Wyrok SN z 29 stycznia 2013, sygn. V KK 428/12
Data orzeczenia
29 stycznia 2013
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Karna, Wydział V
Przewodniczący
SSN Barbara Skoczkowska
Tagi
Podstawa prawna
Pokaż pozostałe podstawy prawne (2)
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 29 stycznia 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Barbara Skoczkowska (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Roman Sądej
SSA del. do SN Dorota Wróblewska
Protokolant Anna Kowal
po rozpoznaniu w Izbie Karnej, na posiedzeniu w dniu 29 stycznia 2013r.,
w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
w sprawie T. B.
skazanego za przestępstwo z art. 207 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k.
kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego,
od wyroku Sądu Okręgowego w P.
z dnia 14 sierpnia 2012 r.,
zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w P.
z dnia 16 maja 2012 r.,
uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o
karze i sprawę w tym zakresie przekazuje Sądowi Okręgowemu w
P. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.
UZASADNIENIE
2
Sąd Rejonowy w P., wyrokiem z dnia 16 maja 2012 r., uznał T. B.,
oskarżonego o to, że w okresie od 16 lutego 2011 roku do 9 listopada 2011 roku w
P. znęcał się fizycznie i psychicznie nad osobami najbliższymi L. B. i M. R. w ten
sposób, że znajdując się pod wpływem alkoholu wszczynał awantury domowe, w
czasie których wyzywał wymienionych słowami używanymi powszechnie za
obelżywe, szarpał ich, opluwał i zakłócał spoczynek nocny, niszczył wyposażenie
mieszkania, a nadto groził im pozbawieniem życia i spaleniem domu, przy czym
czynu tego dopuścił się w ciągu 5 lat od odbycia co najmniej 6 miesięcy kary
pozbawienia wolności orzeczonej za umyślne przestępstwo podobne,
tj. o czyn z art. 207 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k.
1. za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu, tj. przestępstwa z art.
207 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. i za to na podstawie art. 207 § 1 k.k.
wymierzył mu karę roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności;
2. na podstawie § 14 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 3 oraz § 16 Rozporządzenia
Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za
czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów
nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, zasądził od Skarbu
Państwa na rzecz obrońcy oskarżonego kwotę 888 złotych oraz VAT
tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu;
3. na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. i art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca
1973 roku o opłatach w sprawach karnych zwolnił oskarżonego od
kosztów sądowych i nie wymierzył mu opłaty.
Apelację od powyższego wyroku wniósł obrońca oskarżonego. Zaskarżając
go w całości, zarzucił:
1. obrazę przepisów postępowania mogącą mieć wpływ na treść
orzeczenia poprzez naruszenie art. 7 k.p.k., polegające na dokonaniu dowolnej
oceny zgromadzonych dowodów oraz nieuwzględnieniu zasad prawidłowego
rozumowania i doświadczenia życiowego przy interpretacji wyjaśnień
oskarżonego, zeznań pokrzywdzonych oraz zeznań świadków poprzez przyjęcie,
że oskarżony dopuścił się znęcania nad L. B. i M. R.;
2. obrazę przepisów postępowania mogącą mieć wpływ na treść
orzeczenia poprzez naruszenie art. 5 § 2 k.p.k., polegającą na przypisaniu
oskarżonemu sprawstwa w sytuacji, gdy na podstawie zebranego materiału
3
dowodowego, powstaje wiele nierozstrzygniętych wątpliwości co do wypełnienia
przez oskarżonego znamion zarzucanego przestępstwa;
3. obrazę przepisów prawa materialnego poprzez przyjęcie, że czyny T.
B. wypełniły znamiona przestępstwa z art. 207 § 1 k.k.
Podnosząc powyższe zarzuty, obrońca wniósł o zmianę zaskarżonego
wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego
wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Sąd Okręgowy, wyrokiem z dnia 14 sierpnia 2012 roku,:
1. uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej pokrzywdzonego M. R. i
w tym zakresie przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do
ponownego rozpoznania;
2. zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że obniżył wymierzoną
oskarżonemu w punkcie 1 karę pozbawienia wolności do roku i 6
miesięcy;
3. w pozostałym zakresie utrzymał w mocy zaskarżony wyrok;
4. zwolnił oskarżonego od obowiązku zwrotu Skarbowi Państwa kosztów
postępowania oraz opłaty za obie instancje.
Kasację od prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego z dnia 14 sierpnia
2012 roku, wniósł Prokurator Generalny zaskarżając powyższy wyrok w części
dotyczącej orzeczenia o karze, na korzyść skazanego T. B. Zarzucając rażące i
mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa karnego
procesowego - art. 437 § 1 k.p.k. w zw. z art. 413 § 2 pkt 2 k.p.k., polegające na
wydaniu przez sąd odwoławczy rozstrzygnięcia zmieniającego wyrok sądu I
instancji w części dotyczącej kary w sposób, który czyni wyrok wewnętrznie
sprzeczny, albowiem pomimo jednoczesnej dyspozycji obniżenia orzeczonej przez
sąd I instancji kary pozbawienia wolności, kara ta w istocie została utrzymana w
mocy, wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do
ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w P. w postępowaniu
odwoławczym.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja Prokuratora Generalnego jest zasadna, gdyż zaskarżone
orzeczenie zostało wydane z rażącą i mającą istotny wpływ na jego treść obrazą
przepisów prawa karnego procesowego przywołanych w zarzucie kasacji.
4
Słusznie wskazuje skarżący, że zachodzi wewnętrzna sprzeczność w samej
treści orzeczenia. Wydane przez Sąd odwoławczy w punkcie 2 wyroku
rozstrzygnięcie zawiera bowiem jednocześnie dyspozycję zmiany zaskarżonego
wyroku jak i utrzymania go w mocy. Z treści wyroku sądu odwoławczego
jednoznacznie natomiast wynika, że wydając w punkcie 2 orzeczenie
reformatoryjne i zmieniając wyrok sądu I instancji w części dotyczącej kary, intencją
sądu było jej obniżenie. Za powyższym przemawia również zdecydowanie pisemne
uzasadnienie wyroku, w którym Sąd Okręgowy wskazał, iż „...uchylenie wyroku w
części dotyczącej jednego z pokrzywdzonych winno znaleźć wymiar w sankcji
karnej. Przestępstwo znęcania się nad jedną osobą jest bowiem niewątpliwie mniej
społecznie szkodliwe, niż przestępstwo znęcania się nad dwoma osobami ...".
Wola sądu odwoławczego nie znalazła jednakże odzwierciedlenia w części
rozstrzygającej wydanego w dniu 14 sierpnia 2012 r. wyroku, albowiem pomimo
wskazania, że orzeczona wobec T. B. kara zostaje obniżona, jej wymiar - rok i 6
miesięcy pozbawienia wolności - nie uległ zmianie w porównaniu z treścią
rozstrzygnięcia sądu I instancji. W efekcie zatem również rozstrzygnięcie sądu o
zmianie wyroku sądu I instancji w części dotyczącej orzeczenia o karze, pomimo
literalnego wskazania, nie znalazło rzeczywistego odzwierciedlenia w treści
wydanego przez sąd odwoławczy orzeczenia.
Opisane uchybienie, niezależnie od powodów z jakich do niego doszło, w
efekcie miało rażący charakter i istotny wpływ na treść orzeczenia. W związku z
tym, Sąd Najwyższy uwzględniając kasację, uchylił wyrok Sądu odwoławczego w
zaskarżonej części - dotyczącej orzeczenia o karze i w tym zakresie przekazał
sprawę do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy związany był granicami wniesionej kasacji – art. 536 k.p.k.
Tym niemniej w tej sprawie należy wskazać na konieczność rozważenia tego, co
może mieć znaczenie w toku ponownego rozpoznania sprawy, że wyrokiem Sądy
Okręgowego z dnia 14 sierpnia 2012 r. zapadłym na skutek apelacji wniesionej
wyłącznie przez obrońcę oskarżonego, doszło do uchylenia w istocie jedynie
fragmentu zarzucanego aktem oskarżenia czynu.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w części
dyspozytywnej wyroku.
5