Wyrok z 17 lutego 2026, sygn. I C 1035/24

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 17 lutego 2026 roku

Sąd Rejonowy w Radomiu I Wydział Cywilny w składzie następującym

Przewodniczący: Sędzia Dariusz Wieński

Protokolant: sekretarz sądowy Arkadiusz Włoskowicz

po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2026 roku w W.

na rozprawie sprawy

z powództwa N. A.

przeciwko (...) Spółce akcyjnej z siedzibą w E.

o zapłatę

I.

zasądza od (...) Zakładu Ubezpieczeń Spółki akcyjnej z siedzibą
w E. na rzecz N. A. kwotę 19.846,44 zł (dziewiętnaście tysięcy osiemset czterdzieści sześć złotych 44/100) wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od kwot:18.846,44 zł (osiemnaście tysięcy osiemset czterdzieści sześć złotych 44/100) od dnia 6 lutego 2024 roku do dnia zapłaty,1.000,00 zł (jeden tysiąc złotych) od dnia 1 czerwca 2024 roku do dnia zapłaty;

II. oddala powództwo w pozostałym zakresie;

III. zasądza od (...) Zakładu Ubezpieczeń Spółki akcyjnej z siedzibą
w E. na rzecz N. A. kwotę 5.025,00 zł (pięć tysięcy dwadzieścia pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.

Sędzia Dariusz Wieński

Sygn. akt I C 1035/24

UZASADNIENIE

Pozwem z dnia 1 października 2024 roku (data prezentaty – k. 3) G. T., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika w osobie adwokata, wniósł o zasądzenie od (...) Zakładu (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w X. na swoją rzecz kwoty 19155,03 złotych tytułem odszkodowania wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 6 marca 2024 roku do dnia zapłaty, kwoty 1000 złotych tytułem zwrotu kosztów najmu wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 1 czerwca 2024 roku oraz zwrotu kosztów procesu według norm przepisanych.

Uzasadniając powództwo wskazał, że w dniu 2 lutego 2024 roku doszło do kolizji drogowej, w wyniku której uszkodzony został pojazd marki (...). (...) o numerze rejestracyjnym (...) będący jego własnością, a odpowiedzialność cywilna sprawcy szkody objęta była umową obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych zawartą z pozwaną. Wskazał, że w wyniku przeprowadzonego postępowania likwidacyjnego pozwana przyjęła odpowiedzialność za powstałą szkodę i przyznała na jego rzecz odszkodowanie w kwocie (...),75 złotych stosując stawkę rbg w wysokości 55 złotych, ceny części zamiennych oraz rabat na materiał lakierniczy. Wskazał, że kwota ta była niewystarczająca do przywrócenia pojazdu do stanu sprzed szkody. Doprecyzował, że kwoty 19155,03 złotych dochodzi tytułem odszkodowania, zaś kwoty 1000 złotych tytułem zwrotu kosztów obsługi szkody. Nie posiadał on stosownej wiedzy dotyczącej likwidacji szkody i nie posiadał programu, który mógłby zweryfikować czy Towarzystwo Ubezpieczeń prawidłowo wyliczyło koszty naprawy pojazdu, czy dostępne były części wskazane w kosztorysie naprawy. Z tego też względu wynajął firmę, która w tym zakresie udzieliła mu fachowej pomocy (pozew – k. 3 – 6).

W odpowiedzi na pozew (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w X., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika w osobie radcy prawnego, wniosła o oddalenie powództwa i zasądzenie zwrotu kosztów procesu. W uzasadnieniu przyznała istnienie zdarzenia i odpowiedzialność gwarancyjną za jego sprawcę oraz wypłatę odszkodowania poszkodowanemu w kwocie (...),74 złotych brutto. Podniosła, że poszkodowany nie wykazał, aby przedmiotowa szkoda była wyższa od ustalonej i wypłaconej kwoty odszkodowania, a w szczególności nie wykazał, aby pojazd został naprawiony za kwotę wskazaną w pozwie, tj. za dalsze 19155,03 złotych. W zakresie kosztów obsługi wskazała, że nie neguje u powoda braku wiadomości specjalnych związanych z obsługą szkód komunikacyjnych, jednak kwestionuje wysokość kosztów poniesionych przez niego z tego tytułu (odpowiedź na pozew – k. 31-34).

Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:

W dniu 2 lutego 2024 roku doszło do kolizji, w wyniku której uszkodzeniu uległ pojazd marki E. (...) o numerze rejestracyjnym (...) stanowiący własność G. T.. Sprawcą zdarzenia był kierujący pojazdem ubezpieczony w zakresie odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego w (...) Spółce Akcyjnej z siedzibą w X.. W dniu wystąpienia szkody została ona zgłoszona ubezpieczycielowi i zarejestrowana pod numerem (...) (okoliczności bezsporne).

W dniu 2 lutego 2024 roku G. T. upoważnił firmę (...) z siedzibą w C. do prowadzenia wszelkich spraw związanych z likwidacją szkody komunikacyjnej o numerze zgłoszenia (...) w towarzystwie ubezpieczeniowym (...) (pełnomocnictwo – k. 25 akt szkody na płycie CD k. 41).

Decyzją z dnia 22 lutego 2024 roku (...) Zakład (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w X. przyznała G. T. odszkodowanie w wysokości (...),62 złotych wyliczone w oparciu o otrzymane informacje oraz systemy eksperckie używane przy wycenie szkód (decyzja – k. 67 akt szkody na płycie CD k. 41).

W dniu 23 lutego 2024 roku (...) Odszkodowań P. C. z siedzibą w C. poinformowała ubezpieczyciela, że nie udało się ustalić danych serwisu, który przeprowadzi naprawę zgodnie z parametrami kalkulacji ubezpieczyciela i przywróci pojazd do stanu sprzed szkody. W związku z tym zwróciła się o przekazanie danych serwisu, który przeprowadzi naprawę oraz danych podmiotu, który dostarczy części i materiały lakiernicze (wiadomość e-mail – k. 72 akt szkody na płycie CD k. 41).

W dniu 26 lutego 2024 roku (...) Odszkodowań P. C. z siedzibą w C. poinformowała ubezpieczyciela, że wskazana stawka 55 złotych netto za 1 rbg jest zaniżona i nieadekwatna do stawek występujących na rynku, a nadto że wskazane przez ubezpieczyciela ceny części pomniejszone o rabat ponad 25% są nieosiągalne. W związku z powyższym wniosła o przekazanie danych podmiotu, który dostarczy części i materiały lakiernicze z rabatami zawartymi w kalkulacji ubezpieczyciela, o przekazanie prawidłowej kalkulacji, o przekazanie danych serwisu partnerskiego, który rozliczy naprawę według stawki 55 złotych netto za 1 rbg oraz o przekazanie danych poszkodowanego do (...) zakładu naprawczego z terenu zamieszkania poszkodowanego, który przeprowadzi naprawę w oparciu o parametry z kalkulacji i udzieli rabatu (wiadomość – k. 87-88 akt szkody na płycie CD k. 41).

W dniu 28 lutego 2024 roku ubezpieczyciel poinformował G. T., że do naprawy rekomenduje warsztat (...) (informacja – k. 100 akt szkody na płycie CD k. 41).

W dniach 28 lutego 2024 roku, 6 marca 2024 roku, 12 marca 2024 roku (...) Odszkodowań P. C. z siedzibą w C. ponownie informowała ubezpieczyciela, że stawka 55 złotych netto za 1 rbg jest zaniżona i nieadekwatna do stawek występujących na rynku, a nadto że wskazane przez ubezpieczyciela ceny części pomniejszone o rabat ponad 25% są nieosiągalne. W związku z powyższym wniosła o przekazanie danych podmiotu, który dostarczy części i materiały lakiernicze z rabatami zawartymi w kalkulacji ubezpieczyciela, o przekazanie prawidłowej kalkulacji, o przekazanie danych serwisu partnerskiego, który rozliczy naprawę według stawki 55 złotych netto za 1 rbg oraz o przekazanie danych poszkodowanego do (...) zakładu naprawczego z terenu zamieszkania poszkodowanego, który przeprowadzi naprawę w oparciu o parametry z kalkulacji i udzieli rabatu (ponaglenia – k. 115, 206, 277 akt szkody na płycie CD k. 41).

Ubezpieczyciel nie wskazał poszkodowanemu danych podmiotu, który dostarczy części i materiały lakiernicze z rabatami uwzględnionymi przez (...) w kalkulacji, nie przekazał danych serwisu partnerskiego, który rozliczy naprawę według stawki 55 złotych netto za 1 rbg, jak również nie przekazał danych poszkodowanego do (...) zakładu naprawczego z terenu zamieszkania poszkodowanego, który przeprowadzi naprawę w oparciu o parametry z kalkulacji i udzieli rabatu (akta szkody na płycie CD k. 41).

Ostatecznie decyzją z dnia 24 kwietnia 2024 roku ubezpieczyciel uznał, że wysokość odszkodowania za szkodę w przedmiotowym pojeździe wynosi (...),74 złotych. Jednocześnie poinformował G. T., że proponuje pomoc w wyborze warsztatu naprawczego i zajmie się organizacją naprawy w możliwie najkrótszym terminie (decyzja – k. 601 akt szkody na płycie CD k. 41; informacja – k. 586 akt szkody na płycie CD).

W dniu 20 maja 2024 roku (...) Odszkodowań P. C. z siedzibą w C. wystawiła G. T. Fakturę nr (...) na kwotę 1000 złotych brutto za obsługę szkody komunikacyjnej dotyczącej E. (...) o numerze rejestracyjnym (...), tj. przeprowadzenie oględzin, sporządzenie kosztorysu naprawy, weryfikacja dokumentów i sporządzenie opinii. Faktura ta została opłacona gotówką (faktura – k. 22).

Pismem z dnia 23 maja 2024 roku G. T., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika w osobie adwokata, wezwał (...) Spółkę Akcyjną z siedzibą w X. do zapłaty na swoją rzecz kwoty 23261,38 złotych tytułem odszkodowania za uszkodzony pojazd marki E. (...) o numerze rejestracyjnym (...) zgodnie z przesłaną kalkulacją naprawy oraz kwoty 1000 złotych tytułem zwrotu kosztów obsługi szkody zgodnie z fakturą nr (...) w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania (wezwanie do zapłaty – k. 23).

Ubezpieczyciel w odpowiedzi na wezwanie do zapłaty wskazał, że nie zostały przedstawione wystarczające dowody na to, że poszkodowany poniósł wyższe koszty przywrócenia pojazdu do stanu sprzed zdarzenia od tych, które zostały skompensowane wypłaconym odszkodowaniem w kwocie (...),74 złotych. Nie znalazł również podstaw do zwrócenia kosztów sporządzenia kosztorysu naprawy (odpowiedź na wezwanie do zapłaty – k. 24).

Ekonomicznie uzasadniony koszy naprawy niezbędny do przywrócenia pojazdu marki (...). (...) o numerze rejestracyjnym (...) do stanu sprzed kolizji z dnia 2 lutego 2024 roku wynosi (...),18 złotych brutto (pisemna opinia biegłego z zakresu techniki i mechaniki samochodowej X. I. z dnia 24 lipca 2025 roku – k. 61-73).

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o wyżej wskazane dowody zgromadzone w niniejszej sprawie, które uznał w powyższym zakresie za wiarygodne. W szczególności Sąd oparł się na pisemnej opinii biegłego sądowego z zakresu techniki i mechaniki samochodowej X. I. z dnia 24 lipca 2025 roku. Biegły ustalając koszt naprawy pojazdu, uwzględnił ceny części nowych oryginalnych z daty szkody, przeciętną stawkę za roboczogodzinę na rynku lokalnym w okresie zdarzenia wynoszącą 130 złotych netto oraz 100% kosztu materiałów lakierniczych i jednej felgi. Strony niniejszego postępowania nie zgłosiły zastrzeżeń do powyższej opinii, jak również nie wniosły o sporządzenie opinii uzupełniającej. Tym samym opinię biegłego należało uznać za wnikliwą, wyczerpującą, logiczną i spójną, a Sąd nie znalazł podstaw do jej podważenia.

Sąd dał również wiarę zeznaniom G. T., który potwierdził okoliczności związane z wystąpieniem szkody i z przeprowadzeniem procesu jej likwidacji. Powód zeznał, że wypłacona przez ubezpieczyciela bezsporna kwota odszkodowania nie wystarczyła na naprawę przedmiotowego pojazdu. Wskazał on, że dokonał naprawy pojazdu i wszystko to, co uległo uszkodzeniu, zostało wymienione na nowe, a użyte części były nowe oryginalne. Łącznie za naprawę zapłacił około 60000 złotych. Mając na względzie, iż zeznania powoda znajdują potwierdzenie w opinii biegłego, Sąd nie znalazł podstaw do odmówienia tym zeznaniom wiarygodności.

Sąd Rejonowy zważył, co następuje:

Powództwo okazało się zasadne, ale cześciowo.

Stosownie do przepisu art. 415 kc, kto z winy swej wyrządził drugiej osobie szkodę obowiązany jest do jej naprawienia. Z kolei zaś w myśl art. 822 § 1 kc przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ubezpieczyciel zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, wobec których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo ubezpieczony. Jeżeli strony nie umówiły się inaczej, umowa ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej obejmuje szkody, o jakich mowa w § 1, będące następstwem przewidzianego w umowie zdarzenia, które miało miejsce w okresie ubezpieczenia (§2). Uprawniony do odszkodowania w związku
ze zdarzeniem objętym umową ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej może dochodzić roszczenia bezpośrednio od ubezpieczyciela (§4).

Problematyka umów odpowiedzialności cywilnej uregulowana została również w przepisach szczególnych, tj. obowiązującej od dnia 1 stycznia 2004 roku ustawie
z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz.U.2025.367). Określając zakres odpowiedzialności gwarancyjnej ubezpieczyciela należy mieć na uwadze art. 34 ust. 1, art. 36 i 38 tej ustawy. Zgodnie z art. 34 ust. 1 tej ustawy – z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych przysługuje odszkodowanie, jeżeli posiadacz lub kierujący pojazdem mechanicznym są obowiązani do odszkodowania za wyrządzoną w związku z ruchem tego pojazdu szkodę, której następstwem jest śmierć, uszkodzenie ciała, rozstrój zdrowia bądź też utrata, zniszczenie lub uszkodzenie mienia. Zgodnie z art. 36 odszkodowanie ustala się i wypłaca w granicach odpowiedzialności cywilnej posiadacza lub kierującego pojazdem mechanicznym, najwyżej jednak do ustalonej w umowie ubezpieczenia sumy gwarancyjnej. Oznacza to, że o rodzaju i wysokości świadczeń należnych od zakładu ubezpieczeń decydują przepisy kodeksu cywilnego, zatem wysokość odszkodowania powinna być ustalona według reguł określonych w art. 363 k.c.

W myśl art. 436 §2 k.c. w razie zderzenia się mechanicznych środków komunikacji poruszanych za pomocą sił przyrody ich posiadacze mogą wzajemnie żądać naprawienia poniesionych szkód tylko na zasadach ogólnych. Pozwany jako ubezpieczyciel sprawcy szkody jest zobowiązany do naprawienia szkody. Natomiast zgodnie z treścią art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz.U.2025.367) poszkodowany w związku ze zdarzeniem objętym umową ubezpieczenia obowiązkowego odpowiedzialności cywilnej może dochodzić roszczeń bezpośrednio od zakładu ubezpieczeń. Zgodnie z art. 361 §1 k.c. zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła. W powyższych granicach, w braku odmiennego przepisu ustawy lub postanowienia umowy, naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono (art. 361 §2 k.c.).

W niniejszej sprawie ubezpieczyciel nie kwestionował istnienia podstaw swojej odpowiedzialności za szkodę powstałą wskutek przedmiotowego zdarzenia. Tym samym bezsporna jest odpowiedzialność gwarancyjna pozwanej za powstanie szkody. Spór pomiędzy stronami sprowadzał się do określenia wysokości koniecznych, celowych i uzasadnionych kosztów naprawy pojazdu, niezbędnych do przywrócenia takiego jego stanu, jaki istniał przed wypadkiem.

Sąd spór ten rozstrzygnął opierając się na wnioskach zawartych w opinii biegłego sądowego z zakresu mechaniki samochodowej X. I.. Biegły wskazał, iż koszt naprawy niezbędny do przywrócenia pojazdu marki (...). (...) o numerze rejestracyjnym (...) do stanu sprzed kolizji z dnia 2 lutego 2024 roku wynosi (...),18 złotych brutto. Ustalając koszt naprawy pojazdu uwzględnił ceny części nowych oryginalnych z daty szkody, przeciętną stawkę za roboczogodzinę na rynku lokalnym w okresie zdarzenia wynoszącą 130 złotych netto oraz 100% kosztu materiałów lakierniczych i jednej felgi.

Przedmiotowa szkoda pozostaje w adekwatnym związku przyczynowo skutkowym ze zdarzeniem ubezpieczeniowym, za którego następstwa odpowiedzialność ponosi pozwany z racji zawartej umowy ubezpieczenia pojazdu OC. Zaistniały zatem przesłanki określone w art. 822 § 1 k.c. i w art. 361 § 1 k.c. Szkoda w sprawie niniejszej to koszt, jaki musi ponieść powód ze swojego majątku (strata) w celu dokonania naprawy samochodu (przywrócenia stanu poprzedniego). Stosownie do art. 363 § 1 k.c. naprawienie szkody powinno nastąpić, według wyboru poszkodowanego, bądź przez przywrócenie stanu poprzedniego, bądź przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej. Jednakże gdyby przywrócenie stanu poprzedniego było niemożliwe albo gdyby pociągało za sobą dla zobowiązanego nadmierne trudności lub koszty, roszczenie poszkodowanego ogranicza się do świadczenia w pieniądzu. Jeżeli naprawienie szkody ma nastąpić w pieniądzu, wysokość odszkodowania powinna być ustalona według cen z daty ustalenia odszkodowania, chyba że szczególne okoliczności wymagają przyjęcia za podstawę cen istniejących w innej chwili (§ 2). W istocie powszechnie przyjmuje się, że naprawienie szkody polegającej na uszkodzeniu pojazdu polega przede wszystkim na zapłaceniu kwoty koniecznej do przywrócenia samochodu do stanu poprzedniego.

Powszechne i utrwalone jest stanowisko doktryny i judykatury, że odszkodowanie przysługuje poszkodowanemu niezależnie od tego, czy pojazd został rzeczywiście naprawiony (wyrok SN z dnia 17 czerwca 1987r. sygn.. akt IV CR 158/87, wyrok SN z dnia 16 maja 2002r. sygn. akt V CKN 1273/00, wyrok SN sygn. akt I CR 151/88). Sąd w całości aprobuje wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 kwietnia 2018 roku w sprawie II CNP 43/17, Lex 2490615 – „Z art. 822 § 1 k.c. wynika, że obowiązek ubezpieczyciela odpowiedzialności cywilnej polega na zapłacie określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone przez ubezpieczonego osobom trzecim, a więc na spełnieniu świadczenia pieniężnego. Poszkodowany może, według swojego wyboru, żądać od ubezpieczyciela zapłaty kosztów hipotetycznej restytucji albo zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej ustalonej zgodnie z metodą różnicy. Przepis art. 822 § 1 k.c. modyfikuje normę wynikającą z art. 363 § 1 k.c. bowiem jedynie tylko w ten sposób, że roszczenie o przywrócenie stanu poprzedniego przekształca w roszczenie o zapłatę kosztów restytucji. Powstanie roszczenia w stosunku do ubezpieczyciela o zapłacenie odszkodowania, a tym samym jego zakres odszkodowania, nie zależą od tego, czy poszkodowany dokonał restytucji i czy w ogóle ma taki zamiar”.

Wskazać w tym miejscu należy, iż Sąd Najwyższy w uzasadnieniu uchwały z dnia 13 czerwca 2003 r. w sprawie III CZP 32/03 (publ. LEX 78592) podkreślił, iż poszkodowanemu przysługuje wybór odpowiedniego warsztatu naprawczego, któremu powierzy on dokonanie naprawy uszkodzonego pojazdu. Warsztaty te mogą posługiwać się różnymi cenami w zakresie tych samych lub podobnych prac naprawczych. Co więcej, ceny te mogą odbiegać w odpowiedniej skali od cen stosowanych przez warsztaty naprawcze działające na odpowiednim rynku lokalnym (np. na terenie określonego miasta lub gminy). Sąd Najwyższy wskazał też, iż „zgodnie z zasadą pełnej kompensaty poniesionej szkody (art. 361 § 2 k.c.), poszkodowany będzie mógł domagać się od ubezpieczyciela odszkodowania obejmującego poniesione koszty wspomnianych prac naprawczych. Za kategorię "niezbędnych" kosztów naprawy należałoby uznać takie koszty, które zostały poniesione w wyniku przywrócenia uszkodzonego pojazdu do stanu jego technicznej używalności istniejącej przed wyrządzeniem szkody przy zastosowaniu technologicznej metody odpowiadającej rodzajowi uszkodzeń pojazdu mechanicznego. Kosztami "ekonomicznie uzasadnionymi" będą koszty ustalone według cen, którymi posługuje się wybrany przez poszkodowanego warsztat naprawczy dokonujący naprawy samochodu. Nie ma przy tym znaczenia fakt, że ceny te odbiegają (są wyższe) od cen przeciętnych dla określonej kategorii usług naprawczych na rynku napraw samochodu. Jeżeli nie kwestionuje się bowiem uprawnienia do wyboru przez poszkodowanego warsztatu samochodowego mającego dokonać naprawy, miarodajne w tym zakresie powinny być ceny stosowane właśnie przez ten warsztat naprawczy w związku z naprawą indywidualnie oznaczonego pojazdu mechanicznego”. Przenosząc powyższe stanowisko Sądu Najwyższego na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że ubezpieczyciel nie ma prawa do indywidualnego ustalania stawek za prace naprawcze, czy rodzaju części zamiennych.

Istotnie, wskazać należy w tym miejscu na dwa ostatnie stanowiska Sądu Najwyższego wyrażone w Uchwałach Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego:

- z dnia 8 maja 2024 roku, sygn. III CZP 142/22, zgodnie z którą ,,jeżeli poszkodowany poniósł już koszty naprawy pojazdu lub zobowiązał się do ich poniesienia, wysokość odszkodowania z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych powinna odpowiadać tym kosztom, chyba że w danych okolicznościach są one oczywiście nieuzasadnione; wysokość odszkodowania nie zależy od ulg i rabatów możliwych do uzyskania przez poszkodowanego od podmiotów współpracujących z ubezpieczycielem. Jeżeli poszkodowany nie poniósł jeszcze kosztów naprawy pojazdu ani nie zobowiązał się do ich poniesienia, wysokość odszkodowania z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych powinna odpowiadać przeciętnym kosztom naprawy na lokalnym rynku, z uwzględnieniem możliwych do uzyskania przez poszkodowanego ulg i rabatów, chyba że skorzystaniu z tych ulg i rabatów sprzeciwia się jego uzasadniony interes (uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 8 maja 2024 roku, sygn. III CZP 142/22, opubl. Biuletyn SN 2024/5),

- z dnia 11 września 2024 roku w sprawie III CZP 65/23, zgodnie z którą jeżeli naprawa pojazdu przez poszkodowanego stała się niemożliwa, w szczególności w razie zbycia lub naprawienia pojazdu, nie jest uzasadnione ustalenie wysokości odszkodowania z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych jako równowartości hipotetycznych kosztów naprawy.

Sąd w sprawie niniejszej nie podziela stanowiska zawartego w powyższych uchwałach, a wynika to z dwóch powodów.

Po pierwsze uchwały nie mają mocy wiążącej. Zgodnie bowiem z art. 87 par. 1 ustawy o Sądzie Najwyższym "uchwały pełnego składu SN, składu połączonych izb oraz składu całej izby, z chwilą ich podjęcia, uzyskują moc zasad prawnych. Skład 7 sędziów może postanowić o nadaniu uchwale mocy zasady prawnej". Sąd Najwyższy powyższym uchwałom nie nadał mocy zasady prawnej.

Po drugie, na gruncie niniejszej sprawy wskazówki Sądu Najwyższego nie mają zastosowania, gdyż G. T. nie posiadał dokumentów potwierdzających poniesiony rzeczywiście koszt za naprawę przedmiotowego pojazdu. Poza tym, ubezpieczyciel nie wskazał warsztatu, który przeprowadzi naprawę pojazdu w oparciu o parametry z jego kalkulacji i udzieli rabatu na części i materiały lakiernicze, zaś opinia biegłego jednoznacznie wskazuje, że za kwotę deklarowaną przez ubezpieczyciela pojazd nie zostałby przywrócony do stanu sprzed wypadku.

Po trzecie stanowiska zawarte w uchwałach nie uwzględniają całkowicie obecnych realiów i prowadzą do dyskryminującego pokrzywdzenia biedniejszych właścicieli pojazdów uszkodzonych wskutek kolizji drogowych. Otóż, właściciel kilku pojazdów będzie mógł zrezygnować z korzystania uszkodzonego pojazdu, by w ciągu kilku lat prowadzenia postępowania likwidacyjnego przed ubezpieczycielem a następnie w drodze procesu sądowego dochodzić należnych mu kosztorysowo obliczonych kosztów przyszłej naprawy pojazdu. Taka osoba będzie mieć taką możliwość, gdyż będzie mogła swobodnie korzystać z innego pojazdu stanowiącego jej własność i nie odnotuje istotnej różnicy w swym codziennym życiu. Po latach taka osoba z uzyskanego odszkodowania naprawi uszkodzony pojazd, bądź sprzeda go bez jego naprawiania. W innym przypadku bogatszy właściciel jednego pojazdu naprawi swój pojazd, finansując to z własnych oszczędności i w pełni restytuując szkodę, by również po latach uzyskać od ubezpieczyciela w drodze procesu sądowego należne mu odszkodowanie (zgodnie z rzeczywistymi kosztami naprawy, które będą równe hipotetycznym kosztorysowym kosztom naprawy obliczonym jeszcze przed jej dokonaniem). Natomiast, biedniejszy właściciel wyłącznie jednego pojazdu, którego nie stać na naprawę w pełni restytuującą doznaną szkodę, który musi dokonać choćby częściowej, często prowizorycznej, naprawy, aby uzyskać możliwość dopuszczenia do ruchu swojego jedynego pojazdu celem zapewnienia sobie szans na np. dojazd do pracy, mimo znacznych i niezawinionych trudności życiowych spowodowanych kolizją, nie będzie mógł uzyskać należnego mu pełnego odszkodowania. Jeśli sprzeda pojazd nienaprawiony, bo w jego sytuacji życiowej będzie to jedyna szansa na sfinansowanie zakupu tańszego, ale sprawnego, pojazdu, również należnego odszkodowania nie będzie mógł uzyskać. Interpretacja tych samych przepisów prawa niezmiennie obowiązującego od wielu już lat prowadząca do takich rozbieżnych i niesprawiedliwych skutków nie może zyskać akceptacji Sądu. Stąd też fakt, czy została dokonana naprawa pojazdu uszkodzonego, czy pojazd został sprzedany po jego naprawieniu czy przed naprawą, czy też fakt sposobu dokonania naprawy, a także jej realnie poniesiony koszt nie są istotnymi kwestiami dla rozstrzygnięcia sprawy o odszkodowanie z tytułu uszkodzenia pojazdu (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 kwietnia 2019 roku w sprawie II CSK 100/18, publ. LEX nr 2648598; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 kwietnia 2018 roku w sprawie II CNP 41/17, publ. LEX nr (...); postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 grudnia 2018 roku w sprawie III CZP 73/18, publ. LEX nr (...); postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 kwietnia 2019 roku w sprawie III CZP 102/18, publ. LEX nr (...); postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 maja 2019 roku w sprawie III CZP 86/18, publ. LEX nr 2665230).

Z tych wszystkich względów Sąd uznał, że w niniejszej sprawie należą się hipotetyczne koszty naprawy pojazdu a nie koszty rzeczywiście poniesione, i w całości uwzględnił opinię biegłego X. I..

Mając zatem powyższe rozważania na uwadze Sąd ustalił, że wartość kosztów naprawy przedmiotowego pojazdu wynosi (...),18 złotych brutto. Pozwana w postępowaniu likwidacyjnym wypłaciła odszkodowanie w kwocie (...),74 złotych, dlatego też należne było odszkodowanie uzupełniające w kwocie 18846,44 zł (61436,18 zł – 42589,74 zł).

Powód żądał również kwoty 1000 złotych tytułem zwrotu kosztów obsługi szkody. Jak wskazał Sąd Najwyższy m.in. w orzeczeniu z dnia 2 września 1975 roku w sprawie I CR 505/75 (Ł. nr (...)) „dokonana przed wszczęciem postępowania sądowego i poza zabezpieczeniem dowodów ekspertyza może być istotną przesłanką zasądzenia odszkodowania. W takim wypadku koszt ekspertyzy stanowi szkodę ulegającą naprawieniu (art. 361 k.c.)". Także w wyroku z dnia 30 lutego 2002 r. w sprawie V CKN 908/00 (Ł. nr (...)) Sąd Najwyższy zajął stanowisko, że ocena, czy koszty ekspertyzy powypadkowej poniesione przez poszkodowanego w postępowaniu likwidacyjnym mieszczą się w ramach szkody i normalnego związku przyczynowego winna być dokonywana na podstawie konkretnych okoliczności sprawy, a w szczególności po dokonaniu oceny, czy poniesienie tego wydatku było obiektywnie uzasadnione i konieczne.

Szkoda obejmuje wszelkie celowe i ekonomicznie uzasadnione wydatki poniesione przez poszkodowanego w celu jej naprawienia. Obowiązkiem powoda było zatem wykazanie nie tylko, że koszty opinii rzeczywiście poniósł, ale również że poniesiony wydatek na przedmiotową opinię był celowy i ekonomicznie uzasadniony. Wskazać w tym miejscu należy, że obsługa szkody, w tym prywatna kalkulacja naprawy, została dokonana na zlecenie powoda, który nie jest podmiotem profesjonalnym. Koszty obsługi szkody mogą stanowić uzasadniony koszt tylko w przypadku, kiedy poszkodowany, jako osoba fizyczna niezorientowana w wycenie szkody, chce poprzez profesjonalistę ustalić ewentualną wysokość należnego mu odszkodowania. Taka sytuacja w niniejszej sprawie wystąpiła, wobec powyższego Sąd uznał to roszczenie za zasadne.

O odsetkach Sąd orzekł na podstawie art. 481 § 1 i 2 k.c.

Orzekając o odsetkach, Sąd zważył, że orzeczenie zasądzające odszkodowanie ma charakter rozstrzygnięcia deklaratoryjnego, zaś zobowiązanie do zapłaty odszkodowania jest zobowiązaniem z natury rzeczy bezterminowym, dlatego też przekształcenie go w zobowiązanie terminowe następuje stosownie do treści art. 455 kc (niezwłocznie) – w wyniku wezwania wierzyciela (pokrzywdzonego) skierowanego wobec dłużnika (podmiotu zobowiązanego do naprawienia szkody) do spełnienia świadczenia. Reguła ta, w zakresie terminu spełnienia świadczenia, doznaje modyfikacji w przypadku, gdy podmiotem zobowiązanym do naprawienia szkody jest zakład ubezpieczeń. Wówczas termin do spełnienia świadczenia wyznacza regulacja art. 817 kc albo art. 14 ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych. W art. 14 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych ustawodawca zobligował ubezpieczyciela do spełnienia świadczenia w terminie 30 dni od daty otrzymania przez niego zawiadomienia o szkodzie. Na wypadek, gdyby we wskazanym wyżej terminie nie było możliwe ustalanie odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń lub wysokości odszkodowania, datę wypłaty świadczenia wyznacza termin 14 – dniowy, liczony od momentu, gdy przy zachowaniu należytej staranności wyjaśnienie tych okoliczności było możliwe. Powód zgłosił do pozwanego szkodę z tytułu odszkodowania w dniu 2 lutego 2024 roku, a zatem 30-dniowy termin do wypłaty odszkodowania z tytułu naprawy pojazdu upłynął w dniu 5 marca 2024 roku, dlatego też Sąd zasądził odsetki ustawowe za opóźnienie od kwoty 18846,44 zł złotych od dnia 6 marca 2024 roku.

Odnośnie kwoty 1000 złotych zasądzonej tytułem zwrotu kosztów obsługi szkody Sąd zasądził odsetki ustawowe od dnia 1 czerwca 2024 roku, bowiem wezwanie do zapłaty w tym zakresie wpłynęło do ubezpieczyciela w dniu 23 maja 2024 roku, a termin na zapłatę został określony jako siedmiodniowy.

O powyższym Sąd orzekł, jak w punkcie I (pierwszym) sentencji wyroku).

W punkcie II (drugim) sentencji Sąd oddalił powództwo dalej idące, tj. w zakresie pozostałej żądanej przez powoda kwoty tytułem odszkodowania za szkodę w pojeździe (308,59 zł).

O kosztach procesu Sąd orzekł w punkcie III (trzecim) wyroku na podstawie art. 98 § 1 kpc w zw. z art. 99 kpc. Zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie poniesione koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. Z uwagi na uwzględnienie żądania powoda w zasadzie w całości należało uznać, że strona pozwana jest stroną przegraną, a co za tym idzie Sąd zasądził od niej na rzecz powoda kwotę 5025 złotych, na którą składa się opłata od pozwu w kwocie 1008 złotych, wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika ustalone na podstawie § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie w kwocie 3600 złotych, opłata skarbowa od udzielonego pełnomocnictwa w kwocie 17 złotych oraz pobrana i wykorzystana zaliczka na poczet opinii biegłego w kwocie 400 złotych. Dodatkowo na podstawie art. 98 § 1 ¹ kpc Sąd zasądził od tej kwoty odsetki ustawowe za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia do dnia zapłaty tytułem zwrotu kosztów procesu.

Sędzia Dariusz Wieński

ZARZĄDZENIE

(…)

C., dnia 12.03.2026 roku Sędzia Dariusz Wieński