Wyrok z 10 września 2025, sygn. XXV C 33/22

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 10 września 2025 r.

Sąd Okręgowy w Warszawie XXV Wydział Cywilny

w składzie następującym:

Przewodniczący: sędzia Paweł Duda

Protokolant: sekretarz sądowy Marta Bizan

po rozpoznaniu w dniu 10 września 2025 r. w Warszawie

na rozprawie

sprawy z powództwa K. S. (1)

przeciwko (...) Bankowi Spółce Akcyjnej z siedzibą w W.

o zapłatę

I.  zasądza od (...) Banku Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. na rzecz K. S. (1) kwotę 261.565,57 zł (dwieście sześćdziesiąt jeden tysięcy pięćset sześćdziesiąt pięć złotych pięćdziesiąt siedem groszy) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 26 czerwca 2024 r. do dnia zapłaty;

II.  oddala powództwo w pozostałej części;

III.  zasądza tytułem zwrotu kosztów postępowania od (...) Banku Spółki Akcyjnej
z siedzibą w W. na rzecz K. S. (1) kwotę 35.813 zł (trzydzieści pięć tysięcy osiemset trzynaście złotych) wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas od dnia uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia do dnia zapłaty.

Sygn. akt XXV C 33/22

UZASADNIENIE

wyroku z dnia 10 września 2025 r.

K. S. (1) pozwem z dnia 28 grudnia 2021 r. wniosła o zasądzenie od (...) Banku Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. kwoty 499.913,26 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia następnego po dniu doręczenia pozwu pozwanemu do dnia zapłaty.

W uzasadnieniu powódka wskazała, że za namową pracownika (...) Banku S.A. dokonała łącznie wpłaty 541.323,50 zł na poczet ceny zakupu certyfikatów emitowanych przez fundusz(...) (...) (...) (obecnie (...) (...)
w likwidacji) oraz (...) (obecnie (...) w likwidacji),
a podmiot prowadzący ewidencję uczestników funduszy dokonał przydziału na rzecz powódki certyfikatów tych funduszy. Natomiast w związku ze złożonymi żądaniami wykupu wszystkich certyfikatów, powódka otrzymała następuję kwoty: 41.410,24 zł tytułem wykupu 36 certyfikatów (...) (...), 655,72 zł tytułem wykupu 1 certyfikatu (...), pomimo że otrzymała gwarancję określonego zysku. Powódka dochodzi różnicy pomiędzy sumą wpłaconą a otrzymaną do tej pory w wysokości 499.913,26 zł. Powódka wskazała, że sprzedaż przedmiotowych certyfikatów za pośrednictwem banku została przeprowadzona z naruszeniem przepisów prawa, bowiem pracownik banku nie udostępnił powódce pełnej treści warunków emisji i statutu. Ponadto powódka została zapewniona o całkowitym bezpieczeństwie lokowanych środków i gwarancji zysku, co wzbudziło u niej poczucie bezpieczeństwa. Jednak pracownik banku przed dokonaniem zapisu na certyfikaty nie wręczył powódce aktu notarialnego obejmującego oświadczenie
z gwarancji, która została udzielona przez podmiot zarządzający funduszami, w związku
z czym powódka nie miała pełnej wiedzy na temat tego jak przedmiotowe fundusze funkcjonują. Inwestycja w certyfikaty nie była tak bezpieczna i zyskowna, jak była zapewniana powódka. Podmiot, który udzielił inwestorom gwarancji nie wykonał jej, gdyż nie został spełniony warunek realizacji wykupu przez fundusz. Podmiot zarządzającymi funduszami, który był jednocześnie gwarantem, nie realizował wykupów właśnie po to, aby nie ziściły się przesłanki skorzystania z gwarancji. W konsekwencji w dniu 21 listopada
2017 r. Komisja Nadzoru Finansowego odebrała towarzystwu zarządzającemu funduszami licencję, co przyczyniło się do wszczęcia likwidacji funduszy, wartość certyfikatów spadła,
w związku z czym powódka nie może odzyskać całości swoich pieniędzy. W ocenie powódki, padła ona ofiarą nieuczciwych praktyk rynkowych ze strony banku, o których mowa
w ustawie o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym. Pracownik banku nie zwrócił powódce uwagi na ryzyka związane z zawarciem umowy, w tym na ryzyko utraty całości lub części zainwestowanych środków, a wyeksponował jedynie korzyści, w tym gwarancję zysku i kapitału, pomijając przy tym, że korzyści te były tylko potencjalne
i uzależnione od wypłacalności i woli gwaranta. Wobec powyższego powódka dochodzi od pozwanego naprawienia wyrządzonej szkody, stosownie do art. 12 ust. 1 pkt. 4 ustawy
o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym. Dodatkowo, oferowanie tego typu inwestycji stanowiło doradztwo inwestycyjne, o którym mowa w art. 75 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi. Usługi doradztwa mogą świadczyć wyłącznie firmy inwestycyjne, po zawarciu z klientem umowy o świadczenie tego typ usług. Pozwany nie jest firmą inwestycyjną, co może świadczyć o nieważności zawartej przez powódkę umowy, zgodnie z art. 58 k.c., a w konsekwencji bank powinien naprawić powstałą na skutek tego szkodę i zwrócić całą wpłaconą do funduszu kwotę.

(...) Bank Spółka Akcyjna z siedzibą w W. w odpowiedzi na pozew wniósł
o oddalenie powództwa w całości.

W uzasadnieniu pozwany wskazał, że 15 września 2016 r. powódka zawarła z Biurem (...) Banku S.A. umowę o świadczenie usług przyjmowania i przekazywania zleceń nabycia lub zbycia tytułów uczestnictwa przez Biuro (...), a następnie złożyła zapisy na certyfikaty inwestycyjne. (...) Bank S.A. był związany umową z (...) S.A., na mocy której Biuro (...) Banku S.A. prowadziło czynności w zakresie oferowania certyfikatów (...) w drodze oferty niepublicznej. Pozwanego nie łączyła natomiast żadna umowa dystrybucji certyfikatów inwestycyjnych (...) S.A., emitentem funduszy (...) oraz (...). Biuro (...) było więc podmiotem uprawnionym jedynie do pośredniczenia w zapisach na certyfikaty inwestycyjne w rozumieniu art. 27 ust. 1 ustawy
z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi, co należy odróżnić od rekomendacji produktów inwestycyjnych. Pozwany przy przeprowadzaniu procesu oferowania certyfikatów inwestycyjnych nie miał obowiązku przeprowadzania badania wiedzy, sytuacji i celów inwestycyjnych powódki. Wszystkie obowiązki związane z kategoryzacją klienta, badaniem odpowiedniości instrumentu finansowego, informowania o ryzyku inwestycyjnym oraz możliwych konfliktach interesów odnosiły się do emitenta jako klienta firmy inwestycyjnej, który zawarł z firmą inwestycyjną umowę o świadczenie usług maklerskich. Pozwany oferując powódce certyfikaty inwestycyjne nie świadczył na jej rzecz usługi doradztwa inwestycyjnego ani jakiejkolwiek innej usługi maklerskiej, lecz był jedynie pośrednikiem przy sprzedaży certyfikatów inwestycyjnych. Nawet przy założeniu nieważności umowy, bank nigdy nie był wzbogacony kosztem powódki, gdyż środki na zakup certyfikatów inwestycyjnych wzbogaciły podmiot trzeci (emitenta). Według pozwanego, brak jest również podstaw do jego odpowiedzialności odszkodowawczej. Bank wykonał bowiem należycie obowiązki informacyjne w stosunku do powódki w związku z oferowaniem certyfikatów inwestycyjnych oraz nie miał wpływu na okoliczności, które zaszły w niniejszej sprawie, związane z brakiem płynności funduszy. Pracownik banku informował powódkę, że przedmiotowe instrumenty finansowe mogą charakteryzować się ograniczoną płynnością oraz że inwestycja w (...) nie jest przeznaczona dla klientów nieakceptujących ryzyka utraty nawet niewielkiej części zainwestowanego kapitału. Gdyby pracownicy banku mieli jakiekolwiek informacje
o nieprawidłowościach związanych z funduszami, to nie sprzedawaliby certyfikatów inwestycyjnych. Pozwanemu działającemu jedynie jako pośrednik nie można przypisać winy z tytułu sprzedaży certyfikatów. Zdaniem pozwanego, po stronie powódki nie zaistniała szkoda w jej majątku związana z nabyciem certyfikatów inwestycyjnych, gdyż ograniczenie możliwości wykupu certyfikatów inwestycyjnych nie jest jednoznaczne z utratą certyfikatów
i zainwestowanych środków. W majątku powódki nadal znajdują się aktywa – certyfikaty inwestycyjne i przed zakończeniem procesu likwidacji funduszy niemożliwym jest określenie, czy powódka poniosła jakąkolwiek szkodę. Bank zakwestionował także istnienie związku przyczynowego pomiędzy działaniem banku a ewentualną szkodą w majątku powódki, wskazując, że skutek w postaci ewentualnej utraty wartości certyfikatów nie wynika bezpośrednio z działań banku. Taki ewentualny spadek wartości funduszy byłby bowiem spowodowany wyłącznym działaniem zarządzającego funduszami lub zaniechaniem (...) S.A. oraz depozytariusza (...) Bank (...) S.A. Pozwany podkreślił, że pracownicy banku nigdy nie rekomendowali powódce nabycia certyfikatów inwestycyjnych, udzielili jej jedynie informacji na temat produktu, który mogła ona nabyć za pośrednictwem banku.

Pismem procesowym z 10 lipca 2024 r. powódka cofnęła pozew w zakresie kwoty 238.347,69 zł ze zrzeczeniem się roszczenia, a w pozostałym zakresie podtrzymała dotychczasowe żądania. Powódka wskazała, że 5 czerwca 2024 r. zakończyła się likwidacja funduszy, w wyniku czego zostały jej wypłacone następujące kwoty: 1) 203.085,79 zł za 221 certyfikatów inwestycyjnych serii (...) funduszu (...) (...),
2) 33.261,90 zł za 220 certyfikatów inwestycyjnych serii (...) funduszu (...). W związku z tym strata powódki wynosi 261.565,57 zł i jest to ostateczna kwota, której powódka dochodzi od pozwanego.

Postanowieniem z 4 września 2024 r. Sąd umorzył postępowanie w części co do kwoty 238.347,69 zł.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

(...) S.A. przyjął od (...) S.A. (obecnie (...) S.A.), emitenta funduszu (...) oraz funduszu (...), zlecenie pośrednictwa w przyjmowaniu zapisów na certyfikaty inwestycyjne tych funduszy. (...) S.A. w ramach umowy zawartej z (...) upoważniony był do zawarcia umowy o prowadzenie zapisów z podmiotem trzecim będącym firmą inwestycyjną. (...) Bank S.A. był związany umową z (...)
(...) S.A. i w jej ramach Biuro (...) Banku S.A. prowadziło czynności w zakresie dystrybucji certyfikatów inwestycyjnych funduszy (...) w drodze oferty niepublicznej ( fakty ustalone na podstawie art. 230 k.p.c. – podane przez pozwanego
w odpowiedzi na pozew i niezakwestionowane przez powódkę).

Zgodnie z Warunkami Emisji Certyfikatów Inwestycyjnych serii (...) (...) Funduszu (...), certyfikaty inwestycyjne serii (...) są papierami wartościowymi imiennymi niemającymi formy dokumentu, zapis na certyfikaty inwestycyjne może obejmować od 1 do 60.000 certyfikatów imiennych, jednostkowa wartość nominalna certyfikatów jest jednolita i wynosi 1.634,32 zł, zapisy na certyfikaty będą trwały od 7 września 2015 r. do 24 września 2015 r.

W Warunkach Emisji wymieniono i zdefiniowano różne czynniki ryzyka związane
z inwestycją, w tym:

1)  czynniki ryzyka związane bezpośrednio z działalnością Funduszu oraz czynniki związane z otoczeniem, w jakim prowadzi działalność, w tym m.in.: a) ryzyko prawne, b) ryzyko międzynarodowe, c) ryzyko rozliczenia, d) ryzyko płynności,
e) ryzyko walutowe, f) ryzyko wystąpienia okoliczności, na wystąpienie których uczestnik Funduszu nie ma wpływu lub ma ograniczony wpływ (w tym ryzyko otwarcia likwidacji Funduszu), g) ryzyko nieosiągnięcia oczekiwanego zwrotu
z inwestycji w certyfikaty inwestycyjne z uwzględnieniem czynników mających wpływ na poziom ryzyka związanego z inwestycją;

2)  czynniki ryzyka związane bezpośrednio z polityką inwestycyjną Funduszu;

3)  czynniki ryzyka związane z charakterystyką funkcjonowania Funduszu, w tym m.in.: a) ryzyko otwarcia likwidacji Funduszu, b) ryzyko płynności certyfikatów, c) ryzyko związane z ograniczeniem liczby certyfikatów podlegających jednorazowemu wykupowi;

4)  ryzyko związane z ograniczoną zbywalnością certyfikatów inwestycyjnych.

Według Warunków Emisji, celem inwestycyjnym Funduszu jest wzrost wartości aktywów Funduszu w wyniku wzrostu wartości lokat, przy czym Fundusz nie gwarantuje osiągnięcia celu inwestycyjnego. W Warunkach Emisji wymieniono typy lokat oraz szacunkowy udział poszczególnych lokat w portfelu inwestycyjnym Funduszu .

Załącznikami do Warunków Emisji były Statut Funduszu oraz kopia oświadczenia (...) S.A. o udzieleniu gwarancji.

Zasady wykupu certyfikatów inwestycyjnych zostały opisane w Statucie Funduszu (...). W Statucie znalazły się również postanowienia odnośnie gwarancji ceny wykupu certyfikatów inwestycyjnych udzielonej przez (...) S.A.

(Warunki Emisji Certyfikatów Inwestycyjnych Serii (...) (...) Funduszu (...) – k. 96-111, tekst jednolity Statutu w/w Funduszu – k. 112-132)

Zgodnie z Warunkami Emisji Certyfikatów Inwestycyjnych serii (...) (...) Funduszu (...), certyfikaty inwestycyjne serii (...) są papierami wartościowymi imiennymi niemającymi formy dokumentu, zapis na certyfikaty inwestycyjne może obejmować od 1 do 25.000 certyfikatów imiennych, jednostkowa wartość nominalna certyfikatów jest jednolita i wynosi 807,26 zł, zapisy na certyfikaty będą trwały od 7 września 2015 r. do 24 września 2015 r.

W Warunkach Emisji wymieniono i zdefiniowano różne czynniki ryzyka związane
z inwestycją, w tym:

1)  czynniki ryzyka związane z otoczeniem, w jakim Fundusz prowadzi działalność,
w tym m.in.: a) ryzyko płynności, b) ryzyko operacyjne, g) ryzyko wyceny aktywów Funduszu;

2)  czynniki ryzyka związane bezpośrednio z polityką inwestycyjną Funduszu;

3)  czynniki ryzyka związane z charakterystyką funkcjonowania Funduszu, w tym m.in.: a) ryzyko otwarcia likwidacji Funduszu, b) ryzyko związane z ograniczeniem liczby certyfikatów podlegających jednorazowemu wykupowi;

4)  ryzyko związane z ograniczoną zbywalnością certyfikatów inwestycyjnych – ryzyko płynności certyfikatów.

Według Warunków Emisji, celem inwestycyjnym Funduszu jest wzrost wartości aktywów Funduszu w wyniku wzrostu wartości lokat. Fundusz będzie dążył do realizacji celu inwestycyjnego poprzez inwestycje w projekty z zakresu szeroko rozumianej ochrony zdrowia, w tym m.in. poprzez budowę, zakup oraz zarządzanie ekskluzywnymi domami seniora, zakładami rehabilitacyjnymi oraz zakładami opieki leczniczej za pośrednictwem spółek celowych. przy czym Fundusz nie gwarantuje osiągnięcia celu inwestycyjnego.
W Warunkach Emisji wymieniono typy lokat oraz szacunkowy udział poszczególnych lokat w portfelu inwestycyjnym Funduszu .

Załącznikami do Warunków Emisji były Statut Funduszu oraz kopia oświadczenia (...) S.A. o udzieleniu gwarancji.

Zasady wykupu certyfikatów inwestycyjnych zostały opisane w Statucie Funduszu (...). W Statucie znalazły się również postanowienia odnośnie gwarancji ceny wykupu certyfikatów inwestycyjnych udzielonej przez (...) S.A.

(Warunki Emisji Certyfikatów Inwestycyjnych Serii (...) (...) Funduszu (...) – k. 133-160, tekst jednolity Statutu w/w Funduszu –
k. 161-179)

W momencie rozpoczęcia oferowania przez (...) Bank S.A. funduszy (...) i (...), w (...) Banku pojawił się przedstawiciel spółki (...) S.A., gdzie na spotkaniu z pracownikami banku informował o bezpieczeństwie tych produktów finansowych ze względu na udzieloną przez spółkę gwarancję zwrotu wkładu
w fundusz i wypłaty zysku na poziomie 5% w skali roku ( zeznania świadka O. Z. – k. 431-432).

K. S. (1) w 2015 r. był klientką (...) Banku S.A., w którym posiadała konto oszczędnościowe i lokatę bankową. Podczas wizyty powódki w placówce (...) Banku we wrześniu 2015 r., pracownik banku przedstawił jej propozycję inwestycji w certyfikaty inwestycyjne (...) Funduszu (...) oraz (...) Funduszu (...). Powódka do tej pory nie miał doświadczenia w lokowaniu środków
w fundusze inwestycyjne, istotne było dla niej bezpieczeństwo posiadanych środków finansowych, ale otrzymała od pracownika banku informację, że inwestycja w powyższe fundusze jest bardziej zyskowna niż w lokaty bankowe oraz że jest bezpieczna, ze względu na gwarancję udzieloną w formie aktu notarialnego przez (...) S.A. odnośnie zwrotu wpłaconych środków oraz zysku na poziomie 5% w skali roku. Pracownica banku informowała nadto powódkę o przewidywanym czasie tej inwestycji (zaplanowanej na 3 lata) i o możliwości wydłużenia czasu inwestycji ze względu na ryzyko redukcji wykupu certyfikatów w razie złożenia wielu żądań wykupu. Pracownicy banku nie informowali natomiast powódki, że gwarancja nie może zostać zrealizowana do czasu umorzenia certyfikatów w okresie redukcji wykupu lub likwidacji funduszy. Powódka odbyła kilka spotkań z pracownikami banku w związku z inwestycją we wskazane wyżej fundusze inwestycyjne (zeznania świadka O. Z. – k. 431-432, przesłuchanie powódki K. S. (1) – k. 450-450v.).

W dniu 15 września 2015 r. pomiędzy Biurem (...) Banku S.A.
a K. S. (1) została zawarta umowa o świadczenie usługi przyjmowania
i przekazywania zleceń nabycia lub zbycia tytułów uczestnictwa przez (...) Bank S.A. Na podstawie tej umowy Biuro (...) zobowiązało się w ramach usługi przyjmowania i przekazywania zleceń nabycia lub zbycia tytułów uczestnictwa
w instytucjach wspólnego inwestowania do przyjmowania zleceń i dyspozycji określonych
w Statutach oraz Prospektach informacyjnych Funduszy, w szczególności dotyczących:
a) nabycia tytułów uczestnictwa; b) odkupienia tytułów uczestnictwa; c) konwersji tytułów uczestnictwa; d) zamiany tytułów uczestnictwa; e) transferu tytułów uczestnictwa. Zgodnie
z umową, szczegółowe zasady realizacji zleceń i dyspozycji określają Statuty oraz Prospekty informacyjne poszczególnych Funduszy, z którymi klient zobowiązany jest zapoznać się przed złożeniem zlecenia/dyspozycji. Strony postanowiły w umowie, że za czynności wykonywane w ramach usługi przyjmowania i przekazywania zleceń nabycia lub zbycia tytułów uczestnictwa w instytucjach wspólnego inwestowania Biuro (...) nie pobiera opłat oraz że umowa zostaje zawarta na czas nieokreślony (umowa o świadczenie usługi przyjmowania i przekazywania zleceń nabycia lub zbycia tytułów uczestnictwa przez (...) Bank S.A. z 15.09.2015 r. – k. 86-86v.).

Załącznikiem do w/w umowy był formularz informacji o kliencie, którego K. S. (1) nie wypełniła (formularz informacji o kliencie – k. 87-87v).

W dniu 15 września 2015 r. pracownik Biura (...) S.A. przeprowadził względem powódki badanie profilu inwestycyjnego klienta, w ramach którego powódka podała do formularza m.in., że: ma wykształcenie „inne wyższe”, jej zawód nie jest związany z rynkiem finansowym, posiada doświadczenie w inwestowaniu w obligacje i/lub fundusze inwestycyjne oraz doświadczenie w inwestowaniu w akcje, inwestuje w te instrumenty krócej niż rok i zainwestowała w nie środki mieszczące się w przedziale od 10.000 zł do 300.000 zł. Jednocześnie K. S. (1) wskazała, że przez ostatni rok zawarła do 10 transakcji w zaznaczone instrumenty, że oczekuje zysków z inwestycji przewyższających oprocentowanie lokal bankowych, przy świadomości ryzyka utraty części zainwestowanego kapitału (Badanie Profilu Inwestycyjnego Klienta – k. 180-181).

W dniu 15 września 2015 r. w (...) Banku S.A. przedstawiono K. S. (1) pisemną propozycję (...) S.A., reprezentującego (...) Fundusz (...), nabycia certyfikatów inwestycyjnych (...) Funduszu (...) serii (...). Liczba oferowanych certyfikatów objęta propozycją wynosiła 221, jednostkowa cena emisji oferowanego certyfikatu została określona na kwotę 1.634,32 zł. Załącznikiem do propozycji nabycia były Warunki emisji certyfikatów inwestycyjnych (...) (...) serii (...). Jednym z załączników do Warunków emisji był statut Funduszu ( propozycja nabycia certyfikatów inwestycyjnych serii (...) (...) (...) k. 14 i 88, Warunki emisji certyfikatów inwestycyjnych serii (...) – k. 96-111).

W dniu 15 września 2015 r. powódka dokonała zapisu na 221 certyfikatów inwestycyjnych serii (...) (...) Funduszu (...) za kwotę 368.408,41 zł, przy cenie emisyjnej jednego certyfikatu 1.634,32 zł. W formularzu zapisu powódka oświadczyła, że znane są jej treść Statutu Funduszu oraz Warunków Emisji i wyraża na nie zgodę. Nadto oświadczyła, że przyjmuje do wiadomości, że informacje dotyczące (...) S.A. – podmiotu zarządzającego portfelem inwestycyjnym Funduszu, prowadzącego ewidencję uczestników Funduszu oraz uprawnionego do wykonywania usługi oferowania instrumentów finansowych, jak i opis istoty instrumentów finansowych oraz ryzyka związanego z inwestowaniem w te instrumenty, opis konfliktów interesów i zbiór regulacji wewnętrznych (...), zostały udostępnione na stronie internetowej (...) w zakładce informacje prawne. Powódka wyraziła także zgodę na udostępnienie spółce (...) S.A. m.in. danych dotyczących informacji identyfikujących posiadacza certyfikatów inwestycyjnych w celu umożliwienia tej spółce realizacji zobowiązania z tytułu gwarancji, o której mowa
w Załączniku nr 5 do Warunków Emisji ( formularz zapisu na certyfikaty inwestycyjne serii (...) funduszu (...) wraz z załącznikiem – k. 15-16v, 89-92).

W dniu 16 września 2015 r. powódka zapłaciła na poczet ceny zakupu certyfikatów serii (...) funduszu (...) kwotę 368.408,41 zł. W dniu 30 września 2015 r. powódce przydzielono 221 certyfikatów inwestycyjnych serii (...) (...) Funduszu (...). (...) S.A. pismem z 7 października 2015 r. poinformował powódkę
o wpisie do ewidencji uczestników w/w funduszu. Wraz z powyższym pismem powódce został przekazany wypis z aktu notarialnego nr (...) obejmujący oświadczenie
(...) S.A. w przedmiocie udzielenia gwarancji ( potwierdzenie wpłaty i wpisu do ewidencji uczestników z 07.10.2015 r. wraz z oświadczeniem o udzieleniu gwarancji – k. 17-19).

Zgodnie z treścią oświadczenia o udzieleniu gwarancji, złożonego w dniu 6 sierpnia 2015 r. w formie aktu notarialnego, (...) S.A. z siedzibą w W. (dalej jako: (...)), w związku z zawarciem przez (...) oraz spółkę pod firmą (...) S.A. z siedzibą we W. umowy gwarancji z dnia 6 sierpnia 2015 r., udzieliła posiadaczom m.in. certyfikatów inwestycyjnych serii (...) emitowanych przez (...) Fundusz (...) z siedzibą we W., gwarancji osiągnięcia wartości odpowiadającej różnicy pomiędzy wartością aktywów netto na certyfikat w chwili jego wykupu a wartością gwarantowaną, obliczoną proporcjonalnie do czasu trwania inwestycji. Zdefiniowano jednocześnie, że przez wartość gwarantowaną należy rozumieć kwotę odpowiadającą cenie emisyjnej certyfikatów powiększonej o 5% w stosunku rocznym, naliczaną proporcjonalnie do czasu trwania inwestycji w certyfikaty, przy czym przez czas trwania inwestycji
w certyfikat rozumie się okres pomiędzy przydziałem certyfikatów w ramach emisji, a dniem wykupu, w którym certyfikaty znajdowały się nieprzerwanie w posiadaniu uczestnika składającego zapis na certyfikaty w ramach emisji. Warunkami realizacji gwarancji jest łączne spełnienie poniższych przesłanek: 1) wartość aktywów netto Funduszu na Certyfikat
w Dniu Wykupu jest niższa niż Wartość Gwarantowana; 2) posiadacz certyfikatów inwestycyjnych serii m.in. (...) nie otrzymał od Funduszu lub Towarzystwa innych świadczeń rekompensujących różnicę wartości, o której mowa w pkt 1 powyżej; 3) uczestnik nabył certyfikaty w drodze przydziału dokonanego w związku ze złożonym zapisem na certyfikaty inwestycyjne serii m.in. (...) i posiadał je nieprzerwanie do dnia wykupu ( oświadczenie
o udzieleniu gwarancji z 06.08.2015 r., Rep. A nr (...) – k. 17v.-19).

W dniu 15 września 2015 r. w (...) Banku S.A. przedstawiono K. S. (1) również pisemną propozycję (...) S.A., reprezentującego (...) Fundusz (...), nabycia certyfikatów inwestycyjnych funduszu (...) Funduszu (...) Serii (...). Liczba oferowanych certyfikatów objęta propozycją wynosiła 210, jednostkowa cena emisji oferowanego certyfikatu została określona na kwotę 807,26 zł. Załącznikiem do propozycji nabycia były Warunki emisji certyfikatów inwestycyjnych (...) (...) serii (...). Jednym z załączników do Warunków emisji był statut Funduszu ( propozycja nabycia certyfikatów serii (...) Nr (...) – k. 11 i 93-95v., Warunki emisji certyfikatów inwestycyjnych serii (...) k. 133-160).

W dniu 15 września 2015 r. powódka dokonała zapisu na 210 certyfikatów inwestycyjnych serii (...) funduszu (...) Funduszu (...) za kwotę 172.915,09 zł, przy cenie emisyjnej jednego certyfikatu 807,26 zł. W formularzu zapisu powódka oświadczyła, że znane są jej treść Statutu Funduszu oraz Warunków Emisji i wyraża na nie zgodę. Nadto oświadczyła, że przyjmuje do wiadomości, że informacje dotyczące (...) S.A. – podmiotu zarządzającego portfelem inwestycyjnym Funduszu, prowadzącego ewidencję uczestników Funduszu oraz uprawnionego do wykonywania usługi oferowania instrumentów finansowych, jak i opis istoty instrumentów finansowych oraz ryzyka związanego z inwestowaniem w te instrumenty, opis konfliktów interesów i zbiór regulacji wewnętrznych (...), zostały udostępnione na stronie internetowej (...) w zakładce informacje prawne. Powódka wyraziła także zgodę na udostępnienie spółce (...) S.A. m.in. danych dotyczących informacji identyfikujących posiadacza certyfikatów inwestycyjnych w celu umożliwienia tej spółce realizacji zobowiązania z tytułu gwarancji, o której mowa
w Załączniku nr 5 do Warunków Emisji ( formularz zapisu na certyfikaty inwestycyjne serii (...) wraz z załącznikiem – k. 12-13v).

W dniu 16 września 2015 r. powódka zapłaciła na poczet ceny zakupu certyfikatów serii (...) funduszu (...) kwotę 172.915,09 zł. W dniu 30 września 2015 r. powódce przydzielono 210 certyfikatów inwestycyjnych serii (...) funduszu (...) Funduszu (...). (...) S.A. pismem z 7 października 2015 r. poinformował powódkę o wpisie do ewidencji uczestników w/w funduszu. Wraz z powyższym pismem powódce został przekazany wypis
z aktu notarialnego nr (...) obejmujący oświadczenie (...) S.A. o udzieleniu gwarancji ( potwierdzenie wpłaty i wpisu w ewidencji uczestników z 07.10.2015 r. wraz
z oświadczeniem o udzieleniu gwarancji – k. 20-22).

Zgodnie z treścią oświadczenia o udzieleniu gwarancji, złożonego w dniu 6 sierpnia 2015 r. w formie aktu notarialnego, (...) S.A. z siedzibą w W. (dalej jako: (...)), w związku z zawarciem przez (...) oraz spółkę pod firmą (...) S.A. z siedzibą we W. umowy gwarancji z dnia 6 sierpnia 2015 r., udzieliła posiadaczom m.in. certyfikatów inwestycyjnych serii (...) emitowanych przez (...) Fundusz (...) z siedzibą we W., gwarancji osiągnięcia wartości odpowiadającej różnicy pomiędzy wartością aktywów netto na certyfikat w chwili jego wykupu a wartością gwarantowaną, obliczoną proporcjonalnie do czasu trwania inwestycji. Zdefiniowano jednocześnie, że przez wartość gwarantowaną należy rozumieć kwotę odpowiadającą cenie emisyjnej certyfikatów powiększonej o 5% w stosunku rocznym, naliczaną proporcjonalnie do czasu trwania inwestycji w certyfikaty, przy czym przez czas trwania inwestycji w certyfikat rozumie się okres pomiędzy przydziałem certyfikatów w ramach emisji, a dniem wykupu, w którym certyfikaty znajdowały się nieprzerwanie w posiadaniu uczestnika składającego zapis na certyfikaty w ramach emisji. Warunkami realizacji gwarancji jest łączne spełnienie poniższych przesłanek: 1) wartość aktywów netto Funduszu na Certyfikat
w Dniu Wykupu jest niższa niż Wartość Gwarantowana; 2) posiadacz certyfikatów inwestycyjnych serii m.in. (...) nie otrzymał od Funduszu lub Towarzystwa innych świadczeń rekompensujących różnicę wartości, o której mowa w pkt 1 powyżej; 3) uczestnik nabył certyfikaty w drodze przydziału dokonanego w związku ze złożonym zapisem na certyfikaty inwestycyjne serii m.in. (...) i posiadał je nieprzerwanie przez okres co najmniej 12 miesięcy licząc od dnia przydziału do dnia wykupu ( oświadczenie o udzieleniu gwarancji Rep. A nr (...) – k. 20v.-22).

(...) Bank S.A. współpracował z (...) S.A. od listopada 2012 r. W ofercie (...) Banku pojawiały się kolejno fundusze inwestycyjne związane ze wskazaną wyżej spółką (zarządzane przez tę spółkę): (...) Inwestycje (...) – w listopadzie 2012 r.,
(...) (...) Technologia (...) (po zmianie nazwy: (...)) – w październiku
2013 r., (...) (...) – w lutym 2014 r., (...) (...) (...) – w kwietniu 2015 r. Prezesem zarządu (...) S.A. i prezesem zarządu (...)
(...) S.A. był P. W.. Wszystkie umowy dotyczące nawiązania współpracy w zakresie dystrybucji powyższych funduszy inwestycyjnych podpisywali
w imieniu (...) Banku S.A. K. P. (dyrektor Biura (...) S.A.) i M. M. (zastępca dyrektora Biura (...) S.A.). Pracownicy Biura (...) (...) Banku S.A. w korespondencji mailowej (w tym prowadzonej
z udziałem K. P. i M. M.) negatywnie opiniowali współpracę
z P. W. i powiązanymi z nim spółkami ze względu na napływające wiadomości o niskiej wiarygodności P. W. i jego spółek, takie jak: zawiadomienie skierowane przez (...) Bank S.A. do (...) o podejrzanych transakcjach finansowych pomiędzy cypryjskimi spółami należącymi do P. W. – według pracowników banku były to „spółki wydmuszki”, które istniały tylko na papierze (w 2012 r.); ograniczona płynność funduszy inwestycyjnych (...) (w 2013 r.); zasiadanie w zarządzie
(...) S.A. P. S., który w (...) Banku fałszował wyniki finansowe dotyczące dochodowości kierowanego przez siebie departamentu i próbował zrzucić za to odpowiedzialność na jedną ze swoich pracownic (w 2013 r.); informacja o zamknięciu rachunku bankowego w USD prowadzonego dla (...) ze względu na zaprzestanie rozliczania transakcji przez bank korespondencyjny (2013 r.); ryzyko potencjalnej korupcji pomiędzy pracownikami (...) Banku S.A.
a przedstawicielami (...) S.A. (w 2013 r.); kolejne zawiadomienia do (...)
(w 2013 r. i 2014 r.); analizy funduszy inwestycyjnych (...) wskazujące, że wyniki funduszy mają jedynie charakter teoretyczno-księgowy (w 2014 r.) ( dokumenty z akt sprawy sygn. (...) Prokuratury Regionalnej w Ł. – zapisane na płycie CD na k. 510: notatka (...) Banku S.A. z 11.10.2017 r. dotycząca analizy współpracy z (...) S.A., opinia prawna wykonana na zlecenie (...) Banku S.A. przez (...) z 24.01.2018 r., uzupełnienie raportu z analizy zgłoszeń w sprawie podejrzenia misselingu przy sprzedaży funduszy inwestycyjnych, podsumowanie prac i wyników przeglądu śledczego w zakresie współpracy (...) Banku z (...) S.A. z 11.01.2018 r.).

(...) Bank w pierwszej połowie 2016 r. zaczął rozważać wstrzymanie sprzedaży lub całkowite wycofanie z oferty sprzedaży produktów inwestycyjnych (...) oraz (...), ze względu na wysokie ryzyko inwestycyjne, planowane zmiany prawne ograniczające obrót ziemią rolną i leśną (wchodzące w życie w 2017 r.), możliwość poniesienia przez klientów wysokich strat finansowych, negatywny wpływ na wizerunek banku. Według analiz banku, fundusze te od czerwca 2014 r. przyniosły zyski poniżej poziomu lokat bankowych, przy jednoczesnych bardzo wysokich kosztach obsługi obciążających klientów oraz braku realizacji inwestycji zgodnie z założonym harmonogramem (wydruk wiadomości e-mail z 26.02.2016 r.. g. 21.30; wydruk wiadomości e-mail z 26.02.2016 r., g. 18.12; wydruk wiadomości e-mail z 26.02.2016 r., g. 5.04 PM; wydruk wiadomości e-mail z 23.02.2016 r., g. 4.21 – przywołane w wyżej wymienionych dokumentach z akt sprawy sygn. (...) Prokuratury Regionalnej w Ł. – utrwalone na płycie CD – k. 510 akt sprawy).

(...) Bank S.A. pismem z 11 listopada 2017 r. złożył do Prokuratury Regionalnej
w Ł. zawiadomienie o uzasadnionym podejrzeniu popełnienia przestępstwa przez P. W., kierującego działaniami osób zarządzających (...)
(...) S.A. oraz osób pełniących kierownicze stanowiska w tym podmiocie, polegającego na tym, że w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wprowadzając bank jako dystrybutora certyfikatów w błąd […], doprowadził do poniesienia przez bank szkody majątkowej oraz zagroził dobru prawnemu banku poprzez podważanie jego reputacji oraz zaufania jako podmiotu rzetelnie prowadzącego działalność bankową (zawiadomienie
z 15.11.2017 r. – k. 182-191).

Prokuratura postanowieniami z 3 sierpnia 2017 r. i z 1 września 2017 r. wszczęła śledztwo m.in. w sprawie mającego miejsce w okresie od stycznia 2016 r. do maja 2016 r.,
w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wyrządzenia funduszowi inwestycyjnemu (...) (...) szkody majątkowej w wielkich rozmiarach w kwocie nie mniejszej niż 37.500.000 zł poprzez nadużycie uprawnień i niedopełnienie obowiązków przez osoby zobowiązane na mocy umowy do zajmowania się sprawami majątkowymi tego funduszu inwestycyjnego
w ten sposób, iż doszło do transferu środków funduszu we wskazanej wysokości do jego spółek celowych (...) S.A. oraz (...) S.A., które następnie przekazały środki do kolejnych spółek celowych – (...) Sp. z o.o. oraz (...) Sp. z o.o., które to podmioty za przekazane środki przeprowadziły ekonomicznie nieuzasadnioną transakcję nabycia 25% udziałów spółki (...) z siedzibą na Cyprze, która to transakcja miała na celu wyprowadzenie wskazanych środków z funduszu inwestycyjnego, a także wszczęła śledztwo w sprawie mającego miejsce w okresie od 1 czerwca 2014 r. do 21 maja 2016 r. doprowadzenia, w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiar szeregu osób fizycznych do niekorzystnego rozporządzenia mieniem wielkiej wartości w wysokości nie mniejszej niż 100 milionów zł, stanowiących środki wpłacane przez te osoby tytułem nabycia certyfikatów funduszy inwestycyjnych (...) (...), (...) (...), Inwestycje Rolne (...) oraz (...) (...) za pomocą wprowadzenia inwestorów w błąd co do rzetelności
i prawidłowości zarządzania aktywami wskazanych funduszy inwestycyjnych (postanowienie Prokuratury Okręgowej w W. z 03.08.2017 r. – k. 192-192v., postanowienie Prokuratury Regionalnej w Ł. z 01.09.2017 r. – k. 193-194).

W dniu 22 czerwca 2017 r. K. S. (1) złożyła żądanie wykupu 210 certyfikatów inwestycyjnych serii A. V. Funduszu (...) oraz żądanie wykupu 221 certyfikatów inwestycyjnych serii (...) (...) Funduszu (...) ( żądania wykupu certyfikatów inwestycyjnych – k. 23-24 i 24v.-25v.).

Dyspozycje wykupu złożone przez powódkę zostały zrealizowane w dniu 30 września 2017 r. co do 36 certyfikatów inwestycyjnych serii (...) funduszu (...) za kwotę wykupu 40.754,52 zł oraz co do 1 certyfikatu inwestycyjnego serii (...) funduszu (...) za kwotę wykupu 655,72 zł ( potwierdzenie realizacji dyspozycji wykupu certyfikatów inwestycyjnych z 17.10.2017 r. – k. 26 i 26v.).

(...) S.A. odmówił realizacji gwarancji udzielonej posiadaczom certyfikatów inwestycyjnych na podstawie wskazanych wyżej oświadczeń złożonych
w aktach notarialnych (fakt ustalony na podstawie art. 230 k.p.c. – podany przez powódkę
w pozwie i niezakwestionowany przez pozwanego).

W dniu 22 listopada 2017 r. Komisja Nadzoru Finansowego wydała komunikat
w sprawie (...) S.A., informujący o nałożeniu na w/w Towarzystwo kary pieniężnej oraz cofnięciu zezwolenia na wykonywanie działalności polegającej na tworzeniu funduszy inwestycyjnych otwartych oraz funduszy zagranicznych, zarządzaniu nimi, w tym pośrednictwa w zbywaniu i odkupywaniu jednostek uczestnictwa, reprezentowania ich wobec osób trzecich oraz zarządzaniu zbiorczym portfelem papierów wartościowych oraz zezwolenia na wykonywanie działalności polegającej na tworzeniu specjalistycznych funduszy inwestycyjnych otwartych i funduszy inwestycyjnych zamkniętych, zarządzaniu tymi funduszami, w tym pośrednictwie w zbywaniu i odkupywaniu jednostek uczestnictwa, a także reprezentowaniu ich wobec osób trzecich oraz zarządzaniu unijnymi (...), w tym wprowadzaniu ich do obrotu. Powodem wydania decyzji Komisji Nadzoru Finansowego było stwierdzenie w wyniku postępowania administracyjnego rażącego naruszenia przez (...) S.A. art. 45a ust. 4a ustawy o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi poprzez niewykonywanie bieżącego nadzoru nad podmiotem, któremu (...) Towarzystwo (...) S.A. powierzyło zarzadzanie m.in. portfelem inwestycyjnym (...) Funduszu (...) oraz rażące naruszenie przez m.in. (...) Funduszu (...) postanowień statutów w zakresie wykupu certyfikatów inwestycyjnych w okresie od dnia 30 czerwca 2016 r. do dnia 30 czerwca
2017 r. (komunikat (...) z 22.11.2017r. – k.50-50v).

W odniesieniu do funduszy (...) Funduszu (...) oraz (...) Funduszu (...) w 2018 r. została wszczęta likwidacja, a likwidatorem został wyznaczony (...) Bank (...) ( zaświadczenie o treści wpisu w ewidencji uczestników funduszu (...) z 12.03.2019 r. – k. 27-27v., zaświadczenie
o treści wpisu w ewidencji uczestników funduszu (...) z 28.02.2019 r. – k. 28-28v.).

W dniu 5 czerwca 2024 r. zakończyła się likwidacja (...) Funduszu (...) oraz (...) Funduszu (...), zaś z uzyskanych w wyniku likwidacji środków pieniężnych zostały dokonane wypłaty na rzecz uczestników funduszy, proporcjonalnie do liczby posiadanych przez nich certyfikatów inwestycyjnych. Ostatecznie na jeden certyfikat funduszu (...) (...) wypłacono 927,99 zł, a na jeden certyfikat funduszu (...) (...) wypłacono 158,39 zł. W wyniku zakończenia likwidacji funduszy i umorzenia posiadanych przez powódkę certyfikatów inwestycyjnych, powódce wypłacono w dniu 5 czerwca 2024 r.: 1) kwotę 203.085,79 zł za 221 certyfikatów inwestycyjnych serii (...) funduszu (...); 2) kwotę 33.261,90 zł za 220 certyfikatów inwestycyjnych serii (...) funduszu (...) (informacja (...) Bank (...) o wypłacie i umorzeniu certyfikatów inwestycyjnych z 05.06.2024 r. – k. 404 i 415, historia rachunku bankowego – k. 403, fakty ustalone na podstawie art. 229 k.p.c. – podane przez pozwanego w piśmie procesowym z 18.06.2024 r. i przyznane przez powódkę
w piśmie procesowym z 10.07.2024 r.).

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie powołanych dowodów.

Sąd uznał za wiarygodne obiektywne dowody z wymienionych wyżej dokumentów,
w tym pochodzących z akt postępowania przygotowawczego prowadzonego przez Prokuraturę Regionalną w Ł. (zapisanych na płycie CD przekazanej do akt niniejszej sprawy), które nie budziły wątpliwości co do ich autentyczności i nie były kwestionowane przez żadną ze stron postępowania.

Sąd dał wiarę zeznaniom świadka O. Z., która zajmowała się sprzedażą certyfikatów inwestycyjnych spornych funduszy inwestycyjnych w (...) Banku S.A., obsługiwała powódkę w procesie nabywania przez nią tych certyfikatów, pamiętała wiele faktów z tego procesu, które zrelacjonowała bezstronnie w złożonych w niniejszej sprawi zeznaniach. Zeznania tego świadka pozostawały w zgodzie z dowodami
z dokumentów i z zeznaniami powódki, składając się wraz z nimi na spójną i logiczną całość przedstawiającą opisany stan faktyczny sprawy.

Sąd uznał za wiarygodne również zeznania powódki, w szczególności do co sposobu zaprezentowania jej w (...) Banku inwestycji w przedmiotowe fundusze inwestycyjne, przekazanych jej informacji oraz wyjaśnień. Zeznania powódki korespondowały
z dokumentami stanowiącymi materiał dowody sprawy i z zeznaniami świadka O. Z., wobec czego nie budziły wątpliwości.

Sąd nie dokonał ustaleń faktycznych w zakresie faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy na podstawie zeznań świadka J. B.. Świadek nie pamiętała przebiegu procesu oferowania powódce spornych certyfikatów inwestycyjnych i nie przekazała żadnych informacji o konkretnych faktach w tym przedmiocie, lecz podała tylko ogólne informacje na temat zasad czy praktyk stosowanych wówczas w (...) Banku S.A. przy oferowaniu certyfikatów inwestycyjnych funduszy inwestycyjnych, ale bez ich odniesienie do przypadku powódki.

Nieprzydatne do dokonania ustaleń faktycznych były zeznania świadka Ł. F. i K. S. (2). Na postawie tych dowodów powódka zamierzała wykazać posiadanie przez władze (...) Banku S.A. wiedzy, że przedmiotowe fundusze inwestycyjne stanowią „piramidę finansową”. Świadkowie ci nie powołali się jednak na żadne konkretne dokumenty, tylko przedstawili swoje subiektywne opinie, bez odwołania do określonego materiału źródłowego.

Sąd zważył, co następuje:

Przy ocenie roszczenia dochodzonego przez powódkę w niniejszej sprawie należy zwrócić uwagę na różne możliwe (ze względu na twierdzenia sformułowane przez powódkę w pozwie) podstawy odpowiedzialności pozwanego, wynikające z odpowiedzialności kontraktowej (z tytułu niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania), jak
i z odpowiedzialności deliktowej (z tytułu czynu niedozwolonego), a nadto z bezpodstawnego wzbogacanie (ze względu na sugerowaną nieważność umów nabycia certyfikatów inwestycyjnych).

W myśl art. 471 k.c., regulującego odpowiedzialność odszkodowawczą kontraktową, dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Przesłankami odpowiedzialności kontraktowej są zatem: poniesienie przez wierzyciela szkody, fakt niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania przez dłużnika, związek przyczynowy między niewykonaniem lub nienależytym wykonaniem zobowiązania a szkodą oraz możliwość przypisania dłużnikowi odpowiedzialności za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania (tzn. uchybienie obowiązkom umownym musi być następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiada). Stosownie do reguły rozkładu ciężaru dowodowego z art. 6 k.c., przy uwzględnieniu brzmienia art. 471 k.c., na wierzycielu spoczywa ciężar dowodowy co do wymienionych pierwszych trzech przesłanek. Co do czwartej przesłanki istnieje domniemanie, że niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiada.

Jeśli chodzi o odpowiedzialność deliktową, to zgodnie z art. 416 k.c., osoba prawna jest odpowiedzialna za szkodę wyrządzoną z winy jej organu. Przesłankami odpowiedzialności deliktowej, wynikającymi z ogólnego przepisu regulującego tę kwestię, tj. art. 415 k.c., są: powstanie szkody, zdarzenie, z którym ustawa łączy obowiązek odszkodowawczy oznaczonego podmiotu (czyn niedozwolony) oraz związek przyczynowy między owym zdarzeniem a szkodą. Przepis ten statuuje zasadę winy jako naczelną zasadę odpowiedzialności odszkodowawczej. Zawiniony czyn sprawcy, pociągający za sobą odpowiedzialność cywilną, musi wykazywać znamiona niewłaściwości postępowania zarówno od strony przedmiotowej, co określa się mianem bezprawności czynu, jak i od strony podmiotowej, co określa się jako winę w znaczeniu subiektywnym. Bezprawność – jako przedmiotowa cecha sprawcy czynu – jest ujmowana jako sprzeczność z obowiązującym porządkiem prawnym, przez który rozumie się nakazy i zakazy wynikające nie tylko z norm prawnych (z zakresu prawa cywilnego, karnego, administracyjnego, pracy, finansowego, itp.), lecz także wynikające z norm moralnych i obyczajowych określane jako „zasady współżycia społecznego” lub „dobre obyczaje”. Bezprawność zaniechania występuje wówczas, gdy istniał nakaz działania, zakaz zaniechania, czy też zakaz sprowadzenia skutku, jaki przez zaniechanie może nastąpić ( por. Gerard Bieniek, w: Komentarz do Kodeksu cywilnego. Księga trzecia. Zobowiązania, tom 2, Warszawa 2005, s. 235-236; orz. SN z 19.07.2003 r.,
V CKN 1681/00). Wina w znaczeniu subiektywnym odnosi się natomiast do sfery zjawisk psychicznych człowieka i rozumie się ją jako naganną decyzję odnoszącą się do podjętego przez niego bezprawnego czynu, z tym że w przypadku osób prawnych kwalifikacja ta odnosić będzie się do członków organu uprawnionego do reprezentacji osoby prawnej. Zatem na gruncie prawa cywilnego winę można przypisać podmiotowi prawa, kiedy istnieją podstawy do negatywnej oceny jego zachowania zarówno z punktu widzenia obiektywnego, jak i subiektywnego – tzw. zarzucalność postępowania ( tak: SN w orz. z 26.092003 r., IV CK 32/02).

Natomiast szkoda, zarówno przy odpowiedzialności kontraktowej, jak i deliktowej, obejmuje rzeczywistą stratę (damnum emergens) i utracone korzyści (lucrum cessans) (art. 361 § 2 k.c.) i stanowi uszczerbek określony różnicą pomiędzy aktualnym stanem majątkowym poszkodowanego a tym stanem, jaki zaistniałby, gdyby nie nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę. Przy pierwszej postaci szkody – strata wyraża się w rzeczywistej zmianie stanu majątkowego poszkodowanego i polega albo na zmniejszeniu się jego aktywów, albo na zwiększeniu pasywów. Szkoda w postaci straty (damnum emergens) oznacza każde pogorszenie się sytuacji majątkowej poszkodowanego, w wyniku czego staje się uboższy niż był przed doznaniem szkody. Ustalenie wysokości straty następuje z reguły przez porównanie stanu majątkowego poszkodowanego w momencie przed i po doznaniu szkody i określenie występującej tu różnicy. Utrata korzyści (lucrum cessans) polega na niepowiększeniu się czynnych pozycji majątku poszkodowanego, które pojawiłyby się w tym majątku, gdyby nie zdarzenie wyrządzające szkodę. Szkoda w postaci utraconych korzyści nie może być całkowicie hipotetyczna, ale musi być wykazana przez poszkodowanego z tak dużym prawdopodobieństwem, że w świetle doświadczenia życiowego uzasadnia przyjęcie, iż utrata spodziewanych korzyści rzeczywiście nastąpiła ( zob. wyrok Sądu Apelacyjnego
w Katowicach z 24.05.2018 r., I ACa 1158/17).

Niezbędnym elementem przy ocenie roszczeń odszkodowawczych jest także wystąpienie związku przyczynowego pomiędzy zdarzeniem wyrządzającym szkodę
a zaistniałą szkodą. W świetle art. 361 § 1 k.c. za normalne następstwo pewnego zdarzenia można uznać takie zdarzenie, które w danym układzie stosunków, wedle zasad doświadczenia życiowego i wiedzy występuje jako typowe ( wyrok SN z 24.02.2023 r., II CSKP 1002/22).

W pierwszej kolejności odnieść należy się do stanowiska powódki o zawarciu pomiędzy nią a pozwanym bankiem (w sposób konkludentny) umowy o doradztwo inwestycyjne w rozumieniu art. 76 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. z 2005 r., nr 183, poz. 1538, ze zm.) oraz ewentualnej odpowiedzialności kontraktowej z tytułu nienależytego wykonania tej umowy.

W ocenie Sądu, w stanie faktycznym rozpatrywanej sprawy brak jest podstaw do stwierdzenia, że pomiędzy powódką a bankiem została w sposób dorozumiany zawarta umowa o doradztwo inwestycyjne, w rozumieniu art. 76 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, czy umowa o podobnym charakterze. Zgodnie z powołanym przepisem,
w brzmieniu obowiązującym w okresie nabywania przez powódkę certyfikatów inwestycyjnych za pośrednictwem pracownika pozwanego banku, w umowie o doradztwo inwestycyjne firma inwestycyjna zobowiązuje się do przygotowywania w oparciu o potrzeby
i sytuację klienta i przekazywania mu pisemnej lub ustnej rekomendacji dotyczącej: 1) kupna, sprzedaży, subskrypcji, wymiany, wykonania lub wykupu określonych instrumentów finansowych albo powstrzymania się od zawarcia transakcji dotyczącej tych instrumentów;
2) wykonania lub powstrzymania się od wykonania uprawnień wynikających z określonego instrumentu finansowego do zakupu, sprzedaży, subskrypcji, wymiany, wykonania lub wykupu instrumentu finansowego.

W judykaturze wskazuje się, że możliwość przyjęcia konkludentnego zawarcia umowy o doradztwo inwestycyjne zachodzi wówczas, gdy klient zwraca się do firmy inwestycyjnej o rekomendację odnoszącą się do ewentualnej inwestycji w konkretne instrumenty finansowe, dokonywanej za pośrednictwem tej firmy inwestycyjnej, a firma takiej rekomendacji udziela. Przedmiotem zobowiązania firmy inwestycyjnej jest rekomendacja dotycząca określonego postępowania wobec instrumentów finansowych. Rekomendacją jest opinia (wypowiedź o charakterze ocennym) rekomendującego co do pożądanego sposobu działania jej adresata w odniesieniu do instrumentów finansowych, który – w opinii rekomendującego – jest korzystny dla adresata rekomendacji. Rekomendacja może także polegać na zaleceniu powstrzymania się od nabycia określonych instrumentów finansowych ( vide orz. SN z 23.06.2022 r. II CSKP 85/22).

W sprawie niniejszej działania podejmowane przez pracowników (...) Banku S.A., poprzedzające złożenie przez powódkę zapisu na certyfikaty inwestycyjne spornych funduszy inwestycyjnych, nie miały charakteru rekomendacji w rozumieniu zacytowanej wyżej regulacji. Formułowane przez pracowników banku (w szczególności przez O. Z., która obsługiwała powódkę przez nabywaniu przedmiotowych certyfikatów inwestycyjnych) wypowiedzi nie stanowiły wypowiedzi ocennych z zaleceniem określonego sposobu postępowania, będących centralnym elementem doradztwa inwestycyjnego. Nie były to w szczególności wypowiedzi zawierające wskazówki czy porady co do zalecanego kierunku działania powódki. Pracownica banku jedynie zaprezentowała powódce dostępne
w banku produkty inwestycyjne w postaci certyfikatów inwestycyjnych funduszy (...) i (...), przedstawiła cechy tych produktów (akcentując bezpieczeństwo inwestycji w nie ze względu na gwarancję wystawioną przez (...) S.A.), ale nie porównywała tego produktu z innymi konkretnymi produktami dostępnymi na rynku
(w szczególności spoza produktów oferowanych przez bank), nie porównywała zalet i wad takich różnych produktów inwestycyjnych oraz nie formułowała wskazań, w które produkty warto inwestować, a od jakich inwestycji się powstrzymać. Podawane przez O. Z. informacje o korzyściach tego konkretnego produktu (spodziewany wyższy zysk niż na lokacie bankowej, gwarancja wypłaty kapitału i zysku na poziomie 5% rocznie), bez rzetelnych informacji o ryzykach, stanowiły techniki sprzedażowe, nakierowane na zainwestowanie przez powódkę środków pieniężnych w ten produkt oferowany przez bank jako pośrednika – agenta Towarzystwa (...), nie mające jednak nic wspólnego z doradztwem inwestycyjnym, o którym mowa w art. 76 ustawy obrocie instrumentami finansowymi. O. Z. (ani żaden inny pracownik banku mający kontakt z powódkę) nie był doradcą inwestycyjnym, który działa na zlecenie
i w interesie inwestora (w tym wypadku powódki), lecz sprzedawcą produktów finansowych oferowanych przez bank, działającym na zlecenie i w interesie banku. Oferowanie powódce przez bank przedmiotowych certyfikatów inwestycyjnych odbywało się w odniesieniu do zawartej przez strony w dniu 15 września 2015 r. umowy o świadczenie usługi przyjmowania
i przekazywania zleceń nabycia lub zbycia tytułów uczestnictwa przez Biuro (...) Banku S.A., a nie na podstawie umowy o doradztwo inwestycyjne.

W tym stanie rzeczy nie sposób wywodzić odpowiedzialności pozwanego banku wobec powódki na podstawie art. 471 k.c., z tytułu nienależytego wykonania umowy
o doradztwo inwestycyjne, bowiem między stronami nie został zawarty stosunek umowny, którego przedmiotem było doradztwo inwestycyjne.

W zakresie odpowiedzialności deliktowej, powódka odwoływała się do art. 12 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym (tekst jedn.: Dz. U. z 2023 r., poz. 845), który odsyła w kontekście odpowiedzialności odszkodowawczej do zasad ogólnych, czyli art. 415 k.c. W przepisie art. 12 ust. 1 pkt 4 przywołanej ustawy przewidziane zostały dla konsumenta, w razie dokonania przez przedsiębiorcę nieuczciwej praktyki rynkowej, dwa odrębne roszczenia o charakterze odszkodowawczym: 1) naprawienie szkody na zasadach ogólnych, 2) szczególna postać naprawienia szkody w postaci żądania unieważnienia umowy wraz z dokonaniem wzajemnych rozliczeń pomiędzy przedsiębiorcą a konsumentem.

Pochylając się, w ramach omawianego roszczenia, nad kwestią naprawienia przez przedsiębiorcę szkody na zasadach ogólnych (powódka nie sformułowała bowiem żądania unieważnienia umowy) zwrócić należy uwagę, iż poszkodowany konsument może wystąpić
z takim roszczeniem odszkodowawczym w sytuacji: 1) dokonania czynu nieuczciwej praktyki rynkowej, 2) wystąpienia szkody o charakterze majątkowym lub niemajątkowym,
3) stosowania przez pozwanego przedsiębiorcę nieuczciwej praktyki rynkowej, 4) zaistnienia związku przyczynowego pomiędzy zdarzeniem wyrządzającym szkodę a zaistniałą szkodą,
5) wystąpienia winy po stronie pozwanego przedsiębiorcy jako sprawcy nieuczciwej praktyki rynkowej.

Stosownie do art. 2 pkt 4 ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym, przez praktykę rynkową rozumie się działanie lub zaniechanie przedsiębiorcy, sposób postępowania, oświadczenie lub informację handlową, w szczególności reklamę
i marketing, bezpośrednio związane z promocją lub nabyciem produktu przez konsumenta. Zgodnie z dalszymi przepisami tejże ustawy, praktykę rynkową uznaje się za działanie wprowadzające w błąd, jeżeli może powodować podjęcie przez przeciętnego konsumenta decyzji dotyczącej umowy, której inaczej by nie podjął (art. 5 ust. 1). Praktykę rynkową uznaje się za zaniechanie wprowadzające w błąd, jeżeli pomija istotne informacje potrzebne przeciętnemu konsumentowi do podjęcia decyzji dotyczącej umowy i tym samym powoduje lub może powodować podjęcie przez przeciętnego konsumenta decyzji dotyczącej umowy, której inaczej by nie podjął (art. 6 ust. 1). Decyzjami takimi są zaś, stosownie do art. 2 pkt 7 ustawy, decyzja konsumenta co do samego dokonania zakupu produktu, ale także zatrzymania produktu, rozporządzenia nim lub wykonania uprawnień umownych związanych
z produktem. W odniesieniu do praktyk, które w niniejszej sprawie powódka przypisywała stronie pozwanej należy mieć dodatkowo na względzie, że w myśl art. 5 ust. 3 ustawy, wprowadzające w błąd działanie przedsiębiorcy może dotyczyć cech produktu, w tym ryzyka i korzyści związanych z produktem (pkt 2). Na konsumencie, który dochodzi roszczenia
o zaniechanie niedozwolonych działań, spoczywa obowiązek wykazania, że praktyka rynkowa stosowana przez przedsiębiorcę jest nieuczciwa. Natomiast w odniesieniu do praktyk rynkowych wprowadzających w błąd (przez działanie lub zaniechanie) to przedsiębiorca powinien udowodnić, że stosowana przez niego praktyka nie wprowadza w błąd (art. 13 ustawy).

Oceny nieuczciwości praktyki rynkowej stosowanej przez przedsiębiorców dokonuje się zatem według dwóch kryteriów: 1) sprzeczności z dobrymi obyczajami, oraz
2) zniekształcenia lub możliwości zniekształcenia zachowania rynkowego przeciętnego konsumenta przed zawarciem umowy dotyczącej produktu w takcie jej zawierania lub po jej zawarciu. Przez dobre obyczaje należy w tym przypadku rozumieć, szczególną umiejętność, staranność zawodową, uczciwość działania oraz dobrą wiarę w relacji konsument – przedsiębiorca. Praktyką istotnie zniekształcającą zachowanie gospodarcze konsumenta jest takie działanie, które znacząco osłabia zdolność konsumenta do podjęcia decyzji
w warunkach dostatecznej wiedzy i przez to powoduje, że konsument podejmuje decyzję dotyczącą określonej umowy, jakiej w innym przypadku by nie podjął.

Certyfikaty inwestycyjne funduszu inwestycyjnego zamkniętego cechują się wysokim poziomem ryzyka co do utraty całości lub części kapitału. Wynika to m.in. ze skomplikowanego charakteru takiego produktu, możliwości inwestowania przez fundusze środków w ryzykowne instrumenty finansowe czy niskiej płynności zainwestowanych
w fundusz środków, które są zamrożone na długi okres czasu, co utrudnia ich odzyskanie przed końcem inwestycji. Wysoki poziom ryzyka fundusze inwestycyjne zamknięte rekompensują większym potencjałem zysku. Jednak ze względu na ów wysoki poziom ryzyka, fundusze te adresowane są do doświadczonych inwestorów, akceptujących takie ryzyko utraty zainwestowanych środków. Jak wynika z ustaleń dokonanych w niniejszej sprawie, powódka nie miała dużego doświadczenia w inwestowaniu w fundusze inwestycyjne zamknięte, nie posiadała umiejętności szacowania spodziewanych zysków i ryzyk związanych z taką inwestycją, nie akceptowała też wysokiego ryzyka utraty środków. Ryzykowny produkt finansowy, jakim były certyfikaty inwestycyjne zamkniętych funduszy inwestycyjnych (...) i (...), był zatem nieodpowiedni dla powódki, która nie była wytrawnym inwestorem. Mimo tego powódka otrzymała od pracownika pozwanego banku propozycję nabycia tego rodzaju ryzykownego produktu finansowego oraz nie otrzymała rzetelnych informacji o związanym z nim ryzyku utraty środków. Mimo że
w przekazanych powódce Warunkach Emisji zostały wymienione i opisane możliwe czynniki ryzyka, to jednak podczas rozmowy w powódką pracownica banku przekonywała ją, że inwestycja w przedmiotowe fundusze jest bardziej zyskowna niż w lokaty bankowe oraz że jest bezpieczna ze względu na gwarancję udzieloną w formie aktu notarialnego przez
(...) S.A. (zob. zeznania świadka O. Z.). Podczas procesu sprzedażowego pracownica banku przekazywała zatem powódce wybrane informacje
o produkcie, przedstawiając go tylko z pozytywnej strony. Informacje podawane powódce miały tworzyć w świadomości nieprofesjonalnego inwestora, jakim była powódka, wyobrażenie o możliwości osiągnięcia ponadprzeciętnych, a nadto gwarantowanych zysków
z inwestycji w przedmiotowe certyfikaty inwestycyjne, bez realnego ryzyka utraty środków. Podkreślić przy tym trzeba, że powódce (a także innym klientom (...) Banku) przekazywane były informacje o bezpieczeństwie inwestycji ze względu na gwarancję ze strony
(...) S.A., mimo że pracownicy wysokiego szczebla Biura (...) S.A. już od 2013 r. negatywnie opiniowali współpracę z P. W.
i powiązanymi z nim spółkami (w tym spółką akcyjną (...)), z uwagi na niekorzystne informacje dotyczące wiarygodności P. W. i jego spółek
(o podejrzanych transakcjach finansowych, ograniczonej płynności funduszy inwestycyjnych (...), nieetycznych działaniach członka zarządu spółki (...) S.A. u poprzedniego pracodawcy, zamknięciu rachunku bankowego w USD prowadzonego dla (...) ze względu na zaprzestanie rozliczania transakcji przez bank korespondencyjny, ryzyku potencjalnej korupcji pomiędzy pracownikami (...) Banku S.A.
a przedstawicielami (...) S.A., zastrzeżeniach odnośnie rzetelności prezentacji wyników finansowych funduszy (...)). W tej sytuacji wiarygodność gwaranta musiała być uznana za wątpliwą, lecz mimo istnienia tej świadomości u menedżerów Biura (...) S.A., pracownicy (...) Banku w rozmowach z klientami posługiwali się faktem udzielenia takiej gwarancji (co do zwrotu zainwestowanych środków
i zysku w wysokości 5% rocznie) jako argumentem świadczącym o bezpieczeństwie inwestycji, co nie było zgodne z rzeczywistym stanem rzeczy. Zaniechanie udzielenia powódce przez pozwany bank przy oferowaniu certyfikatów inwestycyjnych funduszy inwestycyjnych zamkniętych rzetelnych informacji o wysokim ryzyku utraty całości lub znacznej części środków, a wręcz wskazywanie na w zasadzie pewny, wysoki zysk, należy uznać za nielojalne i nieuczciwe postępowanie banku, naruszające, wypływające z norm moralnych i obyczajowych, zasady współżycia społecznego (dobre obyczaje),
a w konsekwencji za nieuczciwą praktykę rynkową w rozumieniu art. 4 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 i w zw. z art. 6 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym.

Pozwala to przypisać bankowi, na etapie oferowania powódce certyfikatów inwestycyjnych, bezprawność jego zachowania w opisanym wcześniej znaczeniu. Jednocześnie można przypisać winę członkom organu uprawnionego do reprezentacji banku, którzy z pewnością mieli możliwość zorganizowania w taki sposób procesu oferowania przez bank produktów finansowych swoim klientom, aby klienci otrzymali rzetelne informacje
o charakterze produktów i ryzykach z nimi związanych. W szczególności nie należało
w procesie sprzedażowym posługiwać się informacjami o bezpieczeństwie i pewności inwestycji ze względu na gwarancję udzieloną przez (...) S.A., w sytuacji, gdy wiarygodność tego podmiotu nie była zweryfikowana przez bank, a wręcz budziła istotne wątpliwości ze względu na negatywne informacje napływające do pracowników wysokiego szczebla Biura (...) S.A. Na gruncie art. 355 § 2 k.c., od banku, jako profesjonalisty w dziedzinie usług finansowych, postrzeganego jako instytucja zaufania publicznego, należy oczekiwać wysokiego poziomu staranności w relacjach ze swoimi klientami, którzy nie powinni być wprowadzani w błąd, a przez to narażani na straty
z uwagi brak odpowiednich informacji o produktach oferowanych przez bank.

W konsekwencji a analizowanym przypadku wystąpiły przesłanki do przypisania pozwanemu bankowi odpowiedzialności odszkodowawczej względem powódki na gruncie reżimu odpowiedzialności deliktowej, tj. art. 415 k.c. w zw. z art. 416 k.c. i w zw. z art. 12 ust. 1 pkt 4 ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym.

Dla porządku wskazać trzeba jeszcze w tym miejscu, że podstawy roszczeń powódki przeciwko pozwanemu o zwrot środków zapłaconych tytułem nabycia spornych certyfikatów inwestycyjnych nie mogą stanowić przepisy o bezpodstawnym wzbogaceniu (art. 405 i nast. k.c.). W związku z nabyciem certyfikatów środki pieniężne powódki przekazywane były na rzecz emitenta certyfikatów (funduszu inwestycyjnego), na co wskazują potwierdzenia wpłaty
i wpisu do ewidencji uczestników z 7 października 2015 r., złożone do akt sprawy. Nie zaistniała zatem sytuacja, w której pozwany bank stałby się bezpodstawnie wzbogacony kosztem powódki, skoro nie był on beneficjentem wpłat powódki.

Jeśli chodzi o zakres odpowiedzialności odszkodowawczej pozwanego, to szkoda jest tak samo rozumiana na gruncie odpowiedzialności kontraktowej jak i deliktowej (art. 361 § 2 k.c.) – w opisany wcześniej sposób. W ramach odpowiedzialności cywilnej odszkodowawczej związek przyczynowy pomiędzy powstałą szkodą a bezprawnym i zawinionym zachowaniem, które do niej doprowadziło winien być natomiast postrzegany przez pryzmat art. 361 § 1 k.c. – jako normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła. Polski ustawodawca przyjął regułę adekwatnego związku przyczynowego wykluczającego z jego zakresu takie następstwa zaistniałego zdarzenia, które nie stanowiły normalnych, typowych konsekwencji podjętych zawinionych zachowań. Związek przyczynowy jest kategorią obiektywną i należy go pojmować jako obiektywne powiązanie ze sobą zjawiska nazwanego przyczyną ze zjawiskiem określonym jako skutek. Istnienie związku przyczynowego, determinowane jest okolicznościami faktycznymi konkretnej sprawy. Stąd za pomocą testu „conditio sine qua non” należy zbadać, czy określony skutek stanowi obiektywne następstwo zdarzenia, uznawanego za jego przyczynę, czy oceniany skutek nastąpiłby mimo braku wskazywanej przyczyny.

Powódka z tytułu nabycia przedmiotowych certyfikatów inwestycyjnych zapłaciła łącznie kwotę 541.323,50 zł, w tym 368.408,41 zł w związku z nabyciem certyfikatów funduszu (...) i 172.915,09 zł w związku z nabyciem certyfikatów funduszu (...). Z tytułu wykupów certyfikatów inwestycyjnych powódce w dniu
30 września 2017 r. wypłacono kwoty 40.754,52 zł (odnośnie certyfikatów funduszu (...)) i 655,72 zł (odnośnie certyfikatów funduszu (...)). Następnie już w toku niniejszego postępowania fundusze uległy likwidacji i w wyniku umorzenia pozostałych posiadanych przez powódkę certyfikatów inwestycyjnych powódce wypłacono
w dniu 5 czerwca 2024 r. kwotę 203.085,79 zł (odnośnie certyfikatów funduszu (...)) i kwotę 33.261,90 zł (odnośnie certyfikatów funduszu (...)). Powódka otrzymała więc w związku z umorzeniem wszystkich posiadanych przez nią certyfikatów inwestycyjnych przedmiotowych funduszy łącznie 277.757,93 zł. Oznacza to, że na skutek inwestycji w przedmiotowe certyfikaty inwestycyjne powódka poniosła stratę (szkodę)
w wysokości 263.565,57 zł (541.323,50 zł minus 277.757,93 zł), z tym że w niniejszej sprawie dochodziła zwrotu kwoty 261.565,57 zł.

W rozpatrywanym przypadku zachodzi adekwatny związek przyczynowy pomiędzy opisanym wyżej niewłaściwym zachowaniem banku a szkodą powódki. W kontekście materiału dowodowego sprawy nie budzi wątpliwości, że powódka nie zainwestowałaby
w ogóle własnych środków w zaoferowane jej przez bank certyfikaty inwestycyjne wskazanych funduszy inwestycyjnych, gdyby tylko otrzymała od banku rzetelne informacje
o wysokim ryzyku utraty środków, w tym zwłaszcza o niskiej wiarygodności gwaranta. Zamiast przekazania takich rzetelnych informacji, pracownik banku w rozmowie z powódką akcentował bezpieczeństwo inwestycji oraz gwarantowany, wysoki zysk. Oznacza to, że powódka doznanej faktycznie straty by uniknęła, gdyby została poinformowana rzetelnie
o faktycznym ryzyku inwestycji, bowiem wówczas nie ulokowałaby swoich środków
w przedmiotowe fundusze inwestycyjne. Szkoda powódki jest zatem następstwem nielojalnego i niewłaściwego postępowania personelu pozwanego banku.

Mając na uwadze przywołane okoliczności, Sąd uznał powództwo za zasadne
w zakresie żądania zasądzenia od pozwanego na rzecz powódki kwoty 261.565,57 zł.

Powódce należą się także odsetki ustawowe za opóźnienie w zapłacie powyższej kwoty pieniężnej. Stosownie do art. 481 § 1 i 2 k.c., jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik nie ponosi odpowiedzialności, a jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była oznaczona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie w wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych. Termin zapłaty świadczenia odszkodowawczego nie jest oznaczony ani nie wynika z właściwości zobowiązania, zatem świadczenie to powinno być spełnione niezwłocznie po wezwaniu pozwanego do zapłaty (art. 455 k.c.). Przed wszczęciem procesu w niniejszej sprawie powódka nie wzywała pozwanego do zapłaty odszkodowania w związku nabyciem certyfikatów inwestycyjnych, zaś odsetek za opóźnienie żądała od dnia następnego po dniu doręczenia pozwu pozwanemu. Odpis pozwu został doręczony pozwanemu 21 grudnia
2022 r., jednak w tej dacie nie była jeszcze ustalona wysokość szkody powódki, skoro trwało postępowanie likwidacyjne dotyczące funduszy inwestycyjnych. Wobec tego pozwany nie był wówczas zobowiązany do spełnienia żądania powódki. Szkoda powódki została określona co do zasady i wysokości dopiero z chwilą zakończenia postępowania likwidacyjnego
i dokonania wypłat na rzecz uczestników spornych funduszy inwestycyjnych, czyli 5 czerwca 2024 r. O wysokości wypłat dokonanych na rzecz powódki w związku z umorzeniem certyfikatów inwestycyjnych na skutek likwidacji funduszy pozwany dowiedział się najpóźniej 18 czerwca 2024 r., gdyż z tej daty pochodzi jego pismo procesowe, w którym zwrócił uwagę na powyższe fakty. Wtedy też zaktualizował się obowiązek pozwanego do wyrównania szkody powódki, poprzez spełnienie jej żądania w uzasadnionej części. W ocenie Sądu, odpowiednim terminem na spełnienia świadczenia przez pozwanego na rzecz powódki był czas tygodniowy, liczony od 18 czerwca 2024 r. Oznacza to, że pozwany znalazł się
w opóźnieniu w zapłacie zasądzonej kwoty w dniu 26 czerwca 2025 r., co uzasadniało przyznanie odsetek od tej daty.

Wobec powyższego, Sąd na podstawie powołanych przepisów w pkt. I sentencji wyroku zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 261.565,57 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 26 czerwca 2024 r., zaś w pkt. II sentencji wyroku oddalił powództwo w pozostałej części.

Orzekając o kosztach postępowania w pkt. III sentencji wyroku, Sąd na podstawie art. 100 zd. 2 k.p.c. włożył na pozwanego obowiązek zwrotu powódce pełnych kosztów procesu
z uwagi na fakt, że powódka uległa tylko co do nieznacznej części swego żądania, tj. co do części żądanych odsetek. Koszty powódki niezbędne do celowego dochodzenia praw
w niniejszej sprawie wyniosły łącznie 35.813 zł, na co składają się uiszczona opłata sądowa od pozwu w wysokości 24.996 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa procesowego
w wysokości 17 zł i wynagrodzenie pełnomocnika procesowego powoda w stawce 10.800 zł, ustalonej na podstawie § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia
22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jedn.: Dz.U.
z 2023 r., poz. 1964).