sygn. IV Ka 1028/25 10 lutego 2026 Sąd Okręgowy w Poznaniu

Wyrok z 10 lutego 2026, sygn. IV Ka 1028/25

Data orzeczenia 10 lutego 2026
Sąd Sąd Okręgowy w Poznaniu
Wydział IV Wydział Karny Odwoławczy
Przewodniczący Sędzia Hanna Bartkowiak
Tagi
#Sąd Okręgowy w Poznaniu #IV Wydział Karny Odwoławczy #wyrok

1

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 10 lutego 2026 r.

Sąd Okręgowy w Poznaniu IV Wydział Karny – Odwoławczy w składzie:

Przewodniczący: Sędzia Hanna Bartkowiak

2 Protokolant: sekretarz sądowy Agnieszka Kapcińska

4przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej Poznań – Wilda w Poznaniu Renaty Głowackiej

po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2026 r.

sprawy S. D. (1) oskarżonej z art. 190 § 1 kk oraz L. L. oskarżonego z art. 193 § 1 kk i art. 157 § 1 kk

na skutek apelacji wniesionych przez prokuratora i obrońcę oskarżonego L. L.

od wyroku Sądu Rejonowego Poznań – Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu

z dnia 4 czerwca 2025 r., sygn. akt VI K 91/24

1.  Zmienia zaskarżony wyrok w pkt VII w ten sposób, że na podstawie wskazanych tam przepisów oraz art. 630 kpk zasądza od oskarżonego L. L. na rzecz oskarżycieli posiłkowych częściowy zwrot kosztów zastępstwa procesowego w zakresie warunkowego umorzenia postępowania z pkt II w następującej wysokości: S. Ł. kwotę 1.209,60 zł, H. Ł. (1) i D. Ł. kwoty po 604,80 zł, K. D. (1) kwotę 460,80 zł, łącznie 2880 zł.

2.  W pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy.

3.  Zasądza od Skarbu Państwa na rzecz oskarżonej S. D. (1) kwotę 840 zł oraz na rzecz oskarżonego L. L. kwotę 420 zł z tytułu zwrotu kosztów obrony za postępowanie odwoławcze w części utrzymującej w mocy orzeczenia uniewinniające.

4.  Zasądza od oskarżonego L. L. na rzecz Skarbu Państwa połowę kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, tj. kwotę 20 zł oraz wymierza mu opłatę za II instancję w kwocie 60 zł, zaś w pozostałym zakresie kosztami sądowymi za postępowanie odwoławcze obciąża Skarb Państwa.

Hanna Bartkowiak

UZASADNIENIE

Formularz UK 2

Sygnatura akt

IV Ka 1028/25

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

2

1.  CZĘŚĆ WSTĘPNA

0.11.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego Poznań – Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu z dnia 4 czerwca 2025 r., sygn. akt VI K 91/24

0.11.2. Podmiot wnoszący apelację

☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☒ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

0.11.3. Granice zaskarżenia

0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☒ na niekorzyść

☒ w całości

☒ w części

☒co do winy

☐co do kary

☒co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.11.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

art. 438 pkt 3 k.p.k. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

art. 439 k.p.k.

☐brak zarzutów

0.11.4. Wnioski

☒Uchylenie

☒Zmiana

2.  Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

0.12.1. Ustalenie faktów

0.12.1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

0.12.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

0.12.2. Ocena dowodów

0.12.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

0.12.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

3.1.

Zarzut podniesiony przez prokuratora w zakresie dotyczącym oskarżonych S. D. (1) i L. L. :

Błąd w ustaleniach faktycznych polegający na błędnym przyjęciu, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie pozwolił na jednoznaczne i nie budzące zarazem jakichkolwiek wątpliwości ustalenie, by S. D. (1) w dniu (...) w K. groziła K. D. (1), D. Ł. i H. Ł. (1) pozbawieniem ich życia i zdrowia, a także zniszczeniem ich samochodów oraz spaleniem domu, które to groźby wzbudziły w tych zagrożonych uzasadnione obawy ich spełnienia, a także na błędnym przyjęciu, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie pozwolił na przyjęcie sprawstwa oskarżonego L. L. w zakresie zarzucanego mu czynu z art. 157 § 1 kk i w oparciu o pozyskany materiał dowodowy i przeprowadzone na jego podstawie postępowanie nie sposób ponad wszelką wątpliwość wywieść na podstawie ujawnionych, a niebudzących cienia wątpliwości okoliczności faktycznych, by w dniu (...) w K. oskarżony L. L. rzucił kamieniem w kierunku K. D. (1), który to kamień uderzył tego pokrzywdzonego w klatkę piersiową doprowadzając także do jego upadku, a co spowodowało zarazem u ww. obrażenia ciała w postaci uszkodzenia lewego mięśnia piersiowego większego z naderwaniem jego bocznej części, które to obrażenia naruszyły czynności narządów ciała K. D. (1) na czas dłuższy aniżeli 7 dni, podczas gdy prawidłowa ocena zeznań świadków przesłuchanych w niniejszej sprawie, w świetle ustaleń, jakie poczynić można na podstawie pozostałego materiału dowodowego, prowadzi do odmiennych wniosków.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Zarzut okazał się niezasadny, a sprowadzał się de facto do kwestionowania dokonanej przez Sąd Rejonowy oceny dowodów i bezpodstawnego zdaniem skarżącego zastosowania zasady procesowej in dubio pro reo określonej w art. 5 § 2 kpk. Prokurator bardzo szeroko przytoczył fragmenty uzasadnienia Sądu I instancji, a następnie poddał je krytyce, która miała charakter czysto polemiczny ze stanowiskiem Sądu Rejonowego. Zdaniem Sądu Okręgowego organ I instancji postąpił prawidłowo uniewinniając oskarżoną S. D. (1) od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 190 § 1 kk na szkodę K. D. (1), D. Ł. i H. Ł. (1) oraz uniewinniając oskarżonego L. L. od zarzutu popełnienia występku z art. 157 § 1 kk na szkodę K. D. (1).

Należy przypomnieć, iż dowody odciążające od odpowiedzialności karnej nie mają takiej wagi jak dowody obciążające i te ostatnie muszą dawać stuprocentową pewność co do sprawstwa. Wedle jednolitej linii orzecznictwa przekonanie sądu o wiarygodności jednych dowodów i niewiarygodności innych pozostaje pod ochroną art. 7 kpk, jeżeli:

- zostało poprzedzone ujawnieniem w toku rozprawy głównej całokształtu okoliczności sprawy, w sposób podyktowany obowiązkiem ustalenia prawdy, realizującym zasady postępowania określone w art. 410 i art. 2 § 2 kpk,

- jest rezultatem rozważenia wszystkich tych okoliczności przemawiających na korzyść, jak i na niekorzyść oskarżonego, czyli z zachowaniem zasady bezstronności (art. 4 kpk) oraz uwzględnieniem nakazu in dubio pro reo (art. 5 § 2 kpk) – vide wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 17 stycznia 2001 r., II AKa 255/00, Prok.i Pr.-wkł. 2002/10/22, KZS 2002/11/36. Należy także w tym miejscu podkreślić wagę reguły procesowej, wedle której oskarżony jest w procesie karnym niewinny, a „przeciwne” musi mu być udowodnione. A sformułowana w art. 2 § 2 kpk zasada prawdy materialnej wprowadza w procesie karnym wymóg opierania wszelkich rozstrzygnięć na zgodnych z prawdą ustaleniach faktycznych, przez które rozumie się ustalenia udowodnione, a więc takie, gdy w świetle przeprowadzonych dowodów fakt przeciwny dowodzeniu jest niemożliwy lub wysoce nieprawdopodobny. Obowiązek udowodnienia odnosić należy przy tym tylko do ustaleń niekorzystnych dla oskarżonego, jako że on sam korzysta z domniemania niewinności (art. 5 § 1 kpk). Z powyższego wynika, iż wydanie wyroku uniewinniającego jest konieczne nie tylko wówczas, gdy wykazano niewinność oskarżonego, lecz również wtedy, gdy nie udowodniono mu, że jest winny popełnienia zarzuconych mu przestępstw. W tym ostatnim wypadku wystarczy zaś, że twierdzenia oskarżonego, negującego tezy aktu oskarżenia, zostaną uprawdopodobnione (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 grudnia 2008 r., V KK 267/08, Biul.PK 2009/2/66).

Mając na uwadze powyższe, Sąd odwoławczy po dokonanej w ramach kontroli instancyjnej oceny dowodów i ustaleń faktycznych, które legły u podstaw wyroku uniewinniającego oskarżoną S. D. od zarzutu z art. 190 § 1 kk i oskarżonego L. L. od zarzutu z art. 157 § 1 kk, nie zgodził się ze skarżącym, iż zgromadzony w tym zakresie materiał dowodowy był jednoznaczny i pozwala na przypisanie oskarżonym ww. czynów. W pełni zasadnie Sąd Rejonowy uwzględnił kontekst sytuacyjny inkryminowanych zdarzeń, kiedy to oskarżeni przybyli przed miejsce zamieszkania K. D. (1) gdzie przebywała wtedy małoletnia córka jego i oskarżonej, a która wedle orzeczenia sądu rodzinnego powinna już wówczas być pod opieką jej matki – S. D. (1). Jak logicznie wyjaśniała oskarżona, nawołując przez megafon chciała aby córka została jej wydana przez ojca dziecka, zwracała się też bezpośrednio do swojej córki S. informując, że przyjechała po nią. Co też godne podkreślenia, oskarżona logicznie wyjaśniła, że zanim udała się do K. na ul. (...), była na Komendzie Policji Poznań – Nowe Miasto zgłaszając bezprawne przetrzymywanie dziecka przez K. D. (1), na co zasugerowano aby pojechała pod ten adres w celu ustalenia czy się tam ono znajduje. Powyższe wskazuje na to, że oskarżona była mocno zdeterminowana aby córka znalazła się znów pod jej bezpośrednią opieką, bacząc przy tym na dobro dziecka, starała się tonować swoje zachowania, a nie było możliwości zakomunikowania swego przybycia ponieważ wejścia na posesję było zamknięte (futrki, brama) i brak tam dzwonka czy domofonu. Wulgaryzmy i groźby jakie wedle świadków oskarżenia miała w dniu (...) wygłaszać S. D. (1) na ulicy mogły być przecież usłyszane przez jej córkę, na której bardzo oskarżonej zależało i przez co ucierpiałby jej wizerunek w oczach dziecka. Oczywistym przy tym jest, że dokonując oceny dowodów osobowych (wyjaśnień oskarżonych i zeznań świadków) koniecznie należało uwzględnić nabrzmiały konflikt rodzinny między S. i K. D. (1), w związku z toczącym się procesem o rozwód, alimenty i kwestię opieki nad małoletnią córką stron. Widoczny był zatem wyraźny blok zeznań na niekorzyść oskarżonych składanych przez wszystkich czworo oskarżycieli posiłkowych oraz z drugiej strony wyjaśnienia oskarżonych kwestionujących popełnienie zarzucanych im czynów. Zgodzić się należało z apelującym prokuratorem, że pewne różnice w zeznaniach świadków nie powinny powodować zdeklasowania takich dowodów, zwłaszcza jeśli dotyczą zdarzeń dynamicznych, którym towarzyszą duże emocje. Sąd Rejonowy jednak nie dlatego powziął poważne wątpliwości co do relacji świadków oskarżenia. Przede wszystkim zwrócił uwagę na istotną okoliczność, że zgłoszenie oraz interwencja Policji dotyczyły zakłócania porządku publicznego przez oskarżoną, a groźby słowne miały być kontynuacją zachowań z dnia poprzedniego, o których zgłosiła S. Ł. w KP D.. Zapoznawszy się z materiałem dowodowym odnośnie zdarzenia z dnia (...), m.in. z nagraniem wykonanym telefonem, Sąd odwoławczy, podobnie jak prokuratura stwierdził, że wypowiadane przez oskarżoną S. D. (1) wówczas słowa (zakładając, że takie padły bo na filmiku ich nie zarejestrowano) nie zawierały zapowiedzi popełnienia jakiegokolwiek czynu zabronionego ( vide: postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej Poznań – Wilda w Poznaniu o uchyleniu w części postanowienia z dnia 10.10.2023 r. o przedstawieniu zarzutów S. D. (1) k. 120). Co też istotne, oskarżona swoim zachowaniem w dniu (...) miała spowodować wręcz przerażenie u swojego dziecka, które miało płakać i bać się swojej matki (np. zeznania D. Ł. k. 65). Natomiast policjanci przybyli na miejsce zdarzenia widzieli dziecko i nie stwierdzili u niego żadnych takich niepokojących reakcji (vide: zeznania I. B. k. 105v w zw. z k. 236v-237 oraz C. K. k. 53 w zw. z k. 339v-340). Podobnie, podczas rozpytania pokrzywdzonych funkcjonariusze ci nie widzieli żadnych oznak przestrachu przed oskarżoną tylko zrozumiałe w całej tej sytuacji zdenerwowanie. Zważywszy na negatywne nastawienie mieszkańców posesji przy ul. P. (...) w K. w stosunku do oskarżonej i towarzyszącego jej w dniach (...) oskarżonego L. L., jak najbardziej zasadnie postąpił Sąd Rejonowy poszukując obiektywnych dowodów, które potwierdzałyby zeznania oskarżycieli posiłkowych. Takim dowodem z pewnością są nagrania wykonane telefonami, rejestrujące pewne sytuacje i fragmenty zajść. Warto zwrócić uwagę, że strona oskarżycieli posiłkowych nie przedstawiła żadnego takiego niekorzystnego materiału filmowego, mimo że K. D. (1) deklarował przejrzenie tego co nagrywał. Skoro zaś według świadków oskarżenia S. D. (1) przez dłuższy czas miała głośno się odgrażać, krzyczeć i używać obraźliwych słów, zastanawiające jest, że tego nie uwieczniono. Dostarczono jedynie filmik, na którym oskarżona przez megafon próbuje skontaktować się z córką i w tym zachowaniu brak cech jakiegokolwiek przestępstwa. Sąd I instancji postąpił też słusznie uważnie analizując zeznania pozostałych świadków, tj. sąsiadów braci D. i Ł. E. oraz ich pracownika C. B.. Wbrew stanowisku oskarżyciela publicznego, do zeznań dwóch pierwszych mężczyzn należało wnieść określone zastrzeżenia, które wskazano w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Osoby te prowadząc warsztat samochodowy znają się dobrze z sąsiadami, zwłaszcza z H. Ł. (1) i K. D. (1), któremu naprawiali kilka aut. Według D. E. to samo co on zaobserwować miał C. B., podczas gdy zeznania tego ostatniego nie potwierdzały żadnych negatywnych zachowań oskarżonych. Świadek C. B. podał co prawda, że nie wychodził z warsztatu ale słyszał nawoływania kobiety przez megafon, przez około pół godziny i nie było w nich ani gróźb ani wulgaryzmów, które przytaczali D. i Ł. E.. Według świadka D. E. w pewnym momencie K. D. (1) miał nawet krzyknąć z bólu „ała”, czego nie zeznał nikt inny, w tym sam K. D. (1), który stwierdził zeznając po raz pierwszy, że odczuwa lekki dyskomfort po trafieniu go przez oskarżonego kamieniem w pierś. Dodatkowo wskazać można na postanowienie Sądu Rejonowego Poznań – Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu z dnia 18 października 2023 r., sygn. VI Kp 643/23 stwierdzające, że zatrzymanie L. L. i S. D. (1) w dniu (...) było niezasadne, nielegalne (choć prawidłowe), w którym niezależny organ orzekający ocenił tą czynność jako nie znajdującą podstaw faktycznych, za wysoce wątpliwe uznając przesłankę z art. 244 § 1 kpk w postaci uzasadnionego przypuszczenia popełnienia przestępstwa przez zatrzymywane osoby (k. 458-460).

Uzasadnione wątpliwości co do wiarygodności zeznań świadków, do których odwołuje się apelujący oskarżyciel publiczny, obejmują także zarzucany L. L. czyn z art. 157 § 1 kk na szkodę K. D. (1), m.in. z wyżej wskazanych powodów. Ponadto, czego zdaje się nie dostrzegać skarżący, a co trafnie wyeksponował Sąd Rejonowy w motywach pisemnych wyroku, w relacjach tego świadka zachodziły różnice dotyczące istotnych elementów zajścia, nie dające się jasno wytłumaczyć. Chodzi o to czym miałby zostać rzucony, bo K. D. najpierw mówił o kamieniach, a na rozprawie wskazał, że dostał płytką lub kamieniem w lewą stronę klatki piersiowej. Ponadto, świadek zmiennie opisywał swoją reakcję i odczucia po doznaniu tego urazu, wpierw mówiąc o lekkim dyskomforcie i braku potrzeby pomocy medycznej (k. 16v) a przed sądem zeznał, że na chwilę stracił przytomność i przewrócił się na samochody (k. 214). Nie bez znaczenia jest przy tym, że jasna koszulka, w którą był wówczas ubrany pokrzywdzony nie była ani uszkodzona ani brudna i to, że tuż po tej sytuacji K. D. trzymał na smyczy psa (duży, silny pies rasy (...)) właśnie lewą ręką, co zostało nagrane na filmiku przez oskarżoną S. D. (1), poruszał przy tym ciałem bez odznak jakiegokolwiek bólu. Przed Sądem I instancji K. D. (1) utrzymywał jednak, że po przedmiotowym uderzeniu miał naderwanie mięśnia piersiowego oraz zwichnięcie i skręcenie stawu barkowego . Notabene tłumaczenie, że właśnie wtedy chciał odbyć spacer z tym groźnie wyglądającym zwierzęciem, idąc na ulicy koło oskarżonych, nie było przekonujące. Tych niepewności dowodowych nie zmniejsza fakt zgłoszenia się do lekarza przez pokrzywdzonego dwa dni po zdarzeniu, ani podane w wywiadzie przy badaniu w Zakładzie (...) w dniu 11 września 2023 r. znaczne ograniczenie ruchomości w stawie ramiennym lewym (k. 115) oraz ujawniona przez niego dopiero na rozprawie okoliczność, że w 2017-2018 r. miał operację mięśnia piersiowego i jak stwierdził uderzenie spowodowało uszkodzenie tych mięśni (k. 217). Zapoznanie się z zeznaniami pozostałych świadków prowadzi do wniosku, że nie sposób odtworzyć jednolitego, spójnego przebiegu zdarzenia z udziałem oskarżonego L. L. oraz oskarżyciela posiłkowego K. D. (1). Dla przykładu, świadek D. Ł. opisywała tą sytuację jako bezpośredni obserwator podczas gdy wówczas miała zajmować się dziewczynką I. będąc w środku mieszkania, a na rozprawie dodała nowy element, że jak wyjrzała przez balkon to jej partner K. leżał na masce samochodu na terenie posesji (k. 319). D. E., mimo krzyku „ała” stracił zainteresowanie zdarzeniem i wrócił do biura, co wydaje się niezgodne z doświadczeniem życiowym, zwłaszcza że ten świadek ma dobre relacje z sąsiadami i należałoby się spodziewać, że będzie się upewniał czy nic poważnego się tam nie stało. Zdaniem Sądu Okręgowego w kontrolowanej sprawie zostały też przeprowadzone wszystkie dowody, które mogły być przydatne dla jej rozstrzygnięcia, a prokurator myli się, że dopytywanie K. D. (1) co do różnic w jego zeznaniach zmieniłoby wartość dowodową jego procesowych wypowiedzi, skoro po odczytaniu wcześniejszych zeznań podtrzymał je bez żadnych zastrzeżeń. Dywagacje, że otrzymany cios kamieniem był tak silny, że pokrzywdzonego zamroczyło nie zgadza się zaś ze stwierdzeniem świadka o chwilowej utracie przytomności, co skarżący próbował usilnie lecz bezskutecznie dopasować. Nie podzielono także sugestii prokuratora aby celowym było pogłębione badanie kwestii charakteru urazu powstałego u K. D. (1) poprzez przesłuchanie biegłego medyka sądowego. Niekwestionowane bowiem jest rozpoznanie sądowo-lekarskie i to, że mogło do tego dojść w czasie i okolicznościach podanych w wywiadzie. Nie jest to równoznaczne, że faktycznie tak było i że uraz ten u K. D. (1) powstał w innym mechanizmie, bez udziału oskarżonego. Pamiętać należy, że w sprawie w rolach głównych występują skłócone osoby, a oskarżony L. L. zgłaszał organom ścigania, iż został wobec niego użyty przez pokrzywdzonego gaz łzawiący oraz zabrany bezprawnie telefon, co jest przedmiotem odrębnego postępowania. Nie tylko więc oskarżony L. L., który konsekwentnie nie przyznawał się do popełnienia tego czynu był zainteresowany wynikiem procesu, ale również K. L. mógł chcieć występować w roli pokrzywdzonego czynem oskarżonego z art. 157 § 1 kk. Nie wykluczone jest przy tym, że ubarwił zachowanie L. L. wobec niego ale w taki sposób, że nie sposób bez żadnych wątpliwości i w stu procentach przyjąć, że zdarzenie z rzuceniem w niego dokładnie niesprecyzowanym przedmiotem (kamień, kawałek płytki) miało taki przebieg i skutek jaki podawał K. D. (1). Wyjaśnienia oskarżonych S. D. i L. L. nie zostały zatem definitywnie zakwestionowane.

Podsumowując, kontrola odwoławcza nie wykazała aby orzeczenia uniewinniające zawarte w zaskarżonym wyroku były nieprawidłowe, a sprawa o czyny z art. 190 § 1 kk i art. 157 § 1 kk powinna być prowadzona ponownie w sądzie I instancji. Zdecydowanie bowiem w tym przypadku zasadnie zastosowano regułę procesową z art. 5 § 2 kpk.

Wniosek

Uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do jej ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Brak było wobec tego wiarygodnych dowodów potwierdzających zasadność aktu oskarżenia w zakresie zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 190 § 1 kk przez S. D. (1) oraz popełnienia przestępstwa z art. 157 § 1 kk przez L. L., co Sąd Rejonowy prawidłowo uwzględnił przy wyrokowaniu.

Lp.

Zarzut

3.2.

Zarzut podniesiony przez obrońcę oskarżonego L. L. :

1. Naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 7 kpk poprzez wybiórczą, wewnętrznie sprzeczną, a tym samym błędną ocenę materiału dowodowego, pozostającą w oderwaniu od zasad logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego, w szczególności poprzez:

przyznanie wiarygodności zeznaniom K. D. (1), w szczególności w zakresie zakłócenia miru domowego przez oskarżonego poprzez sforsowanie ogrodzenia posesji położonej przy ul. (...) w K., gdy tymczasem zeznania pokrzywdzonego różnią się w zależności od etapu postępowania oraz nie korelują z pozostałym materiałem dowodowym, w szczególności z zeznaniami pozostałych świadków oraz wyjaśnieniami oskarżonych, co do rzeczywistego przebiegu zdarzenia,

przyznanie wiarygodności zeznaniom S. Ł., H. Ł. (1) i D. Ł., w szczególności w zakresie zakłócenia miru domowego przez oskarżonego poprzez sforsowanie ogrodzenia posesji położonej przy ul. (...) w K., gdy tymczasem zeznania świadków są niespójne, wewnętrznie sprzeczne:

- S. Ł. w trakcie zeznań składanych w dniu 28 sierpnia 2023 r. wskazała, jedynie, iż w dniu 27 sierpnia 2023 r. zauważyła mężczyznę kręcącego się po posesji, natomiast w trakcie zeznań na rozprawie twierdziła, iż zobaczyła oskarżonego na posesji po tym jak rzekomo psy zaczęły szczekać. Jednocześnie pokrzywdzona podczas składania zeznań w postępowaniu przygotowawczym twierdziła, że nie wie w jaki sposób oskarżony opuścił posesję, przy czym na rozprawie wskazała, że po rozmowie odwrócił się, uciekł i wsiadł do srebrnego samochodu. Tym samym świadek przedstawia dwie odmienne wersje zdarzeń z dnia (...)

- H. Ł. (2) nie widział zdarzenia z dnia (...)

- D. Ł. zarejestrowała zdarzenie z dnia (...), przy czym nie przedstawiła nagrania na żadnym etapie przy czym świadkowie pozostają w koalicji z K. D. (1) partnerem oraz ojcem dziecka ich córki D. Ł., co tym bardziej czyni zeznania pokrzywdzonych niewiarygodnymi,

odmowę wiarygodności wyjaśnieniom L. L., w szczególności w zakresie dotyczącym braku sforsowania ogrodzenia posesji położonej przy ul. (...) zarówno w dniu 27, jak i (...), gdy tymczasem wyjaśnienia oskarżonego złożone zarówno w postępowaniu przygotowawczym, jak również w postępowaniu sądowym w zakresie przebiegu zdarzenia były spójne i logiczne, w szczególności w zakresie niezakłócenia w jakikolwiek sposób miru domowego, a nadto korelują z pozostałym materiałem dowodowym, w szczególności z wyjaśnieniami S. D. (1),

odmowę wiarygodności wyjaśnieniom S. D. (1), w szczególności w zakresie dotyczącym braku sforsowania przez L. L. ogrodzenia posesji położonej przy ul. (...) zarówno w dniu 27, jak i (...), gdy tymczasem wyjaśnienia oskarżonej w zakresie przebiegu zdarzenia były spójne i logiczne, w szczególności w zakresie niezakłócenia w jakikolwiek sposób miru domowego przez oskarżonego, a nadto korelują z pozostałym materiałem dowodowym, w szczególności z wyjaśnieniami L. L.,

pominięcie, iż pokrzywdzona D. Ł. rejestrowała przebieg zdarzenia z dnia (...), przy czym nie przedstawiła nagrania wideo w przedmiotowej sprawie, natomiast fragment zarejestrowanego zdarzenia, który został złożony przez K. D. (1) do sprawy o rozwód i alimenty toczącej się przed Sądem Okręgowym w Poznaniu w żadnym razie nie potwierdza, ażeby oskarżony L. L. znajdował się na nieruchomości pokrzywdzonych, a zatem nie sforsował ogrodzenia nieruchomości,

pominięcie, iż żaden z innych świadków nie potwierdził obecności oskarżonego na terenie nieruchomości w dniu (...)

3.  Naruszenie art. 5 § 2 kpk poprzez jego niezastosowanie i nie rozstrzygnięcie na korzyść oskarżonego wątpliwości powstałych w toku postępowania dowodowego, w zakresie przebiegu zdarzeń, które miały miejsce w dniach (...) w szczególności zakłócenia miru domowego przez oskarżonego poprzez wdarcie się na teren posesji położonej przy ul. (...) w K., gdy tymczasem zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie pozwala na przyjęcie, iż oskarżony swoim zachowaniem wypełnił znamiona czynu stypizowanego w art. 193 § 1 kk, albowiem w dniu (...) oskarżony owszem wszedł na teren posesji, przy czym poprzez otwartą furtkę, natomiast w dniu (...)oskarżony nie przekroczył w jakikolwiek sposób granicy posesji, a zatem nie sposób uznać jak przyjął Sąd Rejonowy, iż ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że oskarżony popełnił zarzucany mu czyn, zwłaszcza biorąc pod uwagę zeznania pokrzywdzonych, które są niespójne, wewnętrznie sprzeczne, świadkowie pozostają w koalicji z K. D. (1) ze względu na relację partnerską z tym pokrzywdzonym i są negatywnie nastawieni do oskarżonego L. L..

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Odnosząc się w pierwszym rzędzie do zarzutu nr 3 przypomnieć trzeba, iż „Naruszenie zasady in dubio pro reo możliwe jest jedynie wtedy, gdy sąd w sposób prawidłowy przeprowadził postępowanie dowodowe i w sposób zgodny z art. 7 k.p.k. ocenił zgromadzone dowody, a pomimo tego z dowodów uznanych za wiarygodne nadal wynikają co najmniej dwie wersje faktyczne i organ procesowy rozstrzyga niedające się usunąć wątpliwości niezgodnie z kierunkiem określonym w przepisie art. 5 § 2 k.p.k. Jeżeli zatem (...), kwestionuje się ocenę poszczególnych dowodów, nie może być mowy o naruszeniu art. 5 § 2 k.p.k.” Takie stanowisko wyraził Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 3 stycznia 2019 r. ( sygn. III KK 215/18, Prok .i Pr.-wkł. 2019/5/4) i Sąd Okręgowy w pełni się z nim zgadza. Przechodząc do zarzutu nr 1 stwierdzić należało, że nie był on zasadny ponieważ apelacja nie wykazała aby ocena dowodów przeprowadzona przez Sąd I instancji była dowolna, nielogiczna czy sprzeczna z zasadami wiedzy i doświadczenia życiowego. Przeciwnie, mieściła się w granicach wyznaczonych poprzez art. 7 kpk, była też pełna i obiektywna. Również w tym wypadku organ orzekający analizował materiał dowodowy ze szczególnym naciskiem na uzyskanie potwierdzenia w obiektywnych dowodach tego o czym zeznawali pokrzywdzeni – mieszkańcy posesji przy ul. (...) w K.. Aktualne bowiem były przestrogi o zachowanie szczególnej ostrożności odnoszące się do tych dowodów osobowych wynikające ze skonfliktowania K. D. (1) i rodziny jego obecnej partnerki D. Ł. z byłą żoną S. D. (1) na tle majątkowym i co do opieki nad ich małoletnią córką. Nie oznaczało to jednak automatycznego zdeklasowania tych zeznań. Wszelkie istotne rysujące się w tym zakresie zastrzeżenia zostały już uwzględnione przez Sąd Rejonowy, który w związku z tym wyeliminował z opisu czynu oskarżonego L. L. z dnia (...) zarzut, iż wbrew żądaniom K. D. (1) nie opuszczał posesji. Tej okoliczności zdaje się nie dostrzegł apelujący obrońca kwestionując dokonaną również w tym zakresie ocenę dowodów i to ustalenie faktyczne, co należało potraktować jako niedopatrzenie.

Natomiast odnośnie czynu oskarżonego z dnia (...) zakwalifikowanego z art. 193 § 1 kk, Sąd odwoławczy nie podzielił stanowiska apelującego aby w zeznaniach świadka S. Ł. występowały wewnętrzne sprzeczności, które nakazywałyby zdyskwalifikowanie wartości tego dowodu. Świadek ta widziała L. L. na terenie posesji, której jest współwłaścicielką, rozmawiała z nim przy drzwiach wejściowych, gdy przedstawił się nie swoim imieniem i nieprawdziwie podał za kolegę K. D. (1). Kontekst sytuacyjny wskazywał, że oskarżony został wysłany na rekonesans czy przebywa tam córka S. i K. D. (1), a że swobodnego wejścia na teren posesji nie było, oskarżony musiał się tam dostać pokonując ogrodzenie. Gdyby świadek S. Ł. celowo chciała pogrążyć oskarżonego, wystarczyło aby wskazała, że widziała jak oskarżony się tam przedostaje czy stamtąd wychodzi. Tak się jednak nie stało, a świadek jedynie wskazała, że oskarżony oddalił się w kierunku wyjścia, a działka jest mocno zadrzewiona, utrzymując jednak konsekwentnie brak dostępu do posesji dla osób postronnych. Ponadto, warto tu wspomnieć o nagraniu filmiku telefonem, na którym S. Ł. wyszła przed dom do zaparkowanego samochodu, gdzie przebywali oboje oskarżeni i miała wyraźne pretensje o wchodzenie bez pozwolenia na jej teren i chciała sfotografować osobę siedzącą w samochodzie zaparkowanym przed działką, która tą prywatność naruszyła. Świadkiem ze słyszenia był zaś H. Ł. (2), któremu żona S. „na gorąco” zdała relację z zajścia na posesji i włączył się do rozmów z oskarżoną przy samochodzie. Dodatkowo Sąd Rejonowy od świadków - sąsiadów D. i Ł. E. uzyskał zgodne, potwierdzające twierdzenia pokrzywdzonych informacje, że obie furtki prowadzące na posesję Państwa Ł. zawsze są zamknięte na klucz ze względu na psa, a brama jest zasunięta uniemożliwiając wejście. Natomiast dostęp do usytuowanej na tej działce hurtowni zabawek jest wtedy gdy jest ona otwarta, a jak jest zamknięta to trzeba dzwonić na numer telefonu ( vide: zeznania świadka H. Ł. (1), świadka D. E. k. 224v). Przeciwne wyjaśnienia L. L., w których podawał, że 27 sierpnia 2023 r. (niedziela wieczór) znalazł otwartą furtkę, przez którą wszedł na teren posesji były odosobnione w swej treści, nikt więcej tego nie potwierdził, a był on żywotnie zainteresowany wynikiem postępowania w tym zakresie na swoją korzyść. Z wyjaśnień oskarżonej S. D. (1), gdy opisywała dlaczego kupiła megafon wynikało zaś także, że przed posesją gdzie miały mieć miejsce inkryminowane czyny, nie ma dzwonka, ani możliwości wejścia na posesję, co w pewien sposób potwierdzało tezy z pkt 1 aktu oskarżenia (k. 210v-211).

Analogicznie rzecz się przedstawia odnośnie czynu przypisanego oskarżonemu z dnia (...) Motywacja sprawcy była taka sama (stąd przyjęto działanie w ramach czynu ciągłego co do obu zdarzeń), tym razem jednak wdarcie się na posesję zostało zauważone przez bezpośrednich świadków, o czym zasadnie napisał Sąd w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Mimo pewnych odmienności w relacjonowaniu tego faktu w zeznaniach poszczególnych świadków, w tym przypadku nie można było zgodzić się z apelującym obrońcą, iż wykluczało to możliwość poczynienia ustaleń faktycznych na podstawie tych dowodów. Po pierwsze, zeznania K. D. (1) i D. Ł. tworzą w tym zakresie logiczny ciąg przyczynowo-skutkowy, a pierwszy z wymienionych opisywał szereg czynności podejmowanych w celu aby L. L. opuścił teren zamieszkiwanej przez niego wraz z partnerką i jej rodzicami nieruchomości. Brak nagrania momentu gdy oskarżony przedostaje się na podwórko nie jest podejrzany skoro było to zachowanie nagłe i krótko trwające, a D. Ł. wyglądając przez balkon nie była przygotowana do nagrywania. Wbrew jednak wskazaniom apelującego, że nikt inny nie potwierdził aby oskarżony w dniu (...)przebywał niechciany na terenie wspomnianej nieruchomości, wskazać trzeba dobitnie na zeznania funkcjonariuszy Policji I. i C. K., którzy od początku byli informowani przez K. D. (1), że L. L. bezprawnie przebywał na posesji w K.. Z kolei sam oskarżony L. L. podał, że został mu zabrany jego telefon komórkowy gdy znajdował się na terenie tej posesji, w taki sposób przyznając tą rzutującą na jego odpowiedzialność za występek z art. 193 § 1 kk okoliczność. Sąd Rejonowy postąpił prawidłowo wykorzystując ten element dowodowy, a obrońca w swojej apelacji zdaje się tego nie dostrzegać, w żaden sposób nie odnosząc się do tej istotnej części materiału dowodowego. To zatem, że oboje oskarżeni wyjaśniając zaprzeczali by doszło do naruszenia miru domowego przez L. L. (...), nie było decydujące w rozpatrywanym przypadku wobec innego jednak układu dowodów i braku podstaw do zastosowania omówionej już wyżej w tabeli 3.1. reguły procesowej z art. 5 § 2 kpk.

Wniosek

Zmiana zaskarżonego orzeczenia poprzez uniewinnienie oskarżonego L. L. od zarzucanego jego osobie czynu wskazanego w pkt II wyroku w całości.

Zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz oskarżonego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego wg norm przepisanych za postępowanie odwoławcze.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Wobec bezzasadności zarzutu Sąd II instancji nie widział podstaw aby ingerować w treść zaskarżonego wyroku w powyższym zakresie. Dokonana przez Sąd Rejonowy kompleksowa i wszechstronna ocena dowodów wykazała zasadność zarzutu z aktu oskarżenia, z modyfikacją w opisie przypisanego czynu z art. 193 § 1 kk w zw. z art. 12 § 1 kk. Dlatego też zmiana wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego L. L. od ww. przestępstwa była wykluczona. W efekcie brak było podstaw procesowych do przyznania temu oskarżonemu kosztów postępowania w zakresie tego czynu, w oparciu o normy art. 632 pkt 2 kpk.

Lp.

Zarzut

3.3.

Zarzut podniesiony przez obrońcę oskarżonego L. L.:

2. Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyrokowania, będący konsekwencją nieprawidłowej oceny materiału dowodowego, który miał wpływ na treść orzeczenia a polegający na:

przyjęciu, iż oskarżony zarówno w dniu (...), jak również (...) zakłócił mir domowy pokrzywdzonych poprzez sforsowanie ogrodzenia posesji położonej przy ul. (...) w K., gdy tymczasem oskarżony znajdował się na terenie posesji wyłącznie w dniu (...), natomiast nie sposób uznać, iż zakłócił mir domowy, albowiem wkroczył na teren posesji przez przejście przez otwarta furtkę, a następnie po rozmowie z pokrzywdzoną S. Ł., przed drzwiami do nieruchomości natychmiast opuścił teren posesji zgodnie z wolą pokrzywdzonej,

przyjęciu, iż oskarżony w dniu (...) wdarł się na teren posesji położonej przy (...) w K. oraz wbrew żądaniom K. D. (1) miejsca tego nie opuszczał, gdy tymczasem oskarżony ww. dniu nie wdarł się w jakikolwiek sposób na teren posesji, albowiem w czasie zdarzenia przebywał wyłącznie przed ogrodzeniem posesji, a zatem nie sposób uznać, iż nie wyrażał woli opuszczenia terenu posesji, skoro de facto w ogóle na niej się nie znajdował,

pominięciu, iż pokrzywdzeni w toku toczącego się postępowania wielokrotnie odmiennie przedstawiał przebieg zdarzeń, w szczególności w zakresie zachowań uczestników zdarzenia, co jednoznacznie potwierdza, iż zeznania pokrzywdzonych nie są wiarygodne w jakimkolwiek zakresie,

pominięciu, iż pomiędzy S. D. (1) a K. D. (1) istnieje silny konflikt z uwagi na toczące się postępowanie rozwodowe, w który zaangażowani są również inni pokrzywdzeni przy czym ww. konflikt spowodował również, iż pokrzywdzony K. D. (1) przejawia negatywne nastawienie również w stosunku do oskarżonego jako osoby, która pozostaje w relacji przyjacielskiej z S. D. (1),

pominięciu, iż jedyną motywacją pokrzywdzonych, w zakresie pomówienia oskarżonych o zachowania wyczerpujące znamiona czynów zabronionych była chęć odwetu w związku z konfliktem wynikającym z toczącego się postępowania rozwodowego S. D. (1) oraz K. D. (1) a nadto uzyskanie argumentacji do zmiany sposobu sprawowania opieki nad małoletnią córką oskarżonej i pokrzywdzonego S. D. (2), która została powierzona matce małoletniej.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Należy tu wspomnieć, iż błąd w ustaleniach faktycznych zachodzi, gdy treść ocen i wniosków dokonanych przez sąd nie odpowiada zasadom rozumowania, a mogło to mieć wpływ na treść orzeczenia. Zarzut nie jest z kolei uzasadniony, gdy sprowadza się do zakwestionowania stanowiska sądu czy do polemiki z ustaleniami sądu. Wydanie przez sąd rozstrzygający wyroku skazującego w sprawie, musi być logiczną konsekwencją przeświadczenia tegoż sądu, wynikającego ze swobodnej oceny dowodów, że wina została udowodniona w sposób przewidziany przepisami kodeksu postępowania karnego (art. 2, 4, 5 i 7 kpk). Materiał dowodowy, na którym zostaje oparte skazanie, musi więc w sposób nie budzący najmniejszych wątpliwości potwierdzać prawdziwość przedstawionych zarzutów. Przedmiotowy zarzut stanowi zatem w istocie powtórzenie omówionego już powyżej w tabeli 3.2. zarzutu błędnej oceny dowodów. Wobec tego nie było konieczności przedstawienia w tym miejscu tych samych argumentów, które zostały już przez Sąd Okręgowy zaprezentowane we wcześniejszej części niniejszego uzasadnienia. Odesłać zatem należy do lektury poprzedniej części tego dokumentu, w której szczegółowo wyjawiono powody zakwestionowania złożonych w tym zakresie wyjaśnień oskarżonego L. L. oraz częściowo wyjaśnień oskarżonej S. D. (1). Sąd odwoławczy wyjaśnił tam również dlaczego w realiach omawianej sprawy i w ustalonych okolicznościach faktycznych przyjęto, że zeznania pokrzywdzonych uznano zasadniczo za wiarygodne. Przeciwne stanowisko obrońcy w tej mierze oparto wyłącznie na tych dowodach, głównie osobowych, które w toku weryfikacji materiału dowodowego zostały odrzucone jako niezdatne dla ustalenia stanu faktycznego.

Reasumując powyższe, Sąd Okręgowy nie dopatrzył się żadnych nieprawidłowości ani w zakresie oceny dowodów dotyczących zdarzeń z dnia 27 sierpnia i (...) z udziałem oskarżonych S. D. (1) i L. L., a w konsekwencji też w ustaleniach faktycznych co do przebiegu tych sytuacji, mogących mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i rzutujących na treść zapadłego wyroku.

Wniosek

Zmiana zaskarżonego orzeczenia poprzez uniewinnienie oskarżonego L. L. od zarzucanego jego osobie czynu wskazanego w pkt II wyroku w całości.

Zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz oskarżonego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego wg norm przepisanych za postępowanie odwoławcze.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Kontrola instancyjna nie potwierdziła słuszności wskazań obrońcy oskarżonego L. L. odnośnie błędów w ocenie dowodów dotyczących przypisanych mu w pkt II zaskarżonego wyroku zachowań. Nie było więc żadnych podstaw by ingerować w tę część wyroku, w której przypisano mu sprawstwo i zawinienie przestępstwa z art. 193 § 1 kk w zw. z art. 12 § 1 kk. W efekcie brak było podstaw procesowych do przyznania temu oskarżonemu kosztów postępowania w oparciu o normy art. 632 pkt 2 kpk, w zakresie omówionego czynu.

Lp.

Zarzut

3.4.

Zarzut podniesiony przez obrońcę oskarżonego L. L.:

4. Naruszenie art. 627 kpk w zw. z § 11 ust. 1, § 11 ust. 2 pkt 3 i § 17 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych z dnia 22 października 2015 r. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż uznanie oskarżonego za winnego w zakresie jednego z przypisanych jego osobie czynów uzasadnia zasądzenie od oskarżonego na rzecz oskarżycieli posiłkowych kwoty 2880,00 tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, gdy tymczasem zasądzenie od oskarżonego kwoty znacznie przekraczającej udział przypadający na czyn, za który zapadł wyrok skazujący, należy uznać za rażąco wygórowane i nieproporcjonalne do stopnia jego odpowiedzialności karnej, zwłaszcza że przedmiotowa sprawa nie miała charakteru zawitego.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Zarzut miał swoje racje, wykazując określone uchybienia procedury karnej przy zasądzaniu na rzecz oskarżycieli posiłkowych zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sąd Rejonowy w uzasadnieniu wyroku nie podał swojej argumentacji ani podstawy prawnej w przepisach, które legły u podstaw decyzji o solidarnym zasądzeniu od oskarżonego na rzecz oskarżycieli posiłkowych tychże kosztów, co stanowiło utrudnienie dla organu kontrolującego orzeczenie z pkt VII zaskarżonego wyroku. Z racji jednak zakazu pogarszania sytuacji podsądnego w przypadku gdy środek odwoławczy został wniesiony wyłącznie na korzyść, a tak było w przypadku orzeczenia o kosztach zastępstwa procesowego należnych od L. L. na rzecz oskarżycieli posiłkowych, Sąd odwoławczy miał jedynie możliwość modyfikacji tego punktu zaskarżonego wyroku, obracając się w zasądzonej kwocie łącznej 2.880 zł. Sąd Okręgowy zatem widział przede wszystkim konieczność rozdzielenia tych kosztów pomiędzy oskarżycieli posiłkowych pokrzywdzonych czynami przypisanymi L. L., a była to cała ich czwórka, czyli S. Ł., H. Ł. (2), D. Ł. i K. D. (1), uwzględniając przy tym, że po części wydatki te obejmowały nienależną im do zwrotu część z tytułu wynagrodzenia reprezentującego ich pełnomocnika, wobec tego że nastąpiły uniewinnienia od zarzutów, w których występowali jako pokrzywdzeni, stosownie do art. 630 kpk. Zdecydowanie błędne było natomiast solidarne zasądzenie tych należności na ich rzecz od oskarżonego, nie mające żadnego podparcia w przepisach prawa. Ustaliwszy, że pełna kwota zwrotu wynagrodzenia wg stawek minimalnych z rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych przed Sądem I instancji w postępowaniu zwyczajnym wynosiłaby dla jednej reprezentowanej osoby 2.184 zł (840 zł plus po 20 % za 8 terminów odroczonych rozpraw), największą proporcjonalnie część należało przyznać S. Ł., co do której uwzględniono zarzut czynów z art. 193 § 1 kk w całości. Stanowiło to ok. 42 % z kwoty 2.880 zł czyli 1.209,60 zł. Oskarżycielom H. Ł. (1) i D. Ł. przyznano zaś o połowę mniejszą procentowo kwotę czyli zamiast po 1.092 zł, po 604,80 zł co stanowi 21 % z kwoty 2.880 zł, ponieważ w ich przypadku doszło do uniewinnienia S. D. (1) od czynu z art. 190 § 1 kk, który to miał być popełniony m.in. na ich szkodę. Pozostałą zaś kwotę 460,80 zł stanowiącą 16 % z 2.880 zł zasądzono na rzecz K. D. (1), którego dotyczył dodatkowo czyn z art. 157 § 1 kk, gdzie oskarżenie nie przyniosło oczekiwanego rezultatu. Jednocześnie należało tu dodatkowo doliczyć koszty pełnomocnika za reprezentację w postępowaniu przygotowawczym - 360 zł, gdyż jako jedyny z całej czwórki na tym etapie sprawy korzystał z pomocy prawnej na mocy udzielonego pełnomocnictwa już w dochodzeniu (k. 123). Czyli kwotą wyjściową była 1/3 z sumy 360 zł + 2.184 zł i dawałoby kwotę 848 zł dla K. D., co daje procentowo 16 % z 2.880 zł i kwotę 460,80 zł. Podkreślić tu trzeba, iż był to proporcjonalny podział oddający częściowo tylko wynagrodzenie za czynności procesowe z udziałem pełnomocnika oskarżycieli posiłkowych, nie wartościujący zaangażowania reprezentanta tych uczestników w proces, czy zawiłości sprawy, które to okoliczności zgłaszał w apelacji obrońca oskarżonego L. L.. Brak jednak podstaw do działań w tym kierunku bowiem podejmując próby dokonania takich podstawowych obliczeń, wg stawek minimalnych z rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych, kwota wyjściowa do podziału była wyższa niż orzeczone od oskarżonego 2.880 zł. Dlatego trzeba było poprzestać na takim wymuszonym, ograniczonym do sumy 2.880 zł od oskarżonego z tego tytułu kwoty.

Wniosek

Brak sprecyzowanych wniosków końcowych związanych z ww. zarzutem.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Mając na uwadze powyższe oraz kierunek wniesionej apelacji obronnej, Sąd Okręgowy nie widział podstaw do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Należało bowiem pamiętać o zakazie procesowym reformationis in peius ujętym w art. 434 § 1 kpk, z którego wynika, że w razie niewniesienia apelacji na niekorzyść oskarżonego nie tylko nie można zmieniać zaskarżonego orzeczenia na niekorzyść podsądnego, ale też czynić nowych, niekorzystnych dla niego ustaleń faktycznych, z ugruntowanego orzecznictwa wynika, że zasada ta dotyczy także orzeczenia o kosztach postępowania. Dlatego też Sąd II instancji zdecydował we własnym zakresie orzec o kosztach zastępstwa procesowego na rzecz oskarżycieli posiłkowych, w ramach zasądzonej od oskarżonego L. L. kwoty 2.880 zł.

4.  OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

5.  ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

0.15.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

0.11.

Przedmiot utrzymania w mocy

Wyrok został utrzymany w mocy poza zmianą pkt VII, opisaną powyżej w tabeli 3.3. oraz poniżej w tabeli 5.2., w zakresie orzeczenia o kosztach zastępstwa procesowego od oskarżonego L. L. na rzecz każdego z oskarżycieli posiłkowych z osobna, w miejsce nie znajdującego oparcia w przepisach prawa solidarnego dla nich orzeczenia łącznej kwoty zwrotu kosztów w wysokości 2.880 zł.

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

Powodem utrzymania wyroku w mocy w zasadniczej części jest niezasadność zarzutów apelacji obrońcy oskarżonego L. L. co do przypisanego mu występku z art. 193 § 1 kk w zw. z art. 12 § 1 kk oraz bezzasadność zarzutu apelacji prokuratora odnośnie orzeczenia uniewinniającego oskarżoną S. D. (1) od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 190 § 1 kk oraz uniewinniającego L. L. oskarżonego o czyn z art. 157 § 1 kk. Brak było także podstaw wskazanych w art. 439, 440 i 455 kpk, uzasadniających zmianę lub uchylenie wyroku poza granicami zarzutów i wniosków apelacji. Zakończenie zaś postępowania o czyny z art. 193 § 1 kk warunkowym umorzeniem wobec niekaranego do tej pory L. L. było wyważone, sprawiedliwe i w pełni godne zaakceptowania.

0.15.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

0.0.11.

Przedmiot i zakres zmiany

Pkt VII, w zakresie niezasadnego zasądzenia od oskarżonego L. L. kosztów zastępstwa procesowego na rzecz oskarżycieli posiłkowych solidarnie. Zmiana zaskarżonego wyroku poprzez zasądzenie na podstawie wskazanych tam przepisów oraz art. 630 kpk od oskarżonego L. L. na rzecz oskarżycieli posiłkowych częściowe zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w zakresie warunkowego umorzenia postępowania z pkt II w następującej wysokości: S. Ł. kwotę 1.209,60 zł, H. Ł. (1) i D. Ł. kwoty po 604,80 zł, K. D. (1) kwotę 460,80 zł, łącznie 2880 zł.

Zwięźle o powodach zmiany

W nawiązaniu do rozważań przedstawionych powyżej przy omawianiu zarzutu odwoławczego obrońcy w tabeli 3.3., należało wskazać na konieczność zmiany wyroku w zakresie zasady orzeczenia o kosztach zastępstwa procesowego odnoszących się do warunkowego umorzenia postępowania wobec L. L., co do którego oskarżycielom posiłkowym należały się proporcjonalnie koszty za udział w tym postępowaniu jednego pełnomocnika (r.pr. T. M.) według norm przepisanych. Zmiana wyroku, z racji zakazu reformationis in peius z art. 434 § 1 kpk, była możliwa wyłącznie w ramach zasądzonej w I instancji kwoty 2880 zł.

0.15.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

0.15.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

1.1.

art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

4.1.

art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

0.15.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

0.15.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

6.  Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

3.

W związku z tym, że co do oskarżonej S. D. (1) został w II instancji utrzymany w mocy wyrok uniewinniający, należało zastosować przepisy art. 632 pkt 2 kpk, zgodnie z którym jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, w razie uniewinnienia oskarżonego lub umorzenia postępowania koszty procesu ponosi w sprawach z oskarżenia publicznego - Skarb Państwa. Do kosztów tych zaliczają się też koszty z tytułu wynagrodzenia za obronę za jednego obrońcę. Dlatego też Sąd Okręgowy zasądził od Skarbu Państwa na rzecz oskarżonej kwotę 840 zł z tytułu zwrotu kosztów obrony za postępowanie odwoławcze w całości.

Natomiast co do kosztów zastępstwa procesowego w zakresie utrzymanego w mocy uniewinnienia oskarżonego L. L., Sąd Okręgowy na podstawie art. 630 kpk w zw. z art. 632 pkt 2 kpk zasądził od Skarbu Państwa połowę stawki minimalnej za obronę, tj. 420 zł, stosując zasadę z ww. przepisu, że w sprawach z oskarżenia publicznego, jeżeli oskarżonego nie skazano za wszystkie zarzucane mu przestępstwa, wydatki związane z oskarżeniem w części uniewinniającej lub umarzającej postępowanie ponosi Skarb Państwa.

W obu przypadkach zasądzenie ww. kosztów poprzedzał wniosek obrońcy – adw. K. D. (2) o zasądzenie należności z tytułu obrony w przypadku utrzymania w mocy wyroku uniewinniającego jego mandantów.

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

4.

Według art. 636 § 1 kpk w sprawach z oskarżenia publicznego, w razie nieuwzględnienia środka odwoławczego, wniesionego wyłącznie przez oskarżonego lub oskarżyciela posiłkowego, koszty procesu za postępowanie odwoławcze ponosi na ogólnych zasadach ten, kto wniósł środek odwoławczy. Zgodnie zaś z art. 632 pkt 2 kpk jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, w razie uniewinnienia oskarżonego lub umorzenia postępowania koszty procesu ponosi w sprawach z oskarżenia publicznego - Skarb Państwa.

W związku z tym, że wyrok uniewinniający co do oskarżonej S. D. (1) został utrzymany w mocy wobec nieuwzględnienia apelacji oskarżyciela publicznego wniesionej na jej niekorzyść, zastosowanie do orzeczenia o kosztach sądowych za postępowanie odwoławcze w tej części znalazł art. 632 pkt 2 kpk i obciążono nimi Skarb Państwa.

Co do oskarżonego L. L. skoro niezasadna okazała się apelacja wniesiona na niekorzyść co do uniewinnienia od jednego z dwóch zarzucanych mu przestępstw, w połowie koszty także obciążają Skarb Państwa, zaś w zakresie drugiego z czynów, wobec nieuwzględnienia apelacji obrońcy, na podstawie art. 636 § 2 kpk Sąd Okręgowy zasądził od tego oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa połowę kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze w łącznej kwocie 20 zł (½ za kartę karną – 10 zł wg § 3 ust. 2 ustawy z dnia 18 czerwca 2014 r. w sprawie opłat za wydanie informacji z Krajowego Rejestru Karnego w systemie teleinformatycznym i ½ kosztów doręczeń - 10 zł zgodnie z § 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2003 r. w sprawie wysokości i sposobu obliczania wydatków Skarbu Państwa w postępowaniu karnym) oraz wymierzono mu opłatę za II instancję w minimalnej kwocie 60 zł na podstawie art. 8 w zw. z art. 7 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych, a rozstrzygnięcie to dotyczy utrzymanego w mocy orzeczenia o warunkowym umorzeniu postępowania.

7.  PODPIS

Hanna Bartkowiak