Wyrok z 18 marca 2026, sygn. V GC 773/25

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 18 marca 2026 r.

Sąd Rejonowy w Piotrkowie Trybunalskim V Wydział Gospodarczy w następującym składzie:

Przewodniczący:Sędzia Joanna Kłaczyńska

Protokolant: st. sekr. sąd. Agnieszka Muskała-Dudzińska

po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2026 r. w W. na rozprawie sprawy
w postępowaniu gospodarczym uproszczonym

z powództwa (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w R.

przeciwko P. spółce akcyjnej w B.

o zapłatę

1.  zasądza od pozwanego P. spółki akcyjnej w B. na rzecz powoda (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w R. kwotę 3.514,89 zł (trzy tysiące pięćset czternaście złotych osiemdziesiąt dziewięć groszy) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 22 sierpnia 2025 roku do dnia zapłaty;

2.  oddala powództwo w pozostałym zakresie;

3.  zasądza od pozwanego P. spółki akcyjnej w B. na rzecz powoda (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w R. kwotę 1.287,45 zł (jeden tysiąc dwieście osiemdziesiąt siedem złotych czterdzieści pięć groszy), wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty, tytułem zwrotu kosztów procesu.

Sędzia Joanna Kłaczyńska

Sygn. akt V GC 773/25

UZASADNIENIE

Pozwem złożonym w dniu 25 sierpnia 2025 roku powód (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w R. wniósł o zasądzenie od pozwanego P. spółki akcyjnej w B. kwoty 4.958,68 zł tytułem uzupełniającego odszkodowania wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 22 sierpnia 2025 roku do dnia zapłaty oraz o zasądzenie kosztów procesu.

W uzasadnieniu pozwu wskazano, że dochodzona kwota stanowi dalszą część odszkodowania za szkodę w pojeździe marki U. o nr rej. (...), zgłoszoną w dniu 11 lipca 2025 roku. Powód podał, że roszczenie odszkodowawcze wynika z umowy dobrowolnego ubezpieczenia autocasco zawartej przez ubezpieczającego -klienta powoda- z pozwanym zakładem ubezpieczeń w wariancie serwisowym w kwocie netto, zaś dochodzona pozwem kwota stanowi różnicę pomiędzy rzeczywistym kosztem przeprowadzonej naprawy a sumą odszkodowania wypłaconego przez pozwanego. Powód wskazał, że pozwany, pomimo uznania zasadności przeprowadzonych napraw pojazdu, bezzasadnie obniżył zastosowaną przez powoda stawkę za roboczogodzinę prac blacharsko-lakierniczych oraz dokonał nieuzasadnionych korekt związanych z zastosowaniem współczynnika odchylenia lakieru na poziomie 121%, a także w zakresie kosztów obsługi szkody oraz mycia pojazdu.

W odpowiedzi na pozew z dnia 22 października 2025 roku pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów procesu. W uzasadnieniu pozwany zakwestionował stawkę za roboczogodzinę prac mechanicznych, blacharskich i lakierniczych zastosowaną przez zakład naprawczy w wysokości 300,00 zł netto, uznając ją za zawyżoną i nieodpowiadającą stawce średniej w rozumieniu § 17 ust. 2 i 3 ogólnych warunków ubezpieczenia. Ponadto pozwany zakwestionował zastosowany przez powoda narzut na materiały lakiernicze, wskazując, że lakierowanie metodą AZT pozwala na prawidłowe wykonanie prac i przywrócenie pojazdu do stanu sprzed szkody. Zdaniem pozwanego, powód stosując do wyliczenia wartości materiałów lakierniczych system DAT, powinien był wykazać, że system AZT zaniża te koszty oraz że do naprawy przedmiotowego pojazdu konieczne jest zastosowanie zwiększonego zużycia materiałów lakierniczych.

Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:

Pojazd marki U. (...) o nr rej. (...) stanowi przedmiot umowy leasingu. Jest on własnością (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością
w B., działającej przez Oddział we B. (leasingodawca), natomiast jego użytkownikiem jest spółka działająca pod (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością
w C. (leasingobiorca).

/okoliczności bezsporne, nadto dowody: kserokopia dowodu rejestracyjnego – k. 15-16; polisa nr (...) – k. 12-14/

W dniu 30 czerwca 2025 roku doszło do zdarzenia, w wyniku którego uszkodzeniu uległ pojazd marki U. (...) o nr rej. (...).

/okoliczność bezsporna/

W chwili zdarzenia pojazd marki U. (...) o nr rej. (...) objęty był dobrowolną umową ubezpieczenia autocasco zawartą w wariancie serwisowym z pozwanym (...) spółką akcyjną w B..

Integralną część umowy ubezpieczenia autocasco stanowiły Ogólne Warunki Ubezpieczenia, zatwierdzone Uchwałą Zarządu (...) Spółki Akcyjnej (...)z dnia 19 marca 2024 roku.

/okoliczności bezsporne, nadto dowody: polisa nr (...) – k. 12-14 ;; ogólne warunki ubezpieczenia z akt szkody na płycie CD – k. 54/

Szkoda, zarejestrowana pod numerem (...), została zgłoszona pozwanemu w dniu 11 lipca 2025 roku.

/dowód: podsumowanie zgłoszenia szkody z akt szkody na płycie CD – k. 54/

W dniu 14 lipca 2025 roku (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w C. upoważniła (...) spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością w R. m.in. do wystawiania faktur bez podpisu, odbioru odszkodowania oraz reprezentowania jej w toku czynności oględzin pojazdu przez ubezpieczyciela pozostających w związku ze szkodą o numerze (...). W treści upoważnienia (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w C. oświadczyła, że prowadzi działalność gospodarczą oraz jest podatnikiem podatku VAT.

/dowód: upoważnienie – k. 20/

W tym samym dniu, tj. 14 lipca 2025 roku, (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w B. upoważniła warsztat powoda do odbioru odszkodowania z tytułu naprawy uszkodzonego pojazdu marki U. (...) o nr rej. (...).

/dowód: upoważnienie do wypłaty – k. 21/

Pojazd marki U. (...) o nr rej. (...) został przyjęty do naprawy przez warsztat powoda w dniu 18 lipca 2025 roku.

/dowód: zlecenie naprawy nr (...) – k. 19/

W dniu 25 lipca 2025 roku powód sporządził własną kalkulację kosztów naprawy uszkodzonego pojazdu na kwotę 15.462,43 zł netto, tj. 19.018,79 zł brutto, przy stawce 300 zł netto/rbg oraz przy uwzględnieniu współczynnika odchylenia materiału lakierniczego 121%.

/dowód: kalkulacja naprawy – k. 22-28/

Warsztat powoda, po przeprowadzeniu naprawy pojazdu, w dniu 7 sierpnia 2025 roku wystawił na rzecz (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w C. fakturę VAT nr (...) na kwotę 14.622,34 zł netto, tj. 17.985,48 zł brutto, którą tego samego dnia przesłał pozwanemu, wzywając go do jej zapłaty.

/dowody: faktura VAT nr (...) – k. 8-9, wiadomość e-mail z dnia 7 sierpnia 2025 r. – k. 18 /

W dniu 7 sierpnia 2025 roku (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w C. dokonała zapłaty na rzecz powoda kwoty 3.363,14 zł tytułem podatku VAT wynikającego z faktury VAT nr (...).

/dowód: potwierdzenie wykonania przelewu – k. 29/

Następnie (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w B., jako cedent, zawarła z (...) spółką z ograniczoną odpowiedzialnością w R., jako cesjonariuszem, umowę cesji. Na jej podstawie cedent, celem zabezpieczenia wierzytelności wynikającej z umowy leasingu nr (...), przeniósł na cesjonariusza przysługującą mu wierzytelność odszkodowawczą wynikającą ze szkody komunikacyjnej dotyczącej pojazdu marki U. (...) o nr rej. (...), uszkodzonego w dniu 30 czerwca 2025 roku.

/dowody: umowa cesji wierzytelności – k. 10, pełnomocnictwo – k. 11, pełnomocnictwo – k. 31/

W dniu 21 sierpnia 2025 roku powód wezwał pozwanego do zapłaty kwoty 14.622,34 zł tytułem brakującej części należnego wynagrodzenia za wykonanie naprawy blacharsko-lakierniczej pojazdu marki U. (...) o nr rej. (...), wynikającego z faktury VAT nr (...), w terminie 3 dni od dnia doręczenia wezwania, na wskazany rachunek bankowy.

/dowód: wiadomość e-mail z dnia 21 sierpnia 2025 r. – k. 17/

Decyzją pozwanego z dnia 19 sierpnia 2025 roku powód otrzymał odszkodowanie w kwocie 9.663,66 zł tytułem kosztów naprawy. Pozwany dokonał weryfikacji kalkulacji naprawy sporządzonej przez powoda, przyjmując stawkę za roboczogodzinę w wysokości 130,00 zł netto oraz uznając za niezasadny koszt obsługi szkody i zastosowany współczynnik odchylenia lakieru wobec braku przedstawienia receptury lakieru.

Rzeczona kwota została przekazana powodowi w dniu 20 sierpnia 2025 roku.

/dowody: potwierdzenie otrzymania przelewu – k. 30, zweryfikowana kalkulacja naprawy wraz z decyzją z dnia 19 sierpnia 2025 r. z akt szkody na płycie CD – k. 54/

Powód nie stosuje do napraw blacharsko-lakierniczych produktów firmy (...)/F..

/dowód; informacja k. 32/

Technologia producenta pojazdu przewiduje naprawę na podstawie technologii producenta pojazdu. (...) eksperckie służące do skosztorysowania napraw przewidują możliwość rozliczenia kosztów lakierowania według technologii producenta pojazdy według metody (...) bądź według metody (...).

Serwis naprawczy dokonał rozliczenia kosztów lakierowania w programie AUDATEX, stosując metodę AZT. Natomiast rozliczenie kosztów lakierowania według metody DAT-EUROLACK jest możliwe wyłącznie w systemie DAT. Metodologia lakierowania jest zawarta w danych programowych i nie ma możliwości jej ręcznego wprowadzania. Samodzielnie, w ramach przyjętej metody, użytkownik może jedynie ustalać współczynniki, takie jak kody warunkowe, używane przy rozliczeniu, bądź zmieniać czasy operacji oraz koszty użytych materiałów, co jest stosownie oznaczane w systemie. Z kalkulacji naprawy sporządzonej przez powoda nie wynika, aby czasy operacji lub koszty materiałów użytych w naprawie zostały wprowadzone ręcznie. Powód w swojej kalkulacji zastosował zwiększenie kodu warunkowego „(...)” o 21%, co miało związek z rozliczeniem wyższych kosztów materiałów lakierniczych użytych w naprawie. Jednakże, wyższe koszty powinny należy wiązać z wyższą ceną użytych materiałów, a nie ze zwiększoną ilością materiałów zużytych do naprawy.

Fakturowanie kosztów związanych z obsługą szkody lub myciem pojazdu pod samodzielnymi pozycjami jest niezasadne, gdyż czynności te stanowią normalne koszty pracownicze związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i dotyczą wyłącznie działu napraw powypadkowych w zakresie likwidacji szkód komunikacyjnych. Ponadto komunikaty Ogólnopolskiej Motoryzacyjnej Rady Technicznej nie mają charakteru miarodajnego, gdyż nie reprezentują całego środowiska zajmującego się likwidacją szkód komunikacyjnych.

Stawki za roboczogodzinę prac blacharsko-lakierniczych w autoryzowanych serwisach obsługi w dacie powstania szkody w okolicach miejsca zamieszkania poszkodowanego zawierały się w zakresie od 160,00 zł netto do 365,00 zł netto.

Stawka średnia wyliczona jako średnia arytmetyczna dla autoryzowanych warsztatów obsługi wynosiła 240,00 zł netto.

Stawka zastosowana przez powoda w wysokości 300,00 zł netto jest stawką zawyżoną według ustalonej średniej stawki.

Koszt naprawy pojazdu marki U. (...) o nr rej. (...), wykonanej przy użyciu części oryginalnych, z zastosowaniem technologii zapewniającej przywrócenie funkcji technicznych i estetycznych pojazdu oraz umożliwiającej udzielenie gwarancji na naprawę, przy współczynniku powierzchniowym 100% i średniej stawce 240,00 zł netto za roboczogodzinę stosowanej przez (...) na terenie województwa (...), wyniósłby 13.178,55 zł netto, tj. 16.209,62 zł brutto.

Koszt naprawy pojazdu marki U. (...) o nr rej. (...), wykonanej przy użyciu części oryginalnych, z zastosowaniem technologii zapewniającej przywrócenie funkcji technicznych i estetycznych pojazdu oraz umożliwiającej udzielenie gwarancji na naprawę, przy współczynniku powierzchniowym 121% i średniej stawce 240,00 zł netto za roboczogodzinę stosowanej przez (...) na terenie województwa (...), wyniósłby 13.530,11 zł netto, tj. 16.642,04 zł brutto.

/dowód: opinia główna biegłego sądowego z zakresu techniki samochodowej W. P. – k. 66-118/

Program AUDATEX uwzględnia ceny rynkowe materiałów lakierniczych, aktualizowane co 6–8 miesięcy i wskazuje sposób wyliczenia kosztów materiałów przy zastosowaniu ogólnodostępnych produktów na rynku.

Powód w swojej kalkulacji kosztów naprawy stosował program AUDATEX do wyliczenia całości kosztów naprawy, natomiast do wyliczenia kosztów materiałów lakierniczych powołał się wyłącznie na system DAT, opierając się na własnych wyliczeniach porównawczych wykonanych w 2017 roku. Tym samym serwis naprawczy powoda przyjął, że w przypadku wyliczeń w systemie DAT koszty materiałów byłyby wyższe, co uzasadniało zastosowanie narzutu 21% na materiały lakiernicze.

Powód nie wykazał, że wartości przyjęte w kalkulacji AUDATEX były zaniżone w stosunku do rzeczywistych kosztów poniesionych przez serwis. Choć lakierowanie powierzchniowe zastosowane przy naprawie nie odpowiada lakierowaniu producenta pojazdu to serwis dokonujący naprawy, w tym lakierowania posiada możliwość wyboru materiałów oraz sposobu wyliczenia kosztów, w tym zastosowania współczynników odchylenia, jeżeli wyliczenia programu nie odzwierciedlają rzeczywistych kosztów ponoszonych przez serwis. Powód nie przedstawił takich wyliczeń, a serwis przyjął narzut 21% w oparciu o wcześniejsze wyliczenia porównawcze z 2017 roku.

/dowód: ustna opinia uzupełniająca biegłego sądowego z zakresu techniki samochodowej W. P. na rozprawie z dnia 18 marca 2026 r., protokół z rozprawy czas od: 00:02:02 do 00:21:57 – k. 147-147v./

Powyższy stan faktyczny ustalono na podstawie częściowo zgodnych twierdzeń stron (art. 229 k.p.c.), które nie wymagały dalszego dowodzenia, a także w oparciu o przedłożone przez strony dokumenty prywatne oraz opinię biegłego sądowego z zakresu techniki samochodowej, W. P..

Autentyczność i rzetelność tych dokumentów nie była kwestionowana, a w toku postępowania nie ujawniły się okoliczności podważające ich wiarygodność, wobec czego mogły stanowić podstawę ustaleń faktycznych w sprawie.

W związku z potrzebą zasięgnięcia wiadomości specjalnych, objętych postanowieniem z dnia 14 listopada 2025 roku, Sąd dopuścił dowód z opinii biegłego. Sporządzona opinia została przez powoda zakwestionowana jedynie w zakresie nieuwzględnienia przez biegłego w kalkulacji naprawy kosztów wklejania i lakierowania klamki drzwi, które powód uznał za koszt niesporny. Podczas ustnej opinii uzupełniającej biegły wyjaśnił, że pozycja ta była sporna, co wynikało ze zweryfikowanego przez pozwanego kosztorysu naprawy. Sąd podzielił stanowisko biegłego, wedle którego brak było podstaw do doliczania tej czynności do ustalonego przez niego kosztu naprawy.

Sporządzone przez biegłego opinie Sąd ocenił jako pełne, spójne i wyczerpujące. Nie zawierały one sprzeczności ani nieścisłości, odpowiadały zakreślonej przez Sąd tezie dowodowej, a ich uzasadnienie opierało się zarówno na okolicznościach faktycznych sprawy, jak i na specjalistycznej wiedzy biegłego, posiadającego doświadczenie w opiniowaniu w podobnych sprawach. Istotne jest, że opinia biegłego w zakresie uznania za niezasadne doliczenia kosztów związanych z obsługą szkody, myciem pojazdu oraz zastosowaniem współczynnika odchylenia lakierowania na poziomie 121% nie była kwestionowana przez żadną ze stron, co dodatkowo podnosi jej wartość dowodową.

Nikłą wartość dowodową miały dokumenty w postaci komunikatu nr 1 (...) z dnia 12 czerwca 2018 r. (k. 33-35) oraz załączniki nr 1 i 2 do fragmentu opinii D. B. (k. 36-38). Wskazać należy że są to dokumenty sprzed około 10 lat. Biorąc pod uwagę rozwój technologii napraw pojazdu, a także wnioski opinii biegłego sądowego W. P., dokumenty te, niepoparte żadnymi najnowszymi badaniami na rynku, należy traktować jako zawierające informacje nieaktualne.

Sąd Rejonowy zważył, co następuje:

Powództwo jako zasadne, zasługiwało na uwzględnienie w części.

Podstawę prawną roszczenia powoda stanowi umowa ubezpieczenia autocasco zawarta przez ubezpieczającą (...) spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością w C., dotycząca użytkowanego przez nią pojazdu. W sprawie zastosowanie znajdują przepisy art. 805 i nast. k.c., jak również przepisy części ogólnej zobowiązań, w szczególności art. 361–363 k.c., a także postanowienia Ogólnych Warunków Ubezpieczeń Komunikacyjnych (...).

W pierwszej kolejności wskazać należy, że na podstawie umowy przelewu wierzytelności powód wstąpił w prawa spółki działającej pod (...) spółką z ograniczoną odpowiedzialnością w B. w zakresie wierzytelności przysługującej jej od pozwanego, a powstałej na skutek zdarzenia z dnia 30 czerwca 2025 roku. Podstawę prawną cesji wierzytelności stanowił art. 509 § 1 k.c. Zgodnie z treścią przytoczonego przepisu, wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. Wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie doszło do ważnego zawarcia umowy cesji i wywołała one skutki prawne, zaś sama legitymacja procesowa powoda nie była przedmiotem sporu między stronami.

Przechodząc już do oceny prawnej roszczenia, wskazać należy, że treść art. 805 § 1 k.c. stanowi, że przez umowę ubezpieczenia zakład ubezpieczeń zobowiązuje się spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę. Zgodnie z dyspozycją art. 805 § 2 pkt 1 k.c. świadczenie ubezpieczyciela przy ubezpieczeniu majątkowym polega w szczególności na zapłacie określonego odszkodowania za szkodę powstałą wskutek przewidzianego w umowie wypadku. Jeżeli nie umówiono się inaczej, suma ubezpieczenia ustalona w umowie stanowi górną granicę odpowiedzialności ubezpieczyciela (art. 824 § 1 k.c.). Wysokość odszkodowania powinna jednocześnie odpowiadać rzeczywistym, uzasadnionym skutkom zdarzenia, z którego wyniknęła szkoda. Zgodnie bowiem z art. 824 ¹ § 1 k.c., o ile nie umówiono się inaczej, suma pieniężna wypłacona przez ubezpieczyciela z tytułu ubezpieczenia nie może być wyższa od poniesionej szkody. Każdorazowo granice obowiązku naprawienia szkody wyznaczone są przez normalny związek przyczynowy między zdarzeniem wywołującym szkodę a szkodą.

Przesłanką ubezpieczenia jest zdarzenie ubezpieczeniowe, które w niniejszej sprawie miało miejsce w dniu 30 czerwca 2025 roku z udziałem pojazdu marki U. (...) o nr rej. (...), objętym ubezpieczeniem autocasco. Zaistniała więc okoliczność faktyczna, która rodziła po stronie pozwanego obowiązek naprawienia szkody. Obowiązkiem pozwanego było przywrócenie pojazdu do stanu poprzedzającego zdarzenie zgodnie z zawartą umową ubezpieczenia.

Powyższe okoliczności pozostawały między stronami procesu niesporne, podobnie jak wypłata przez pozwanego tytułem odszkodowania kwoty 9.663,66 zł, ustalonego w wariancie serwisowym oraz dokonanie przez ubezpieczającą naprawy uszkodzonego pojazdu w warsztacie prowadzonym przez (...) spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością w R., posiadającym autoryzację producenta marki pojazdu.

Okolicznością sporną była natomiast wysokość należnego odszkodowania, w tym w szczególności stawka za roboczogodzinę prac blacharskich i lakierniczych, zastosowany przez powoda współczynnik odchylenia lakierniczego na poziomie 121%, a także doliczenie do kosztów naprawy osobnych pozycji związanych z obsługą szkody oraz myciem pojazdu.

W niniejszej sprawie zastosowanie znajdują Ogólne warunki ubezpieczeń komunikacyjnych (...), ustalone uchwałą Zarządu (...) S.A. nr (...) z dnia 19 marca 2024 roku (dalej „o.w.u.”). Umowa ubezpieczenia – co wprost wynika z treści polisy – została zawarta w wariancie serwisowym, o którym mowa w § 17 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1, 2 lit a) 3, 4 oraz ust. 4 o.w.u.

Zgodnie z §17 ust. 1 koszty naprawy pojazdu ustalane są na podstawie następujących cen części zamiennych zakwalifikowanych do wymiany:

1) w wariancie serwisowym – cen części oryginalnych (…)

Zgodnie z § 17 ust. 4 o.w.u., w razie nieprzedstawienia rachunków lub faktur VAT, o których mowa w ust. 2 § 17 o.w.u., (...) wypłaca bezsporną część odszkodowania ustaloną na podstawie wyceny (...) sporządzonej w oparciu o zasady zawarte w systemie Audatex, Eurotax lub DAT, z zastosowaniem:

1)  norm czasowych operacji naprawczych określonych przez producenta pojazdu,

2)  stawki za roboczogodzinę ustalonej przez (...) na podstawie cen stosowanych na rynku lokalnym (rozumianym jako obszar powiatu) miejsca zamieszkania (siedziby) ubezpieczonego lub użytkownika pojazdu, przez warsztaty, które są w stanie dokonać naprawy w sposób zapewniający przywrócenie pojazdu do stanu sprzed wypadku ubezpieczeniowego,

3)  cen części zamiennych zawartych w systemie Audatex, Eurotax lub DAT, ustalonych w oparciu o zasady określone w ust. 1 pkt 2 § 17 o.w.u. (to jest w wariancie optymalnym),

4)  cen materiałów lakierniczych i normaliów zawartych w systemach Audatex, Eurotax lub DAT.

Dokonanie wyceny w sposób przewidziany w niniejszym ustępie nie pozbawia ubezpieczonego możliwości przedłożenia rachunków lub faktur VAT i ustalenia wysokości odszkodowania na zasadach określonych w ust. 2 § 17 o.w.u.

Stosownie do § 17 ust. 2 o.w.u., wysokość odszkodowania ustala się z uwzględnieniem sposobu naprawy pojazdu w wybranym przez ubezpieczonego warsztacie oraz w oparciu o zasady zawarte w systemie Audatex, Eurotax lub DAT, z zastosowaniem:

1)  norm czasowych operacji naprawczych określonych przez producenta pojazdu;

2)  stawki za roboczogodzinę ustalonej przez (...):

a)  w wariancie serwisowym i optymalnym – w oparciu o średnie ceny usług stosowane przez warsztaty porównywalnej kategorii do warsztatu wykonującego naprawę, działające na terenie województwa, w którym znajduje się ten warsztat,

b)  w wariancie partnerskim – dla warsztatu partnerskiego, w którym dokonywana jest naprawa;

3)  cen części zamiennych ustalonych stosownie do ust 1 § 17 o.w.u.;

4)  cen materiałów lakierniczych i normaliów zawartych w systemach Audatex, Eurotax lub DAT.

(...) ustala odszkodowanie w sposób przewidziany w niniejszym ustępie pod warunkiem przedstawienia rachunków lub faktur VAT dotyczących robocizny, części zamiennych, materiałów lakierniczych i normaliów, przy czym w przypadku wariantu partnerskiego rachunki lub faktury VAT muszą być wystawione przez warsztat partnerski.

Ponadto, zgodnie z § 17 ust. 3 o.w.u., w razie udokumentowania naprawy pojazdu rachunkami lub fakturami VAT, (...) weryfikuje koszty wynikające z tych rachunków lub faktur VAT pod kątem ich zgodności z zasadami określonymi w ust. 2.

Zgodnie z § 15 ust. 6 o.w.u. koszty naprawy pojazdu ustalane są w oparciu o ceny usług i części zamiennych stosowanych w RP w dniu ustalenia odszkodowania.

Uwzględniając treść przytoczonych postanowień o.w.u., w tym w szczególności § 17 ust. 2 o.w.u., podkreślić należy, że pomiędzy ubezpieczającą a pozwanym doszło do zawarcia dobrowolnej umowy ubezpieczenia mienia, jaką jest umowa ubezpieczenia autocasco pojazdu mechanicznego, w której strony mogą wybrać określoną formułę zagwarantowanej przez ubezpieczyciela ochrony. W ubezpieczeniach tego rodzaju kompensacja szkody dokonywana jest w granicach określonych warunkami ubezpieczeń i wyborem stron tej umowy (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 stycznia 1981 r., IV CR 555/80, Lex nr 8304; wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia z dnia 31 marca 2021 r., V ACa 569/20, Lex nr 3246681). Wybór ten może dotyczyć również wysokości odszkodowania, na przykład poprzez określenie niższej niż wartość pojazdu sumy gwarancyjnej, ustalenie tzw. "udziału własnego" ubezpieczonego w obowiązku pokrycia szkody lub ustalenia w formie franszyzy integralnej minimalnej wysokości szkody, w razie zaistnienia której ubezpieczyciel jest wolny od odpowiedzialności. Wysokość odszkodowania, objętego odpowiedzialnością ubezpieczyciela, może być kształtowana również poprzez ustalenie składowych przyjmowanych dla określenia jego wysokości, dotyczących między innymi doboru rodzaju części zamiennych do naprawy pojazdu czy ustalenia wysokości stawki za roboczogodzinę prac związanych naprawą pojazdu. Podkreślenia wymaga, że na gruncie dobrowolnych ubezpieczeń mienia, odmiennie niż w przypadku odpowiedzialności cywilnej, nie obowiązuje zasada pełnej kompensacji szkody wynikająca z treści art. 361 § 1 i 2 k.c., a odpowiedzialność ubezpieczyciela pozostaje wyznaczona treścią odnośnych postanowień umowy ubezpieczenia oraz znajdujących zastosowanie do niej postanowień ogólnych warunków ubezpieczenia.

W okolicznościach niniejszej spraw sporne pozostawało określenia znaczenia zawartego w § 17 ust. 2 pkt 2 lit a) o.w.u. pojęcia stawki za roboczogodzinę ustalonej w oparciu o średnie ceny stosowane przez warsztaty porównywalnej kategorii do warsztatu wykonującego naprawę, działające na terenie województwa, w którym znajduje się ten warsztat, przy czym jakkolwiek w świetle treści wskazanego postanowienia nie budzi wątpliwości rozróżnienie warsztatów na warsztaty nieautoryzowane i autoryzowane (takie jak warsztat dokonujący naprawy pojazdu ubezpieczającej), o tyle znaczenie pojęcia średnich stawek musi zostać ustalone zgodnie z powszechnym, zwykłym rozumieniem tego pojęcia, jako wartości przeciętnych, zwykłych, a więc nie najniższych, ani nie najwyższych. Właściwą, weryfikowalną i pewną metodą określenia takiej stawki jest zastosowanie metody średniej arytmetycznej.

Jeżeli zatem ubezpieczający – zgodnie z procedurami przewidzianymi w ogólnych warunkach ubezpieczenia – dokonał naprawy ubezpieczonego pojazdu, korzystając z usług warsztatu naprawczego funkcjonującego na rynku, to o wysokości odszkodowania powinna przesądzać stawka stosowana przez ten warsztat, jeżeli stanowi ona stawkę średnią spośród stawek stosowanych przez tej samej kategorii warsztaty na terenie województwa, na terenie którego ów warsztat (wykonujący naprawę) funkcjonuje. W niniejszej sprawie pojazd naprawiany był w autoryzowanym serwisie marki U. w R., a zatem należało wziąć pod uwagę stawki stosowane przez tego typu (to jest autoryzowane) warsztaty działające na obszarze województwa (...). Jak wynika z opinii biegłego sądowego W. P., autoryzowane stacje obsługi pojazdów z terenu województwa (...) stosowały w dacie likwidacji szkody stawki w przedziale od 160,00 zł netto do 365,00 zł netto za godzinę prac mechanicznych, blacharskich i lakierniczych. Średnia arytmetyczna tych kwot stanowiła kwotę 240,00 zł netto.

Stawka zastosowana przez warsztat naprawczy w kwocie 300,00 zł netto, niewątpliwie mieściła się w ustalonym przedziale stawek rynkowych stosowanych na obszarze województwa (...), niemniej odbiegała ona znacznie od stawki średniej. Jak wynika z zestawienia biegłego (k. 71-72) przedstawiającego kwoty stawek stosowane przez autoryzowane warsztaty na terenie województwa (...), w dacie szkody stawkę 300,00 zł netto i wyższą stosowały trzy warsztaty naprawcze, natomiast stawkę uznaną przez pozwanego w kwocie 130,00 zł netto i niższą – nie stosował żaden warsztat naprawczy. W ocenie Sądu, zasadnym zatem było w niniejszej sprawie, zgodnie z treścią ogólnych warunków ubezpieczenia i prawidłowego – w ocenie Sądu – ich rozumienia, przyjęcie jako właściwej stawki na poziomie 240,00 zł netto za roboczogodzinę prac. W ocenie Sądu, stawka w tej wysokości najpełniej odpowiada pojęciu średniej stawki na obszarze działalności warsztatu, w którym dokonano naprawy pojazdu, zawartemu w treści § 17 ust. 2 pkt 2 lit. a o.w.u. Co prawda stawka warsztatu naprawczego mieściła się wprawdzie w przedziale stawek stosowanych na rynku, ale nie była stawką średnią, a jedynie stawką rynkową. Za kluczowe w sprawie należało uznać postanowienia o.w.u., stanowiących integralną część umowy ubezpieczenia autocasco. Wobec związania stron dobrowolną umową ubezpieczenia, określającą zasady ustalenia wysokości odszkodowania w przypadku zajścia zdarzenia ubezpieczeniowego, bez znaczenia pozostawała okoliczność, że stawka robocizny stosowana przez warsztat naprawczy jest stawką rynkową. W przedmiotowej sprawie to nie rynkowość stawki zdecydowała ostatecznie o wysokości odszkodowania, lecz postanowienia o.w.u., określające sposób jego ustalenia, które wyraźnie wskazują na konieczność ustalenia wysokości odszkodowania z uwzględnieniem stawki średniej za roboczogodzinę, a nie stawki rynkowej.

Ponadto Sąd uznał za niezasadne uwzględnienie w kosztorysie naprawy pozycji obejmującej koszty obsługi szkody. Czynności te, obejmujące w szczególności obsługę administracyjną szkody, kontakt z ubezpieczycielem oraz sporządzenie dokumentacji na potrzeby postępowania likwidacyjnego, nie stanowią w ocenie Sądu elementu technologicznego procesu naprawy pojazdu i nie pozostają w adekwatnym związku przyczynowym ze zdarzeniem objętym ochroną ubezpieczeniową.

Odnosząc się do kosztów mycia pojazdu, Sąd stwierdził, że czynność ta co prawda może stanowić element procesu naprawy, niezbędny do prawidłowego przygotowania pojazdu m.in. do prac lakierniczych, jednak jej wyodrębnienie jako osobnej pozycji kosztorysu jest ekonomicznie nieuzasadnione. Koszty te powinny mieścić się w stawce za roboczogodzinę prac mechanicznych, blacharskich i lakierniczych, stanowiąc standardowy element organizacji pracy warsztatu oraz poziomu obsługi klienta.

Podzielając stanowisko biegłego sądowego, Sąd uznał również za niezasadne zwiększenie kosztów lakierowania poprzez zastosowanie współczynnika powierzchniowego na poziomie 121%. Sama informacja o wysokości współczynnika wartości materiałów lakierniczych, pochodząca z dnia 25 marca 2020 roku (k. 32), nie stanowi miarodajnego dowodu uzasadniającego jego zastosowanie przy ustalaniu kosztów naprawy w niniejszej sprawie. Powód sporządzając kalkulację naprawy pojazdu marki U. (...) o nr rej. (...) wykorzystał system Audatex do wyliczenia całości kosztów naprawy, natomiast narzut na materiały lakiernicze ustalił w systemie eksperckim DAT, ponieważ w tym systemie koszt ten był wyższy i pozwalał na zwiększenie kwoty dochodzonej od pozwanego zakładu ubezpieczeń. Sąd podzielił stanowisko pełnomocnika strony pozwanej, że powód stosując system DAT do ustalenia wartości materiałów lakierniczych powinien był wykazać, iż wyliczenie w systemie Audatex było zaniżone. Cóż stało również na przeszkodzie wyliczeniu wszystkich kosztów naprawy w systemie DAT przez powoda? Nie budzi przy tym wątpliwości także opinia biegłego sądowego, który wskazał, że powód nie wykazał, iż wartości przyjęte w kalkulacji Audatex nie były niższe od rzeczywistych kosztów poniesionych przez serwis, a tym samym serwis nie poniósł dodatkowych kosztów uzasadniających przyjęcie narzutu 21%. Powód przyjął narzut wyłącznie w oparciu o własne wcześniejsze wyliczenia porównawcze z 2017 roku, co w niniejszej sprawie nie mogło zostać uznane, tym bardziej, że jak wskazywał biegły Audatex co kilka miesięcy aktualizuje ceny materiałów lakierniczych. Co więcej, informacje pochodzące z 2017 r. i 2020 r. (vide dokumenty k. 32-39) tj. informacja warsztatu naprawczego o niestosowaniu lakierów firmy (...), Komunikat (...) z 12.06.2018 r., fragment opinii biegłego D. B. z 03.03.2020 r. oraz informacja z DAT z 1.08.2017 r. nie stanowią miarodajnych źródeł dowodowych, biorąc pod uwagę upływ kilku lat, tj. ok.10.

Podsumowując powyższe rozważania prawne, a także dokonaną ocenę dowodów, Sąd, opierając się na wnioskach płynących z wydanej w sprawie niekwestionowanej opinii biegłego sądowego W. P., ustalił, że koszt naprawy przedmiotowego pojazdu, przy zastosowaniu średniej stawki w kwocie 240,00 zł netto za roboczogodzinę prac blacharsko-lakierniczych oraz cen części oryginalnych z logo producenta wyniósł 13.178,55 zł.

W konsekwencji Sąd uznał, że powód udowodnił swoje roszczenie w zakresie żądania zapłaty kwoty 3.514,89 zł, stanowiącej różnicę między ustalonym przez biegłego kosztem naprawy pojazdu, tj. 13.178,55 zł netto, a kwotą odszkodowania dotychczas wypłaconą przez pozwanego, wynoszącą 9.663,66 zł netto. Okoliczność rozliczania w kwotach netto, nie był kwestionowana.

O dochodzonych wraz z należnością główną odsetkach ustawowych za opóźnienie Sąd orzekł na podstawie art. 817 § 1 k.c., 481 § 1 i 2 k.c. i art. 455 k.c. Zgodnie z treścią pierwszego z powołanych przepisów, ubezpieczyciel obowiązany jest spełnić świadczenie w terminie trzydziestu dni, licząc od daty otrzymania zawiadomienia o wypadku. Ubezpieczający zgłosił szkodę w pojeździe w dniu 11 lipca 2025 roku, jednak warsztat naprawczy, po dokonanej naprawie w dniu 7 sierpnia 2025 roku, wystawił i przesłał fakturę VAT obejmującą koszty naprawy pojazdu, wskazując termin płatności na dzień 21 sierpnia 2025 roku (k. 8 i k. 18) oraz wzywając tym samym ubezpieczyciela do zapłaty. W tych okolicznościach powód był uprawniony do żądania odsetek ustawowych za opóźnienie, począwszy od dnia 22 sierpnia 2025 roku i na ten dzień Sąd - zgodnie z żądaniem pozwu - oznaczył termin początkowy roszczenia odsetkowego.

Uwzględniając powyższe, Sąd w punkcie 1. wyroku Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 3.514,89 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 22 sierpnia 2025 do dnia zapłaty tytułem dalszego odszkodowania obejmującego koszty naprawy pojazdu.

Powództwo przekraczające orzeczoną kwotę, należało oddalić jaki nieuzasadnione, o czym Sąd orzekł w punkcie 2 wyroku.

O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 100 zd. 1 k.p.c., zgodnie z zasadą stosunkowego ich rozdzielenia w zw. z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2026 r. poz. 118) oraz § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2026 r. poz. 215).

Powoda należy uznać za wygrywającego sprawę w 71% (tj. co do kwoty 3.514,89 zł z dochodzonej kwoty 4.958,68 zł), natomiast pozwanego w 29%. W tym samym stosunku Sąd rozdzielił między stronami koszty procesu.

Na koszty procesu po stronie powoda w łącznej wysokości 2.793,60 zł złożyły się kwoty: 400,00 zł tytułem opłaty od pozwu, 900,00 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego, 17,00 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa oraz 1.476,60 zł tytułem zaliczki na wynagrodzenie biegłego. Pozwany poniósł koszty w łącznej wysokości 2.400,00 zł, na którą złożyły się kwoty: 900,00 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego, oraz 1500,00 zł tytułem zaliczki na wynagrodzenie biegłego.

Udział 71% z kwoty 2.793,60 zł wynosi 1.983,45 zł, a udział 29% z kwoty 2.400,00 zł wynosi 696,00 zł. Oznacza to, że różnicę w wysokości 1.287,45 zł, którą należało zasądzić od pozwanego na rzecz powoda.

O należnych od kosztów procesu odsetkach ustawowych za opóźnienie Sąd orzekł
na podstawie art. 98 § 1 ¹ k.p.c.

Sędzia Joanna Kłaczyńska

ZARZĄDZENIE

1.  (...);

2.  (...) (...);

3.  (...);

4.  (...).

W., dnia 7 kwietnia 2026 roku

Sędzia Joanna Kłaczyńska