Wyrok z 13 grudnia 2023, sygn. I C 1994/22

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 13 grudnia 2023 roku

Sąd Okręgowy w Gliwicach I Wydział Cywilny

w składzie:

Przewodniczący:	SSO Wojciech Hajduk
Protokolant:	Sandra Conrad

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2023 roku w Gliwicach

sprawy z powództwa (...) w W.

przeciwko H. J.

o zapłatę

1.  zasądza od pozwanego H. J. na rzecz powoda (...) w W. kwotę 83.177 złotych (osiemdziesiąt trzy tysiące sto siedemdziesiąt siedem złotych) z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 21 stycznia 2023 roku i w pozostałym zakresie powództwo główne oddala,

2.  Zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 59.055 złotych (pięćdziesiąt dziewięć tysięcy pięćdziesiąt pięć złotych) i w pozostałym zakresie powództwo ewentualne oddala,

3.  Zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 12.280 złotych (dwanaście tysięcy dwieście osiemdziesiąt złotych) z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia wyroku tytułem kosztów procesu.

SSO Wojciech Hajduk

IC 1994/22 UZASADNIENIE

Powód (...) SA w W. w żądaniu głównym domagał się zasądzenia od pozwanego H. J. kwoty 275.382,77zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia następnego po doręczeniu odpisu pozwu w tym:

-160.000zł zwrotu kapitału daty oświadczenia o potrąceniu)

-115.382,76zł bezpodstawnego wzbogacenia odpowiadającego udostepnieniu kapitału i zaniechania zwrotu w okresie wskazanym w pozwie [obowiązywania umowy]

W żądaniu ewentualnym domagał się na podstawie art 358 ^{( 1)}§3kc zmiany wysokości świadczenia banku z umowy kredytu hipotecznego z dnia 12.09.2006r. / (...) – (...) nr (...) (...) (...) i zasądzenia kwoty 93.434,51zł ponad wypłacony kapitał określony w żądaniu głównym.

Uzasadnił, że w dniu 12 września 2006 r., strony zawarły Umowę kredytu. W treści umowy zawarto liczne odesłania do waluty denominacji, przede wszystkim – kwota kredytu została podana w CHF. Sąd Okręgowy w Katowicach wyrokiem z 25.11.2020r. IIC 916/19 oddalił powództwo banku o zapłatę uznając, że umowa jest nieważna. Sąd Apelacyjny w Katowicach wyrokiem z dnia 24.05.2022 sygn. IAca 426/21 oddalił apelację powoda.

Stwierdzenie nieważności umowy kredytowej spowodowało powstanie roszczenia po stronie banku o zwrot bezpodstawnego wzbogacenia w zakresie przekazanego tytułem kredytu świadczenia jak i bezpodstawnego wzbogacenia odpowiadającego wartości świadczenia banku polegającego na udostępnieniu pozwanemu kapitału wypłaconego w ramach nieważnej umowy kredytu oraz zaniechania żądania zwrotu tego kapitału. Roszczenie to stanowi wartość wartości wydatków zaoszczędzonych przez stronę pozwaną w związku z tym, że nie musiała ona zaciągać kredytu w PLN w celu nabycia nieruchomości sfinansowanej ze środków z umowy, tj. wartość bezpodstawnego wzbogacenia Strony pozwanej [art. 405 k.c.) i odpowiada ona jednocześnie wartości świadczenia niepieniężnego spełnionego przez Bank i polegającego na umożliwieniu korzystania ze środków będących własnością banku oraz zaniechaniu żądania ich zwrotu do nadejścia terminu wynikającego z Umowy (art. 410 k.c. w zw. z art. 405 k.c.).

Żądanie waloryzacji świadczenia powoda jest uzasadnione utratą siły nabywczej PLN w okresie od 2008r. do 2023r, wyliczono je według kalkulatora inflacji. Wysokość roszczenia stanowi równowartość kwoty odpowiadającej stopie inflacji w okresie od 09.2006 do 11.2022r. wartość inflacji wyniosła 71,24% co stanowi 93.434,51zł udzielonego kapitału. Żądanie wyliczono według kalkulatora inflacji.

Pozwany w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa. Wskazał, że zapłacił pozwanemu 76.823zł, a komornik przekazał 97.843,71zł gdyż nieruchomość powoda została obciążona hipoteką na rzecz powoda [odpowiedź na pozew k-63 i pismo pozwanego z 28.04.2023 k-76-88]

USTALENIA FAKTYCZNE

W dniu 12.09.2006r. pozwany H. J. zawarł z (...) z siedzibą w G., będącym poprzednikiem prawnym powoda, umowę kredytu mieszkaniowego (...)-(...) nr (...) (...) (...) w celu sfinansowania zakupu lokalu mieszkalnego. Bank udzielił pozwanemu kredytu w kwocie stanowiącej równowartość 66 400,74 CHF na okres do 20.09.2036r., wypłacił 160.000zł. Dla zabezpieczenia roszczeń banku wynikających z umowy na nieruchomości powoda ustanowiono hipotekę umowną kaucyjną do kwoty 250.000zł [KW Nr (...)] Wobec zaprzestania spłaty rat wypowiedział pozwanemu umowę i wytoczył powództwo o zapłatę 45.690,16 CHF z odsetkami umownymi liczonymi od 10 października 2019 r. w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP oraz skapitalizowane odsetki za okres od 14 października 2016r. do 9 października 2019r. w kwocie 4.107,20 CHF.

Sąd Okręgowy w Katowicach wyrokiem z 25.11.2020r. IIC 916/19 oddalił powództwo banku uznając, że umowa jest nieważna. Sąd Apelacyjny w Katowicach wyrokiem z dnia 24.05.2022 sygn. IAca 426/21 oddalił apelację powoda [wyrok SO w Katowicach i SA w Katowicach w aktach SO w Katowicach IIC 16/19, §3 umowy kredytu –akta SO w Katowicach IIC 16/19 k-14 ]. Pozwany spłacił tytułem rat 76.823zł [okoliczność niesporna- oświadczenie pełn powoda k-132]. Komornik przy SR w Bytomiu Wiesław Gaczyński wszczął postepowania egzekucyjne przeciwko pozwanemu z wniosku wierzycieli:

- (...) w B. sygn. km 1/16,

- Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. (...) z siedzibą w B. sygn. km 2240/16

- (...) Sp. z o.o. Sk. w K. sygn.km 1242/16

- (...) SA w W. sygn. km 962/16.

Postanowieniem z dnia 22.11.2027r. sygn.. I.1.Co232/16 Sąd Rejonowy w Bytomiu w trybie art. 1035 k.p.c. zatwierdził projekt planu podziału kwoty uzyskanej z licytacyjnej sprzedaży nieruchomości pozwanego, położonej w B. przy ul. (...) KW (...). W ramach podziału sumy uzyskanej z egzekucji dla powoda zabezpieczono kwotę 97.843,71zł [z tytułu hipoteki ustanowionej na mocy umowy kredytu (...)-(...) nr (...) (...) (...) z 12.09.2005r. [postanowienie SR w Bytomiu k-116, projekt podziału sumy uzyskanej z egzekucji k-117-123].

Pozwany spłacił powodowi kwotę 76.823zł, Niespłacona kwota kapitału wynosi 83.177zł. W okresie od 09.2006 do 11.2022r. (za ten okres powód żąda waloryzacji) inflacja wyniosła 71%. Wartość, tej niespłaconej kwoty, na chwilę jej wypłacenia, odpowiada obecnej wartości nabywczej na poziomie około 24.122zł. Spadek wartości (niespłaconego) świadczenia wynosi więc około 59.055zł [kalkulator inflacji-przelicznik wartości pieniądza w czasie; https://www.finanse.mf.gov.pl/pp/ kalkulatory/kalkulator-inflacji, wydruk z kalkulatora k-36-40]

ROZWAŻANIA PRAWNE

Kwestia oceny ważności umowy kredytu zawartej w dniu 12.09.2006r. została rozstrzygnięta prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Katowicach z 25.11.2020r. IIC 916/19 i wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 24.05.2022 sygn. IAca 426/21

Przy nieważności umowy kredytu do rozliczeń stron zastosowanie znajdą przepisy art. 405-411 k.c. regulujące bezpodstawne wzbogacenie. Zgodnie z art. 405kc kto bez podstawy prawnej uzyskał korzyść majątkową kosztem innej osoby obowiązany jest do wydania korzyści w naturze, a gdyby to nie było możliwe zwrotu jej wartości. Obowiązkiem stron umowy kredytu jest wzajemne zwrócenie świadczeń.

Roszczenia stron mają charakter odrębny (niezależny), co oznacza, że nie ulegają automatycznie wzajemnej kompensacji i konsument może żądać zwrotu w całości spłaconych rat kredytu niezależnie od tego, czy i w jakim zakresie jest dłużnikiem banku z tytułu zwrotu nienależnie otrzymanej kwoty kredytu. [uchwała SN z 7.05.2021 IIICZP 6/21].

Pozwany uiścił powodowi tytułem rat 76.823zł. W tym zakresie powód jest już zaspokojony. Tym samym z tytułu udzielonego kapitału pozostaje należna powodowi kwota 83.180zł. Okoliczność, że w postepowaniu egzekucyjnym prowadzonym przez komornika przy SR w Bytomiu W. G. z wniosku wierzycieli:

- (...) w B. sygn. km 1/16,

- Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. (...) z siedzibą w B. sygn. km 2240/16

- (...) Sp. z o.o. Sk. w K. sygn.km 1242/16

- (...) SA w W. sygn. km 962/16

w ramach podziału sumy uzyskanej z egzekucji dla powoda zabezpieczono kwotę 97.843,71zł pozostaje dla rozstrzygnięcia bez znaczenia. Powód nie dysponuje tytułem wykonawczym, więc obecnie nie może tej kwoty wyegzekwować. Rozważania na temat ważności hipoteki, na podstawie której zabezpieczono ww. kwotę pozostają poza niniejszym sporem. Tym samym powodowi należy się kwota 83.177zł tytułem bezpodstawnego wzbogacenia pozwanego z udzielonego kapitału.

Powództwo główne obejmuje również żądanie zasądzenia kwoty 115.382,76zł bezpodstawnego wzbogacenia odpowiadającego wartości świadczenia banku polegającego na udostępnieniu pozwanemu kapitału wypłaconego w ramach nieważnej umowy kredytu oraz zaniechania żądania zwrotu tego kapitału. Roszczenie to stanowi wartość wartości wydatków zaoszczędzonych przez stronę pozwaną w związku z tym, że nie musiała ona zaciągać kredytu w PLN w celu nabycia nieruchomości sfinansowanej ze środków z umowy, tj. wartość bezpodstawnego wzbogacenia Strony pozwanej [art. 405 k.c.) i odpowiada ona jednocześnie wartości świadczenia niepieniężnego spełnionego przez Bank i polegającego na umożliwieniu korzystania ze środków będących własnością banku oraz zaniechaniu żądania ich zwrotu do nadejścia terminu wynikającego z Umowy (art. 410 k.c. w zw. z art. 405 k.c.). W tym zakresie żądanie jest bezzasadne. Obowiązek stron obejmuje zwrot korzyści majątkowej uzyskanej kosztem drugiej strony. Korzyścią majątkową pozwanego nie była odrębna usługa bankowa umożliwiająca skorzystanie ze środków banku, ani żadne zaniechanie żądania zwrotu. Po pierwsze zaoszczędzenie wydatków przez pozwanego, o ile miałoby miejsce, nie odpowiada zubożeniu powoda. Ponadto wykracza poza normę art. 406kc, który dopuszcza korzyść bezpośrednio uzyskaną oraz wszystko to co w razie zbycia, utraty lub uszkodzenia zostało uzyskane w zamian tej korzyści albo jako naprawienie szkody. Okoliczność, że posiadał środki do momentu stwierdzenia nieważności umowy jest konsekwencją stosowania przez powoda klauzul abuzywnych w umowach, a umożliwienie korzystania ze środków i „zaniechanie” żądania ich zwrotu były elementem nieważnej umowy kredytu.

Żądanie to należy również ocenić jako sprzeczne prawem europejskim w świetle doktryny stosowania sankcji za naruszenie prawa UE.

Zgodnie z artykułem 7 ust. 1 dyrektywy 93/13 w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich w interesie konsumentów, jak i konkurentów, Państwa Członkowskie zapewniają stosowanie i skuteczne środki mające na celu zapobieganie stałemu stosowaniu nieuczciwych warunków w umowach zawieranych przez sprzedawców i dostawców z konsumentami. Artykuł 23 dyrektywy 2008/48 o kredycie konsumenckim w części „Sankcje”, stanowi: „Państwa członkowskie ustanawiają przepisy dotyczące sankcji mających zastosowanie w przypadku naruszenia przepisów krajowych przyjętych zgodnie z niniejszą dyrektywą i podejmują wszelkie niezbędne działania w celu zapewnienia stosowania tych sankcji. Przewidziane sankcje muszą być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające. TSUE konsekwentnie wskazuje, że ochrona konsumentów leży w interesie publicznym. Trybunał wypowiedział się , że w świetle dyrektywy w sprawie mów o kredyt konsumencki nr 2008/48 WE niedopuszczalne jest osłabienie sankcji pobawienia odsetek, gdyż prowadziłoby to do przekreślenia zniechęcającego jej charakteru ( sprawy C-565/12 Credit Lyonais; C 382/92 Komisja przeciwko Zjednoczonemu Królestwu).

Na podstawie art. 7 ust. 1 dyrektywy 93/13, analogicznie musi być ocenione pozbawienie prawa banku do odsetek w wyniku nieważności umowy kredytu w całości zgodnie z prawem krajowym. To oznacza, że wnioski ze sprawy C-565/12 należy stosować analogicznie w stosunku do spraw na tle umów o kredyty frankowe toczących się na gruncie dyrektywy 93/13. Przedmiotowe normy prawa UE w tym zakresie dotyczą bowiem tego samego zagadnienia stosowania sankcji za naruszenie prawa UE w ramach jednolitego systemu ochrony konsumentów UE. Zasada ta musi więc również mieć zastosowanie do roszczeń banków o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału, kierowanych do kredytobiorców frankowych. W świetle powyższego żądanie jest bezzasadne. Co więcej uwzględnienie takiego żądania prowadziłoby do zastąpienia jednego wynagrodzenia banku (zysku) innym i bez wątpienia jest sprzeczne z celami ww. dyrektywy 93/13 i 208/48. W takiej sytuacji należy się jedynie zwrot wzajemnych świadczeń.

Powództwo zawiera również ewentualne żądanie zapłaty kwoty 93.434,51zł z tytułu waloryzacji uzasadnionej zmianą siły nabywczej PLN w trybie art. 358 ¹ §3kc.

Żądanie to jest częściowo uzasadnione. Konsekwencją nieważności umowy kredytu jest z mocy art. 497 k.c. wymóg odpowiedniego zastosowania art. 496 k.c., co oznacza, że strony nieważnej umowy zobowiązane są do zwrotu świadczeń wzajemnych (art. 496 k.c. w zw. z art. 494 k.c.). Ponieważ przy umowach wzajemnych obowiązuje zasada ekwiwalentności świadczeń, a więc ich ekonomicznej równowagi, przeto świadczenia zwracane w następstwie nieważności umowy wzajemnej powinny być zatem ekwiwalentne. Skoro zaś świadczenia stron mają być ekwiwalentne w chwili dokonania zwrotu, to zwracany kapitał w następstwie nieważności umowy kredytu powinien odpowiadać aktualnej wartości odpowiadającej rzeczywistej wartości świadczenia w chwili jego udzielenia pozwanym w 2004/5/6r.

Instrumentem prawnym mogących doprowadzić do stanu ekwiwalentności zwracanych świadczeń wzajemnych jest ich sądowa waloryzacja. Wielkości zobowiązania nie określa nominalna kwota otrzymanej przed laty sumy pieniędzy, ale kwota odpowiadająca jego realnej wartości w chwili powstania obowiązku zwrotu. Dokonaniu waloryzacji nie stoi na przeszkodzie art. 358 ¹ § 4 k.c. Waloryzacja nie stanowi wynagrodzenia ani rekompensaty wykraczającej poza zwrot kapitału i ustawowych odsetek za zwłokę. Zapewnia jedynie ekwiwalentność świadczeń.

Wykładnia normy art. 358 ¹ § 4 k.c. wymaga uwzględnienia dwóch przesłanek, których łączne wystąpienie skutkuje zastosowaniem tego przepisu (zakazem waloryzacji). Strona żądająca zmiany wysokości świadczenia musi być podmiotem prowadzącym przedsiębiorstwo (kryterium podmiotowe), nadto świadczenie pieniężne musi pozostawać w związku z prowadzeniem tego przedsiębiorstwa, rozumianego szerzej aniżeli tylko prowadzenie działalności gospodarczej (kryterium przedmiotowe).

Sam status podmiotu występującego z żądaniem waloryzacji sądowej nie jest dostateczną, wystarczającą przesłanką aktualizacji zakazu wynikającego z ostatnio powołanego przepisu.

W niniejszej sprawie zwrot świadczenia pieniężnego jest konsekwencją ustawowego obowiązku zwrotu wzajemnych świadczeń uprzednio spełnionych na mocy nieważnej umowy z udziałem prowadzącego przedsiębiorstwo. Świadczenia takiego nie można uznać za pozostające nawet w jakimkolwiek związku z prowadzeniem tego przedsiębiorstwa. Świadczenie to pozostaje bowiem w związku ze stwierdzeniem nieważności umowy, a nie w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa, ponieważ obowiązek jego spełnienia jest wynikającym z ustawy bezpośrednim następstwem zastosowania cywilnoprawnej sankcji nieważności. Ta z kolei jest konsekwencją stwierdzenia przez Sąd określonej wadliwości każdej umowy, a więc bez względu na właściwości czy status podmiotowy stron tej czynności prawnej, jak również bez względu na jej przedmiot i cel [w tym zakresie podzielono pogląd wyrażony w uzasadnieniu wyroku SN z 30.09.2009r. V CSK 33/09].

Zgodnie z art. 3581§3 kc w razie istotnej zmiany siły nabywczej pieniądza po powstaniu zobowiązania, sąd może po rozważeniu interesów stron, zgodnie z zasadami współżycia społecznego zmienić wysokość lub sposób spełnienia świadczenia pieniężnego, chociażby były ustalone w orzeczeniu lub umowie. Nie ulega wątpliwości, że od czasu zawarcia umowy we wrześniu 2006r. do czasu wymagalności na skutek inflacji zmniejszyła się siła nabywcza pieniądza. Świadczą o tym olbrzymi wzrost cen i średniego miesięcznego wynagrodzenia na przestrzeni 2006r.-2023r.

Tym samym została spełniona podstawowa przesłanka z art. 3581§3 kc tj. istotna zmiana siły nabywczej pieniądza po powstaniu zobowiązania.

Art. 3581§3 kc nie zawiera wskazówek co do kryteriów oceny zmiany siły nabywczej pieniądza, pozostawiając w tym względzie przyjęcie konkretnych rozstrzygnięć do uznania sądu. Przepis wymaga jednak, by Sąd zgodnie z zasadami współżycia społecznego rozważył interesy stron.

Najbardziej miarodajnym kryterium, uwzględniającym interesy obu stron, gdyż dającym najlepsze możliwości wyliczenia hipotetycznego świadczenia, jest kryterium stopy inflacji od momentu zawarcia umowy i momentu dokonywania waloryzacji przez sąd. Pozwala na równomierne, a więc zgodne z zasadami współżycia społecznego, rozłożenie jej ciężaru na obie strony. Dokonywanie waloryzacji według innych mierników (cen nieruchomości, wartości złota itp.) obarczone jest niebezpieczeństwem zniekształcenia wyniku wahaniami koniunktury, lub innymi czynnikami powodującymi nieadekwatny wzrost lub spadek wartości, co mogłoby prowadzić do naruszenia usprawiedliwionego interesu jednej ze stron. Podobnie dokonanie waloryzacji na podstawie porównania przeciętnego wynagrodzenia z chwili zawarcia umowy i dokonywania waloryzacji byłoby niekorzystne dla pozwanego jako konsumenta i sprzeczne z zasadami współżycia społecznego, gdyż w oczywisty sposób obciążałoby go w całości wartością wzrostu wynagrodzeń wynikającego ze wzrostu stopy życiowej społeczeństwa na przestrzeni tych lat, która jest wyższa od stopy inflacji. Nie można tracić z pola widzenia faktu, że w okresie 2006-2023 nastąpił znaczny rozwój gospodarki. Waloryzacja obciążałaby więc w sposób nieuzasadniony kredytobiorcę. Najbardziej miarodajnym kryterium, uwzględniającym interesy obu stron i równomiernie obciążającym strony jest współczynnik inflacji.

Waloryzacja taka powoduje, że żadna ze stron nie jest wyłącznie obciążona skutkami inflacji. Pozwani nabyli nieruchomość, zaś powód otrzymuje świadczenie równoważne kwocie wypłaconego kapitału.

Powyższe okoliczności wykazują, że wybrany sposób waloryzacji uwzględnia usprawiedliwione interesy obu stron oraz jest zgodny z zasadami współżycia społecznego.

Żądanie waloryzacji nie jest sprzeczne z normami prawa europejskiego. TSUE w swoim orzecznictwie wskazuje, że dyrektywa 93/13 stoi na przeszkodzie wykładni prawa krajowego, zgodnie z którą instytucja kredytowa ma prawo żądać od konsumenta rekompensaty wykraczającej poza zwrot kapitału wypłaconego [min. wyrok z dnia 15 czerwca 2023 w sprawie C-520/21]. Nie wynika z niego zakaz dochodzenia przez banki od kredytobiorców kwoty wyższej, niż nominalna kwota wypłaconego kapitału. Waloryzacja nie jest w żadnym przypadku rekompensatą, lecz sądową zmianą wysokości świadczeń służącą realizacji zasady ich ekwiwalentności. Nie podważa odstraszającego skutku zamierzonego dyrektywą 93/13, jest zgodna z zasadami współżycia społecznego, nie powoduje nienależnego wzbogacenia żadnej ze stron kosztem drugiego kontrahenta. Dla ustalenia wysokości zastosowano dostępny kalkulator inflacji.

Pozwany spłacił powodowi kwotę 76.823zł, tym samym od kwoty udzielonego kapitału 160.000zł należy odliczyć ww. wartość. Podstawą waloryzacji będzie więc niespłacona kwota 83.177zł. W okresie od 09.2006 do 11.2022r. (za ten okres powód żąda waloryzacji) inflacja wyniosła 71%. Wartość niespłaconego świadczenia z tytułu udzielonego pozwanemu we wrześniu 2006r. kapitału odpowiada obecnej wartości nabywczej na poziomie około 24.122zł. Spadek wartość przekazanego świadczenia wynosi około 59.055zł tak wyliczona kwota nie obciąża nadmiernie pozwanego, który jednocześnie uzyskał znaczny wzrost wartości majątku nieruchomości, odpowiada normie art. 316 kpc, zgodnie z którym sąd wydaje wyrok biorąc za podstawę rozstrzygnięcia stan istniejący w chwili zamknięcia rozprawy. Okoliczność, że nieruchomość pozwanego została zlicytowana poniżej rzeczywistej wartości jest wynikiem zaniechania regulowania zobowiązań i wszczęcia egzekucji.

Na zasadzie art. 235 ¹ §2pkt 2 kpc pominięto dowód z opinii biegłego z zakresu bankowości i rachunkowości [k-4], gdyż było zbędne wobec samodzielnego dokonania waloryzacji przez sąd.

W świetle powyższego w pkt 1 na zasadzie art. 405kc zasądzono na rzecz powoda niespłacony kapitał w kwocie 83.177zł O odsetkach orzeczono na zasadzie art. 481kc, zasądzono je od dnia następnego po doręczeniu odpisu pozwu tj21.01.2023r,

W pkt 2 w pozostałej części powództwo główne oddalono

W pkt 3 na zasadzie art. 3581§3 na rzecz powoda zasądzono kwotę 59.055zł.

w pkt 4 zasądzono na zasadzie art. 100kpc zasądzono od pozwanego kwotę 6.880zł tytułem połowy opłaty od pozwu i kwotę 5400zł tytułem połowy wynagrodzenia pełnomocnika łącznie 12.280zł. Powód uległ w połowie z żądaniem, zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik postepowania należało więc zasądzić połowę kosztów

1

1

1

1