Postanowienie z 28 stycznia 2026, sygn. I Nc 152/26

POSTANOWIENIE

Dnia 28 stycznia 2026 roku

Sąd Rejonowy w Grudziądzu I Wydział Cywilny

w składzie następującym:

po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2026 roku w S.

na posiedzeniu niejawnym

sprawy z powództwa (...) sp. z o.o. z siedzibą w X.

przeciwko X. R.

o zapłatę

p o s t a n a w i a: umorzyć postępowanie (art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c.).

Sygn. akt: I Nc 152/26

UZASADNIENIE

postanowienia z dnia 28 stycznia 2026 roku

Postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2025 roku referendarz sądowy w Sądzie Rejonowym w Grudziądzu zawiesił postępowanie na podstawie art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c. w zw. z art. 139 ¹ § 2 k.p.c. /k. 46/. Postanowienie to uprawomocniło się w dniu 20 sierpnia 2025 roku.
Na orzeczenie pełnomocnik powoda nie złożył skargi.

Postanowieniem z dnia 26 listopada 2025 roku referendarz sadowy w Sądzie Rejonowym w Grudziądzu umorzył postępowanie na podstawie art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c. /k. 63/.
W ustawowym terminie powód złożył skargę na orzeczenie referendarza sądowego.

W skardze powód zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie:

art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c. poprzez jego błędne zastosowanie i niezasadne umorzenie postępowania, pomimo że przed upływem trzymiesięcznego terminu powód podejmował czynności zmierzające do usunięcia przyczyny zawieszenia postępowania, w szczególności próbował ustalić aktualny adres pozwanej oraz doręczyć jej korespondencję za pośrednictwem komornika,

art. 144 § 1 k.p.c. poprzez nieustanowienie kuratora dla osoby nieznanej z miejsca pobytu, w sytuacji gdy powód w sposób wystarczający uprawdopodobnił, że miejsce pobytu strony pozwanej nie jest znane.

W związku z powyższym powód wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz ustanowienie kuratora procesowego dla pozwanej jako osoby nieznanej z miejsca pobytu.

W ocenie Sądu referendarz sądowy wydał prawidłowe orzeczenie. Postanowieniem z dnia
28 stycznia 2026 roku Sąd Rejonowy w Grudziądzu umorzył postępowanie na podstawie art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c. /k. 89/. Zgodnie z art. 398 ²² § 3 k.p.c. w przypadku wniesienia skargi orzeczenie referendarza sądowego traci moc.

Sąd Rejonowy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c. sąd umarza postępowanie zawieszone
z przyczyn wskazanych w art. 177 § 1 pkt 5 i 6, jeżeli wniosek o podjęcie postępowania
nie został zgłoszony w ciągu trzech miesięcy od daty postanowienia o zawieszeniu postępowania.

Po wydaniu postanowienia w przedmiocie zawieszenia postępowania,
w dniu 12 sierpnia 2025 roku powód złożył wniosek o podjęcie postępowania i zobowiązanie go do doręczenia korespondencji pozwanej przez komornika pod nowym adresem: ul. (...), (...)-(...) S.. Do wniosku powód dołączył m. in.: a) protokół komornika sądowego z dnia 20 czerwca 2025 roku /k. 52/, z którego wynikało, że komornik nie doręczył korespondencji pozwanej pod adresem „ul. (...), (...)-(...) S.”, b) pismo, z którego wynikało, że w zbiorach ZUS jako adres zamieszkania pozwanej figuruje adres
„ul. (...), (...)-(...)”.

W ocenie Sądu brak było podstaw do podjęcia postępowania na skutek wniosku powoda, gdyż nie ustały nadal przyczyny zawieszenia postępowania (art. 180 § 1 k.p.c.
a contrario). Powód w terminie 3 miesięcy od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania nie zgłosił skutecznego wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania.

W piśmie z dnia 1 grudnia 2025 roku powód sformułował żądanie ustanowienia kuratora dla pozwanej w trybie art. 144 k.p.c. Powyższy wniosek o ustanowienie kuratora procesowego dla nieznanej z miejsca pobytu pozwanej został złożony po upływie terminu przewidzianego w art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c.

Powyższe działanie nie mogło więc stanowić podstawy do uchylenia postanowienia
w przedmiocie umorzenia postępowania, a następnie podjęcia postępowania po jego zawieszeniu. Zgodnie z art. 139 ¹ § 2 k.p.c. – w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 lipca 2023 roku – powód w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia mu zobowiązania, o którym mowa w § 1, składa do akt potwierdzenie doręczenia korespondencji pozwanemu
za pośrednictwem komornika albo zwraca korespondencję wraz z dowodem na piśmie,
że pozwany zamieszkuje pod adresem wskazanym w pozwie. W świetle obowiązujących przepisów kodeksu postępowania cywilnego, powód winien ustalić i wskazać aktualny, prawidłowy oraz z uwagi na jego charakter jedyny adres zamieszkania strony pozwanej. Termin, o którym mowa w art. 139 ¹ § 2 k.p.c. jest terminem ustawowym, niepodlegającym przywróceniu ani przedłużeniu. Jego bezskuteczny upływ skutkuje zawieszeniem postępowania z mocy art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c.

Należy podkreślić, że ustalenie przez komornika kolejnego adresu nie stanowi przesłanki do ponownego zobowiązywania powoda do doręczenia korespondencji pozwanej
i zakreślenia mu kolejnego terminu na dokonanie tej czynności. Nie ulega wątpliwości,
że w ramach zobowiązania z art. 139 ¹ § 1 k.p.c. powód może podejmować kolejne próby doręczenia przez komornika, również pod ustalony przez niego nowy adres pozwanej.
Nie jest to bowiem nowy etap postępowania, lecz kontynuacja obowiązku już nałożonego. Zobowiązanie sądu dotyczy doręczenia pisma, a nie wskazania adresu. Oczekiwanym rezultatem jest skuteczne doręczenie korespondencji, niezależnie od tego pod jakim adresem doręczenie zostanie ostatecznie dokonane.

Termin, o którym mowa w art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c., liczy się od daty wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania, a nie od dnia uprawomocnienia się postanowienia (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 października 1974 r., III PRN 45/74, OSNC 1975, nr 4, poz. 70). Sam wniosek o podjęcie postępowania – bez usunięcia przyczyny uniemożliwiającej nadanie sprawie dalszego biegu – nie ma zaś wpływu na bieg terminu,
o którym mowa w art. 182 § 1 k.p.c. (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 23 lutego 1982 roku, III CZP 4/82, LEX nr 1634959).

W niniejszej sprawie w terminie trzech miesięcy od daty zawieszenia postępowania nie wpłynął skuteczny wniosek o podjęcie zawieszonego postępowania. Powód nie wykonał ciążącego na nim obowiązku, tj. nie przedłożył potwierdzenia doręczenia pisma pozwanej przez komornika sądowego ani nie wykazał, że adres wskazany w pozwie jest adresem aktualnym. Wniosek o podjęcie postępowania i ustanowienie kuratora procesowego z dnia 1 grudnia 2025 roku został złożony z uchybieniem terminu. Zgłoszenie wniosku o podjęcie postępowania po upływie terminu, o którym mowa w art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c., jest bezskuteczne. W niniejszej sprawie nie ma zaś wątpliwości, że wniosek o podjęcie postępowania z dnia 1 grudnia 2025 roku został złożony po upływie 3 miesięcy od daty postanowienia o zawieszeniu postępowania.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c. postępowanie podlegało umorzeniu.