Postanowienie SN z 27 marca 2013, sygn. III KK 423/12
Data orzeczenia
27 marca 2013
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Karna, Wydział III
Przewodniczący
SSN Andrzej Ryński
Tagi
Podstawa prawna
Pokaż pozostałe podstawy prawne (7)
POSTANOWIENIE
Dnia 27 marca 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
Andrzej Ryński
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 27 marca 2013 r.,
sprawy M. O.
skazanego z art. 56 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii i inne
z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego
od wyroku Sądu Okręgowego w S.
z dnia 29 marca 2012 r., utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w S.
z dnia 6 grudnia 2010 r.,
postanowił
1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;
2. obciążyć skazanego M. O. kosztami sądowymi
postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Wyrokiem Sądu Rejonowego w S. z dnia 6 grudnia 2010 r., M. O. został uznany
winnym przestępstwa z art. 56 ust. 3 i art. 59 ust.1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o
przeciwdziałaniu narkomanii w zw z art. 12 i art. 11 § 2 k.k. przy zastosowaniu art.
4 § 1 k.k. i za to na podstawie art.56 ust. 3 cyt. ustawy w zw. z art. 11 § 3 k.k. i art.
33 § 1 i 3 k.k. wymierzył mu karę 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności i 150
stawek dziennych grzywny po 200 zł. każda oraz orzekł wobec tego oskarżonego
na podstawie art. 45 § 1 k.k. przepadek korzyści majątkowej osiągniętej z
popełnienia tego przestępstwa w kwocie 14 400 złotych. Nadto uznał go za
winnego przestępstwa z art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o
przeciwdziałaniu narkomanii i na podstawie tego przepisu wymierzył mu karę 3
miesięcy pozbawienia wolności. Na podstawie art. 70 ust. 2 cyt. ustawy orzekł
wobec M. O. przepadek opisanego w wyroku dowodu rzeczowego nakazując jego
2
zniszczenie. Natomiast odnośnie do czynu wyczerpującego dyspozycję art. 87 § 1
k.w. postępowanie karne umorzył na podstawie art. 17 § 1 pkt. 6 k.p.k. w zw z art.
414 § 1 k.p.k., kosztami procesu w tym zakresie obciążając Skarb Państwa. Jako
karę łączną wymierzył oskarżonemu 2 lata i 6 miesięcy pozbawienia wolności z
zaliczeniem na jej poczet okresu tymczasowego aresztowania. Nadto na podstawie
art. 230 § 2 k.p.k. zarządził na rzecz oskarżonego zwrot tych dowodów rzeczowych,
które uznał za zbędne dla postępowania karnego oraz zasądził na rzecz Skarbu
Państwa opłatę od orzeczonej kary pozbawienia wolności i zwolnił oskarżonego w
¼ od ponoszenia wydatków.
Apelację od powyższego wyroku wniósł obrońca oskarżonego M. O., który
powołując się na zarzut obrazy przepisów prawa materialnego - art. 62 ust. 1
ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, obrazy przepisów
prawa procesowego a to art. 7 k.p.k. w zw. z art. 201 k.p.k., poprzez dowolną
ocenę opinii J. W. – biegłego z zakresu slangu narkotykowego oraz błędu w
ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, które mogły mieć
wpływ na jego treść a także alternatywnie podnosząc zarzut rażącej
niewspółmierności – surowości orzeczonej kary pozbawienia wolności i grzywny za
przestępstwo z art. 56 ust. 1 i 3 oraz art. 59 ust.1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o
przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 12 i art. 11 § 2 k.k., wniósł o zmianę
tegoż wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego od popełnienia przypisanych mu
czynów ewentualnie wymierzenie łagodniejszej kary jednostkowej za czyn z pkt. 1
wyroku oraz łagodnej nie izolacyjnej kary łącznej, bądź też o uchylenie
zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I
instancji.
Sąd Okręgowy w S. wyrokiem z dnia 29 marca 2012 r., po rozpoznaniu apelacji
obrońcy oskarżonego M. O. utrzymał w mocy zaskarżony wyrok uznając apelację
za oczywiście bezzasadną oraz zwolnił oskarżonego od ponoszenia kosztów
sądowych za postępowanie odwoławcze.
Od powyższego wyroku kasację wniósł obrońca skazanego M. O. , który
zarzucił orzeczeniu Sądu odwoławczego rażące naruszenie przepisów
postępowania, które miało istotny wpływ na treść orzeczenia a mianowicie:
1. art. 433 § 2 kpk i art. 457 § 3 k.p.k. polegające na zaniechaniu przez Sąd
Okręgowy w S. wszechstronnej kontroli odwoławczej zaskarżonego apelacją
wyroku, poprzez brak prawidłowego odniesienia się do zarzutu błędu w
3
ustaleniach faktycznych i zaniechanie w uzasadnieniu wyroku Sądu II
instancji odniesienia się do okoliczności, które potwierdzały wiarygodność
wyjaśnień oskarżonego M. O. i spójnych z nimi wyjaśnień M. M. G.;
2. art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k. i w zw. z art. 201 k.p.k. poprzez
zaakceptowanie przez Sąd odwoławczy rażącego naruszenia przepisów
postępowania przez Sąd Rejonowy, a które miało istotny wpływ na treść
wyroku, a mianowicie dowolnej oceny opinii J. W. – biegłego z zakresu
slangu narkotykowego i uznanie jej za pełnowartościowy materiał
dowodowy, podczas gdy opinia ta była niejasna, gdyż nie wskazywała
kategorycznie na użyte w telefonicznych rozmowach sformułowania jako
identyfikujące narkotyk, co więcej wskazywała, że mogły zostać one użyte w
ich semantycznym znaczeniu;
3. art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. polegające na zaniechaniu przez Sąd
Okręgowy wszechstronnej kontroli odwoławczej zaskarżonego apelacją
obrońcy wyroku i akceptację rażącej obrazy prawa materialnego przez
dokonanie wykładni przepisu art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o
przeciwdziałaniu narkomanii i uznanie, iż zażycie narkotyku jest tożsame z
jego posiadaniem, a także aprobatę ustalenia, że oskarżony dysponował
„nieustaloną wagowo jedną porcją narkotyku”, podczas gdy w sprawie
zabezpieczono wyłącznie jego śladowe ilości.
Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego
wyroku Sądu Okręgowego oraz rozstrzygnięć zawartych w pkt. 1,2,3,4 i 6
wyroku Sądu Rejonowego w S. z dnia 6 grudnia 2011 r.,
i przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi
Rejonowemu.
W odpowiedzi na kasację Prokurator Okręgowy wnosił o jej oddalenie jako
oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył co następuje
Kasacja obrońcy skazanego M. O. okazała się bezzasadna i to w stopniu
oczywistym, uzasadniającym jej oddalenie w trybie określonym w art. 535 § 3 k.p.k.
Z treści zarzutów kasacji i jej uzasadnienia wynika, że powtórzone zostały w
niej zarzuty apelacyjne. Oznacza to, że intencją autora kasacji jest spowodowanie
aby Sąd Najwyższy ponownie dokonał oceny dowodów zgromadzonych w sprawie,
a w szczególności wyjaśnień M. O. i M. G. oraz opinii J. W. biegłego z zakresu
4
slangu narkotykowego, a także aby zakwestionował dokonane przez oba Sądy
ustalenia faktyczne, w tym dotyczące ilości narkotyków posiadanych przez
oskarżonego M. O. Warto jednak przypomnieć, że zarzuty kasacyjne skierowane
do orzeczenia sądu I instancji podlegają rozważeniu tylko w takim zakresie, w
jakim jest to nieodzowne dla należytego rozpoznania zarzutów stawianych
orzeczeniu sądu odwoławczego. Natomiast rolą sądu kasacyjnego nie jest
ponowne rozpoznawanie zarzutów stawianych przez skarżącego orzeczeniu sądu I
instancji. (por. wyrok Sądu Najwyższego z 18 listopada 1996 r., III KKN 148/96,
OSNKW 1997, z. 1-2, poz. 12). Nadto w ramach podstaw kasacyjnych wskazanych
w art. 523 § 1 k.p.k., nie jest dopuszczalne kwestionowanie w trybie kasacji
zasadności dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych. Zatem, Sąd Najwyższy
przy rozpoznaniu kasacji nie jest władny dokonywać ponownej oceny dowodów i w
oparciu o tak przeprowadzoną własną ocenę sprawdzać poprawność dokonanych
w sprawie ustaleń faktycznych (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 września
1996 r., II KKN 63/96, OSNKW 1997, z. 1-2, poz. 11).
Konstrukcja kasacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego M. O. pozwala
twierdzić, że potraktował on postępowanie kasacyjne jako kolejny etap kontroli
instancyjnej wydanych w sprawie wyroków przez sądy obu instancji. Natomiast
kasacja może być wniesiona tylko z powodu uchybień wymienionych w art. 439
k.p.k. lub innego rażącego naruszenia prawa, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ
na treść orzeczenia. Zatem, przepis art. 523 § 1 k.p.k. dotyczy jedynie bardzo
poważnego naruszenia przepisów prawa, zbliżonego w swym znaczeniu do rangi
bezwzględnej przyczyny odwoławczej.
Natomiast z przepisu art. 433 § 2 k.p.k. wynika wprost, że sąd odwoławczy jest
zobowiązany rozważyć wszystkie wnioski i zarzuty wskazane w środku
odwoławczym, chyba że ustawa stanowi inaczej. Koresponduje z tym treść art. 457
§ 3 k.p.k., z której wynika, że w uzasadnieniu wyroku sądu odwoławczego należy
podać, czym kierował się sąd wydając wyrok oraz dlaczego zarzuty i wnioski
apelacji uznał za zasadne albo niezasadne. Szczegółowość uzasadnienia Sądu
odwoławczego uzależniona jest od jakości uzasadnienia sądu I instancji, oraz
samej konstrukcji apelacji.
W tym kontekście trzeba stwierdzić, że Sąd odwoławczy odniósł się do
wszystkich zarzutów apelacji na wystarczającym poziomie szczegółowości,
zważywszy na wręcz drobiazgowe uzasadnienie Sądu I instancji, które w sposób
5
wyczerpujący i całkowicie trafny odnosi się do zagadnień poruszanych w skardze
apelacyjnej. Dlatego też Sąd II instancji odwołując się w swej argumentacji do
uzasadnienia Sądu I instancji i uzupełniając ją swoimi wywodami nie dopuścił się
naruszenia art. 433§ 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. Dlatego odpowiadając na zarzut
odnoszący się do analizy wiarygodności wyjaśnień M. O. i M. G. Sąd odwoławczy
nie musiał powtarzać szczegółowych rozważań Sądu I instancji, w tym ponownie
przytaczać oceny dowodów, skoro była ona stronom znana, trafnie zauważając, że
negacja wiarygodności znacznej części wyjaśnień wskazanych oskarżonych
wynikała z konfrontacji ich relacji z całością zgromadzonego w sprawie materiału
dowodowego.
Nie można podzielić stanowiska zawartego w kasacji, że Sąd odwoławczy nie
podał czym kierował się akceptując szczegółową ocenę opinii biegłego z zakresu
slangu narkotykowego J. W. dokonaną przez Sąd I instancji z uwzględnieniem
przesłanek wskazanych w art. 201 k.p.k. (str. 85-94 uzasadnienia Sądu I instancji).
Sąd odwoławczy słusznie zauważył że opinia ta stanowiła tylko jeden z dowodów
podlegających ocenie Sąd Rejonowego i nie można twierdzić, że przesądzała o
tym, iż używane przez oskarżonego w czasie rozmów określenia nawiązujące do
marek różnych alkoholi nie były wykorzystywane w znaczeniu pierwotnym (str. 6
uzasadnienia Sądu odwoławczego). Sąd Rejonowy wprost stwierdził, że w
przedmiotowej opinii biegły nie wyprowadził stanowczych wniosków i opinia ta nie
stanowiła podstawy konkretnych ustaleń w zakresie znaczenia sformułowań
użytych w trakcie poszczególnych rozmów telefonicznych prowadzonych między M.
O. i M. G. Natomiast opinia ta posłużyła do weryfikacji wiarygodności relacji A. K.,
która utrzymywała, że z rozmów telefonicznych, jakie w jej obecności prowadził M.
G. wynikało, iż sprzedaje on narkotyki pod pozorem sprzedaży alkoholu
(str.67,84,94 uzasadnienia Sądu I instancji). Dlatego też nie można zgodzić się z
twierdzeniem autora kasacji, że Sądy obu instancji w sposób nieuprawniony
przydały zbyt duże znaczenie dowodowi z opinii biegłego z zakresu slangu
narkotykowego, skoro sposób oceny tego dowodu dokonany przez Sąd I instancji i
zaakceptowany przez Sąd odwoławczy nie budzi zastrzeżeń, bowiem realizuje
standardy określone w art. 7 k.p.k.
Błędne jest zapatrywanie skarżącego, że Sądy obu instancji dopuściły się
rażącej obrazy prawa materialnego przez dokonanie wadliwej wykładni art. 62 ust.
1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, w sytuacji gdy
6
obrońca swoją krytykę oceny prawnej zachowania oskarżonego przypisanego mu
w pkt. 3 wyroku Sądu I instancji opiera na kwestionowaniu ustaleń faktycznych
uznając, że brak było podstawy dowodowej do przyjęcia, iż oskarżony dysponował
jedną porcją narkotyku, skoro w sprawie zabezpieczono wyłącznie jego śladowe
ilości. W konsekwencji zarzut ten jest na pograniczu dopuszczalności, ponieważ
obrońca w wywiedzionej kasacji kwestionuje ustalenia faktyczne. Nadto jest on
wewnętrznie sprzeczny, albowiem obrazę prawa materialnego można zarzucić
jedynie przy niekwestionowanych ustaleniach faktycznych. Należy przypomnieć, że
rekonstrukcja stanu faktycznego w tym zakresie została oparta o wyjaśnienia M. O.,
który podjął szereg działań odnośnie przedmiotowego narkotyku w części go
zażywając, a w części przynosząc do domu i ważąc na posiadanej wadze, co
prowadzi do wniosku, że dysponował nim w sposób trwały. Na podstawie tego
zachowania oskarżonego Sądy obu instancji wyprowadziły trafny wniosek, że
oskarżony posiadał w krytycznym czasie jedną porcję kokainy, a nie tylko śladowe
jej ilości ujawnione na wadze elektronicznej oskarżonego. Wbrew stanowisku
skarżącego Sąd odwoławczy w sposób zadowalający wykazał również dlaczego
zaakceptował przyjętą przez Sąd I instancji kwalifikację prawną czynu oskarżonego
z art. 62 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii (str. 6 uzasadnienia). W
sprawie tej nie może być wątpliwości, że posiadanie narkotyków przez
oskarżonego spełniało kryterium ilościowe przyjmowane w judykatach Sądu
Najwyższego, skoro ustalono, że w krytycznym czasie posiadał on jedną porcję
kokainy ( zob. postanowienie SN z dnia 28 października 2009 r., I KZP 22/09,
OSNKW 2009/12/103). Z punktu widzenia dyspozycji art. 62 ust. 1 ustawy o
przeciwdziałaniu narkomanii nie ma również znaczenia fakt, że część z
posiadanych narkotyków oskarżony zużył na własne potrzeby, ponieważ karalne
jest każde władanie takim środkiem, bez względu na cel dla jakiego miałby być on
przeznaczony, a więc także związane z jego użyciem lub zamiarem użycia (zob.
uchwała SN z dnia 27 stycznia 2011 r., I KZP 24/10, OSNKW 2011/1/2).
Z tych względów nie znajdując podstaw do uwzględnienia wniesionej kasacji,
Sąd Najwyższy orzekł o jej oddaleniu, jako oczywiście bezzasadnej i kosztami
sądowymi postępowania kasacyjnego obciążył M. O. w oparciu o przepis art. 636 §
1 k.p.k.
7