sygn. I C 109/22 5 grudnia 2024 Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim

Wyrok z 5 grudnia 2024, sygn. I C 109/22

Data orzeczenia 5 grudnia 2024

Sąd Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim

Wydział I Wydział Cywilny

Przewodniczący Sędzia Dorota Krawczyk

Tagi

#Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim #I Wydział Cywilny #wyrok

Podstawa prawna

art. 6 kc art. 100 kpc art. 113 koszty sadowe w sprawach cywilnych art. 177 kk art. 322 kpc art. 355 kc art. 362 kc art. 415 kc

Pokaż pozostałe podstawy prawne (4)

art. 444 kc art. 445 kc art. 481 kc art. 822 kc

Sygn. akt IC 109/22

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 05 grudnia 2024 roku

Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, Wydział I Cywilny w składzie następującym:

Przewodniczący:	Sędzia SO Dorota Krawczyk
Protokolant:	St. Sekr. Anna Frankowska

po rozpoznaniu w dniu 29 października 2024 roku w Piotrkowie Trybunalskim na rozprawie

sprawy z powództwa N. B.

przeciwko Towarzystwu (...) z siedzibą w W.

o zadośćuczynienie, odszkodowanie, rentę

1. zasądza od pozwanego Towarzystwa (...) z siedzibą w W. na rzecz powódki N. B. tytułem zadośćuczynienia kwotę 310.000,00zł (trzysta dziesięć tysięcy złotych) z ustawowymi odsetkami za opóźnienie:

a) od kwoty 150.000,00zł (sto pięćdziesiąt tysięcy złotych) od dnia 06 lipca 2021 r. do dnia zapłaty,

b) od kwoty 160.000,00zł (sto sześćdziesiąt tysięcy złotych) od dnia 25 kwietnia 2024 roku do dnia zapłaty;

2. zasądza od pozwanego Towarzystwa (...) z siedzibą w W. na rzecz powódki N. B. tytułem odszkodowania kwotę 110.260,61zł (sto dziesięć tysięcy dwieście sześćdziesiąt złotych 61/100) z ustawowymi odsetkami za opóźnienie:

a) od kwoty 88.595,64zł (osiemdziesiąt osiem tysięcy pięćset dziewięćdziesiąt pięć od dnia 19 marca 2022 roku do dnia zapłaty,

b) od kwoty 4.118,07zł (cztery tysiące sto osiemnaście złotych 07/100) od dnia 12 lipca 2022 roku do dnia zapłaty;

c) od kwoty 13.546,90zł (trzynaście tysięcy pięćset czterdzieści sześć złotych 90/100) od dnia 14 grudnia 2022 roku do dnia zapłaty;

d) od kwoty 4000,00zł (cztery tysiące złotych) od dnia 19.04.2023 roku do dnia zapłaty;

3. zasądza od pozwanego Towarzystwu (...) z siedzibą w W. na rzecz powódki N. B. tytułem odszkodowania za koszty opieki kwotę 14.722,00 zł (czternaście tysięcy siedemset dwadzieścia dwa złote) z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 19 marca 2024 roku do dnia zapłaty;

4. zasądza od pozwanego Towarzystwa (...) z siedzibą w W. na rzecz powódki N. B. kwotę po 1.440,00 zł (jeden tysiąc czterysta czterdzieści cztery złote) miesięcznie tytułem renty na zwiększone potrzeby począwszy od 01 stycznia 2022 r. i na przyszłość, płatnej do 10 dnia każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat;

5. zasądza od pozwanego Towarzystwa (...) z siedzibą w W. na rzecz powódki N. B. tytułem renty wyrównawczej oraz renty z tytułu zmniejszenia widoków powodzenia na przyszłość kwotę po 2.861,70 zł miesięcznie za okres od 01 stycznia 2022 r. do 30 listopada 2022 r., płatną do 10 dnia każdego kolejnego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat;

6. zasądza od pozwanego Towarzystwa (...) z siedzibą w W. na rzecz powódki N. B. tytułem renty z tytułu zmniejszenia widoków powodzenia na przyszłość kwotę po 1.500,00 zł (jeden tysiąc pięćset złotych) miesięcznie poczynając od 01 grudnia 2022 roku i na przyszłość, płatną do 10 dnia każdego kolejnego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat;

7. oddala powództwo w pozostałej części;

8. nakazuje ściągnąć pozwanego Towarzystwa (...) z siedzibą w W. na rzecz Skarbu Państwa Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim kwotę 34.626,79zł (trzydzieści cztery tysiące sześćset dwadzieścia sześć złotych 79/100) tytułem brakującej opłaty od pozwu od uiszczenia, której powódka N. B. (1) została zwolniona i zwrotu wydatków tymczasowo poniesionych przez Skarb Państwa od uwzględnionej części powództwa;

9. nie obciąża powoda N. B. brakującą opłatą od pozwu i wydatkami tymczasowo poniesionymi przez Skarb Państwa od oddalonej części powództwa;

10. zasądza od pozwanego Towarzystwu (...) z siedzibą w W. na rzecz powoda N. B. kwotę 21.634,00 zł (dwadzieścia jeden tysięcy sześćset trzydzieści cztery złote) tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od daty uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.

Sędzia SO Dorota Krawczyk

Sygn. akt I C 109/22

UZASADNIENIE

W pozwie z dnia 21 stycznia 2022 roku powódka N. B. (1) reprezentowana przez pełnomocnika wniosła o zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki N. B.:

1. kwoty 150.000,00 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 06 lipca 2021 r. i do dnia zapłaty,

2. kwoty 88.595,64 zł tytułem odszkodowania za koszty leczenia, rehabilitacji, dojazdów do placówek medycznych, zakupu sprzętu ortopedycznego i rehabilitacyjnego oraz innego sprzętu potrzebnego powódce po wypadku wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od 31 dnia po doręczeniu odpisu pozwu pozwanemu do dnia zapłaty,

3. kwoty 14.722,00 zł tytułem odszkodowania za koszty opieki wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od 31 dnia po doręczeniu odpisu pozwu pozwanemu i do dnia zapłaty,

4. kwoty po 1440,00 zł miesięcznie tytułem renty na zwiększone potrzeby począwszy od stycznia 2022 r. i na przyszłość, płatnej do 10 dnia każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat,

6. zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki N. B. kosztów procesu według norm prawem przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 21.600,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od daty uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictw w kwocie 34,00 zł.

Powódka w pozwie wniosła również o zabezpieczenie renty z tytułu zwiększonych potrzeb poprzez zobowiązanie pozwanego do zapłaty na rzecz powódki co miesiąc kwoty po 1440,00 zł miesięcznie począwszy od stycznia 2022 r. i do prawomocnego zakończenia sprawy, do 10 dnia każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat oraz o zabezpieczenie renty wyrównawczej oraz z tytułu zmniejszonych widoków powodzenia na przyszłość poprzez zobowiązanie pozwanego do zapłaty na rzecz powódki co miesiąc kwoty po 1861,70 zł miesięcznie począwszy od lutego 2021 r. i do prawomocnego zakończenia sprawy do 10 dnia każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat.

W odpowiedzi na pozew z dnia 15 marca 2022 roku pozwany nie uznał żądań pozwu i wniósł o jego oddalenie w całości i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu tego stanowiska pozwany zakwestionował powództwo co do zasady jak i wysokości (k.430-432).

Ponadto w odpowiedzi na wniosek powódki w przedmiocie zabezpieczenia pełnomocnik pozwanego w piśmie z dnia 02.03.2022 roku (k. 426) wniósł o jego oddalenie w całości.

Postanowieniem z dnia 23 marca 2022 roku Sąd udzielił zabezpieczenia roszczeń powódki, w ten sposób, że zasądzić od pozwanego Towarzystwo (...) z siedzibą w W. na rzecz powódki N. B. tytułem renty kwotę po 1440,00zł miesięcznie poczynając od dnia 21 stycznia 2022 roku płatną z góry do dnia 10 każdego kolejnego miesiąca z ustawowymi odsetkami w razie uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat do rąk opiekuna prawnego - K. B. i oddalił wniosek o zabezpieczenie w dalszej części.

W toku postępowania strona powodowa wielokrotnie modyfikowała powództwo.

Pismem z dnia 9 czerwca 2022 roku (k. 501-503) strona powodowa dokonała modyfikacji roszczeń w ten sposób, że rozszerzyła powództwo wnosząc o zasądzenie dodatkowo od pozwanego na rzecz powódki kwoty 4.118,07 zł tytułem odszkodowania za poniesione koszty leczenia, rehabilitacji, koszty sądowe związane z prowadzeniem sprawy o uchylenie ubezwłasnowolnienia wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia wniesienia niniejszego pisma i do dnia zapłaty.

Powódka domagała się od pozwanego zasądzenia:

1. kwoty 150.000,00 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 06 lipca 2021 r. i do dnia zapłaty,

2. kwoty 92.713,71 zł tytułem odszkodowania za koszty leczenia, rehabilitacji, dojazdów do placówek medycznych, zakupu sprzętu ortopedycznego i rehabilitacyjnego oraz innego sprzętu potrzebnego powódce po wypadku, koszty prowadzenia sprawy o uchylenie ubezwłasnowolnienia wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od kwoty 88.595,64 zł od 31 dnia po doręczeniu odpisu pozwu pozwanemu i do dnia zapłaty, a od kwoty 4.118,07 zł od dnia wniesienia niniejszego pisma i do dnia zapłaty,

3. kwoty 14.722,00 zł tytułem odszkodowania za koszty opieki wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od 31 dnia po doręczeniu odpisu pozwu pozwanemu i do dnia zapłaty,

5. kwoty po 1861,70 zł miesięcznie tytułem renty wyrównawczej oraz renty z tytułu zmniejszenia widoków powodzenia na przyszłość począwszy od stycznia 2022 r. i na przyszłość, płatnej do 10 dnia każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat oraz zasądzenia kosztów procesu według norm prawem przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 21.600,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od daty uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictw w kwocie 34,00 zł.

W pozostałym zakresie powódka podtrzymała stanowisko wyrażone dotychczas.

Powódka wskazała, że pozwany odmówił dobrowolnej wypłaty odszkodowania na rzecz powódki w kwocie 4118,07 zł na podstawie przedstawionych następujących faktur i rachunków w łącznej kwocie 4118,07 zł, które zostały zgłoszone pozwanemu w toku likwidacji szkody (pozasądowe), a pozwany odmówił ich uznania (k. 501-503).

Kolejnym pismem z dnia 5 grudnia 2022 roku (k. 739-741) strona powodowa ponownie dokonała modyfikacji roszczeń wnosząc o zasądzenie dodatkowo od pozwanego na rzecz powódki kwoty 13.546,90 zł tytułem odszkodowania za poniesione koszty leczenia, rehabilitacji wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia wniesienia niniejszego pisma i do dnia zapłaty. Na skutek dokonanych modyfikacji strona powodowa wnosiła o:

1. zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki N. B. kwoty 150.000,00 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 06 lipca 2021 r. i do dnia zapłaty,

2. kwoty 106 260,62 zł tytułem odszkodowania za koszty leczenia, rehabilitacji, dojazdów do placówek medycznych, zakupu sprzętu ortopedycznego i rehabilitacyjnego oraz innego sprzętu potrzebnego powódce po wypadku, koszty prowadzenia sprawy o uchylenie ubezwłasnowolnienia wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od kwoty 88.595,64 zł od 31 dnia po doręczeniu odpisu pozwu pozwanemu i do dnia zapłaty, od kwoty 4.118,07 zł od dnia wniesienia pisma z dnia 07.06.2022 r. i do dnia zapłaty, od kwoty 13.546,90 zł od dnia wniesienia niniejszego pisma i do dnia zapłaty,

3. kwoty 14.722,00 zł tytułem odszkodowania za koszty opieki wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od 31 dnia po doręczeniu odpisu pozwu pozwanemu i do dnia zapłaty,

4. kwoty po 1440,00 zł miesięcznie tytułem renty na zwiększone potrzeby począwszy od stycznia 2022 r. i na przyszłość, płatnej do 10. dnia każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat,

W pozostałym zakresie podtrzymała dotychczasowe stanowisko wskazując jednocześnie, że pozwany w oparciu o przedstawione faktury i rachunki pozwany odmówił powódce dobrowolnej wypłaty odszkodowania, szacując jego łączna kwotę na 13.546,90zł, które powódka zgłosiła pozwanemu w toku likwidacji szkody (k. 739-741).

Kolejnym pismem datowanym na 28 lutego 2024 roku, które wpłynęło do Sądu 05.03.2024 roku (k. 890-895) powódka rozszerzyła powództwo o dalszą kwotę 160.000,00zł zadośćuczynienia wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od 31 dnia po doręczeniu odpisu niniejszego pisma pozwanemu i do dnia zapłaty, ale również w zakresie zgłoszonego żądania o rentę wyrównawczą i rentę z tytułu zmniejszonych widoków powodzenia na przyszłość w ten sposób, że wniosła o zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki N. B. dalszej kwoty po 1000 zł miesięcznie renty z tytułu zmniejszenia widoków powodzenia na przyszłość za okres od stycznia 2022 r. do listopada 2022 r. płatnej do 10 dnia każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat, a następnie począwszy od grudnia 2022 r. dalszej kwoty po 2.138.30 zł miesięcznie tytułem renty wyrównawczej i renty z tytułu zmniejszenia widoków powodzenia na przyszłość (tj. dodatkowo po 1138,30 zł renty wyrównawczej i po 1000 zł renty z tytułu zmniejszonych widoków powodzenia na przyszłość) płatnej do 10 dnia każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowa płatności którejkolwiek z rat , a dodatkowo wniosła o zasądzenie od - pozwanego na rzecz powódki dalszej kwoty 4000,00 zł z tytułu kosztów leczenia wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie począwszy od 19.04.2023 r. i do dnia zapłaty (odmowa wypłaty z dnia 18.04.2023 roku k. 896). W pozostałym zakresie podtrzymała stanowisko wyrażone dotychczas w sprawie.

Strona powodowa wskazała, że datą wymagalności roszczeń:

- o zadośćuczynienie w dalszej kwocie 160.000,00 zł jest 30 dzień po doręczeniu odpisu niniejszego pisma pozwanemu,

- o dalsze koszty leczenia w kwocie 4000,00 zł jest dzień 18.04.2023 r.,

- o dalszą rentę z tytułu zmniejszonych widoków powodzenia na przyszłość w kwocie po 1000,00 zł miesięcznie za okres od stycznia 2022 r. do listopada 2022 r. jest każdorazowo 10 dzień danego miesiąca,

- o dalszą rentę wyrównawczą oraz z tytułu zmniejszonych widoków powodzenia na przyszłość w kwocie po 2138,30 zł miesięcznie począwszy od grudnia 2022 r. jest każdorazowo 10 dzień danego miesiąca.

Strona powodowa wskazała, że przy uwzględnieniu rozmiaru krzywdy powódki po wypadku oraz następstw wypadku w życiu powódki należna jej kwota zadośćuczynienia winna wynosić łącznie 450.000,00 zł, co przy uwzględnieniu, że powódka otrzymała już od pozwanego dobrowolnie kwotę 80.000,00 zł zadośćuczynienia, a w toku postępowania karnego od sprawcy zdarzenia zasądzono na rzecz powódki kwotę 60.000,00 zł nawiązki, to w niniejszym postępowaniu powódka dochodzi łącznie dalszej kwoty 310.000,00zł zadośćuczynienia.

Jednocześnie biorąc pod uwagę zmianę okoliczności sprawy w okresie pomiędzy złożeniem pozwu a chwilą obecną, wyrażającą się w zaprzestaniu pobierania renty z ZUS przez powódkę od 01.12.2022r., a nadto potwierdzeniem braku możliwości rozwoju zawodowego (taniec, modeling, kontynuacja nauki) przez powódkę, w niniejszym piśmie powódka doprecyzowała żądanie w zakresie renty wyrównawczej oraz zwiększyła swoje żądanie w zakresie renty z tytułu zmniejszonych widoków powodzenia na przyszłość.

Ponadto powódka wskazała, że poniosła dodatkowy koszt zabiegu chirurgicznego (4000 zł - faktura nr (...)) pobrania tkanki tłuszczowej i wszczepu w zdeformowane części ciała i blizny, którego uznania decyzją z dnia 18.04.2023 r. odmówił pozwany. Z tych względów powódka zdecydowała się dochodzić tej kwoty na drodze sądowej, wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od następnego dnia po wydaniu decyzji przez pozwanego tj. od dnia 19.04.2018 r..

Reasumując po dokonanych modyfikacjach (k. 891-891v) powódka ostatecznie wniosła o:

1. zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki N. B. kwoty 310.000,00 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od kwoty 150.000.00 zł od dnia 06 lipca 2021 r. i do dnia zapłaty, a od kwoty 160.000,00 zł od 31 dnia po doręczeniu odpisu niniejszego pisma pozwanemu i do dnia zapłaty;

2. zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki N. B. kwoty 110.260,61 zł tytułem odszkodowania za koszty leczenia, rehabilitacji, dojazdów do placówek medycznych, zakupu sprzętu ortopedycznego i rehabilitacyjnego oraz innego sprzętu potrzebnego powódce po wypadku, koszty prowadzenia sprawy o uchylenie ubezwłasnowolnienia wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od kwoty 88.595,64 zł od 31 dnia po doręczeniu odpisu pozwu pozwanemu i do dnia zapłaty, od kwoty 4.118,07 zł od dnia wniesienia pisma z dnia 07.06.2022 r. i do dnia zapłaty, od kwoty 13.546,90 zł od dnia wniesienia pisma z dnia 0l.12.2022r. i do dnia zapłaty, a od kwoty 4000,00 zł od dnia 19.04.2023 r. i do dnia zapłaty;

3. zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki N. B. kwoty 14.722,00 zł tytułem odszkodowania za koszty opieki wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od 31 dnia po doręczeniu odpisu pozwu pozwanemu i do dnia zapłaty;

4. zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki N. B. kwoty po 1440,00 zł miesięcznie tytułem renty na zwiększone potrzeby począwszy od stycznia 2022 r. i na przyszłość, płatnej do 10 dnia każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat;

5. zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki renty wyrównawczej oraz renty z tytułu zmniejszenia widoków powodzenia na przyszłość w kwocie po 2861,70 zł miesięcznie za okres od stycznia 2022 r. do listopada 2022 r., a następnie począwszy od grudnia 2022 r . i na przyszłość w kwocie po 4000,00 zł miesięcznie - każdorazowo płatnej do 10 dnia każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat;

6. zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki N. B. kosztów procesu według norm prawem przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości podwójnej stawki minimalnej wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od daty uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictw w kwocie 34,00 zł (k. 890-895).

Na rozprawie w dniu 23 maja 2024 roku pełnomocnik powódki popierał powództwo jak w piśmie z 28 lutego 2024 roku.

Pełnomocnik pozwanego podtrzymał stanowisko jak dotychczas również po jego zmodyfikowaniu wnosząc o jego oddalenie (k. 926-928).

Pismem z dnia 13 czerwca 2024 roku strona powodowa w całości podtrzymała wyrażone dotychczas stanowisko w sprawie (k. 931-935).

Na rozprawie w dniu 29 października 2024 roku strony podtrzymały stanowiska w sprawie : powódka poparła powództwo, natomiast pozwany wnosił o jego oddalenie i zasądzenie kosztów (k. 1028).

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

W kwietniu 2021 roku powódka N. B. (1) intensywnie przygotowywała się do egzaminu maturalnego. W dniu 23 kwietnia 2021 roku powódka wyszła z domu na spacer.

Ok. godz. 21:30 na przejściu dla pieszych na wysokości ul. (...) w P. Tryb., woj. (...) kierując samochodem osobowym R. (...) o nr rej. (...), jadący ulicą (...) w kierunku Al. (...) naruszył umyślnie zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym w ten sposób, że kierując pojazdem nie mając ku temu uprawnień i przekraczając dopuszczalną prędkość w terenie zabudowanym o co najmniej 15 km/h nienależycie obserwował przedpole jazdy i nie zachował szczególnej ostrożności przy dojeżdżaniu do oznakowanego przejścia dla pieszych i nie ustąpił pierwszeństwa pieszej N. B., która znajdowała się już na tym przejściu, potrącając pieszą w wyniku czego N. B. (1) doznała rozlanego urazu aksonalnego lewej półkuli mózgu z krwiakiem podtwardówkowym, obrzękiem i stłuczeniem mózgu, krwawieniem w przestrzeni podpajęcznej, stłuczeniem płuc w górnych płatach, urazu jamy brzusznej ze stłuczeniem wątroby, podejrzeniem pourazowego uszkodzenia trzonu macicy, wieloodłamowego złamania kości piszczelowej prawej, wieloodłamowego złamania kości strzałkowej prawej, krwiaka podskórnego czoła, otarć prawego biodra, kolana i obrzęku prawego podudzia powodując chorobę realnie zagrażającą życiu i został oskarżony o czyn z art. 177 § 2 kk. Przeciwko sprawcy wypadku toczyło się postępowanie karne, w wyniku którego wyrokiem z dnia 25 listopada 2021 r. Sąd Rejonowy w Piotrkowie Trybunalskim w sprawie II K 480/21 uznał J. B. (1) za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu, skazując go na karę 3 lat pozbawienia wolności. Sąd orzekł wobec sprawcy wypadku także zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów na okres 3 lat. Sąd w postępowaniu karnym przyznał na rzecz N. B. nawiązkę w wysokości 60.000 zł.

(dowód: zeznania powódki k. 926 verte-927, zeznania świadków: K. B. k. 488 verte-488 verte oraz T. B. k.489-490, wyrok SR w Piotrkowie Tryb. sygn. akt II K 480/21 z dnia 25 listopada 2021 roku k.19-20, wyrok Sądu odwoławczego utrzymujący w mocy zaskarżony wyrok k. 868)

Postanowieniem z dnia 21 czerwca 2021 r. wydanym w sprawie I Ns 92/21 Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim z powodu zaburzeń psychicznych ubezwłasnowolnił całkowicie N. B..

W dniu 19 listopada 2021 r. został złożony wniosek o uchylenie ubezwłasnowolnienia, który został uwzględniony.

(dowód: postanowienie Sądu Okręgowego w Piotrkowie Tryb. z dnia 21 czerwca 202 r. I NS 92/21 k. 21, wniosek o uchylenie ubezwłasnowolnienia z dnia 19 listopada 2021 r. k.22-25)

Na skutek wypadku drogowego powódka doznała urazu czaszkowo- mózgowego oraz rozlanego urazu aksonalnego lewej półkuli mózgu wraz z krwotokiem podpajęczynówkowym. U powódki doszło również do złamania łuku przedniego kręgu szczytowego Cl, urazu klatki piersiowej, wieloodłamowego złamania rękojeści mostka, stłuczenia płuc, urazu brzucha, stłuczenia wątroby, złamania przedniego wyrostka poprzecznego LS, złamania kości krzyżowej po stronie prawej, złamania kości kulszowej, wieloodłamowego dwumiejscowego złamania kości piszczelowej prawej oraz złamania 1/3 górnej trzonu strzałki prawej.

W szpitalu u powódki przeprowadzono zabieg ortopedyczny repozycji zamkniętej i zespolenia dwupoziomowego złamania kości piszczelowej prawej gwoździem śródszpikowym blokowanym. U powódki zastosowano także leczenie farmakologiczne. Po leczeniu w szpitalu powódka była przytomna, w płytkim kontakcie logicznym i została przekazana do (...) Votum w K., celem dalszego leczenia i rehabilitacji.

W dniu 31 maja 2021 r. powódka została przyjęta do Polskiego Centrum (...) S.A. z siedzibą w K. celem przeprowadzenia rehabilitacji funkcjonalnej z powodu niedowładu prawostronnego z zabezpieczeniem odcinka szyjnego kręgosłupa kołnierzem oraz dalszego leczenia. W dniu przyjęcia powódka była leżąca i w ograniczonym kontakcie. W trakcie pobytu kontynuowano farmakoterapię oraz stosowano liczne rozbudowane metody usprawniania. Powódka została objęta w placówce opieką lekarzy wielu specjalności, prowadzono u niej zajęcia rehabilitacji funkcjonalnej, neuropsychoterapię. Powódka miała też zorganizowane zajęcia z logopedą, psychologiem, terapię zajęciową, masaże oraz pełną diagnostykę. Powódka przebywała w ośrodku do 30 października 2021 r., a następnie od 15 listopada 2021 r. do 23 grudnia 2021 r. przebywała w O. (rehabilitacja organizowana przez (...) Votum w K.).

W dniach 12-13 sierpnia 2021 r. w Szpitalu Wojewódzkim (...). K. w P. powódka została poddana dynamizacji, a dodatkowo do złamanej kości piszczelowej prawej powódce podano komórki szpikowe.

W dniu 17 września 2021 r. powódka została przyjęta do S. Szpital (...) w K., gdzie przeprowadzono zabieg reosteosyntezy braku zrostu złamania podudzia prawego z odcinkową resekcją strzałki i stabilizację tytanowym gwoździem śródszpikowym. Powódka wypisana została z Oddziału 18 września 2021 r.

Celem zminimalizowania u N. B. blizn zastosowana została metoda plazmy, a zmiany ostrzyknięto diphrofosem. Ponadto w dniach 04.10.2021 r., 06-09.10.2021 r.,15.10.202Ir., 18.10.2021 r. N. B. (1) została poddana tlenoterapii.

Powódka jest obecnie zorientowana auto i allopsychicznie. Kontakt werbalny jest z nią nieznacznie utrudniony ze względu na mowę o cechach dyzartycznych. Powódka posiada nieznacznie obniżoną fluencję słowną, rozumie jednak i wykonuje polecenia werbalne, nawet te o dużym stopniu złożoności. Powódka ujawnia lekkiego stopnia deficyty w zakresie procesów uwagi złożonej. Występuje u niej umiarkowana męczliwość oraz podatność na rozproszenie uwagi.

Powódka przeszła dynamizację zespolenia złamania kości piszczelowej prawej z podaniem (...) do szpary złamania oraz wymianę gwoździa śródszpikowego.

(dowód: dokumentacja medyczna k. 26-179, 466-477)

Decyzją z dnia 15 grudnia 2021 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. M.. orzekł, że N. B. (1) jest osobą całkowicie niezdolną do pracy na okres do 30 listopada 2022 roku oraz przyznał powódce w tym czasie rentę socjalną w wysokości 1250, 88 zł, do wypłaty po potrąceniu podatku w wysokości 1138,30 zł.

(dowód: decyzja (...) Oddział w T. M.. z dnia 15 grudnia 2021 roku k. 372- 374)

Pismem z dnia 27 maja 2021 roku strona powodowa w związku ze zdarzeniem z dnia 23 kwietnia 2021 roku wniosła o wszczęcie postępowania likwidacyjnego oraz zgłosiła szkodę osobową z umowy OC, wniosła o zapłatę zadośćuczynienia w kwocie 800.000zł, zaliczki na koszty leczenia i likwidację szkody.

Decyzją z dnia 05.07.2021 roku pozwany przyznał i wypłacił powódce pierwsze świadczenia w łącznej kwocie 54.896,22zł.

Kolejne świadczenia przyznawał w toku likwidacji szkody.

W toku procesu likwidacji szkody na rzecz powódki zostało wypłacone łączne świadczenie w wysokości 190.638,14 zł, na które składają się następujące świadczenia:

- 80.000,00 zł zadośćuczynienia

- 4.147,84 zł kosztów zakupu lekarstw

- 79,90 zł koszty zakupu blendera

- 4.389,00 zł kosztów zaopatrzenia ortopedycznego

- 72.992,00 zł kosztów rehabilitacji

- 1.546,90 zł kosztów dojazdów

- 15.649,00 zł utraconych korzyści

- 8.123,50 zł kosztów leczenia

- 3.710,00 zł kosztów opieki.

(dowód: okoliczności niesporne, zgłoszenie szkody k. 380-382 wraz z dokumentacją odszkodowawczą k. 383-417, decyzja z dnia 5 lipca 2021 k. 383-385, decyzja z dnia 13 lipca 2021 k. 386-388, decyzja z dnia 29 lipca 2021 roku k. 389-391, decyzja z dnia 24 sierpnia 2021 k. 392-394, decyzja z dnia 24 sierpnia 2021 k. 395-396, decyzja z dnia 17 września 2021 k. 397-398, reklamacja k. 399-401 zgłoszenie roszczeń rentowych k. 402-403 decyzja z dnia 13 października 2021 k. 405-406, decyzja z dnia 13 października 2021 r. k. 407-409, decyzja z dnia 5 listopada 2021 r k. 410-412, decyzja z dnia 5 listopada 2021 k. 413-414, decyzja z dnia 6 grudnia 2021 k. 416-417)

Powódka N. B. (2) przed wypadkiem była zdrową, sprawną ruchowo i intelektualnie dziewczyną. Przed wypadkiem z 23.04.2021 roku powódka nie miała żadnego innego wypadku, nie miała kontuzji, nie leczyła się na nic, nie przyjmowała żadnych leków.

Przed wypadkiem powódka prowadziła aktywnie życie artystyczne. Miała talent. Całe życie było kierowane drogą artystyczną. Nie da się opisać co utraciła powódka na skutek wypadku. W wieku 11 lat była mistrzynią Polski w tańcach towarzyskich. Na każdym turnieju na rynku krajowym stawała na podium, na rynku międzynarodowym też. Potem też zainteresowała się modelingiem. Jako tancerka miała przygotowanie do modelingu. Przed wypadkiem była modelką. Tańczyła też na poziomie zawodowym. Taniec to jej pasja. Każde ferie czy wakacje to były szkolenia, w weekendy wyjeżdżała na turnieje. Rodzice inwestowali w tą pasję. Mogła pracować jako instruktorka tańca. Jak miała 17 lat pomyślała, że chce spróbować modelingu. Od stycznia 2019 r. powódka realizowała swoje marzenie: po podpisaniu umowy, z agencją modelek (...) w W. powódka zaczęła pracę jako modelka w Polsce i za granicą. Była 4 razy na kontraktach w A.. Była 2 razy w C., była w T. i Malezji. Przynosiło to powódce radość, bo mogła podróżować po świecie, mieszkała z ludźmi z całego świata, zarabiała pieniądze. Najwięcej z kontraktu zarobiła 20 tysięcy złotych netto. Kolejny kontakt zaplanowany był na czerwiec i lipiec 2021 r. i gwarantował powódce zarobek w wysokości 4 tysiące dolarów i za ten kontrakt zostało zwrócone powódce wynagrodzenie przez ubezpieczyciela. Przez ten rok na pewno miałaby wiele kontraktów. W marcu wysyłałem do fundacji listę do USA , gdzie N. miała tańczyć w spektaklu główną rolę. Teraz przyszedł list że miałaby tańczyć w listopadzie na spektaklach też w USA , P., L., Niemczech. Był podpisany kontrakt na taniec w N. na listopad i nie zatańczyła. Chciała po maturze zrobić rok przerwy na modeling. Potem chciała studiować nauki, kultury azjatyckie. Chciała zobaczyć K. i mogła jechać do jeszcze innych państw. Ten wypadek przerwał plany życiowe i pasje i zmienił ciało powódki, jest oszpecone bliznami, nie ma koordynacji, aby chodzić na wybiegu. Mowa jej nie wróciła do pełnej płynności, wie, że mówi inaczej, wolniej, brakuje jej słów.

(dowód: zaświadczenie k. 179, dokumentacja zdjęciowa k. 180-200, zeznania powódki k. 926 verte-927, zeznania świadków: K. B. k. 488 verte-488 verte oraz T. B. k. 489-490)

Powódka na skutek wypadku miała krwiak głowy, złamany kręgosłup kręg C1, złamanie mostka, miednicy, piszczeli w 2 miejscach z przemieszczaniem, kości strzałkowej, miała problem z oddychaniem, uraz wątroby i macicy, było krwawienie w jamie brzucha. Musiała być w śpiączce farmakologicznej, był to stan zagrażający życiu. W śpiączce była 2 tygodnie. Nie wybudziła się ze śpiączki farmakologicznej, pozostawała w śpiączce mózgowej. pojechałam do profesora neurochirurgii, aby stymulować jej mózg. Mogliśmy przebywać na oddziale intensywnej terapii po kilka godzin dziennie codziennie. Mimo stymulacji i masowania aby nie dochodziło do przykurczy córka nie wybudzała się. W 5 tygodniu zasugerowano nam aby szukać specjalistycznego ośrodka, bo więcej niczego nie mogą zrobić. Nie zakwalifikowano córki do kliniki (...), zakwalifikowano do centrum rehabilitacji w K.. Tam mieliśmy dość szybko miejsce. Córka była przewieziona karetką. W tym ośrodku przejmuje opiekę rodzina. Przez pierwszy turnus 4 tygodnie byliśmy na zmianę przez 24 godz. Do 23 grudnia 2021 roku zmieniliśmy na ośrodek w O.. Umowę podpisywaliśmy z tą samą firmą. Tam jest dużo sprzętu. Z O. jak wychodziła była po 3 operacji nogi - kości w K.. We wrześniu była 3 operacja komercyjna. W klinice w K. matka powódki była 24 godziny na dobę. Kiedy trzeba było przekładać powódkę na wysięgniki to pomagał ojciec powódki. Ojciec powódki jeździł w każdy weekend 3-4 dni. Matka powódki była na zwolnieniu. Dwie pierwsze operacje były na NFZ. Za trzecią operację rodzice powódki zapłacili, ale pozwany odmówił zwrotu kosztów przez ubezpieczyciela. Operacja kosztowała 11.000,00zł. Ubezpieczyciel uważał, że powinna być wykonana na NFZ. Rodzicom chodziło o to, aby powódka jak najszybciej wracała do sprawności. 16 grudnia 2021 roku powódce zezwolono na obciążanie prawej nogi. Ma implant, wtedy zaczęła się nauka chodzenia. Miała niedowład prawej strony. Jeździła na wózku, poruszanie o kulach nie wchodziło w grę. Do tej pory prawą rękę ma niesprawną, ma problemy z pisaniem, samodzielnym poruszaniem się, przy kąpieli. Po 2 operacjach wdała się martwica, ta kość się nie zrasta, szukaliśmy lekarza, który odważy się tą nogę zoperować. Szukaliśmy aby jak najszybciej można było to operować. Córka ma tą nogę krótszą o półtora - 2 cm. Kierowaliśmy się dobrem córki, trzeba było szybko i u dobrego lekarza. Dostaliśmy termin od lutego do marca, przyjechaliśmy w styczniu, Rehabilitacja musiała być natychmiast. W ośrodku był lekarz orzecznik ortopeda i powiedział ze przebywanie tu jest zasadne. Ubezpieczyciel odmówił wypłaty kosztów opieki, kiedy powódka była w ośrodkach prywatnie. Kiedy przyjechał do ośrodka w K. była opieka rodziny. Te ośrodki to nie szpital. Jest tam opieka pielęgniarska na telefon. Powódka była jeszcze w śpiączce, więc nie była w stanie dzwonić po pielęgniarkę. Matka została przeszkolona do wykonywania wszelkich czynności, rozdrabniała pokarmy, karmiła córkę sondą, wykonywała bilans płynów. Powódka była cewnikowana, do matki należała obsługa woreczka. Musiała rozgniatać leki w moździerzu i podawać do sondy, zmieniała pampersy, dbała o rany powypadkowe, była odleżyna. W nocy należało powódkę przekręcać co 2 - 3 godziny, nie było takiej typowej rehabilitacji. Rehabilitacja początkowo była tylko leżąca. Matka przeprowadzała z powódką te ćwiczenia, które były zalecane. Powódka uczyła się wysuwać język, mówić, połykać, to był proces bardzo długi. Matka powódki była zdeterminowana i ćwiczyła bardzo dużo z powódką. (...) było bardzo dużo, trzeba było wieczorami ćwiczyć. Kiedy powódka zaczęła odzyskiwać jakąś świadomość po 2 miesiącach przebywania w K. na rehabilitacji, matka powódki i powódka ciężko pracowały, aby przypomnieć co się działo. Powódka miała problemy z oznaczeniem czasu i przestrzeni. Jak wróciła do domu po nowym roku to jest w lepszym stanie niż była. Powódka nie jest zdrową osobą. Powódka nadal prowadzi rehabilitację. 6 tygodni rehabilitacji jest na NFZ. Korzystali z rehabilitacji prywatnie, bo nie można było przerwać rehabilitacji. Po 2 operacjach wdała się martwica w kość, kość się nie zrasta, szukali lekarza, który odważy się tą nogę zoperować, aby jak najszybciej można było operować. Powódka N. B. (1) ma nogę krótszą o półtora - dwa cm. Matka pomaga rehabilitować się powódce w domu. Powódka jest w bardzo złym stanie psychicznym, jest pod opieką psychiatry. Ma problemy z zaakceptowaniem tej sytuacji, ma świadomość co straciła. Powódka nie chodzi do szkoły. Ukończyła Liceum w trybie zaocznym.

U psychiatry prywatnie raz była wizyta w miesiącu. Do psychoterapeuty nie chodzi bo nie chce. Chodzi bez kul ale chód jest niepewny, ma zaburzenia równowagi. Miała wycinane blizny powypadkowe. Ma mnóstwo blizn operowanych laserem. Jest pod opieką neurologa na NFZ, ortopedycznie leczy się prywatnie. Chodzi do tego samego lekarza, co robił 2 pierwsze operacje. Jeździ raz w miesiącu na wizytę, cena 150zł, psychiatra 150 zł miesięcznie. Za operację plastyczną ubezpieczyciel zwrócił pieniądze.

Powódka potrzebowała pomocy przy wszystkich czynnościach dnia codziennego, asekuracja przy przenoszeniu ciężarów na jedną stronę, przenoszenie ciepłych talerzy czy kubka z herbatą. Ubiera się sama. Na rehabilitację woziła ją mama codziennie.

(dowód: zeznania świadka K. B. k. 488 verte-488 verte)

U powódki doszło do zaburzeń mowy, których przyczyną jest pourazowa dysartria.

Mowa powódki odbiega od wiekowej i społecznej normy językowej w niewielkim stopniu, nie utrudniając znacząco udziału w komunikacji słownej będącej podstawą budowania relacji społecznych. Powódka nie ma zaburzeń emocjonalnych spowodowanego stanem swojej wymowy, a z terapii logopedycznej korzystała jedynie w ramach obowiązkowych zajęć w czasie pobytów rehabilitacyjnych (obecnie z takiej rehabilitacji nie korzysta).

Na skutek wypadku u powódki doszło do obrażenia mózgowia wynikającego przede wszystkim z przemieszczenia tkanki, a nie punktowego zniszczenia lub zaniku tkanki mózgowej, konsekwencją dla mowy jest dysartria i dysfagia, ale obie mają charakter ustępujący

Niewielka głębokość zaburzeń mowy i zaburzeń przełykania oraz ustępujący ich charakter nie stanowią uszczerbku na zdrowiu powódki.

Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 grudnia 2002 r. w sprawie szczegółowych zasad orzekania o stałym lub długotrwałym uszczerbku na zdrowiu, trybu postępowania przy ustalaniu tego uszczerbku oraz postępowania o wypłatę jednorazowego odszkodowania zamieszczonym Dziennik Ustaw Nr 234 Poz. 1974 zaburzenia mowy o typie dysartrii ani zaburzenia funkcjonowania o typie dysfagii nie są wyszczególnione jako przyczyny ubytku zdrowia, więc nie mają określonego procentowego uszczerbku na zdrowiu.

Utrata a następnie znaczne utrudnienia komunikacji werbalnej u powódki wystąpiły w trakcie bardzo ciężkiego stanu somatycznego i nie stanowiły wtedy dla niej najważniejszego problemu. Również poprawa możliwości komunikatywnych następowała szybciej niż rehabilitacja ogólna więc powódka nie odczuwała głębokiego cierpienia z tej przyczyny.

Powódka odczuwała i odczuwa negatywną zmianę swojej wymowy, powstałą w skutek wypadku, trudność ta jest relatywnie nieduża, a gdyby kontynuowała terapię logopedyczną to czas trwania tej niedogodności byłby dość krótki. Dyzartryczne i dysfagiczne problemy powódki nie mają negatywnego wpływu na jej aktywność życiową i zawodową. Powódka planuje swoją przyszłość w postaci kontynuacji edukacji, a więc kreuje swoją przyszłość zawodową. Biorąc pod uwagę obecną rodzaj, głębokość i tempo ustępowania objawów zaburzeń mowy w postaci dyzartrii oraz przełykania w postaci dysfagii, oraz fakt, że powódka nie uczestniczy systematycznie w terapii logopedycznej rokowanie jest dobre.

Prowadzona rehabilitacja ruchowa powódki obejmowała także usprawniania pracy i koordynacji mięśni artykulacyjnych i oddechowych, a także przywracanie i usprawnianie komunikacji werbalnej z otoczeniem.

W zakresie sprawności ruchowej i koordynacji artykulatorów powódka wymaga nadal kontynuacji terapii logopedycznej.

Skuteczna rehabilitacja logopedyczna powódki wymaga kilkumiesięcznej pracy z wystarczającą częstotliwością 2 razy w miesiącu oraz codziennych 20-30 minutowych ćwiczeń w domu. Powódka nie ma ograniczonej dostępności do placówek logopedycznych oferujących bezpłatną terapię logopedyczną zarówno w placówkach uspołecznionych jak i prywatnych (...) w ramach kontraktów z NFZ.

Zaburzenia czynności komunikatywnych i pokarmowych we wcześniejszych etapach leczenia i rehabilitacji wymagały pomocy, opieki i wsparcia ze strony osób najbliższych, lecz w chwili obecnej w związku z ustępowaniem problemów komunikacji werbalnej opieka w tym zakresie jest zbędna z powodów laryngologicznych.

Z punktu widzenia logopedy i przy założeniu kontynuacji terapii logopedycznej następstw wypadku nie będzie. Z punktu widzenia specjalności logopedy i przy założeniu kontynuacji terapii logopedycznej jedynym zagrożeniem jest wystąpienie zachłystowego zapalenia płuc. Stan mowy powódki nie stanowi przeszkody w pogłębianiu edukacji, podjęciu pracy zawodowej i usamodzielnieniu się. Obserwowany obraz zaburzeń wymowy i trudności z przełykaniem korelują z wynikami badań obrazowych przeprowadzonych po wypadku potwierdzających charakter pourazowy, więc na pewno są skutkiem wypadku.

Obserwowany u powódki obraz zaburzeń wymowy i trudności z przełykaniem korelują z wynikami badań obrazowych przeprowadzonych po wypadku, więc na pewno nie jest skutkiem chorobowych zmian samoistnych.

(dowód: opinia biegłego sądowego logopedy J. K. k. 537-541)

Doznane przez powódkę obrażenia i skutki z nimi związane znacznie ograniczały i ograniczają powódkę w aktywności życiowej, zwłaszcza codziennym funkcjonowaniu w środowisku społecznym. Z uwagi na uszkodzeniu mózgu powódka do chwili obecnej nie jest osobą w pełni samodzielną jak jej rówieśnicy (deficyty funkcjonalne), z uwagi na uczenie się powódki od początku mówienia, pisania powódka była i jest ograniczona w zakresie dalszego kształcenia, z uwagi na uczenie się większości czynności, rzeczy od początku, do dnia badania powódka nie podjęła kontynuacji nauki.

Na dzień badania tj. 20 czerwca 2022 roku powódka nie może wrócić do pracy jako modelka i tańca, z uwagi na duże zaburzenia układu nerwowego w zakresie koordynacji, równowagi oraz niezborności ruchowej, a także deficytach w strukturze ciała - krótsza prawa kończyna dolna.

Przez doznany aksonalny uraz mózgu brak jest możliwości jednoznacznego stwierdzenia czy powódka kiedykolwiek wróci do aktywności życiowej i zawodowej sprzed wypadku. Każdy uraz w obrębie układu nerwowego jest urazem nie do przewidzenia w zakresie natężenia skutków jakie wystąpiły, a tym bardziej nie możliwy do oceny jego stopnia regeneracji oraz czasu w jakim poprawa ma nastąpić, jest to proces indywidualny trudny do oceny.

Rokowania na przyszłość co do odzyskania przez powódkę sprawności sprzed wypadku w zakresie rehabilitacji są dobre. Czynnikiem sprzyjającym jest wiek pacjentki i z uwagi na to duże możliwości uczenia się, zapamiętywania i przyswajania wiedzy. Jednakże rokowania nie są jednoznaczne. Wskazując jak poprzednio, brak jest narzędzi umożliwiających ocenę powrotu powódki w zakresie regeneracji układu nerwowego i przywróceniu jego funkcji, oraz w jakim stopniu one wrócą - do fachowej oceny przez biegłego z zakresu neurologii.

Powrót do pełnej sprawności w zakresie narządu ruchu, z uwagi na uraz mózgu powódka może wykazywać większe lub z mniejsze deficyty w odniesieniu do narządu ruchu, jednak deficyty te będą obecne - nie jest możliwe na chwilę obecną do określenia jakie to będą deficyty i w jakim natężeniu będą występować u powódki. Nie jest wykluczone odzyskanie sprawności narządu ruchu w zakresie umożliwiającym samodzielną egzystencję i prawidłowe funkcjonowanie w życiu społecznym, jednak może to być osiągnięte na drodze kompensacji. Powódka obecnie wykazuje obniżoną siłę mięśniową prawych kończyn, problem z równowagą, koordynacją, zbornością ruchową i przenoszeniem środka ciężkości ciała, do wytrenowania podczas indywidualnej, ciągłej, dalszej rehabilitacji z wyspecjalizowanym fizjoterapeutą.

Powódka wymagała oraz wymaga stałej, ciągłej i nieprzerwanej rehabilitacji z uwzględnieniem wszystkich dostępnych metod i terapii fizjoterapeutycznych ukierunkowanych na neurofizjologię. Czas co do którego powódka powinna uczęszczać na rehabilitację nie jest możliwy do oceny ani do jednoznacznego wskazania ile proces rehabilitacji powódki potrwa z uwagi na zindywidualizowany proces powrotu, na który wpływ ma wiele osobniczych, środowiskowych czynników. Ponadto u powódki doznany rozległy uraz aksonalny lewej półkuli mózgu wpłynął znacząco na deficyty jakie u powódki wystąpiły i nadal występują po przedmiotowym urazie. Z uwagi na wielonarządowość urazu powódka w celu dążenia do możliwie pełnego do osiągnięcia stanu sprzed zabiegu winna korzystać z rehabilitacji min 3-4 x w tygodniu uczęszczając na rehabilitację neurologiczną, trwającą minimum 2 h jednorazowo podczas jednej terapii.

W ramach rehabilitacji na NFZ nie jest możliwa rehabilitacja w takim wymiarze godzin jaki powódka potrzebuje, z uwagi na kolejkę oczekiwania i procedury związane z rejestracją na rehabilitację oraz brak wyspecjalizowanych przychodni ukierunkowanych bezpośrednio na rehabilitację neurologiczną, której powódka potrzebuje na wysokim poziomie, w większości w Polsce są to prywatne ośrodki lub gabinety świadczące terapię indywidualną w zakresie neurofizjologii. Jednak rehabilitacja w warunkach NFZ jest nieodzownym elementem z którego powódka winna korzystać w miarę możliwości jako wsparcie i uzupełnienie terapii indywidualnych, które w przypadku powódki są kluczowe. Oczekiwania na rehabilitację w warunkach NFZ są odległe, powódka aby wrócić do sprawności ruchowej powinna korzystać z rehabilitacji w warunkach komercyjnych z uwagi na fakt, iż zwlekanie z rehabilitacją doprowadzać będzie do braku stymulowania układu nerwowego, brak progresji a nawet utratę zdobytych i wypracowanych efektów w Ośrodkach (...) w których powódka przebywała na turnusach rehabilitacyjnych.

Koszty rehabilitacji w warunkach komercyjnych jest zróżnicowany z uwagi na zastosowanie metody, techniki, sprzętu do terapii. Koszt jednej terapii w prywatnym gabinecie szacuję się na około 100 - 180 złotych za 1 godzinę. Zastosowanie innych, dodatkowych metod niezbędnych do wdrożenia w trakcie rehabilitacji jak np. laserowe usuwanie blizn jest zabiegiem dodatkowo płatnym, koszt takich zabiegów jest różny, brak możliwości wskazania jakich zabiegów dokładnie potrzebować będzie pacjentka, zależy to od postępów w prowadzonej rehabilitacji i występujących ewentualnych trudności. Co do pobytów w wyspecjalizowanych Ośrodkach rehabilitacyjnych koszt pobytu za okres około 21—28 dni to około 15-30 tysięcy, koszty te powódka jest zobowiązana pokrywać w celu kontynuacji dalszej rehabilitacji i powrotu do stanu sprzed wypadku.

Powódka wymagała oraz wymaga nadal po wypadku pomocy oraz opieki osób trzecich w czynnościach dnia codziennego. Częstotliwość tej pomocy wraz z upływem czasu zmniejsza się w porównaniu do dnia wypadku. Jednak nadal nie jest w stanie z uwagi na niezborność ruchową, zaburzenia równowagi w pełni funkcjonować w życiu codziennym. Powódka nadal potrzebuje pomocy przy podstawowych czynnościach dnia codziennego związanych z:

- higieną osobistą (powódka nie jest w stanie stanąć na prawej kończynie dolnej i w pełni ją obciążyć aby np. umyć stopę lewą. Brak możliwości korzystania z wanny - ograniczenie zakresu zgięcia w stawie biodrowym lewym i utrzymywaniu stania na jednej kończynie dolnej;

- czesaniem ( ograniczony zakres ruchomości stawu barkowego prawego);

- robieniem posiłków ( osłabienie siły mięśniowej prawej kończyny górnej, wypadanie przedmiotów z uwagi na niezborność ruchową - powódka wykonuje czynności manualne powoli z pomocą ręki lewej),

- pisanie ( powódka jest w stanie pisać jednak robi to bardzo powoli, pisze drukowanymi literami z uwagi na przyswojenie na chwilę badania tylko takiego pisma),

- odpinanie, zapinanie guzików, zasuwanie suwaka (powódka nie jest w stanie złapać guzika, suwaka dominującą ręką - prawą, z uwagi na brak precyzyjności ruchu i niezborność),

- powódka wymaga nadal w niewielkim stopniu asekuracji podczas chodu po schodach i z przeszkodami (zaburzenia równowagi -prób R. dodatnia - wynik w badaniu przedmiotowym w opinii),

- robienie zakupów - powódka wymaga pomocy z uwagi na obniżoną siłę mięśniową dominującej ręki - prawej, niemożność noszenia siatek w prawej ręce i zbytniego obciążania lewej ręki z uwagi na zachwiania równowagi i nasilanie się po przeciążeniu dolegliwości bólowych,

- do chwili obecnej powódka nie przeniesie kubka z herbata, brak wystarczającej siły mięśniowej, niezborność ruchowa, problem z równowagą i utratą kontaktu wzrokowego z podłożem ( cięższej rzeczy powódka nie uniesie z uwagi na brak skupiania uwagi na dwóch bodźcach jednocześnie - chód i trzymany kubek z gorącą herbatą), występująca nadal niezborność ruchowa uniemożliwia wykonywania pewnych, zamierzonych ruchów, powódka często traci równowagę, trudności w czynnościach precyzyjnych jak np. słodzenie herbaty - problem z motoryką małą,

- chodzenie po zmroku - powódka wymaga obecności osoby trzeciej, gdyż powódka gubi orientację, ruchy w ciemności są spowolnione, brak pewności wykonywanego ruchu,

- problem z pokonywaniem dłuższych dystansów - powódka bardzo się męczy, ruchy zaczynają być bardziej niezborne.

Powódka w chwili badania wymaga pomocy osób trzecich w wymiarze około 6 h dziennie, nadal odbywa liczne wizyty u specjalistów, rehabilitacji.

W przyszłości na skutek wypadku u powódki mogą pojawić się nasilone dolegliwości zwłaszcza bólowe związane z układem mięśniowo - szkieletowym z uwagi na rozległy uraz wielonarządowy, przebytymi kilkukrotnymi operacjami kości podudzia prawego, w tym resekcji strzałki przez co prawa kończyna dolna jest krótsza o 2 cm (pomiar w dniu badania), co będzie przekładać się na wydolność chodu pacjentki i przeciążenia innych stawów kończyny dolnej i kręgosłupa oraz jej funkcjonowanie w życiu codziennym.

Możliwość wystąpienia na skutek doznanych urazów innych schorzeń w przyszłości oraz dolegliwości ze strony układu nerwowego do oceny lekarskiej.

Po wypadku powódka potrzebowała pomocy w każdej czynności związanej z egzystencją.

Opieka członków rodziny powódki nad powódką sprawowana przez nich podczas pobytów powódki w ośrodkach rehabilitacyjnych w dniach 31.05.2021r. do 30.10.2021r. oraz 15.11.2021r. do 12.12.2021r., określona przez opiekunów na 8 godzin dziennie jest celowa i zasadna.

Czas 8 godzin ze średnio 12 godzinnego czasu aktywności życiowej każdego człowieka mógł być niezbędny, gdyż również wykonywanie określonych zabiegów rehabilitacyjnych przez personel powyższych ośrodków rehabilitacyjnych, w których przebywała powódka bardzo często odbywa się z pomocą rodziny. Gdyby opieka członków rodziny nie trwała cały czas w trakcie pobytu powódki w ośrodkach rehabilitacyjnych, niemożliwa by była do przeprowadzenia rehabilitacja powódki.

Do rodziny pacjenta zawsze należy doskonalenie zdobytych umiejętności i ćwiczenia poza godzinami rehabilitacji.

Powódka nadal wymaga opieki osób trzecich, gdyż nie jest po wypadku osobą samodzielną. Powódka wymagała opieki osób trzecich w chwili badania przez biegłego rehabilitanta w tj. w lipcu 2022 roku w wymiarze 6 godzin dziennie.

Poniesione przez powódkę koszty leczenia i rehabilitacji są w pełni zasadne.

(dowód: opinia biegłej z zakresu rehabilitacji K. G. k. 551-559 wraz z opinia uzupełniającą k. 672-673)

Powódka w wypadku odniosła urazy ortopedyczne w postaci:

• złamania luku przedniego kręgu szczytowego Cl

• wieloodłamowego złamania rękojeści mostka

• złamania prawego wyrostka poprzecznego L5

• złamania kości krzyżowej po stronie prawej

• złamania kości kulszowej

• wieloodłamowego, dwumiejscowego złamania kości piszczelowej prawej ze złamaniem 1/3 górnej trzonu strzałki prawej.

Wg załącznika do Rozporządzenia Ministra pracy i Polityki Społecznej z 18.12.2002 r. odniesione przez powódkę obrażenia skutkują jej uszczerbkiem na zdrowiu, i tak:

- złamanie łuku przedniego kręgu szczytowego Cl bez przemieszczenia. Wygojone z ograniczeniem ruchomości kręgosłupa szyjnego {rotacje do 40°} i dolegliwościami bólowymi., stanowią stały uszczerbek wg pozycji 89 - 15%.

- wieloodłamowe złamania rękojeści mostka wygojone z niewielką deformacją kostną i bolesnością uciskową stanowi stały uszczerbek wg pozycji 59 { per analogiam} - 5%.

- złamanie prawego wyrostka poprzecznego L5 i złamanie kości krzyżowej po stronie prawej ze względu na lokalizację anatomiczną i dysfunkcję czynnościową rozpatrywane łącznie- obecnie dolegliwości bólowe uciskowe i czynnościowe, stanowią stały uszczerbek wg pozycji 94c - 5%.

- złamanie kości kulszowej/łonowej prawej, wygojone z dolegliwościami bólowymi przy siedzeniu i obciążaniu, stanowi stały uszczerbek wg pozycji 96a {per analogiam} - 2%.

- wieloodłamowe, dwumiejscowe złamanie kości piszczelowej prawej ze złamaniem 1/3 górnej trzonu strzałki prawej.

- gojenie złamania powikłane zaburzeniem zrostu kostnego i stawem rzekomym kości piszczelowej {brak cech wygojenia na dzień badania}.Osłabienie (...) z jej skróceniem, deformacją kości piszczelowej {przemieszczenia kostne} i utykaniem stanowi długotrwały uszczerbek wg pozycji 158c - 30%.

Odniesione przez powódkę obrażenia wiążą się {wiązały się} ze znacznymi dolegliwościami { ból, cierpienie} o następującym natężeniu:

- po wybudzeniu ze śpiączki powódka ze względu na wielomiejscowe urazy odczuwała dolegliwości bólowe w stopniu bardzo silnym {8-9 w skali (...)}. Dolegliwości stałe do września 2021 r. wiązały się również z prowadzoną rehabilitacją i usprawnianiem.

Obecnie dolegliwości mniejsze o okresowym natężeniu {nadal przyjmuje leki p/bólowe}.

Skutki wypadku rzutowały na aktywność życiową i zawodową tj. ze względu na wielomiejscowe urazy i porażenie prawostronne powódka leżała, stosowała kołnierz ortopedyczny do końca lipca 2021 r., a z powodu złamania kości goleni nie mogła poruszać się o kulach lub balkoniku {poruszała się na wózku lub przy pomocy innych osób}. O 2 kulach poruszała się od października 2021 r, a bez kul od grudnia 2021 r.

W dacie badania (czerwiec 2022 roku) u powódki nadal występował brak zrostu kostnego co nie pozwalało na pełną funkcję kończyny dolnej prawej - chodzi z utykaniem.

U powódki występowały pourazowe ograniczenia ruchomości i dolegliwości bólowe kręgosłupa szyjnego, klatki piersiowej i miednicy.

Rokowania co do odzyskania pełnej sprawności i funkcji narządu ruchu powódki w dacie badania są niepomyślne.

Zrost kostny kości piszczelowej prawej może doprowadzić do poprawy funkcji (...).

Powódka cały czas pozostaje pod stałą kontrolą (...) - leczenie złamania kości goleni prawej i wymaga prowadzenia systematycznych ćwiczeń i okresowej rehabilitacji. Celem podtrzymania uzyskanej sprawności i próby jej poprawy obecna rehabilitacja może być prowadzona w ramach refundacji NFZ.

Do grudnia 2021 r. {pobyt w O.} powódka wymagała szybkiej i stale prowadzonej rehabilitacji co uzasadnia ze względu na trudności terminowe i uzyskania rehabilitacji stacjonarnej w ramach NFZ korzystanie z rehabilitacji komercyjnej.

Obecnie przyjmowanie leków okresowe. Wg badanej koszty stosowanych leków pokrył ubezpieczyciel.

Po wypadku powódka wymagała pomocy/opieki innych osób w czynnościach życia codziennego jak mycie i ubieranie, spożywanie posiłków, toaleta, przemieszczanie się, przygotowywania posiłków, utrzymywania porządku, załatwiania spraw poza domem.

Dodatkowo powódka wskazywała, że ze względu na charakter pobytów w ośrodkach rehabilitacyjnych wymagała w ich trakcie pomocy rodziców. W okresie od 31.05 do 23.12.2021r. w wymiarze uśrednionym 4 godzin dziennie.

Czas opieki w okresie od 24.12.2021 r. do końca marca 2022 r. 3 godziny dziennie.

W okresie od kwietnia 2022 r. do dnia dzisiejszego 1 godzina dziennie.

Leczenie powódki z powodu złamania kości podudzia prawego jest nadal prowadzone- brak zrostu kostnego.

Powódka ponosiła koszty leczenia, rehabilitacji {sprzęt ortopedyczny, leki p/bólowe, p/zapalne, p/zakrzepowe, środki opatrunkowe, wizyty ortopedyczne, badania rtg i TK jak również zabieg 17.09.2021 r. i rehabilitacja do końca 2021 r.} zasadne z przyczyn ortopedycznych.

Powódka jest osobą niezdolną do pracy, nie jest natomiast niezdolna do samodzielnej egzystencji.

Powódka cały czas wymaga prowadzenia systematycznych ćwiczeń i okresowej rehabilitacji celem podtrzymania uzyskanej sprawności i próby jej poprawy.

Wyuczone ćwiczenia może prowadzić samodzielnie, a co do zlecanych z wyprzedzeniem w ramach NFZ zabiegów rehabilitacyjnych, należy również pomimo terminów oczekiwania z niej korzystać.

W okresie od 24.12.2021 r. do końca marca 2022 r. powódka poruszała się samodzielnie, a po kwietniu 2022 r. nastąpiła dalsza poprawa funkcji chodu, stąd też zmniejszenie czasu i zakresu koniecznej pomocy i opieka dotyczyła oceny funkcji narządu ruchu.

Obecnie dolegliwości bólowe uciskowe i czynnościowe bez ograniczeń ruchomości kręgosłupa piersiowo - lędźwiowego pozwalających na zastosowanie pozycji 90, natomiast złamanie kości krzyżowej { bez uszkodzenia stawu krzyżowo - biodrowego} nie zawiera się w pozycjach 965-98.

Ustalony przez biegłego ortopedę długotrwały uszczerbek na zdrowiu w związku ze złamaniem kości podudzia prawego wynika z powikłań zrostu kostnego, a nie powstałych blizn.

Dopiero orzeczenie stałego uszczerbku na zdrowiu} po uzyskaniu zrostu kostnego} pozwoli na ocenę zniekształcenia i funkcji kończyny w tym ewentualnego udziału w powstałej dysfunkcji blizn .

Prowadzona rehabilitacja w tym pobyty w ośrodkach rehabilitacyjnych do końca 2021r. były zasadne i celowe z przyczyn ortopedycznych.

(dowód: opinia biegłego ortopedy-traumatologa J. B. (2) k. 584-588 wraz z opinią uzupełniająca k. 706-707)

Powódka na skutek zdarzenia z dnia 23 kwietnia 2021r. doznała obrażeń z zakresu neurochirurgii tj.:

- rozlany uraz aksonalny lewej półkuli mózgu, stłuczenie mózgu i móżdżku, pourazowy krwotok podpajęczynówkowy

- złamanie łuku przedniego kręgu szczytowego Cl,

- złamanie prawego wyrostka poprzecznego L5,

- uszkodzenie nerwu strzałkowego prawego - wtórne do złamania kości podudzia.

Na podstawie rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej a dnia 18 grudnia 2002 roku w sprawie szczegółowych zasad orzekania o stałym lub długotrwałym uszczerbku na zdrowiu, trybu postępowania przy ustalaniu tego uszczerbku oraz postępowania o wypłatę jednorazowego odszkodowania, powyższe obrażenia spowodowały trwały uszczerbek na zdrowiu w wysokości:

a) rozlany uraz aksonalny lewej półkuli mózgu, stłuczenie mózgu i móżdżku, pourazowy krwotok podpajęczynówkowy, powikłany niedowładem prawostronnym, zespołem móżdżkowym, zaburzeniami mowy i zmianami organicznymi mózgowia:

- punkt 5 d (niewielki niedowład połowiczy pochodzenia ośrodkowego) - 35%

- punkt 7c (miernego stopnia utrudnienia chodu i sprawności ruchowej pochodzenia móżdżkowego) - 30%

- punkt 9c (encefalopatię bez zmian charakterologicznych) - 30%

- punkt lid (zaburzenia mowy nieznacznego stopnia) - 20 %

- złamanie łuku przedniego kręgu szczytowego Cl,

- złamanie prawego wyrostka poprzecznego L5.

Łączny uszczerbek - maksymalny 100%

Obrażenie - nie tylko z zakresu neurochirurgii, ale również dodatkowo wikłające przebyty wypadek wiązały się z bardzo dużymi dolegliwościami bólowymi u powódki, choć w początkowym okresie powódka przebywała w stanie nieprzytomności, spowodowanej sedacją lekami na Oddziale Intensywnej Terapii. Jednakże również po zakończeniu tego pobytu u powódki mogły się utrzymywać znaczne dolegliwości bólowe, przy czym z zakresu neurochirurgii - mogło występować ich okresowe nasilenie pod postacią bólów głowy i mogły one wynosić w skali (...) 6 do 8 na maksymalne 10 punktów w skali (...). Dolegliwości te mogły wymagać okresowego stosowania leków przeciwbólowych. Nie bez znaczenia pozostaje również bardzo długi okres rehabilitacyjny powódki, wiążący się ze znacznym wysiłkiem fizycznym, ale również z współistniejącymi dolegliwościami bólowymi.

Skala numeryczna ( (...) — N. Rating Scalę) - skala numeryczna jest łatwa do zastosowania, wykazano także jej dużą czułość i wiarygodność w porównaniu z innymi skalami pomiaru bólu. Skala zawiera 11 stopni nasilenia bólu - od 0 do 10, gdzie 0 oznacza całkowity brak bólu, natomiast 10 najgorszy wyobrażalny ból.

Obrażenia z zakresu neurochirurgii mają znamiona obrażeń trwałych, co potwierdziło badanie (...) z utrzymującymi się zmianami organicznymi mózgowia. Zmiany te, w okresie przynajmniej kilkuletnim będą wpływały na znaczne ograniczenie aktywności życiowej i zawodowej powódki.

Rokowania, co do odzyskania sprawności przez powódkę w zakresie sprawności umysłowej - ze względu na plastyczność mózgowia dają duże szanse na powrót do dość dobrego funkcjonowania, choć powódka ze względu na organiczne uszkodzenia mózgowia będzie długoletnio nie w pełni sprawna, zarówno w zakresie neurologicznym, jak i psychiatrycznym.

W opinii biegłego z zakresu neurochirurgii powódka będzie wymagała przynajmniej raz w roku rehabilitacji z zakresu niedowładu prawych kończyn, zaburzeń mowy, zaburzeń móżdżkowych celem usprawniania funkcjonowania układu nerwowego.

W początkowym okresie powódka mogła wymagać całodobowej opieki w zakresie pomocy, w czynnościach życia codziennego po powrocie ze szpitala. Częściowo funkcję tą przejęły ośrodki rehabilitacyjne, zajmujące się usprawnianiem powódki do powrotu do normalnego funkcjonowania. Stopniowo, zwłaszcza przy uzyskiwaniu poprawy ruchowej powódki, opisywanej bardzo szczegółowo w ośrodkach rehabilitacyjnych wydolność pacjentki w zakresie samoobsługi poprawiała się.

Z zakresu obrażeń czaszkowo - mózgowych u powódki może pojawić się padaczka pourazowa, przy czym czas pojawienia się tejże padaczki może być nawet wieloletni. Ponadto mogą utrzymywać się zaburzenia funkcjonowania wyższych czynności życiowych, nie zawsze możliwych do oceny w badaniach czynnościowych mózgowia.

Poniesione przez powódkę koszty leczenia oraz rehabilitacji są zasadne i celowe oraz ewidentnie pozostające w związku przyczynowo - skutkowym ze zdarzeniem.

W chwili obecnej powódkę należy uznać nadal jako niezdolną do pracy, jednakże w chwili obecnej nie można jej uznać jako całkowicie niezdolnej do samodzielnej egzystencji.

Powstałe w wyniku wypadku na ciele powódki blizny nie pozostawiły trwałego uszczerbku na zdrowiu.

U powódki nie miała miejsca interwencji neurochirurgiczna jak również nie doszło u niej do zewnętrznych uszkodzeń struktur układu nerwowego

Obecny stan zdrowia powódki wynika ze zdarzenia z dnia 23 kwietnia 2021 roku, albowiem żadne z występujących u powódki urazów i schorzeń nie występowały u powódki przed przedmiotowym zdarzeniem. Przed zdarzeniem z dnia 23 kwietnia 2021 u powódki nie występowały jakiekolwiek , samoistne zmiany chorobowe z zakresu neurochirurgii.

Po wypadku powódka potrzebowała pomocy w każdej czynności związanej z egzystencją.

Powódka nadal wymaga opieki osób trzecich, gdyż nie jest po wypadku osobą samodzielną.

Z zakresu neurochirurgii potrzeby rehabilitacyjne wynoszą jeden raz w roku, w pozostałym zakresie potrzeby rehabilitacyjne ocenił biegły rehabilitant.

Biegły nie dokonał w opinii głównej oceny procentowej wysokości uszczerbku na zdrowiu powódki w związku ze złamaniem łuku przedniego kręgu szczytowego Cl i złamaniem wyrostka poprzecznego L5 ze względu na przekroczenie wartości całościowej 100% .

Na podstawie rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 grudnia 2002 roku w sprawie szczegółowych zasad orzekania o stałym lub długotrwałym uszczerbku na zdrowiu, trybu postępowania przy ustalaniu tego uszczerbku oraz postępowania o wypłatę jednorazowego odszkodowania, powyższe obrażenia spowodowały długotrwały uszczerbek na zdrowiu w wysokości:

- złamanie przedniego łuku kręgu szczytowego Cl wynosi per analogiam - punkt 94 (bólowe zespoły pourazowe odcinka szyjnego 5-20%) wynosi 5%.

- złamanie prawego wyrostka poprzecznego L5 - punkt 91 (izolowane uszkodzenia wyrostków poprzecznych 3-10%) wynosi 3%.

(dowód: opinia biegłego neurochirurga A. T. k. 645-659 wraz z opinią uzupełniającą k.702-703)

Do czasu wypadku N. B. (1) funkcjonowała jako osoba zdrowa fizycznie i psychicznie, była aktywa, sprawna intelektualnie, dobrze rokująca na przyszłość. Powódka cierpi na organiczne pourazowe zaburzenia osobowości i zaburzenia adaptacyjne, nie jest chorą psychicznie.

Negatywne konsekwencje wypadku drogowego z dnia 23 kwietnia 2021 r. spowodowały u powódki cierpienia fizyczne i psychiczne, zaburzyły jej kontakty emocjonalne z otoczeniem, długotrwale obniżyły nastrój i upośledziły jej zdolności intelektualne w sensie zdolności zdobywania wiedzy i kreatywności.

Powódka powinna systematycznie kontaktować się z lekarzem psychiatrą z (...) i korzystać z proponowanego leczenia. Wydatki powódki N. B. i związane z przebytymi pourazowymi obrażeniami - na leki i na koszt leczenia, rehabilitację realizowane zgodnie z zaleceniami lekarzy i terapeutów z punktu widzenia psychiatry są uzasadnione i nie budzą wątpliwości. Lepszy stan zdrowia fizycznego i jego poprawienie pośrednio wpływa korzystnie na stan psychiczny poszkodowanej.

W aktach sprawy nie ma informacji o ewentualnych schorzeniach psychicznych powódki przed wypadkiem z dnia 23 kwietnia 2021 r. Dane o jej zachowaniu i aktywności świadczą, że była aktywna, sprawna intelektualnie, dobrze rokująca na przyszłość.

N. B. (1) w wypadku drogowym doznała urazu czaszkowomózgowego oraz rozlanego urazu aksonalnego lewej półkuli, mózgu wraz z krwotokiem podpajęczynówkowym, złamania luku przedniego kręgu szczytowego C3, urazu klatki piersiowej i innych wieloodłamowych złamań.

Obecnie N. B. (1) ma problemy ze zmiennymi zaburzeniami nastroju, zmniejszoną aktywnością z- łatwiejszym męczeniem się, zmniejszoną zdolnością kreatywną, z trudnością w doborze słów. Obecnie u powódki nie zachodzą bezwzględne warunki - konieczne do korzystania z prywatnych wizyt u psychiatry, przy czym istnieją okolice gdzie dostęp do lekarzy psychiatrów jest trudny, poziom udzielanych porad może tam budzić wątpliwości, a dodatkowo istnieje brak alternatywy co z subiektywnymi odczuciami osoby chorej uzasadniającymi korzystanie z prywatnych porad.

Powódka powinna systematycznie kontaktować się z lekarzem psychiatrą z (...) lub innej leczniczej placówki.

Aktualnie powódka N. B. (1) cierpi na organiczne pourazowe zaburzenia osobowości i zaburzenia nastroju (encefalopatia) - po przebytym ciężkim urazie ośrodkowego układu nerwowego, które spowodowały u powódki cierpienia fizyczne i psychiczne, zaburzyły jej kontakty emocjonalne z otoczeniem, długotrwale obniżyły nastrój i upośledziły jej zdolności intelektualne w sensie zdolności zdobywania wiedzy i kreatywności.

Z przyczyn psychiatrycznych długotrwały uszczerbek na zdrowiu psychicznym N. B. wg rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 grudnia 2002 roku - tabela p. 10 b) wynosi 50%.

Wydatki powódki N. B. i związane ze skutkami pourazowych obrażeń- przeznaczone na leki i na koszt leczenia, rehabilitację realizowane są zgodnie z zaleceniami lekarzy i terapeutów z punktu widzenia psychiatry były uzasadnione i nie budziły wątpliwości. Leczenie psychiatryczne merytorycznie nie budziło wątpliwości. Część leków antydepresyjnych wypisywanych na receptach przez psychiatrów nie jest refundowana i ich koszt nie powinien przekraczać 100 złotych zalecanych miesięcznie - choć z uwagi na istniejącą dewaluację nie jest to pewne.

Rola bliskich powódki w czasie jej leczenia fizycznego miała charakter pozytywny, którego poprawienie pośrednio wpływało korzystnie na stan psychiczny poszkodowanej. Pomoc bliskich osoby poszkodowanej stanowi zabezpieczenie przed ewentualnym pogorszeniem stanu zdrowia psychicznego powódki.

Rokowanie co do całkowitego ustąpienia dolegliwości psychiatrycznych u powódki N. B. jest niepomyślne.

(dowód: opinia sądowo-psychiatryczna biegłego psychiatry S. K. k. 719-722 oraz opinia uzupełniająca k. 782-789)

W wyniku zdarzenia drogowego z dnia 23.04.2021 roku powódka doznała urazu wielonarządowego skutkującego pojawieniem się deficytu funkcjonalnego ze strony ośrodkowego układu nerwowego w postaci upośledzenia funkcji poznawczych -20% z pozycji 11d oraz zaburzeń nastroju na podłożu organicznym ocenianych przez biegłego z dziedziny psychiatrii, niedowładu połowiczego prawostronnego -35% z pozycji 5d wg tabeli, zaburzenia kontroli układu równowagi - 40% z poz.7c wg tabeli,-15 % z pozycji 181 u według tabeli zgodnie z paragrafem 8 pkt. rozporządzenia i załącznika do rozporządzenia Ministra Pracy i polityki społecznej z dnia 18.12.2002 roku /DZ.U. 2020 02.233 test jednolity/. Łączny trwały uszczerbek na zdrowiu u powódki z przyczyn neurologicznych wynosi 110%, przy czym ustalony uszczerbek na zdrowiu przez biegłego z dziedziny neurochirurgii jest tym samym uszczerbkiem w pozycjach 5d, 11d.

Doznane obrażenia przez powódkę wiązały się i nadal wiążą ze znacznymi dolegliwościami i cierpieniem. Doznane uszkodzenia i występujące deficyty funkcjonalne ze strony układu nerwowego, sfery psychicznej oraz narządu ruchu uznać należy za trwałe i na stałe zmniejszające możliwości i potencjał powódki zarówno w zakresie możliwości sfery psychicznej jak i ruchowej. Powódka przed wypadkiem była osoba w pełni zaangażowaną w realizacje swoich marzeń w tańcu i modelingu gdzie odnosiła sukcesy w kraju i zagranicą. Przebyte urazy i pozostałości po nich uniemożliwiają jej realizacje powyższych celów. Powódka będzie odczuwała dolegliwości i dysfunkcje sprawności w mniejszym lub większym stopniu do końca swojego życia.

Aktualnie z przyczyn neurologicznych powódka nie wymaga przewlekłego przyjmowania leków neurologicznych. Powódka w okresie leczenia szpitalnego, rehabilitacji w ośrodku w K., po przeprowadzeniu zabiegów operacyjnych ortopedycznych wymagała opieki i pomocy osób trzecich, całodobowo. Przyjmuje się w zaleceniach iż do 2 lat od przebytego urazu czaszkowo-mózgowego występuję możliwość rozwinięcia się aktywnego ogniska padaczkoorodnego z manifestacją kliniczną w postaci napadów padaczkowych. Na dzień badania przez biegłego nie ma podstaw klinicznych do stawiania takiego podejrzenia.

W opinii biegłego z dziedziny neurologii koszty poniesione przez powódkę z leczenia, rehabilitacji na podstawie załączonych faktur i rachunków poza komorą baryczna/brak badań naukowych potwierdzających efektywność wg medycyny opartej na faktach/ uznać należy za konieczne i związane z procesem terapeutycznym po przebytym urazie.

W rozumieniu ustawy o emeryturach i rentach z FUS powódka nie spełnia kryteriów niezdolności do samodzielnej egzystencji.

Biorąc pod uwagę iż powódka pracowała jako modelka oraz tancerka w świetle przepisów w/w ustawy jest osobą niezdolną do pracy, która utraciła możliwości pracy w tych zawodach.

Łączny stały uszczerbek na zdrowiu powódki po zsumowania wyniósł 110%.

Z przyczyn neurologicznych powódka może wymagać jeszcze pomocy osób trzecich w niektórych czynnościach np. jazda autem, nauka w czasookresie który nie jest dokładnie możliwy do określenia a który szacuje na ok. 2 godziny na dobę.

Biegły neurolog kierując się zasadami określonymi przez medycynę opartą na wiarygodnych badaniach naukowych dotyczących skuteczności i bezpieczeństwa terapii, uważając za wiarygodne badania naukowe nie znalazł podstaw do stosowania u powódki komory barycznej z przyczyn neurologicznych w związku ze zdarzeniem z dnia 23.04.2021r.. Metoda normobarii/komory nie posiada uznanych badań potwierdzających jej skuteczność jako metody terapeutycznej w neurologii.

(dowód: opinii biegłego neurologa M. K. k. 811-815 wraz z opinią uzupełniającą k. 823-824)

Na skutek wypadku powódka doznała urazów wielomiejscowych w szczególności urazu czaszkowo-mózgowego ze stłuczeniem mózgu, pourazowym krwotokiem podpajęczynówkowym oraz rozlanym urazem aksonalnym lewej półkuli mózgu, złamania łuku przedniego kręgu szczytowego Cl, urazu klatki piersiowej ze stłuczeniem płuc i wieloodłamowym złamaniem rękojeści mostka, urazu brzucha ze stłuczeniem wątroby, złamania kości krzyżowej po stronie prawej, złamania kości kulszowej, wieloodłamowego dwumiejscowego złamania kości piszczelowej prawej oraz złamania 1/3 górnej trzonu strzałki prawej. Złamanie kości prawej goleni wymagało dwukrotnego leczenia operacyjnego. Następstwem koniecznego leczenia operacyjnego i ran urazowych są blizny powodująca trwałe oszpecenie powódki.

Na skutek blizn powódka ma stały uszczerbek na zdrowiu:

-pourazowa blizna lewego policzka

Stały uszczerbek na zdrowiu będący wynikiem istniejących zniekształceń bliznowatych twarzy wynosi 1% -wg. pkt 19A - uszkodzenie powłok twarzy (blizny i ubytki) - oszpecenie bez zaburzeń funkcji w zależności od rozmiarów blizn i ubytków w powłokach twarzy - 1-10 % w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 grudnia 2002 r. DZ.U.234.

- blizny i zniekształcenia prawego i lewego uda powodują u powódki stały uszczerbek na zdrowiu będący wynikiem istniejących zniekształceń bliznowatych uda w wymiarze 6% - punkt 149 (P-5% i L-1%) - uszkodzenie skóry, mięśni, ścięgien uda w zależności od zaburzeń funkcji 5-20 % w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 grudnia 2002 r. DZ.U.234.

- pooperacyjne i pourazowe blizny prawego kolana

Spowodowały u powódki stały uszczerbek na zdrowiu będący wynikiem istniejących zniekształceń bliznowatych kolana w wymiarze 2% - pkt 156 - inne następstwa uszkodzeń kolana: skrócenie kończyny, zaburzenia osi, stawu (koślawość, szpotawość, ruchomość patologiczna), dolegliwości przewlekłe zapalne, zapalenia ropne, ciała obce, przetoki itp. - w zależności od stopnia - 1-20% w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 grudnia 2002 r. DZ.U.234.

- pooperacyjne blizny prawego podudzia stanowią stały uszczerbek na zdrowiu będący wynikiem istniejących zniekształceń bliznowatych podudzia w wysokości 5 % - punkt 160 - uszkodzenie tkanek miękkich podudzia - zależnie od rozległości uszkodzenia, zaburzeń czynnościowych i zniekształceń stopy 5-20% w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 grudnia 2002 r. DZ.U.234.

- pourazowa blizna stopy lewej powodują u powódki stały uszczerbek na zdrowiu będący wynikiem istniejących zniekształceń bliznowatych stopy w wysokości 1% - punkt - 169 - inne uszkodzenia stopy pozostawiające zmiany bliznowate i zniekształcające - w zależności od stopnia upośledzenia czynności 1-15%.

Powódka stosowała przez kilka miesięcy różne preparaty w celu pielęgnacji licznych blizn pourazowych i pooperacyjnych, których stosowanie a co za tym idzie faktury za te preparaty były uzasadnione. Faktury na S. plastry i żel, S. plastry silikonowe, C. C. - plastry silikonowe, B. żel silikonowy oraz krem C. czy maść z W.. A.

Powódka przeszła również liczne zabiegi korekcyjne blizn czy to chirurgiczne czy z użyciem lasera. Leczeniem zachowawczym oraz zabiegami uzyskano pewną poprawę wyglądu blizn. Obecnie blizny są dojrzałe - od wypadku minęły 3 lat - nie wymagają ani leczenia ani specjalnej pielęgnacji. Dalsze zabiegi z zakresu medycyny estetycznej nie przyniosą poprawy wyglądu tych blizn. Nie jest możliwe całkowite usunięcie u powódki istniejących blizn ani w drodze operacji plastycznej ani poprzez leczenie zachowawcze czy inne zabiegi fizykalne (np.laser). Wygląd blizn nie zmieni się już z upływem czasu. Ewentualne dalsze zabiegi korekcyjne nie przyniosą istotnej poprawy wyglądu tych blizn. Nie ulega wątpliwości, że wszystkie blizny mają charakter szpecący. Jedynym punktem odniesienia może być tu stan sprzed wypadku czyli brak blizn. Kwestia wpływu tych blizn na poczucie własnej wartości to kwestia indywidualnej psychiki pacjenta.

Uraz doznany w wypadku, leczenie operacyjne oraz prowadzona rehabilitacja mogły przyczynić się do powstania poszerzonych powierzchownych naczyń krwionośnych w obrębie kończyn dolnych co stanowiło defekt estetyczny będący następstwem wypadku. Dlatego likwidacja poszerzonych naczyń była wskazana.

Zawsze po zabiegu skleroterapii konieczne jest noszenie pończoch uciskowych. Dlatego ich zakup był zasadny i celowy.

(dowód: opinia biegłego z zakresu chirurgii plastycznej T. Z. k. 988—990 )

Powódka N. B. (1) tańczyła od dzieciństwa. W wieku 4 lat po raz pierwszy zatańczyła oficjalnie w choreografii tanecznej (taniec nowoczesny). A w drugiej klasie szkoły podstawowej, zaczęła tańczyć taniec towarzyski, który kontynuowała aż do ukończenia 16 lat. W wieku 11 lat została Vice Mistrzynią Polski w kategorii „dzieci starszych", a w wieku 16 lat zajęła 1 miejsce na Otwartych Mistrzostwach Polski w klasie B. Powódka wiązała z tańcem swoją przyszłość. Powódka przed wypadkiem związana była także z modelingiem, wyjeżdżała na kontrakty modelingowe do A., a jej kariera w tej branży zapowiadała się obiecująco, w szczególności mając na uwadze wiek powódki oraz fakt, że z biegiem czasu miałaby szanse być co raz bardziej rozpoznawalna w świecie mody. Agencja z którą współpracowała powódka, załatwiała jej kontrakty, powódka miała w planach uczestnictwo w kolejnych kontraktach modelingowych w A.. Wypadek przekreślił plany powódki w kwestii kariery modelki.

Na koniec 2022 roku - po wypadku - agencja modelek, z którą powódka byłą związana jeszcze przed wypadkiem, znalazła kontrakt dla powódki w K.. Powódka miała pozytywne nastawienie do tego kontraktu i pomimo, że codziennie do tej pory mierzy się z trudnościami, to wierzyła, że da radę wrócić do pracy w modelingu. Niestety, rzeczywistość okazała się o wiele trudniejsza. Podczas kilku prac, które dostała- głównie na początku trzymiesięcznego kontraktu- odczuwała wielkie problemy z poruszaniem się w butach na obcasie. To przeszkadzało jej klientom, podobnie jak blizny i krzywa kość. Podczas pracy na kontrakcie po wypadku wszyscy wypytywali powódkę co jej się stało, myśląc, że to jakaś nagła sprawa, która wydarzyła się podczas pracy. Kiedy tamtejszy szef powódki, dowiedział się, że powódka jest po wypadku, chciał zerwać z nią kontrakt. Pisał z agencją z W. i chciał odesłać powódkę do domu. Agencja poprosiła jednak szefa z K., żeby dał kolejną szansę powódce i tym samym powódka została na kontrakcie, nie mając jednak już żadnych zleceń. Umowa z agencją (tzw. Agencją (...)) z W. wygasła w lutym 2023 roku i nikt nie zaproponował powódce przedłużenia kontraktu. Pod koniec lipca 2023 roku powódka incydentalnie poleciała jeszcze na kontrakt do N. D., jednak i ten kontrakt zakończył się niepowodzeniem. Od tej pory powódka nie ma już żadnych kontraktów modelingowych. Po zakończeniu współpracy z agencją z W. i po przyjeździe z Indii, powódka próbowała jeszcze podjąć pracę jako modelka niezależna (freelancerka), aby wyglądać profesjonalnie, założyła sobie stronę internetową. Jednakże nie przyniosło to żadnych efektów. Powódka kontaktowała się z setkami marek odzieżowych na I., jednakże bez skutku. Z tytułu kontraktu z K., jak i z tytułu kontraktu w N. D., powódka nie miała żadnych zysków finansowych.

Powódka N. B. (1) ma 22 lata, obecnie przebywa we W. u swojego chłopaka.

Wypadek zmienił życie powódki diametralnie. Wiele rzeczy, na które ciężko przez lata pracowała i osiągała sukcesy utraciła. Powódka tańczyła profesjonalnie i osiągała w tej dziedzinie liczne sukcesy. W wieku 15 lat zdobyła mistrzostwo polski, osiągnęła mistrzostwo klasy międzynarodowej i to z tańcem wiązała swoją przyszłość, chciała, aby stał się jej zawodem. Pracowała na to prawie codziennie przez 10 lat. Powódka zawsze była bardzo dobrą uczennicą, nigdy nie rozważała pracy w żadnym innym zawodzie niż tancerka. Dodatkowo powódka pracowała w modelingu. Po tańcu miała wielką świadomość ciała, wiedziała jak się poruszać. Modeling był dla powódki łatwą i przyjemna pracą, którą utraciła. Przed wypadkiem miała 4-5 kontraktów, zarabiała pieniądze w dolarach. Z uwagi na blizny odniesione przez powódkę na skutek wypadku nikt nie chciał z nią współpracować. Ponadto powódka po wypadku ma nierówną kość w nodze- prawa noga powódki jest krótsza w związku z czym powódka ma problemy z równowagą, bardzo łatwo się przewraca. Powódka utraciła umiejętność chodzenia na szpilkach. W szpitalu opiekę nad powódką sprawowała zgodnie z instruktażem mama, która cały czas była przy powódce. Przez pierwsze tygodnie po wypadku do opieki nad powódką potrzebne były 2 osoby np. aby przenieść ją z łóżka na wózek. Asysta drugiej osoby była bardzo potrzebna, kiedy np. powódka musiała się kogoś złapać, iść z kimś przez śliskie, nierówne powierzchnie. Powódka ma problemy z równowagą, nie może wchodzić na drabinę, na wyższe wysokości, potrzebuje asysty, ma prawą stronę bezwładną z uwagi na niedowład, nie może się umalować, nie może umalować sobie paznokci, nie może podnieść cięższych rzeczy, nie ma siły w prawej ręce. Nie może np. włożyć pudełka na wyższą półkę, nie mogę stać na jednej nodze, żeby np. założyć skarpetki, spodnie, musi usiąść.

Powódka cały czas odczuwa słabość prawej strony ciała. Powódka od 3 lat cały czas trenuje- ćwiczy mięśnie, nadal odczuwa ból w prawym barku, nie może spać normalnie, z uwagi na problemy z błędnikiem często traci równowagę. Powódka ma drgawki i zrywy mięśniowe kilka razy dziennie. Z uwagi na niedowład prawostronny powódka jako osoba praworęczna nie może pisać, ma traumę związaną z dynamicznymi ruchami: nie może jeździć rowerem, hulajnogą. Po wypadku powódka odczuwa lęk przed wieloma rzeczami, wycofuje się. Przed wypadkiem była bardzo odważna i chętna do nowych rzeczy.

Powódka pozostaje w kontakcie z terapeutą, z którego porad korzysta, przyjmuje dostępne bez recepty leki regulujące poziom adrenaliny oraz aschwagandę.

W razie konieczności korzysta z wizyt u neurologa, okulisty, ortopedy, chirurgia. Nie uprawia żadnych sportów. Nie umie biegać, ani skakać. Wszystkie sporty są wykluczone. Ćwiczy jak jest rehabilitowana. Przed wypadkiem powódka miała plany, chciała pracować jako modelka niezależna. Wypadek i wynikające z niego skutki, odebrał powódce taniec i modeling. Po wypadku na ciele powódki występują duże blizny ciele, które nie są w kolorze skóry, są inne od pozostałej skóry, tylko są wypłaszczone.

Obecnie, od momenty kiedy skończyła się powódce renta, powódka jest zatrudniona w firmie matki, gdzie pomaga rodzicom w wyszukiwaniu muzyki do układów tanecznych, żeby mieć ubezpieczenie zdrowotne. Powódka pozostaje na utrzymaniu rodziców , którzy wysyłają jej pieniądze.

Powódka nie ma aktualnie planów co do kontynuowania nauki na studiach wyższych, zdała maturę. Od października 2023 roku powódka mieszka we W. ze swoim chłopakiem w mieszkaniu jego matki, nie płacą czynszu.

Powódka ze swoim chłopakiem prowadzą nieoficjalną działalność, której zadaniem jest pomoc mężczyzną w znalezieniu partnera.

(dowód: zeznania powódki N. B. k. 926-927 verte, zeznania świadka K. B. k. 488v-489, zeznania świadka T. B. k. 489v-490, umowy z agencją k. 241-250, k. 259-273, zaświadczenie k. 179, dokumentacja k. 180- 258)

Sąd ocenił co następuje:

Sąd postanowił na podstawie art. 235 in 2 par 1 pkt 2 i 5 kpc pominąć wnioski dowodowe powoda z opinii uzupełniającej biegłego psychiatry oraz wnioski dowodowe pozwanego o dopuszczenie dowodów z kolejnych opinii uzupełniających jako zmierzające do przedłużenia postępowania. Sporządzone opinie są zupełne, wnioski prawidłowo uzasadnione. Jeśli chodzi o wpływ upływającego czasu na stan zdrowia psychicznego i fizycznego to będzie on trwał jeszcze bardzo długo i nie uzasadnia to dopuszczania kolejnych opinii uzupełniających, ponieważ w ten sposób nigdy nie udałoby się skończyć sprawy, a zebrany w sprawie materiał dowodowy jest wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy.

Sąd zważył co następuje :

Powództwo zasługiwało na uwzględnienie w części.

Podstawą odpowiedzialności pozwanego za poniesioną przez powoda szkodę w wyniku wypadku komunikacyjnego jest przepis art. 822 k.c. Zgodnie z tym przepisem ubezpieczyciel przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, względem których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo ubezpieczony.

Odpowiedzialność odszkodowawczą z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej reguluje natomiast ustawa z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczeń Komunikacyjnych (Dz. U. Nr 124, poz. 1152 )

Zgodnie z art. 34 ust. 1 ustawy z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych przysługuje odszkodowanie, jeżeli posiadacz lub kierujący pojazdem mechanicznym są obowiązani do odszkodowania za wyrządzoną w związku z ruchem tego pojazdu szkodę, której następstwem jest śmierć, uszkodzenie ciała, rozstrój zdrowia bądź też utrata, zniszczenie lub uszkodzenie mienia.

W myśl art. 35 cytowanej ustawy ubezpieczeniem OC posiadaczy pojazdów mechanicznych jest objęta odpowiedzialność cywilna każdej osoby, która kierując pojazdem mechanicznym w okresie trwania odpowiedzialności ubezpieczeniowej, wyrządziła szkodę w związku z ruchem tego pojazdu.

Bezsporne w sprawie jest, że pozwany za sprawcę szkody odpowiadającego na podstawie art. 415 k.c. – winien zapłacić powodowi stosowne odszkodowanie, zadośćuczynienie, rentę.

Zasada odpowiedzialności nie była przez pozwanego kwestionowana.

Zgodnie z art. 445 § 1 kc w wypadkach przewidzianych w artykule 444 kc Sąd może przyznać poszkodowanemu odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę.

W praktyce najczęstszą podstawą zadośćuczynienia za krzywdę jest właśnie uszkodzenie ciała lub rozstrój zdrowia. Chodzi tu krzywdę ujmowaną jako cierpienie fizyczne (ból i inne dolegliwości), cierpienia psychiczne (ujemne uczucia przeżywane w związku z cierpieniami fizycznymi lub następstwami uszkodzenia ciała albo rozstroju zdrowia w postaci np. zeszpecenia, niemożności uprawienia działalności artystycznej, naukowej, wyłączenie z normalnego życia itp.).

Zadośćuczynienie pieniężne ma na celu przede wszystkim złagodzenie tych cierpień. Obejmuje ono wszystkie cierpienia fizyczne i psychiczne, zarówno już doznane, jak i te, które zapewne wystąpią w przyszłości. Ma więc ono charakter całościowy i winno stanowić rekompensatę pieniężną za całą krzywdę doznaną przez poszkodowanego, ponieważ mowa jest o „odpowiedniej sumie tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę”, przyznawaną jednorazowo.

Przewidziana w art. 444 § 1 kc krzywda, za którą Sąd może na podstawie art. 445 § 1 kc przyznać poszkodowanemu odpowiednią kwotę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego, obejmuje zarówno cierpienia fizyczne, jak i cierpienie moralne (tak SN w wyroku z dnia 4 lipca 1969r., (...) 178/69, OSNCP 1970, z. 4, poz.71).

Przepisy kodeksu cywilnego nie zawierają żadnych kryteriów, jakie należy uwzględniać przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia pieniężnego, ponieważ wypracowała je judykatura, szczególnie Sądu Najwyższego. Kierując się tymi wskazaniami można ogólnie stwierdzić, że określając wysokość zadośćuczynienia, Sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczność mające wpływ na rozmiar doznanej krzywdy, a zwłaszcza stopień i czas trwania cierpień fizycznych i psychicznych (pobyt w szpitalu, bolesność zabiegów, dokonywane operacji, leczenie sanatoryjne itp.), trwałość skutków czynu niedozwolonego (kalectwo, oszpecenie, bezradność życiową, poczucie nieprzydatności), prognozy na przyszłość (polepszenie lub pogorszenie stanu zdrowia), wiek poszkodowanego (zwykle większą krzywdą jest kalectwo dla osoby młodszej), niemożność wykonywania ulubionego zawodu, uprawienia sportu, pracy twórczej, artystycznej, zawarcie związku małżeńskiego, posiadania dzieci, utratę kontaktów towarzyskiego, możliwości atrakcyjnych wyjazdów, wycieczek, chodzenia do teatru, kina, na plażę itp., a także ewentualne przyczynienie się poszkodowanego do powstania lub zwiększania szkody (art. 362 kc.).

Zadośćuczynienie z art. 445 kc ma, więc przede wszystkim charakter kompensacyjny i tym samym jego wysokość musi przedstawiać jakąś ekonomicznie odczuwalną wartość. Wysokość ta nie może być jednak nadmierna w stosunku do doznanej krzywdy i aktualnych stosunków majątkowych społeczeństwa, a więc powinna być utrzymana w rozsądnych granicach (tak SN w wyroku z dnia 26 lutego 1962r., IV CR 902/61, OSNCP z 1963., poz. 105; w wyroku z dnia 24 czerwca 1965r., I CR 203/65, OSPiKA z 1966r., poz. 92; w wyroku z dnia 22 marca 1978r., IV CR 79/79, niepubl.).

W przedmiotowej sprawie powódka w wyniku wypadku doznała szeregu obrażeń fizycznych, które spowodowały, że przebywała bardzo w szpitalach, miała wiele operacji, była i jest cały czas poddawana rehabilitacji, jest silnie oszpecona bliznami.

Ponadto powódka ma problemy ze zdrowiem psychicznym, powinna korzystać z terapii.

Powódka na skutek wypadku utraciła całkowicie możliwość pracy i kariery w zakresie w jakim całe życie się kształciła tj. z tańca i modelingu. Musiała zrezygnować zupełnie ze swoich marzeń, ze swojej pasji i jak do chwili obecnej niczym nie jest w stanie zastąpić dotychczasowej pracy zawodowej i pasji.

Sąd podziela wnioski płynące z opinii biegłych. Należy jednak pamiętać, że procentowy rozmiar trwałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu jest tylko jednym z kryteriów ustalania wysokości zadośćuczynienia i nie determinuje tej kwoty bez uwzględnienia innych okoliczności, jest to tylko pomocniczy środek ustalania rozmiaru odpowiedniego odszkodowania (por. wyr. SN z dnia 5.10.2005 r., sygn. akt I PK 47/05, opubl. (...)).

Z opinii biegłego sądowego logopedy J. K. wynika, że powódka nie doznała procentowego uszczerbku na zdrowiu, natomiast problem z mową ma ogromny wpływ na życie powódki i skutki wypadku logopedyczne mają wpływ na wysokość zadośćuczynienia.

Z opinii ortopedy wynika, że powódka doznała uszczerbku na zdrowiu w 57%, z opinii biegłego neurochirurga A. T. – 115% uszczerbku, z opinii sądowo-psychiatrycznej biegłego psychiatry S. K. 50%, z opinii biegłego neurologa M. K. - łączny trwały uszczerbek na zdrowiu u powódki z przyczyn neurologicznych wynosi 110%, przy czym ustalony uszczerbek na zdrowiu przez biegłego z dziedziny neurochirurgii jest tym samym uszczerbkiem w pozycjach 5d (35%) , 11d (20%), czyli tylko neurologiczny po odjęciu neurochirurgicznego wynosi 65%.

Mając na uwadze przytoczone powyżej okoliczności, przede wszystkim charakter schorzeń, na które cierpi powódka związany z tym zakres cierpień fizycznych, jej wiek w chwili wypadku, sytuację rodzinną, fakt, że wcześniej była zdrowa, aktywna fizycznie, pracowała zawodowo i modelingu i tańczyła, cierpienia psychiczne Sąd uznał, iż odpowiednią kwotą tytułem zadośćuczynienia należnego powódce jest kwota 450.000,00 zł, co przy uwzględnieniu, że powódka otrzymała już od pozwanego dobrowolnie kwotę 80.000,00 zł zadośćuczynienia, a w toku postępowania karnego od sprawcy zdarzenia zasądzono na rzecz powódki kwotę 60.000,00 zł nawiązki, to w niniejszym postępowaniu powódka dochodzi zasadnie łącznie dalszej kwoty 310.000,00zł zadośćuczynienia i taką też kwotę Sąd zasądził na podstawie art. 445 § 1 kc, zgodnie z żądaniem pozwu.

O odsetkach orzeczono na podstawie art. 481 § 1 i 2 KC od kwoty 150.000,00zł od dnia 06 lipca 2021 r. do dnia zapłaty, od kwoty 160.000,00zł od 31 dnia od doręczenia pisma z 05.03.2024r. z rozszerzeniem powództwa.

Decyzją z dnia 05.07.2021 roku pozwany przyznał i wypłacił powódce pierwsze świadczenia w łącznej kwocie 54.896,22zł, dlatego Sąd zasądził ustawowe odsetki od kwoty 150.000,00zł zgodnie z żądaniem od dnia 06.07.2021 roku do dnia zapłaty.

Należy zwrócić uwagę, że ustawa o działalności ubezpieczeniowej nakłada na ubezpieczyciela określone obowiązki (art. 16 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o działalności ubezpieczeniowej (Dz. U. Nr 123, poz. 1151 z późn. zm.). Jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 18 listopada 2009 r. sygnatura akt II CSK 257/ 09: "Po otrzymaniu zawiadomienia o wypadku ubezpieczyciel - jako profesjonalista korzystający z wyspecjalizowanej kadry i w razie potrzeby z pomocy rzeczoznawców (art. 355 § 2 k.c.) - obowiązany jest do ustalenia przesłanek swojej odpowiedzialności, czyli samodzielnego i aktywnego wyjaśnienia okoliczności wypadku oraz wysokości powstałej szkody. Obowiązku tego nie może przerzucić na inne podmioty, w tym uprawnionego do odszkodowania. Nie może też wyczekiwać na prawomocne rozstrzygnięcie sądu. Bierne oczekiwanie ubezpieczyciela na wynik toczącego się procesu naraża go na ryzyko popadnięcia w opóźnienie lub zwłokę w spełnieniu świadczenia odszkodowawczego. Rolą sądu w ewentualnym procesie może być jedynie kontrola prawidłowości ustalenia przez ubezpieczyciela wysokości odszkodowania (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 10 stycznia 2000 r., III CKN 1105/98, OSNC 2000, nr 7-8, poz. 134, z dnia 19 września 2002 r. V CKN 1134/2000, niepubl. i z dnia 15 lipca 2004 r., V CK 640/03, niepubl).

Kierując się powyższymi wskazaniami i biorąc pod uwagę okoliczności faktyczne sprawy, należało ocenić, że pozwany winien spełnić świadczenie w terminie wynikającym z art. 14 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 lipca 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych.

Zgodnie z art. 444 § 1 zd. 1 kc w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia naprawienie szkody obejmuje wszelkie wynikłe z tego powodu koszty.

Zgodnie z art. 444 § 2 kc jeżeli poszkodowany utracił całkowicie lub częściowo zdolność do pracy zarobkowej albo jeżeli zwiększyły się jego potrzeby lub zmniejszyły widoki powodzenia na przyszłość, może on żądać od zobowiązanego do naprawienia szkody odpowiedniej renty.

Przepis ten nie zawiera odrębnych przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej, lecz biorąc pod uwagę zwłaszcza wykładnię systemową, należy przyjąć, iż odpowiedzialność ta została poddana ogólnym regułom odpowiedzialności z tytułu czynów niedozwolonych. Dlatego też warunkiem skutecznego domagania się naprawienia szkody na osobie jest związek przyczynowy pomiędzy określonym faktem, z którym norma prawna wiąże obowiązek odszkodowawczy a szkodą pojmowaną w tym przypadku jako uszczerbek majątkowy.

Powołany przepis reguluje reperkusje odszkodowawcze związane z naruszeniem określonych dóbr osobistych, a mianowicie uszkodzeniem ciała lub wywołaniem rozstroju zdrowia, które to naruszenia niewątpliwie u powódki wystąpiły.

Odszkodowanie przewidziane w art. 444 § 1 kc obejmuje więc wszelkie wypadki pozostające w związku z uszkodzeniem ciała lub rozstrojem zdrowia, jeżeli są konieczne i celowe. Przykładowo można wymienić koszty leczenia (pobytu w szpitalu, konsultacji u specjalistów, dodatkowej pomocy pielęgniarskiej, koszty lekarstw itp.), specjalnego odżywiania się, nabycia protez i innych koniecznych aparatów (okularów, aparatu słuchowego, wózka inwalidzkiego itp. (wyrok SN z dnia 19 stycznia 1981 r., I CR 455/80, OSPiKA 1981, poz. 223), wydatki związane z przewozem chorego do szpitala i na zabiegi, z przejazdami osób bliskich w celu odwiedzin chorego w szpitalu, z koniecznością specjalnej opieki i pielęgnacji (por. wyrok SN z dnia 4 października 1973 r., II CR 365/73, OSNCP 1974, poz. 147), koszty zabiegów rehabilitacyjnych, przygotowania do innego zawodu (np. opłaty za kursy, szkolenia, koszty podręczników i innych pomocy, dojazdów itp.). Zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego - Izba Cywilna z dnia 19 maja 2016 r. w sprawie III CZP 63/15 „Świadczenie ubezpieczyciela w ramach umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych obejmuje także uzasadnione i celowe koszty leczenia oraz rehabilitacji poszkodowanego niefinansowane ze środków publicznych (art. 444 § 1 kc).

Z uzasadnienia tej uchwały wynika możliwość wyboru przez poszkodowanego, w jakim systemie organizacyjno-prawnym może dojść do poddania się przez niego odpowiednim czynnościom leczniczym i rehabilitacyjnym. Poszkodowany powinien udowodnić poniesione przez niego koszty celowe leczenia lub rehabilitacji, pozostające w związku przyczynowym z doznaną krzywdą, przy czym „celowość kosztów” oznacza także potrzebę poddania się odpłatnemu leczeniu w placówkach prywatnych i konieczności wykazania także poszczególnych rodzajów tych kosztów (związanych m.in. z zakresem i częstotliwością zabiegów rehabilitacyjnych). Jeżeli ubezpieczyciel kwestionuje celowy charakter takich kosztów, to na nim spoczywa ciężar wykazania niecelowego charakteru takich kosztów (art. 6 kc ).

Roszczenie o rentę z art. 444 § 2 kc przysługuje poszkodowanemu w razie:

-całkowitej lub częściowej utraty przez niego zdolności do pracy zarobkowej;

-zwiększenia się jego potrzeb;

-zmniejszenia się jego widoków powodzenia na przyszłość.

Wymienione następstwa powinny mieć charakter trwały (co nie oznacza, iż nieodwracalny). Każda z tych okoliczności może stanowić samodzielną podstawę zasądzenia renty, jednakże konieczną przesłanką jest powstanie szkody bądź to w postaci zwiększenia wydatków, bądź to zmniejszenia dochodów.

Renta przewidziana w art. 444 § 2 kc nie ma charakteru alimentacyjnego, lecz wyłącznie odszkodowawczy. Przesłanką jej ustalenia nie może być koszt utrzymania osoby poszkodowanej, ale wyłącznie odszkodowanie za utratę zdolności do pracy (za utratę zarobków) oraz odszkodowanie za zwiększenie się potrzeb poszkodowanego na skutek wyrządzenie mu szkody na zdrowiu (tak SN w wyroku z dnia 20 grudnia 1977 r., IV CR 486/77, nie publ.).

Zwiększenie się potrzeb poszkodowanego stanowi szkodę przyszłą, wyrażającą się w stale powtarzających się wydatkach na ich zaspokojenie.

„Przyznanie renty z tytułu zwiększonych potrzeb na podstawie art. 444 § 2 kc nie jest uzależnione od wykazania, że poszkodowany te potrzeby faktycznie zaspokaja i ponosi związane z tym wydatki. Do przyznania renty z tego tytułu wystarcza samo istnienie zwiększonych potrzeb jako następstwa czynu niedozwolonego” (tak SN w wyroku z dnia 11 marca 1976 r., IV CR 50/76, OSNCP z 1977 r., poz. 11).

Zgodnie z treścią art. 322 KPC Jeżeli w sprawie o naprawienie szkody, o dochody, o zwrot bezpodstawnego wzbogacenia lub o świadczenie z umowy o dożywocie sąd uzna, że ścisłe udowodnienie wysokości żądania jest niemożliwe, nader utrudnione lub oczywiście niecelowe, może w wyroku zasądzić odpowiednią sumę według swej oceny opartej na rozważeniu wszystkich okoliczności sprawy.

Powódka żądała zasądzenia od pozwanego na rzecz powódki N. B. kwoty 110.260,61 zł tytułem odszkodowania za koszty leczenia, rehabilitacji, dojazdów do placówek medycznych, zakupu sprzętu ortopedycznego i rehabilitacyjnego oraz innego sprzętu potrzebnego powódce po wypadku, koszty prowadzenia sprawy o uchylenie ubezwłasnowolnienia wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od kwoty 88.595,64zł od 31 dnia po doręczeniu odpisu pozwu pozwanemu i do dnia zapłaty, od kwoty 4.118,07zł od dnia wniesienia pisma z dnia 07.06.2022r. i do dnia zapłaty, od kwoty 13.546,90zł od dnia wniesienia pisma z dnia 0l.12.2022r. i do dnia zapłaty, a od kwoty 4000,00zł od dnia 19.04.2023r. i do dnia zapłaty.

Powódka poniosła koszty leczenia, rehabilitacji, dojazdów do placówek medycznych, zakupu sprzętu ortopedycznego i rehabilitacyjnego oraz innego sprzętu potrzebnego powódce po wypadku, koszty prowadzenia sprawy o uchylenie ubezwłasnowolnienia, której pozwany nie zwrócił w kwocie 110.260,61 zł, co wynika z dokumentów w postaci rachunków, faktur.

Jak wynika z opinii biegłego ortopedy powódka ponosiła koszty leczenia, rehabilitacji {sprzęt ortopedyczny, leki p/bólowe, p/zapalne, p/zakrzepowe, środki opatrunkowe, wizyty ortopedyczne, badania rtg i TK jak również zabieg 17.09.2021 r. i rehabilitacja do końca 2021 r.} zasadne z przyczyn ortopedycznych.

Prowadzona rehabilitacja w tym pobyty w ośrodkach rehabilitacyjnych do końca 2021r. były zasadne i celowe z przyczyn ortopedycznych.

Poniesione przez powódkę koszty leczenia i rehabilitacji są w pełni zasadne.

Wydatki powódki N. B. związane ze skutkami pourazowych obrażeń- przeznaczone na leki i na koszt leczenia, rehabilitację realizowane są zgodnie z zaleceniami lekarzy i terapeutów z punktu widzenia psychiatry były uzasadnione i nie budziły wątpliwości. Leczenie psychiatryczne merytorycznie nie budziło wątpliwości. Część leków antydepresyjnych wypisywanych na receptach przez psychiatrów nie jest refundowana i ich koszt nie powinien przekraczać 100 złotych zalecanych miesięcznie - choć z uwagi na istniejącą dewaluację nie jest to pewne.

W opinii biegłego z dziedziny neurologii koszty poniesione przez powódkę z tytułu leczenia, rehabilitacji na podstawie załączonych faktur i rachunków poza komorą baryczna/brak badań naukowych potwierdzających efektywność wg medycyny opartej na faktach/ uznać należy za konieczne i związane z procesem terapeutycznym po przebytym urazie.

Biegły neurolog wskazał, że metoda normobarii/komory nie posiada uznanych badań potwierdzających jej skuteczność jako metody terapeutycznej w neurologii, a nie w ogóle.

W ocenie Sądu koszt komory hiberbarycznej też należy uznać za uzasadniony, bowiem jak nie z neurologicznego to z innego punktu widzenia miała pozytywny wpływu na zdrowie powódki, a w przypadku powódki, młodej osoby należało zrobić absolutnie wszystko celem poprawy stanu zdrowia powódki. A terapia w takiej komorze hiberbarycznej stosowana jest także w szpitalach, co prawda do leczenia innych schorzeń, ale jest skuteczną metodą leczenia.

Powódka stosowała przez kilka miesięcy różne preparaty w celu pielęgnacji licznych blizn pourazowych i pooperacyjnych, których stosowanie, a co za tym idzie faktury za te preparaty były uzasadnione. Faktury na S. plastry i żel, S. plastry silikonowe, C. C. - plastry silikonowe, B. żel silikonowy oraz krem C. czy maść z W.. A.

Uraz doznany w wypadku, leczenie operacyjne oraz prowadzona rehabilitacja mogły przyczynić się do powstania poszerzonych powierzchownych naczyń krwionośnych w obrębie kończyn dolnych co stanowiło defekt estetyczny będący następstwem wypadku. Dlatego likwidacja poszerzonych naczyń była wskazana. Zawsze po zabiegu skleroterapii konieczne jest noszenie pończoch uciskowych. Dlatego ich zakup był zasadny i celowy.

O odsetkach orzeczono na podstawie art. 481 § 1 i 2 KC, zgodnie z żądaniem pozwu.

Powódka żądała zasądzenia od pozwanego na rzecz powódki N. B. kwoty 14.722,00 zł tytułem odszkodowania za koszty opieki wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od 31 dnia po doręczeniu odpisu pozwu pozwanemu i do dnia zapłaty.

Z opinii biegłego z zakresu rehabilitacji wynika, że po wypadku powódka potrzebowała pomocy w każdej czynności związanej z egzystencją.

Powódka wymagała opieki osób trzecich w chwili badania przez biegłego rehabilitanta w tj. w lipcu 2022 roku w wymiarze 6 godzin dziennie.

Z opinii ortopedy wynika, że z przyczyn ortopedycznych powódka wymagała opieki osób trzecich: w okresie od 31.05 do 23.12.2021 r. w wymiarze uśrednionym 4 godzin dziennie, czas opieki w okresie od 24.12.2021 r. do końca marca 2022 r. 3 godziny dziennie, okresie od kwietnia 2022 r. do dnia dzisiejszego 1 godzina dziennie. W okresie od 24.12.2021 r. do końca marca 2022 r. powódka poruszała się samodzielnie, a po kwietniu 2022r r. nastąpiła dalsza poprawa funkcji chodu, stąd też zmniejszenie czasu i zakresu koniecznej pomocy i opieka dotyczącej oceny funkcji narządu ruchu.

Z opinii biegłego neurologa M. K. wynika, że powódka w okresie leczenia szpitalnego, rehabilitacji w ośrodku w K., po przeprowadzeniu zabiegów operacyjnych ortopedycznych wymagała opieki i pomocy osób trzecich, całodobowo.

Z zeznań powódki i świadków – rodziców wynika, że tą pomoc sprawowali rodzice, głównie matka, która zrezygnowała z pracy, aby cały czas być przy córce.

Tak więc żądanie zwrotu kosztów opieki jest w całości uzasadnione, dlatego Sąd orzekł jak w punkcie 3 wyroku.

O odsetkach orzeczono na podstawie art. 481 § 1 i 2 KC, zgodnie z żądaniem pozwu.

Powódka żądała zasądzenia od pozwanego na rzecz powódki N. B. kwoty po 1440,00 zł miesięcznie tytułem renty na zwiększone potrzeby począwszy od stycznia 2022 r. i na przyszłość, płatnej do 10 dnia każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat.

Z opinii biegłego z zakresu neurochirurgii wynika, że powódka będzie wymagała przynajmniej raz w roku rehabilitacji z zakresu niedowładu prawych kończyn, zaburzeń mowy, zaburzeń móżdżkowych celem usprawniania funkcjonowania układu nerwowego. Biegły z zakresu neurochirurgii wyjaśnił również że nie ma sprzeczności co do ilości koniecznej rehabilitacji, bowiem z zakresu neurochirurgii potrzeby rehabilitacyjne wynoszą jeden raz w roku, w pozostałym zakresie potrzeby rehabilitacyjne ocenił biegły rehabilitant i w pozostałym zakresie to one są miarodajne.

Biegły z zakresu ortopedii wypowiedział się co do konieczności rehabilitacji z przyczyn ortopedycznych a nie neurofizjologicznych i wskazał, że powódka wymaga nadal prowadzenia systematycznych ćwiczeń i okresowej rehabilitacji.

Z opinii neurologa wynika, że z przyczyn neurologicznych powódka może wymagać jeszcze pomocy osób trzecich w niektórych czynnościach np. jazda autem, nauka w czasookresie który nie jest dokładnie możliwy do określenia a który szacuje na ok. 2 godziny na dobę.

Z opinii biegłego z zakresu rehabilitacji wynika, że powódka wymaga stałej, ciągłej i nieprzerwanej rehabilitacji z uwzględnieniem wszystkich dostępnych metod i terapii fizjoterapeutycznych ukierunkowanych na neurofizjologię. Czas co do którego powódka powinna uczęszczać na rehabilitację nie jest możliwy do oceny ani do jednoznacznego wskazania ile proces rehabilitacji powódki potrwa z uwagi na zindywidualizowany proces powrotu, na który wpływ ma wiele osobniczych, środowiskowych czynników. Ponadto u powódki doznany rozległy uraz aksonalny lewej półkuli mózgu wpłynął znacząco na deficyty jakie u powódki wystąpiły i nadal występują po przedmiotowym urazie. Z uwagi na wielonarządowość urazu powódka w celu dążenia do możliwie pełnego do osiągnięcia stanu sprzed zabiegu winna korzystać z rehabilitacji. Powódka nadal nie jest w stanie z uwagi na niezborność ruchową, zaburzenia równowagi w pełni funkcjonować w życiu codziennym, wymaga opieki osób trzecich.

Powódka ma prawo korzystać z rehabilitacji komercyjnej z uwagi na lepszą jakościową tą rehabilitację, dostępną w każdym czasie i w pełnym zakresie, a pozwany ma obowiązek ponosić koszty takiej prywatnej koniecznej rehabilitacji.

Powódka cały czas musi korzystać z prywatnych wizyt kontrolnych u wielu specjalistów.

Tak więc renta na zwiększone potrzeby obejmująca dalsze koszty leczenia, rehabilitacji i opieki osób trzecich na przyszłość w kwocie żądanej przez powódkę jest w całości zasadna, dlatego Sąd orzekł jak w punkcie czwartym wyroku.

Powódka żądała zasądzenia od pozwanego na rzecz powódki renty wyrównawczej oraz renty z tytułu zmniejszenia widoków powodzenia na przyszłość w łącznej kwocie po 2861,70 zł miesięcznie za okres od stycznia 2022 r. do listopada 2022 r., a następnie począwszy od grudnia 2022 r. i na przyszłość w łącznej kwocie po 4000,00 zł miesięcznie - każdorazowo płatnej do 10 dnia każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat.

W uzasadnieniu powódka wskazuje, że mogłaby zarabiać 2500zł miesięcznie z modelingu i tak Sąd ustalił, bowiem to wynika z przedłożonych do akt dokumentów i zeznań stron i świadków, ale też powódka może zarabiać w innej dziedzinie co najmniej minimalne wynagrodzenie, bowiem nie ma orzeczenia o całkowitej niezdolności do jakikolwiek pracy, powódka jest niezdolna do pracy w modelingu i tańcu.

Z oświadczenia tzw. (...), które powódka dostała po kontrakcie w K. (pierwszy kontrakt po wypadku), wynika z niego, że powódka dostała 8 prac przez trzy miesiące kontraktu, za co należała jej się kwota RM 5.350,00. Agencja wydała jednak na pobyt i utrzymanie powódki RM 10.835,00. Tym samym z wyjazdu powódki po wypadku do pracy w modelingu powódka nie zarobiła żadnych środków, koszty utrzymania powódki podczas kontraktu przekroczyły jej zarobki. Powódka nie musiała tego długu oddawać, ponieważ ustalenia kontraktu wskazywały, że agencja ponosi ryzyko utrzymania modelki, w sytuacji gdy jej zarobki podczas kontraktu będą niższe niż wydatki. Powódka nie zarobiła jednak żadnych pieniędzy na tym kontrakcie.

Jak wynika z dokumentacji zgromadzonej w aktach sprawy, co potwierdziła sama powódka podczas przesłuchania na rozprawie w dniu 23.05.2024 r., jedyne dochody powódki po wypadku przedstawiały się następująco :

- R. z ZUS w kwocie po 1138,30 zł miesięcznie w okresie od 23.04.2021 r. do 30.11.2022r.

- dochody z pracy na umowie - zlecenie zawartej dnia 28.11.2022r. (w aktach sprawy) między powódką a jej matką, na podstawie której powódka zobowiązała się do świadczenia pracy w wymiarze 14-15 godzin w miesiącu. Przychody powódki z tego tytułu za rok 2023 r. wyniosły 3.847,20 zł (zeznanie podatkowe w aktach sprawy). Za godzinę pracy powódka otrzymuje wynagrodzenie wg. minimalnej stawki obowiązującej w kraju. Patrząc na wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę na zleceniu w 2023r. (22,80 zł) przy 15 godzinach w miesiącu nie było to wynagrodzenie wyższe niż 342 zł brutto miesięcznie. W 2024r. nie wyższe niż 415,50 zł brutto miesięcznie ( 27,70 zł x 15 h). Zatrudnienie powódki na umowie - zlecenie w firmie prowadzonej przez jej matkę - jak wskazała sama powódka na rozprawie - miało na celu głównie objęcie powódki ubezpieczeniem zdrowotnym. Uzyskiwane przez powódkę z tytułu tej pracy dochody są symboliczne, a powódka sama na rozprawie w dniu 23.05.2024 r. potwierdziła, że nie traktuje otrzymywanych od matki pieniędzy, jako „ jej dochodów”.

Powódka nie uzyskała po wypadku i nie uzyskuje ostatecznie żadnych dochodów w związku z działalnością modelingową, czy taneczną. Powódka żyje z pomocy swoich rodziców i zabezpieczenia renty, które jest jej przyznane. Jak zeznała powódka na rozprawie w dniu 23.05.2024 r. po wypadku mimo podjętych prób powrotu do kariery modelki, nie udało się jej podjąć ostatecznie jakiejkolwiek pracy w tym zawodzie, która przyniosłaby jej zysk. Kontrakty związane z modelingiem wygasły. Powódka nie może po wypadku także tańczyć, nie osiągała i nie będzie osiągać też więc żadnych dodatkowych dochodów z tytułu pracy związanej z tańcem. Kontrakty po wypadku (w K. i N. D.) nie przyniosły powódce zysków.

Należy podkreślić więc, że powódka po wypadku nie będzie zdolna zarobkować z tytułu tańca czy modelingu, zmniejszyły się też jej widoki powodzenia na przyszłość.

Do dni 30 listopada 2022 roku powódka pobierała rentę socjalną w wysokości 1138,30zł.

Natomiast od chwili kiedy powódka nie ma orzeczenia o całkowitej niezdolności do pracy, nie ma też orzeczenia o częściowej niezdolności do pracy, to w ocenie Sądu, może a nawet powinna zarobić co najmniej minimalne wynagrodzenie w innej dziedzinie niż modeling i taniec, które jest wyższe niż żądane 2500zł. Zresztą powódka pracuje dla rodziców robiąc muzykę, może studiować zaplanowany i wymarzony kierunek, a przynajmniej nie udowodniła, że nie może studiować, prowadzi działalność gospodarczą mieszkając z chłopakiem we W., rodzice powódki zeznali, że powódka miała zamiar rok pracować jako modelka a potem studiować, choć studiowanie nie wyklucza pracy w modelingu, dlatego też, w ocenie Sądu, powódka nie udowodniła, że żądanie renty wyrównawczej na przyszłość, jest zasadne i dlatego Sąd to żądanie oddalił.

Mając powyższe ustalenia i rozważania na uwadze, Sąd zasądził jak w punkcie 5 wyroku od pozwanego Towarzystwa (...) z siedzibą w W. na rzecz powoda N. B. tytułem renty kwotę po 2.861,70 zł miesięcznie za okres od 01 stycznia 2022 r. do 30 listopada 2022 r., płatną do 10 dnia każdego kolejnego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat, ponieważ decyzją z dnia 15 grudnia 2021 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. M.. orzekł, że N. B. (1) jest osobą całkowicie niezdolną do pracy na okres do 30 listopada 2022 roku oraz przyznał powódce w tym czasie rentę socjalną w wysokości 1250, 88 zł, do wypłaty po potrąceniu podatku w wysokości 1138,30 zł. Powód wskazał, że powódka mogłaby zarobić co najmniej 2500zł, z czym Sąd się zgadza, a otrzymywała jedynie 1138,30zł, dlatego należy się powódce renta wyrównawcza w kwocie 1361,70zł i do tego renta z tytułu zmniejszonych widoków powodzenia na przyszłość w kwocie po 1500zł, czyli łącznie 2.861,70zł.

Natomiast z całą pewnością zasadne jest żądanie powódki renty z tytułu zmniejszonych widoków powodzenia na przyszłość w całej żądanej kwocie, dlatego Sąd orzekł jak w punkcie 6 wyroku zasądzając od pozwanego na rzecz powoda N. B. tytułem renty z tytułu zmniejszenia widoków powodzenia na przyszłość kwotę po 1.500,00 zł miesięcznie poczynając od 01 grudnia 2022 roku i na przyszłość, płatną do 10 dnia każdego kolejnego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat, oddalając żądanie w pozostałym zakresie jak w punkcie 7 wyroku.

Podstawą rozstrzygnięcia o kosztach procesu był przepis artykułu 100 KPC, zgodnie z treścią którego w razie częściowego tylko uwzględnienia żądań koszty będą wzajemnie zniesione lub stosunkowo rozdzielone.

W niniejszej sprawie powódka wygrała sprawę w 94,36% i w takiej części pozwany powinien ponieść koszty procesu.

Dlatego Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powódki N. B. kwotę 21.634,00zł tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od daty uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.

Zgodnie z treścią art. 83 ust 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. Nr 167, poz. 1398 ze zm.) w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie sąd orzeka o poniesionych tymczasowo przez Skarb Państwa wydatkach, stosując odpowiednio przepisy art. 113.

Zgodnie z treścią art. 113. 1. w/w ustawy kosztami sądowymi, których strona nie miała obowiązku uiścić lub których nie miał obowiązku uiścić kurator albo prokurator, sąd w orzeczeniu kończącym sprawę w instancji obciąży przeciwnika, jeżeli istnieją do tego podstawy, przy odpowiednim zastosowaniu zasad obowiązujących przy zwrocie kosztów procesu.

2. Koszty nieobciążające przeciwnika sąd w orzeczeniu kończącym sprawę w instancji nakazuje ściągnąć z roszczenia zasądzonego na rzecz:

1) strony, której czynność spowodowała ich powstanie;

2) strony zastąpionej przez kuratora lub

3) osoby, na której rzecz prokurator wytoczył powództwo lub zgłosił wniosek o wszczęcie postępowania.

3. Koszty sądowe, których nie miał obowiązku uiścić kurator, sąd może nakazać ściągnąć z innego majątku strony zastąpionej przez kuratora.

4. W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może odstąpić od przewidzianego w ust. 2 i 3 obciążenia kosztami.

5. Przepisu ust. 2 nie stosuje się do opłat, których nie miał obowiązku uiścić Skarb Państwa.

Na podstawie art. 83 ust 2, art. 113 ust 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych Sąd nakazał ściągnąć od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim kwotę 34.626,79zł tytułem brakującej opłaty od pozwu od uiszczenia, której powódka N. B. (1) została zwolniona i zwrotu wydatków tymczasowo poniesionych przez Skarb Państwa od uwzględnionej części powództwa. (wps=310.000 + (...),61 + (...),00 + 17.280 (1440zł x12 mcy= 17.280) + 31.478,70 (11 mcy x 2861,70zł) + 48.000zł (4000zł x 12 mcy=48.000zł) = 531.741,31zł x 5%=26.587,06 = opłata od pozwu 26.588zł x 94,36%= do ściągnięcia tytułem brakującej opłaty kwota 25.085,77zł. Koszty wynagrodzenia biegłych to 10.111,30zł x 94,36%= ściągnąć 9.541,02zł. Czyli łącznie ściągnąć od pozwanego kwotę 34.626,79zł).

W myśl art. 113 ustęp 4 w/w ustawy w wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może odstąpić od przewidzianego w ust. 2 i 3 obciążenia kosztami i na podstawie tego przepisu mając na uwadze trudną sytuację finansową powódki (utrzymuje się z pracy u rodziców za co otrzymuje niewielkie wynagrodzenie, utrzymują ją rodzice) i szczególny charakter dochodzonego roszczenia Sąd nie obciążył powódki pozostałą częścią nie uiszczonej opłaty od pozwu od oddalonej części powództwa oraz pozostałymi kosztami sądowymi w postaci brakującego wynagrodzenia dla biegłych jak w punkcie 9 wyroku.

Sędzia SO Dorota Krawczyk

ZARZĄDZENIE: Odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikom obu stron.