w pojeździe i należnego, a nie wypłaconego dotychczas odszkodowania za naprawę pojazdu oraz najem pojazdu zastępczego, na podstawie art. 509 § 1 i 2 k.c. Powód mógł zatem skutecznie realizować uprawnienia poprzedniego wierzyciela również w zakresie dochodzenia należności na drodze sądowej.

Podstawę odpowiedzialności pozwanego stanowiły przepisy art. 805 § 1 k.c. w zw. z art. 822 k.c. w zw. z art. 436 § 2 k.c. w zw. z art. 415 k.c. i art. 363 k.c. oraz art. 34 ust. 1 ustawy.

Nie ulega wątpliwości, że ubezpieczyciel odpowiada za normalne następstwa działania bądź zaniechania, z którego szkoda wynikła. Odszkodowanie należy się tylko w granicach normalnego związku przyczynowego. Przepis art. 361 § 1 k.c. ujmuje związek przyczynowy między działaniem lub zaniechaniem zobowiązanego a powstałym skutkiem w postaci szkody jako konieczną przesłankę odpowiedzialności odszkodowawczej. Związek przyczynowy, o którym mowa w art. 361 § 1 k.c. pełni więc podwójną rolę: z jednej strony decyduje o tym czy dana osoba w ogóle odpowiada za wyrządzoną szkodę (zasada odpowiedzialności nie jest kwestionowana), z drugiej zaś – zakreśla granice tej odpowiedzialności. Wskazana dyspozycja statuuje zasadę pełnego odszkodowania i obejmuje wszelkie poniesione straty (utracone korzyści pozostają poza sferą zainteresowania w niniejszym sporze). Wynika to jednoznacznie ze sformułowania art. 361 § 2 k.c. – „w powyższych granicach”, czyli w granicach określonych w § 1 art. 361 k.c. „naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł, oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby szkody mu nie wyrządzono”. Zawarte w nim unormowanie opiera się na założeniach teorii przyczynowości adekwatnej i przyjmuje, iż naprawienie szkody powinno nastąpić poprzez przywrócenie stanu poprzedniego bądź też zapłatę odszkodowania pieniężnego – zależnie od wyboru poszkodowanego.

Odszkodowanie od zakładu ubezpieczeń należy się według zasad określonych w art. 363 § 2 k.c. w zw. z art. 361 § 2 k.c. co oznacza, iż jego wysokość ma odpowiadać kosztom usunięcia różnicy w wartości majątku poszkodowanego, a ściślej – kosztom przywrócenia pojazdowi jego wartości sprzed wypadku. W orzecznictwie przyjmuje się, że odszkodowanie przysługujące od ubezpieczyciela odpowiedzialności cywilnej za uszkodzenie pojazdu mechanicznego obejmuje niezbędne i ekonomicznie uzasadnione koszty naprawy pojazdu ustalone według cen występujących na rynku lokalnym, przy czym ubezpieczyciel jest zobowiązany zwrócić poszkodowanemu wszelkie celowe, ekonomicznie uzasadnione wydatki, poniesione w celu przywrócenia stanu poprzedniego, do których wydatków należy zaliczyć także koszt nowych części i innych materiałów, jeżeli ich użycie było konieczne do naprawienia rzeczy (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 13 czerwca 2003 roku, III CZP 32/03, OSNC 2004, nr 4, poz. 51).

Jednocześnie przywrócenie rzeczy uszkodzonej do stanu poprzedniego polega na doprowadzeniu jej do stanu używalności w takim zakresie, jaki istniał przed wyrządzeniem szkody. Jeżeli do osiągnięcia tego celu konieczne jest użycie nowych elementów, to poniesione na nie wydatki wchodzą w skład kosztów naprawienia szkody przez przywrócenie rzeczy do stanu poprzedniego (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 listopada 1980 roku, III CRN 223/80, OSNCP 1981, nr 10, poz. 186). Naprawa uszkodzonego samochodu, co do zasady, jest możliwa przy użyciu części zamiennych, jednak zastąpienie części oryginalnych nowymi nieoryginalnymi zawsze skutkuje spadkiem wartości pojazdów. Może też mieć wpływ na bezpieczeństwo jazdy lub estetykę wykonanej naprawy. Dokonanie naprawy przy użyciu części nowych i oryginalnych stanowi koszt ekonomicznie uzasadniony (wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 5 lutego 2015 roku, I ACa 506/14, LEX nr (...)). Zakres odpowiedzialności wyznacza zatem przywrócenie pojazdu do stanu sprzed wyrządzenia szkody jako całości, co oznacza, że pojazd ma być sprawny technicznie i zapewnić poszkodowanemu komfort jazdy w takim stopniu jak przed zdarzeniem.

Ustalając wysokość należnego odszkodowania przyjmuje się ceny części i usług na poziomie obowiązującym na rynku lokalnym (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 13 czerwca 2003 roku, III CZP 32/03, LEX nr 78592), w rachubę – o ile ich użycie jest niezbędne do naprawienia uszkodzonej rzeczy albo gdy ich zastosowanie nie prowadzi do zwiększania wartości pojazdu w stosunku do jego wartości sprzed powstania szkody – wchodzą części nowe i oryginalne, tj. pochodzące od producenta pojazdu (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 listopada 1970 roku, II CR 425/72, LEX nr 1520, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 12 kwietnia 2012 roku, sygn. akt III CZP 80/11, OSNC 2012/10/112).

Wskazać należy, iż przy ustaleniu wysokości kosztów naprawy Sąd oparł się na opinii biegłego. Biegły ustalił koszty naprawy pojazdu L. przy użyciu części oryginalnych sygnowanych logo producenta pojazdu o jakości „O” w warunkach warsztatu powoda wynosi 24.371,64 zł brutto oraz przy użyciu części oryginalnych sygnowanych logo producenta pojazdu o jakości „O” w warunkach warsztatu niezależnego wynosi 22.625,86 zł. Mając na względzie, iż zgodnie z opinią biegłego stawka roboczogodziny zastosowana przez powoda tj. 170 zł netto mieści się w zakresie stawek stosowanych na rynku lokalnym, zasadnym było przyjęcie, iż koszt naprawy pojazdu wynosił 24 371,61 zł. Sąd uznał za celowe oparcie ustaleń w zakresie kosztów naprawy pojazdu na opinii biegłego także biorąc pod uwagę fakt, iż strony pozostawały w sporze co do wysokości należnego odszkodowania. W toku postępowania likwidacyjnego powód sporządził jedną kalkulację naprawy nr (...) z dnia 18 grudnia 2022 z kosztami naprawy ustalonymi na kwotę 26 025,02 zł, natomiast pozwany dwukrotnie weryfikował wystawioną fakturę nr (...) opiewającą na taką samą sumę (za pierwszym razem pozwany po weryfikacji faktury uznał za zasadny koszt naprawy w wysokości 16 219,85 zł netto, a za drugim razem pozwany uznał za zasadne koszty naprawy pojazdu w wysokości 17 419,85 zł netto), a także raz zweryfikował kwotę wskazaną w kalkulacji naprawy powoda (co skutkowało stwierdzeniem przez rzeczoznawcę zatrudnionego przez pozwanego, że koszty naprawy są zasadne w wysokości 17 573,49 zł), w efekcie czego w wyniku weryfikacji kosztów naprawy strony operowały czterema różnymi wartościami w zakresie kosztów przywrócenia pojazdu marki L. (...) (1) o numerze rejestracyjnym (...) po szkodzie z dnia 22 września 2022 roku. Powód przeprowadził wprawdzie naprawę pojazdu, lecz jak wynika z treści opinii uczynił to nieprawidłowo, plan naprawy pojazdu przygotowany i wdrożony przez powoda okazał się niekompletny, a na dodatek część z czynności naprawczych podjętych przez powoda nie znalazło uzasadnienia. Biegły w opinii określił koszt przywrócenia pojazdu R. U. do stanu sprzed szkody z dnia 22 września 2022 roku na kwotę 24 371,61 zł, natomiast powód w drodze umowy cesji z dnia 22 września 2022 roku nabył od poszkodowanej właśnie wierzytelność z tytułu pokrycia całkowitego kosztu naprawy. Koszt ten wynosił, jak już wskazano wcześniej, zgodnie z opinią biegłego 24 371,61 zł.

Zdaniem Sądu bezpodstawne okazało się żądanie powoda w odniesieniu do kosztów mycia pojazdu przed i po naprawie oraz koszty „likwidacji szkody”. W ocenie Sądu koszty te mieszczą się w kosztach prowadzenia działalności powoda oraz są zawarte w stawce serwisowej za roboczogodzinę. Oczyszczanie pojazdu należy do normalnych czynności warsztatowych. Powód nie wykazał, iż koniecznym było w niniejszej sprawie podjęcie jakiś dodatkowych czynności uzasadnionych szczególnymi okolicznościami. Wydanie czystego pojazdu stanowi natomiast element strategii rynkowej i wysokich standardów stosowanych przez warsztaty naprawcze. Podkreślić należy, iż wyższy standard powoda znajduje odzwierciedlenie w stosowanych przez niego stawkach roboczogodziny.

W odniesieniu do kosztów likwidacji szkody należy wskazać, iż powód nie wskazał, aby jakiejkolwiek koszty z tego tytułu poniósł. Powód nie wykazał, co wchodziło w zakres czynności związanych z procedurą likwidacji szkody (na fakturze nr (...) nazwaną techniczną likwidacją szkody), ani żeby odpłatne dokonanie tych czynności pozostawało w normalnym związku przyczynowym ze zdarzeniem szkodowym. Powód nie wykazał także jakie konkretnie czynności w ramach procedury likwidacji szkody wykonał, ani jakie koszty w związku z tymi czynnościami poniósł, ani też dlaczego koszty te wycenił na 400 zł netto (492 zł brutto). Poza tym koszty związane z funkcjonowaniem warsztatu naprawczego polegające na przyjęciu pojazdu do naprawy, jego oględzinach itp. stanowią zwykłe czynności w procesie naprawy pojazdu i nie ma podstaw, by wyszczególniać je jako koszty dodatkowe. Poza tym powód wskazywał na koszty związane z opłatą licencyjną za korzystanie z oprogramowania profesjonalnego Ż., ale to z kolei jest koszt związany z funkcjonowaniem warsztatu naprawczego. Jest oczywiste, że warsztat naprawczy ponosi koszty związane z zatrudnianiem pracowników, infrastrukturą biurową, materiałami, narzędziami, przestrzenią warsztatu itd. Są to zwykłe koszty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, które wpisują się w ryzyko prowadzenia takowej. Nie ma podstaw, by takimi kosztami obciążać pozwane towarzystwo ubezpieczeń, bowiem te koszty zostałyby poniesione przez warsztat naprawczy niezależnie od tego czy doszłoby do szkody z dnia 22 września 2022 roku czy nie. Sąd nie wyklucza z góry, że w pewnych okolicznościach faktycznych dodatkowe koszty związane z procesem naprawczym mogą powstać, ale z zeznań świadka R. U., czyli poszkodowanej, zeznań B. T. oraz akt postępowania likwidacyjnego wynika, że proces naprawy szkody przez (...) spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością w E. nie odbiegał od standardu, wobec czego doliczanie dodatkowych kosztów związanych z obsługą szkody nie było uzasadnione. Brak jest podstaw do naliczania dodatkowej opłaty za te czynności.

Z uwagi na bezsporny fakt wypłaty przez pozwanego w toku postępowania likwidacyjnego kwoty 21 462,42 zł, Sąd zasądził na rzecz powoda kwotę 2 945,22 zł (24 371,64 zł – 21 462,42 zł), stanowiącą różnicę miedzy sumą odszkodowania należnego z tytułu naprawienia szkody w pojeździe marki L. (...) (1) po szkodzie z dnia 22 września 2022 roku, a kwotą odszkodowania wypłaconego dotychczas przez ubezpieczyciela.

W odniesieniu do żądania odszkodowania za najem pojazdu zastępczego sporna pomiędzy stronami była zarówno wysokość uzasadnionej stawki dobowej za najem pojazdu zastępczego jak i uzasadniony okres najmu pojazdu zastępczego.

Jeśli chodzi o uzasadniony okres najmu pojazdu zastępczego warto przypomnieć, że okres najmu trwał od 22 września 2022 roku do 24 listopada 2022 roku - 64 dni. Przy czym zdaniem powoda należał mu się zwrot kosztów najmu pojazdu zastępczego za okres 54 dni (faktura k. 22). Poszkodowana potrzebowała pojazdu zastępczego niezwłocznie po zdarzeniu szkodowym – pojazd był jej niezbędny do dojazdu z miejsca zamieszkania do pracy i zawożenia dzieci do szkoły. Nie dysponowała natomiast żadnym samochodem zastępczym, którego mogłaby użyć w zamian za pojazd uszkodzony. Zgłoszenie szkody nastąpiło w dniu zdarzenia, tj. 22 września 2022 roku. Tego samego dnia poszkodowana wynajęła u powoda pojazd zastępczy. Uszkodzony pojazd L. zaraz po zdarzeniu został odholowany do warsztatu naprawczego. Sąd na podstawie harmonogramu naprawy sporządzonego przez powoda (k. 79) opinii biegłego oraz dokumentacji akt szkody, jak również pism przedłożonych przez powoda wskazujących na przeprowadzenie procedury dotyczącej reklamacji klamki pojazdu uznał, iż zasadny okres najmu trwał od 22 września do 24 listopada 2022 roku.

Wskazać należy, iż w dniu 23 września 2022 roku likwidator szkody pozwanego opracował kalkulację naprawy zaś 26 września 2022 roku przekazano ją do serwisu naprawczego. Warsztat 27 września 2022 roku zgłosił konieczność dokonania dodatkowych oględzin z uwagi na uszkodzenia elementów wewnętrznych. Dnia 28 września 2022 roku pozwany opracował kalkulację naprawy z pominięciem elementy wewnętrznego, który powinien być zakwalifikowany do wymiany tj. blacha wnęki koła. Warsztat pełną kalkulację naprawy od pozwanego otrzymał dopiero w dniu 5 października 2022 roku o godz. 15:04. Następnego dnia zamówił części na które oczekiwał do 31 października 2022 roku. Naprawa pojazdu trwała od 2 listopada (środa) do 17 listopada 2022 roku (czwartek). Z uwagi na dostawę przez producenta pojazdu złej części – klamki koniecznym było wszczęcie procedury reklamacyjnej w tym zakresie. Powód wykazał, iż w dniu 18 listopada 2022 roku zgłosił reklamację klamki. Ostatecznie naprawa pojazdu zakończyła się 22 listopada 2022 roku, zaś w dniu 24 listopada 2022 roku poszkodowana odebrała naprawiony pojazd.

W ocenie Sądu cały okres najmu pojazdu zastępczego był okresem uzasadnionym. W czasie, w którym najmowała pojazd zastępczy poszkodowana nie miała możliwości, by korzystać z uszkodzonego pojazdu. Pozwany nie kwestionował faktu, iż okres od dnia rozpoczęcia najmu do dnia przekazania dodatkowej oceny technicznej uszkodzeń, czyli od dnia 22 września do dnia 5 października 2022 roku oraz dodatkowe 11 dni związane z ograniczają naprawy (2 dni), technologiczną naprawą (7 dni), wolnymi dniami (2 dni) tj. łącznie 23 dni, był czasem, w którym najem pojazdu zastępczego był uzasadniony. Pozwany ustalając wysokość odszkodowania nie wziął jednak pod uwagę, że powód zamówił części następnego dnia po otrzymaniu protokołu oględzin i z przyczyn od niego niezależnych oczekiwał na dostawę części do dnia 31 października. Następnego dnia tj. 2 listopada mógł podjąć się naprawy pojazdu. Okres naprawy pojazdu uległ przedłużeniu z uwagi na wolne weekendy, przypadające w tym okresie święta oraz konieczność reklamacji części. Nie można w ocenie sądu w tak nakreślonych okolicznościach faktycznych uznać, że naprawa pojazdu odbywała się zbyt długo. Nawet zresztą gdyby tak było, to nie sposób uznać, że wpływa to w jakikolwiek sposób na zakres obowiązku odszkodowawczego pozwanego na podstawie art. 362 k.c. Poszkodowana nie była odpowiedzialna bowiem za organizację pracy warsztatu naprawczego i nie miała realnego wpływu na to jak długo trwać będzie naprawa jego pojazdu. Poszkodowana nie przyczyniła się zatem do zwiększenia zakresu szkody. Trudno w takiej sytuacji stwierdzić jakie działania mogłaby podjąć poszkodowana, by zminimalizować zakres szkody poprzez skrócenie okresu naprawy uszkodzonego pojazdu i tym samym okresu najmu pojazdu zastępczego. Ewentualne przedłużenie czasu naprawy uszkodzonego pojazdu nie powoduje zerwania związku przyczynowego pomiędzy zdarzeniem szkodowym i najmem pojazdu zastępczego. Potrzeba korzystania z wynajętego pojazdu zastępczego stanowi nadal normalne następstwo wypadku za cały okres naprawy. Jeśli naprawa przedłużyła się na skutek okoliczności, za które odpowiada warsztat, możliwa jest jego odpowiedzialność za powstałą w ten sposób szkodę, ale nie zwalnia to z odpowiedzialności sprawcy wypadku, ani też jego ubezpieczyciela. Sąd miał też w polu widzenia okoliczność, że warsztat naprawczy ukończył procedurę naprawy w dniu 22 listopada 2022 roku, natomiast poszkodowana odebrała naprawiony pojazd z serwisu dopiero w dniu 24 listopada 2022 roku. Powód wskazał w harmonogramie naprawy, że dzień 23 listopada 2022 roku stanowił „czas organizacyjny” dla warsztatu, choć tego terminu nie wyjaśnił. Mimo to w ocenie sądu z uwagi na to, że wspomniany „czas organizacyjny” stanowił wyłącznie jeden dzień, nie doszło do zerwania związku przyczynowego pomiędzy szkodą a najmem pojazdu zastępczego. Poza tym skoro, jak wskazano w harmonogramie naprawy, czas organizacyjny w dniu 23 listopada 2022 roku stanowił okres potrzebny powodowi na organizację pracy, to nie sposób winić poszkodowanej R. U. za to, że otrzymała swoje auto po naprawie dopiero w dniu 24 listopada 2022 roku. W dniu 22 listopada 2022 roku i w dniu 23 listopada 2022 roku w dalszym ciągu poszkodowana nie dysponowała własnym autem, czy to na skutek opieszałości czy też uzasadnionych działań organizacyjnych warsztatu naprawczego, któremu zleciła naprawę pojazdu, wobec czego wciąż miała uzasadnioną potrzebę korzystania z pojazdu zastępczego. Zresztą gdyby nawet przyjąć, że najem pojazdu zastępczego w dniach 23 listopada 2022 roku i 24 listopada 2024 roku był nieuzasadniony, to byłyby to jedynie dwa dni z sześćdziesięciu czterech przez które poszkodowana wynajmowała pojazd zastępczy od powoda, natomiast powód wystawił fakturę i domagał się odszkodowania za wynajęcie pojazdu zastępczego R. U. po szkodzie z dnia 22 września 2022 roku zaledwie przez okres pięćdziesięciu czterech dni.

Tym samym, w ocenie sądu, czas naprawy pojazdu poszkodowanej nie mógł być w realiach niniejszej sprawy krótszy, ale nawet gdyby było to możliwe, to za przedłużenie się okresu naprawy nie odpowiada poszkodowana, wobec czego nie sposób przyjąć, że przyczyniła się od do zwiększenia szkody. Tym samym cały okres najmu pojazdu zastępczego liczący 64 dni był uzasadnionym okresem najmu, zaś powodowi należy się odszkodowanie z tytułu kosztów poniesionych na najem pojazdu zastępczego. Wobec tego, iż powód ograniczył roszczenie do 54 dni, Sąd za zasadne uznał przyznanie odszkodowania za ten okres.

Jeśli chodzi o stawkę pojazdu zastępczego Sąd miał w polu widzenia treść uchwały Sądu Najwyższego z dnia 24 sierpnia 2017 r. (III CZP 20/17, LEX nr 2340475) zgodnie z którą: wydatki na najem pojazdu zastępczego poniesione przez poszkodowanego, przekraczające koszty zaproponowanego przez ubezpieczyciela skorzystania z takiego pojazdu są objęte odpowiedzialnością z tytułu umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych, jeżeli ich poniesienie było celowe i ekonomicznie uzasadnione.

W uzasadnieniu powyższej uchwały Sąd Najwyższy zmierzył się z problemem usystematyzowania dotychczasowej wykładni i praktyki orzekania w przedmiotowych sprawach. Sąd Najwyższy w przytoczonej uchwale stwierdził, że nie mogą być uznane za celowe i ekonomicznie uzasadnione wydatki, które nie są konieczne do wyeliminowania negatywnego następstwa majątkowego w postaci utraty możliwości korzystania z uszkodzonego (zniszczonego) pojazdu, gdyż następstwo to może być wyeliminowane - bez uszczerbku dla godnych ochrony interesów poszkodowanego - w inny, mniej uciążliwy dla dłużnika sposób. Jeżeli zatem ubezpieczyciel proponuje poszkodowanemu - we współpracy z przedsiębiorcą trudniącym się wynajmem pojazdów - skorzystanie z pojazdu zastępczego równorzędnego pod istotnymi względami pojazdowi uszkodzonemu albo zniszczonemu (zwłaszcza co do klasy i stanu pojazdu), zapewniając pełne pokrycie kosztów jego udostępnienia, a mimo to poszkodowany decyduje się na poniesienie wyższych kosztów najmu innego pojazdu, koszty te - w zakresie nadwyżki - będą podlegały indemnizacji tylko wtedy, gdy wykaże szczególne racje, przemawiające za uznaniem ich za „celowe i ekonomicznie uzasadnione”. W tym kontekście istotne znaczenie ma nie tylko równorzędność samego pojazdu, ale także dodatkowych warunków umowy, takich jak np. czas i miejsce udostępnienia oraz zwrotu pojazdu zastępczego czy też obowiązek wpłaty kaucji. Jeżeli istotne warunki wynajmu proponowanego przez ubezpieczyciela (we współpracy z przedsiębiorcą wynajmującym pojazdy) czynią zadość potrzebie ochrony uzasadnionych potrzeb poszkodowanego, nie ma podstaw, by obciążać osoby zobowiązane do naprawienia szkody wyższymi kosztami związanymi ze skorzystaniem przez poszkodowanego z droższej oferty. Odstępstwa od tej reguły nie uzasadniają drobne niedogodności o charakterze niemajątkowym, które mogą wiązać się np. z koniecznością nieznacznie dłuższego oczekiwania na podstawienie pojazdu zastępczego proponowanego przez ubezpieczyciela. Z uwagi na ciążący na ubezpieczycielu obowiązek szczególnej, podwyższonej staranności nie można też przypisać decydującego znaczenia czynnikowi w postaci szczególnego zaufania, jakie poszkodowany ma do kontrahenta, z którego usług chciałby skorzystać. Poniesienia wyższych kosztów nie uzasadnia również sama przez się prostota skorzystania z oferty najmu złożonej przez przedsiębiorcę prowadzącego warsztat naprawczy, w którym uszkodzony pojazd ma być naprawiany. Konieczność dodatkowego kontaktu z ubezpieczycielem - w praktyce zwykle telefonicznego - nie może być uznana za niedogodność, która uzasadnia poniesienie wyższych kosztów najmu. Co więcej, należy uznać, że w ramach ciążącego na poszkodowanym obowiązku minimalizacji szkody i współdziałania z dłużnikiem (ubezpieczycielem) mieści się obowiązek niezwłocznego zasięgnięcia informacji co do tego, czy ubezpieczyciel może zaproponować poszkodowanemu pojazd zastępczy równorzędny uszkodzonemu (zniszczonemu). Nie ma to nic wspólnego z koniecznością poszukiwania przez poszkodowanego najtańszej oferty rynkowej najmu, nie jest bowiem istotne to, czy propozycja ubezpieczyciela jest najtańsza, lecz to, że jest przez niego akceptowana.

Zgodnie z uzasadnieniem uchwały za istotne przy najmie pojazdu zastępczego należy uznać: równorzędność pojazdu zastępczego (pod względem klasy i stanu pojazdu) oraz czas i miejsce udostępnienia oraz zwrotu pojazdu zastępczego, obowiązek wpłaty kaucji. Za nieistotne należy uznać zaś: koniecznością nieznacznie dłuższego oczekiwania na podstawienie pojazdu zastępczego proponowanego przez ubezpieczyciela, prostota skorzystania z oferty najmu złożonej przez przedsiębiorcę prowadzącego warsztat naprawczy, szczególne zaufanie jakie poszkodowany ma do kontrahenta, z którego usług chciałby skorzystać. Sąd Najwyższy wskazał nadto, iż w ramach ciążącego na poszkodowanym obowiązku minimalizacji szkody i współdziałania z dłużnikiem (ubezpieczycielem) mieści się obowiązek niezwłocznego zasięgnięcia informacji co do tego, czy ubezpieczyciel może zaproponować poszkodowanemu pojazd zastępczy równorzędny uszkodzonemu (zniszczonemu). Tym samym obowiązek ten ciąży na poszkodowanym nawet, gdyby ubezpieczyciel sam nie przejawiał inicjatywy w tym zakresie.

Odnosząc powyższe do realiów przedmiotowej sprawy należy zauważyć, że poszkodowanej R. U. w dniu zgłoszenia szkody udzielono informacji o możliwości skorzystania z pojazdu zastępczego oferowanego przez współpracującą z ubezpieczycielem wypożyczalnię pojazdów, w segmencie pojazdu uszkodzonego. O możliwości wynajmu pojazdu zastępczego poszkodowana została poinformowania podczas telefonicznego zgłoszenia szkody. Oprócz tego w wiadomości z dnia 22 września 2022 roku zawarto informację dotyczącą możliwości najmu pojazdu zastępczego w klasie pojazdu uszkodzonego po wskazanej stawce. We wspomnianym piśmie pozwanego zawarto informację o akceptowanych stawkach najmu pojazdu zastępczego oraz numer telefonu do infolinii, pod którym można uzyskać więcej informacji na temat najmu pojazdu zastępczego. Poszkodowana otrzymała wspomniany dokument.

Podkreślić przy tym należy, że Sąd rozpoznający sprawę podziela pogląd wyrażony przez Sąd Okręgowy w (...) w wyroku z dnia 8 grudnia 2016 roku (sygn. akt XXIII Ga 2060/17), w którym wskazano, że nie jest wymagane, aby ubezpieczyciel złożył poszkodowanemu ofertę najmu w rozumieniu art. 66 k.c., to jest zawierającą wszystkie opisane w tym przepisie warunki. Wystarczające jest bowiem przedstawienie tylko podstawowych zasad najmu przez ubezpieczyciela, a nawet sama propozycja takiego najmu, po której poszkodowany powinien podjąć inicjatywę zmierzającą do ustalenia interesujących go warunków najmu i w oparciu o nie podjąć decyzję, czy korzysta z propozycji ubezpieczyciela, czy poszukuje samochodu zastępczego na rynku będąc jednocześnie świadomym, że będzie zobowiązany do pokrycia kosztów wykraczających ponad te wynikające z propozycji ubezpieczyciela. Informacja przekazana poszkodowanemu nie musi wyczerpywać przesłanek, które pozwalałyby uznać ją za ofertę w rozumieniu art. 66 k.c., wystarczające jest, że stanowią one informacje pozwalające poszkodowanemu powziąć wiedzę co do tego, że istnieje możliwość wypożyczenia pojazdu u ubezpieczyciela, a także co do tego, jaka jest orientacyjna stawka najmu. Na podstawie bowiem tych informacji poszkodowany może uzyskać przekonanie, że w istocie stawka ta jest znacznie niższa od tej, którą ustalono w umowie najmu zawartej z powodem (tak Sąd Okręgowy w Szczecinie w wyroku z dnia 8 grudnia 2017 roku, sygn. akt VIII Ga 422/17).

Biorąc pod uwagę fakt, iż poszkodowana została poinformowana o możliwości skorzystania z pojazdu zastępczego oferowanego przez wypożyczalnie współpracujące z pozwanym, na powodzie spoczywał obowiązek wykazania, że poniesione wyższe koszty najmu pojazdu zastępczego były celowe i ekonomicznie uzasadnione. Powód nie sprostał temu obowiązkowi. Poszkodowana na rozprawie w dniu 14 października 2022 roku zeznała, że nie interesowała się tym po jakiej stawce wynajęła samochód, a nadto, że nie była zainteresowana wynajmem innego pojazdu zastępczego niż wynajęty od powoda. Nie rozmawiała też z mechanikiem na temat kosztów wynajmu pojazdu zastępczego. Na uwagę nie zasługiwała podnoszona przez powoda okoliczność dotycząca wystosowanie w dniu 23 września 2022 roku do pozwanego zapytania w zakresie wskazania szczegółów dotyczących najmu pojazdu zastępczego w tym kiedy pojazd zastępczy zostanie dostarczony i jakimi pojazdami w danej klasie dysponuje pozwany, sposobu rozliczenia, zakresu ubezpieczenia, limitu kilometrów, kosztu dobowego najęcia pojazdu, okresu na jaki zostanie wynajęty oraz jakie dokumenty należy podpisać przed zawarciem umowy. Wszelkie informacje dotyczące zasad najmu pojazdu zastępczego i stawek zostały określone w piśmie pozwanego z dnia 22 września 2022 roku. Poza tym powód i poszkodowana nie skorzystali ze wskazanych w celach kontaktowych w sprawie zorganizowania najmu pojazdu zastępczego numerów telefonu infolinii, choć w informacji o zasadach ustalania odszkodowania z tytułu najmu pojazdu zastępczego z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej wskazano właśnie tę drogę kontaktu w sprawie najmu pojazdu zastępczego. Oprócz tego poszkodowana R. U. zeznała na rozprawie w dniu 14 października 2024 roku, że nie była zainteresowana wynajęciem pojazdu zastępczego gdzie indziej niż u powoda. Jest to zresztą logiczne, bowiem poszkodowana, skoro była zapewniona o tym, że nie będzie musiała nic zapłacić tytułem najmu pojazdu zastępczego u powoda (a musiało tak być, skoro powód rozliczył koszt najmu pojazdu zastępczego z poszkodowaną metodą bezkosztową, a poszkodowana nie pamiętała nawet czy dostała od powoda fakturę z tytułu kosztów najmu pojazdu zastępczego), to nie była zainteresowani wynajęciem innego pojazdu zastępczego za pośrednictwem pozwanego. Oczywistym jest też dla sądu, że powód nie był zainteresowany rozwiązaniem umowy najmu zawartej z poszkodowaną i zawarciem przez nią umowy najmu z przedsiębiorcą współpracującym z ubezpieczycielem, bowiem oznaczałoby to dla niego utratę zarobku. Wszystkie powyższe okoliczności prowadzą do wniosku, że wysłanie przez powoda wiadomości z dnia 23 września 2022 roku należy uznać jako czynność pozorującą, a nie rzeczywistą wolę najmu pojazdu u pozwanego. Tym samym uprawnionym jest twierdzenie, że skoro poszkodowana nie interesowała się propozycją zakładu ubezpieczeń dotyczącą wynajęcia pojazdu zastępczego za jego pośrednictwem albo w innych wypożyczalniach, ale za wskazaną przez ubezpieczyciela kwotę, zaś pojazd zastępczy wynajęto za kwotę wyższą, to takie zachowanie poszkodowanej ocenić należy jako przyczynienie się do zwiększenia szkody. W ocenie Sądu nic nie stało na przeszkodzie próbie zainteresowania się ofertą pozwanego przez poszkodowaną i ewentualnym ustaleniem zasad najmu.

W ocenie Sądu strona powodowa nie wykazała słuszności najmu pojazdu zastępczego po wyższej stawce niż oferowana przez pozwanego, a więc koszty najmu powinny być limitowane do stawki zaproponowanej poszkodowanej przez pozwanego. Pozwany zaproponował natomiast najem pojazdu zastępczego za stawkę w wysokości 125 zł netto za najem pojazdu w segmencie (...) (minivan), a także za taką samą stawkę za wynajem pojazdu segmentu (...), wobec czego uprawnione było zweryfikowanie stawki dobowej za najem pojazdu zastępczego do kwoty 125 zł netto za dobę najmu pojazdu zastępczego.

Nie ma przy tym znaczenia, czy stawka najmu pojazdu zastępczego stosowana przez powoda jest rynkowa czy też nie. Bez znaczenia było także i to, że stawki przedstawione przez pozwanego w informacji o zasadach ustalania odszkodowania z tytułu najmu pojazdu zastępczego z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej są niższe od rynkowych z uwagi na preferencyjne warunki współpracy pozwanej i wypożyczalni pojazdów zastępczych. Istotne znaczenie ma to, że pozwany złożył skutecznie propozycję najmu pojazdu zastępczego za niższą stawkę. Zadaniem ubezpieczyciela jest naprawienie szkody, a zadaniem poszkodowanego współpraca z ubezpieczycielem w celu minimalizacji skutków tej szkody. Niecelowe jest także porównywanie oferty powoda do hipotetycznej propozycji pozwanego i potencjalnych warunków takiego najmu. Poszkodowana nie wykazała jakiegokolwiek zainteresowania propozycją pozwanego ani nie wskazywała na szczególne przesłanki, dla których z propozycji tej nie skorzystała.

Na marginesie Sąd zaznacza, że wynajęty przez powoda poszkodowanej pojazd zastępczy marki K. (...) jest pojazdem klasy „D”, innej niż uszkodzony pojazd marki L. (...) (1) o numerze rejestracyjnym (...). Akceptowana przez pozwanego stawka netto za dobę najmu pojazdu z tego segmentu zgodnie z informacją o zasadach ustalania odszkodowania z tytułu najmu pojazdu zastępczego z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej przedstawioną przez pozwanego wynosiła jednak tak samo jak w przypadku akceptowanej przez pozwanego stawki za najem pojazdu w segmencie (...), czyli 125 zł netto.

Sąd nie znalazł podstaw do zaaprobowania stanowiska pozwanego jakoby odszkodowanie z tytułu kosztów najmu pojazdu zastępczego przysługiwało poszkodowanemu wyłącznie gdy poniesie wydatki związane z najmem pojazdu zastępczego. Byłoby to całkowite zaprzeczenie zasad ponoszenia odpowiedzialności odszkodowawczej. Nie można uzależniać wypłaty odszkodowania na rzecz poszkodowanego od tego czy uprzednio dokona naprawy pojazdu, tak samo nie należy od niego oczekiwać, że wyłoży z własnych pieniędzy środki potrzebne do wynajmu pojazdu zastępczego, by naprawiać w ten sposób szkodę, za który odpowiedzialny jest sprawca i jego ubezpieczyciel na podstawie umowy odpowiedzialności cywilnej. Koszt jaki poniosła w przedmiotowej sprawie poszkodowana R. U. został opłacony przez nią na rzecz powoda przez zawarcie umowy cesji – poszkodowana opłaciła koszty wynajęcia pojazdu zastępczego od powoda przez scedowanie wierzytelności przysługującej jej od ubezpieczyciela sprawcy wypadku, który doprowadził do konieczności poniesienia tychże kosztów. Sąd nie znalazł także podstaw do uznania, że domaganie się przez powoda od pozwanego zwrotu kosztów wynajęcia pojazdu zastępczego nosi znamiona nadużycia prawa podmiotowego (art. 5 k.c.). Działanie powoda będącego zarówno warsztatem naprawczym, jak i firmą trudniącą się wynajmem pojazdów zastępczych jest zwykłą czynnością w realiach rynku, w niniejszym postępowaniu podyktowanym nieprawidłowym ustaleniem wysokości kosztów naprawienia szkody, których doznała poszkodowana R. U. w wyniku szkody z dnia 22 września 2022 roku. Nie ma też racji powód twierdzący, że zastosowana przez powoda stawka najmu jest rażąco zawyżona w stosunku do stawek stosowanych na rynku lokalnym, ani że w normalnych warunkach rynkowych nikt nie zdecydowałby się na wynajem auta zastępczego na warunkach na jakich poszkodowana zawarła umowę najmu pojazdu zastępczego z powodem. Biegły O. Ż. w swojej opinii wskazał bowiem, że warunki najmu, na jakich poszkodowana zawarła umowę najmu z powodem w zakresie stawki dobowej były warunkami rynkowymi. Nie miało to znaczenia dla rozstrzygnięcia, ale niewątpliwie sprawia, że te argumenty pozwanego nie były trafne.

Sąd nie znalazł również podstaw, by obniżyć należne powódce odszkodowanie o kwotę 8,40 zł z tytułu zaoszczędzonych przez poszkodowaną kosztów związanych z eksploatacją uszkodzonego pojazdu w okresie najmu pojazdu zastępczego. Tak jak sąd wskazywał motywując pominięcie dowodu z opinii biegłego w tym zakresie, zdaniem sądu, w świetle zasad doświadczenia życiowego i wiedzy powszechnej trudno było przyjąć, że w czasie krótkoterminowego najmu poszkodowana rzeczywiście w ogóle mogła zaoszczędzić jakiejkolwiek koszty eksploatacyjne. Poza tym samo pojęcie „koszty eksploatacji pojazdu” jest zagadnieniem trudnym do oceny i praktycznie niemożliwym do zdefiniowania w sposób wyczerpujący i zawierający wszystkie możliwe okoliczności i czynniki związane z użytkowaniem pojazdu, tym bardziej, że niektóre części zużywają się nie tylko gdy pojazd jeździ, ale także wtedy gdy stoi, jak np. elementy gumowe (m. in. opony), płyny techniczne (olej, płyn chłodniczy, płyn hamulcowy), akumulator, elementy hamulcowe, wycieraczki itd. Poza tym kwota 8,40 zł netto dziennie tytułem oszczędności poczynionych rzekomo przez poszkodowaną za każdy dzień najmu pojazdu zastępczego została zastosowana w sposób arbitralny, bez wyjaśnienia metodyki jej ustalenia.

Podsumowując, sąd doszedł do przekonania, że ubezpieczyciel po przeprowadzeniu postępowania likwidacyjnego, powinien zwrócić poszkodowanej (a w przedmiotowej sprawie jej następcy prawnemu, czyli powodowi) koszty wynajmu pojazdu zastępczego za okres 54 dni, czyli za cały okres najmu pojazdu zastępczego, po stawce akceptowanej przez pozwanego. Stawka ta wynosiła 125 zł netto, czyli 153,75 zł brutto. Pozwany wypłacił powodowi kwotę 3.298,61 zł brutto za 23 dni wynajmu pojazdu zastępczego. Powód dochodził natomiast odszkodowania z tytułu wynajmu pojazdu zastępczego za pozostałe, nieuznane przez pozwanego 31 dni wynajmu pojazdu zastępczego. Mając powyższe na uwadze, do zasądzenia została kwota 4 766,25 zł stanowiąca odszkodowanie z tytułu najmu pojazdu zastępczego za okres 31 dni w stawce 153,75 zł brutto.

Reasumując, Sąd zasądził w punkcie I wyroku od pozwanego (...) Towarzystwa (...) Spółki Akcyjnej w T. na rzecz powoda (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w E. kwotę 7 711,47 zł, na którą składają się kwota 2 945,22 zł tytułem odszkodowania za naprawę pojazdu marki L. (...) (4) o numerze rejestracyjnym (...) po szkodzie z dnia 22 września 2022 roku oraz kwota 4 766,25 zł tytułem odszkodowania za wynajmem pojazdu zastępczego po tej samej szkodzie.

O odsetkach orzeczono po myśli art. 481 § 1 i 2 k.c. w zw. z art. 14 ust. 1 ustawy. Przepis art. 481 § 1 k.c. stanowi, że jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Zgodnie z art. 481 § 2 k.c., jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była oznaczona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie w wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych. Jednakże gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy. Z kolei art. 14 ust. 1 ustawy wskazuje, że zakład ubezpieczeń wypłaca odszkodowanie w terminie 30 dni licząc od dnia złożenia przez poszkodowanego lub uprawnionego zawiadomienia o szkodzie. Szkoda została zgłoszona w dniu 22 września 2023 roku. Trzydziestodniowy termin na wypłacenie odszkodowania upływał więc 22 października 2022 roku. Ten dzień przypadał jednak na sobotę. Zgodnie z treścią art. 115 k.c., jeżeli koniec terminu do wykonania czynności przypada na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy lub na sobotę, termin upływa następnego dnia, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą. W związku z tym, że niedziela (23 października 2022 roku) jest dniem wolnym od pracy, termin na spełnienie świadczenia upływał z dniem 24 października 2022 roku. Pozwany znalazł się zatem w opóźnieniu w zakresie spełnienia świadczenia w zakresie odszkodowania za naprawę pojazdu marki L. (...) (1) o numerze rejestracyjnym (...) po szkodzie z dnia 22 września 2022 roku od dnia 25 października 2022 roku. Odsetki za odszkodowanie z tytułu naprawy uszkodzonego pojazdu tj. od kwoty 2 945,22 zł zasądzone zostały zatem zgodnie z żądaniem wyrażonym w pozwie od dnia 25 października 2022 roku do dnia zapłaty. Od kwoty 4 766,25 zł zasądzonej z tytułu odszkodowania za wynajmem pojazdu zastępczego po tej samej szkodzie Sąd również zasądził odsetki zgodnie z żądaniem pozwu - od dnia 8 stycznia 2023 roku tj. od dnia następnego po wydaniu decyzji pozwanego w przedmiocie zwrotu kosztów najmu pojazdu. Należy zauważyć, że powód wysłał pozwanemu wszystkie dokumenty związane z najmem pojazdu zastępczego (w tym umowę najmu, umowę cesji wierzytelności w celu pokrycia całkowitego kosztu najmu pojazdu zastępczego, protokół zdania pojazdu zastępczego, fakturę wystawioną z tytułu wynajęcia pojazdu zastępczego, oświadczenia poszkodowanej dotyczące wynajęcia pojazdu zastępczego i harmonogram naprawy) w załączeniu do wiadomości e-mail z dnia 18 grudnia 2022 roku. Należy zauważyć, że w tej dacie pozwany dysponował już wszystkimi informacjami pozwalającymi podjąć decyzję co do wypłaty odszkodowania z tytułu najmu pojazdu zastępczego w prawidłowej wysokości, biorąc pod uwagę, że decyzję o wypłacie kwoty 3 298,61 zł tytułem zwrotu kosztów najmu pojazdu zastępczego wydał w dniu 7 stycznia 2023 roku. Tym samym od dnia 8 stycznia 2023 roku pozwany pozostawał w opóźnieniu w spełnieniu świadczenia w zakresie odszkodowania za wynajmem pojazdu zastępczego przez poszkodowaną R. U. po szkodzie z dnia 22 września 2022 roku.

W pozostałym powództwo podlegało oddaleniu jako bezzasadne o czym orzeczono w punkcie II wyroku.

O kosztach procesu orzeczono w punkcie III wyroku na podstawie art. 98 § 1, § 1 ¹ k.p.c., art. 99 k.p.c. oraz art. 100 k.p.c., zasądzając od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1 566,07 zł. Powód wygrał sprawę w 57,68 %. Na koszty procesu poniesione przez powoda w kwocie 6 667 zł składały się: 750 zł – opłata od pozwu, 3 600 zł – koszty zastępstwa procesowego obliczone na podstawie § 2 pkt 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (T.j. Dz.U. z 2026 r., poz. 118), 17 zł – opłata skarbowa za pełnomocnictwo oraz 2 300 zł – wydatki poczynione z uiszczonej przez powoda zaliczki na pokrycie kosztów opinii biegłego. Refundacji przez pozwanego podlegało 57,68 % tej kwoty, tj. 3 845,53 zł. Pozwany wygrał sprawę w 42,32 %. Koszty procesu poniesione przez pozwanego wynosiły 5 386,25 zł w tym 3 600 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego obliczonych na podstawie § 2 pkt 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (T.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1964) i 1 786,35 zł tytułem wydatków poczynionych przez pozwanego na pokrycie kosztów opinii biegłego. Pozwanemu należał się zwrot 42,32 % tej kwoty tj. 2.279,46 zł. Po wzajemnej kompensacie powyższych sum, Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1 566,07 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Kwota 1 566,07 zł tytułem zwrotu kosztów procesu została zasądzona od pozwanego na rzecz powoda wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty, zgodnie z treścią brzmieniem art. 98 § 1 ¹ k.p.c., w myśl którego, od kwoty zasądzonej tytułem zwrotu kosztów procesu należą się odsetki, w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty.