Wyrok z 12 maja 2026, sygn. XXV C 274/26
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 12 maja 2026 r.
Sąd Okręgowy w W. XXV Wydział Cywilny w składzie:
|
Przewodniczący: |
sędzia Adam Mitkiewicz |
|
Protokolant: |
sekretarz sądowy Marcin Szcześniak |
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 maja 2026 r. w W.
sprawy z powództwa syndyka masy upadłości (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w L.
przeciwko (...) S.A. w W.
o zapłatę
1. oddala powództwo,
2. zasądza od syndyka masy upadłości (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w L. na rzecz (...) S.A. w W. kwotę 5.417 zł (pięć tysięcy czterysta siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia uprawomocnienia się rozstrzygnięcia do dnia zapłaty.
Sygn. akt XXV C 274/26
UZASADNIENIE
Pozwem z dnia 4 lipca 2023 r. skierowanym przeciwko pozwanemu (...) Bank S.A. w W., powód (...) Sp. z o.o. w L. wniósł o zasądzenie kwoty 76.015,45 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 2 lutego 2023 r. do dnia zapłaty. Powód wniósł o zasądzenie od pozwanego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych wraz z opłatą od pełnomocnictwa.
Wskazał, że w dniu 12 grudnia 2019 r. A. K. zawarła umowę kredytu konsolidacyjnego nr (...) z (...) Bank S.A. w W.. Następnie kredytobiorca zawarł z (...) sp. z o.o w L. umowę przelewu wierzytelności wynikającej z sankcji kredytu darmowego, udzielając powodowi pełnomocnictwa do złożenia oświadczenia o skorzystaniu z sankcji wynikającej z art. 45 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim. W ocenie powoda skorzystanie przez niego z sankcji kredytu darmowego było uzasadnione tym, że pozwany naruszył: art. 30 ust. 1 pkt. 7 i 10 ustawy z dnia 12 maja 2011r. o kredycie konsumenckim.
Zdaniem powoda powyższe uchybienia powinny prowadzić do zastosowania sankcji tzw. kredytu darmowego. W niniejszej sprawie nie upłynął roczny termin na złożenie tego oświadczenia, ponieważ umowa kredytu nie została jeszcze wykonana i kredyt jest regularnie spłacany przez cedenta.
Kwota dochodzonego przez powoda roszczenia stanowi koszty kredytowe uiszczone przez konsumenta od chwili zawarcia umowy do chwili jej wykonania w związku ze złożeniem oświadczenia o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego i składa się na nią kwota 23.685,21 zł stanowiąca pobraną prowizję i kwota 52.330,24 zł tytułem zapłaconych odsetek (pozew – k. 3-7).
Pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powoda zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.
Pozwany w odpowiedzi na pozew wskazał, że wszystkie postanowienia określające prawa i obowiązki stron umowy kredytu zostały sformułowane w sposób jednoznaczny i zrozumiały, tym samym nie doszło do naruszeń przez bank wymienionych przez powoda przepisów u.k.k. w umowie kredytu. Wskazał również na wygaśnięcie uprawnienia do złożenia oświadczenia w trybie art. 45 w zw. z art. 30 ustawy o kredycie konsumenckim (roczny termin rozpoczął swój bieg w dniu zawarcia umowy, a zatem uprawnienie to wygasło po roku). Pozwany powołał się nadto na wadliwość pełnomocnictwa do złożenia oświadczenia w trybie art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim. Zdaniem pozwanego powód nie ma legitymacji czynnej do dochodzenia roszczenia pieniężnego wynikającego z sankcji kredytu darmowego .
Postanowieniem z dnia 19 listopada 2025r. Sąd Rejonowy Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku ogłosił upadłość powoda (k.140). Postanowieniem z dnia 10 marca 2026r. postępowanie w niniejszej sprawie zostało zawieszone i podjęte z udziałem syndyka masy upadłości (...) Sp. z o.o. w L..
Sąd ustalił co następuje.
Dnia 12 grudnia 2019r. A. K. zawarła umowę kredytu konsolidacyjnego nr (...) z (...) S.A. w W.. Na podstawie umowy (...) Bank udzielił kredytobiorcy kredytu w wysokości 199.035,41 złotych. Wskazana kwota została przeznaczona na spłatę zobowiązań kredytowych kredytobiorcy wynikających z zawartych przez niego umów kredytu. Kwota kredytu w wysokości 23.685,21 zł została przeznaczona na zapłatę kosztów kredytu w postaci prowizji od udzielonego kredytu (§ 1 ust. 1 pkt 1-3 umowy kredytu). Kwota kredytu w wysokości 20779,20 złotych została przeznaczona na pokrycie jednorazowej składki ubezpieczeniowej na życie.
Zgodnie z treścią § 1 ust. 2 umowy kredytu, w przypadku kredytu udzielonego na konsolidację zobowiązań określonych w ust. 1 pkt 2), jeżeli kwota uruchomionego kredytu nie zaspokaja konsolidowanego zobowiązania kredytobiorcy, kredytobiorca zobowiązany jest do całkowitego rozliczenia zobowiązania ze środków własnych. W ust. 3 wskazanego paragrafu kredytobiorca upoważnił bank, bez odrębnej dyspozycji do: a) pobrania brakujących środków (niedopłata) w celu dokonania spłaty całkowitej i zamknięcia rachunku konsolidowanej pożyczki/kredytu (...) Banku, z rachunku ROR w PLN kredytobiorcy prowadzonego w banku; b) przelania nadpłaconych środków (nadpłata) powstałych po dokonaniu spłaty całkowitej i zamknięciu rachunku pożyczki/kredytu (...) Banku, na rachunek ROR w PLN prowadzony w banku kredytobiorcy lub jednego z kredytobiorców w przypadku rachunku wspólnego kredytowego.
Kwotę udzielonego kredytu kredytobiorca zobowiązał się spłacać wraz z należnymi odsetkami umownym w 120 równych ratach kapitałowo-odsetkowych płatnych nie później niż do 11 dnia każdego miesiąca na zasadach i warunkach określonych w dalszych postanowieniach umowy (§ 1 ust. 4 umowy kredytu).
Oprocentowanie udostępnionego kapitału kredytu ustalono według zmiennej stopy procentowej wyrażonej w stosunku rocznym, która w dniu podpisania umowy wynosiła 9,99 %. Zgodnie z umową oprocentowanie w całym okresie kredytowania stanowiło sumę stawki WIBOR 3M i marży w wysokości 8,29 punktów procentowych, stałej w trakcie trwania umowy (§ 2 ust. 1-3 umowy kredytu). Dla pierwszego okresu obrachunkowego, do obliczenia wysokości oprocentowania bank miał zastosować stawkę referencyjną WIBOR 3M z przedostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień sporządzenia umowy w wysokości 1,70 %. Jeżeli termin spłaty pierwszej raty kredytu zostanie przesunięty z najbliższego terminu spłaty (zgodnie z wybranym dniem spłaty) przypadającego po dacie uruchomienia środków na kolejny termin, zgodny z częstotliwością spłat, to zmiana oprocentowania w pierwszym okresie obrachunkowym dokonana zostanie po terminie spłaty dwóch pierwszych rat (§ 2 ust. 4 umowy kredytu). Zmiana oprocentowania w kolejnych, 3-miesięcznych okresach obrachunkowych następuje w wyniku zmiany stawki WIBOR 3M z przedostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień spłaty raty kredytu (§ 2 ust. 5 umowy kredytu). W przypadku zmiany stopy procentowej opartej na WIBOR, Bank powiadomi kredytobiorcę o tym fakcie w terminie 14 dni, przesyłając nowy harmonogram spłat (§ 2 ust. 8 umowy kredytu).
Całkowita kwota kredytu wynosiła 154.571,00 złotych. Kwota ta nie obejmowała kredytowanych przez Bank kosztów kredytu tj. prowizji w wysokości 23.685,21 złotych oraz kwoty kredytu w wysokości 20779,20 złotych która została przeznaczona na pokrycie jednorazowej składki ubezpieczeniowej na życie §4 ust. 1 umowy kredytu). Całkowita kwota do zapłaty przez kredytobiorcę na dzień zawarcia umowy wynosiła 316.568,03 złotych, na którą składała się całkowita kwota kredytu w wraz z całkowitym kosztem kredytu, który na dzień zawarcia umowy, naliczony szacunkowo wynosił: 161.997,03 złotych. Na całkowity koszt kredytu składały się należne odsetki umowne w wysokości 117.532,62 złotych oraz prowizja od udzielonego kredytu w wysokości 23.685,21 złotych (§ 5 umowy kredytu).
Roczna rzeczywista stopa oprocentowania (RRSO) na dzień zawarcia umowy wynosiła 17,64% (§ 4 ust. 4 umowy kredytu). Wyliczono ją uwzględniając wartości określone § 4 ust. 1-3 umowy.
Spłaty rat kapitałowo-odsetkowych kredytobiorca miał dokonywać zgodnie z terminami i w wysokości określonej w doręczonym aktualnym harmonogramie spłat (§ 5 ust. 1 umowy kredytu).
Kredytobiorca ma prawo bez podania przyczyny odstąpić od umowy w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia zawarcia umowy, o czym został poinformowany. Termin do odstąpienia jest zachowany, jeżeli przed jego upływem, kredytobiorca złoży pod wskazany przez Bank adres oświadczenie o odstąpieniu od umowy. Wzór oświadczenia stanowi załącznik do umowy (§ 6 ust. 1 i 2 umowy kredytu).
Zgodnie z § 7 ust. 2 umowy Bank zastrzegł sobie prawo do obciążenia kredytobiorcy kosztami powstałymi w wyniku niewywiązania się kredytobiorcy z postanowień umowy, w tym opłatami za prowadzenie monitoringu. Zgodnie z § 7 ust. 6 umowy zmiana oprocentowania zadłużenia przeterminowanego następuje w przypadku zmiany wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie. Zgodnie z § 7 ust. 5 umowy oprocentowanie zadłużenia przeterminowanego jest równe wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie w rozumieniu art. 481 § 2 1 k.c i w dniu zawarcia umowy wynosiło 14 %. Zgodnie z § 7 ust. 12 umowy zadłużenie kredytobiorcy wobec Banku z tytułu niespłaconego kredytu zaspokajane jest w następującej kolejności: 1) koszty sądowe, koszty egzekucyjne oraz należne opłaty i prowizje, 2) odsetki od zadłużenia nieprzeterminowanego, 3) kwota niespłaconego kapitału, 4) odsetki od zadłużenia przeterminowanego. ( dowód: umowa kredytu – k. 13-19).
Integralną część umowy stanowiły m.in. załączniki w postaci:
- prognozowanego harmonogramu spłaty kredytu,
- Wyciąg z „Taryfy Opłat i Prowizji (...) S.A. dla Klientów Indywidualnych”,
- oświadczenie dotyczące ryzyka zmiennej stopy procentowej.
Kredytobiorca oświadczył, że zapoznał się z załącznikami do umowy, akceptuje ich treść i potwierdza ich otrzymanie.
A. K., jako cedent, zawarli z (...) Spółką z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w L., jako cesjonariuszem, umowę przelewu wierzytelności w postaci wszelkich wierzytelności pieniężnych, zarówno obecnych, jak i przyszłych wraz ze wszystkimi przynależnymi do wierzytelności prawami (m.in. odsetki za zwłokę i opóźnienie), wynikające z zastosowania tzw. sankcji kredytu darmowego, określonej w art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim, w odniesieniu do umowy kredytu konsolidacyjnego nr (...) dnia 2 listopada 2019 r. wobec (...) S.A. (§ 1 umowy przelewu k. 16).
W dniu 2 listopada 2022 roku A. K. udzieliła pełnomocnictwa spółce (...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą we L. do złożenia oświadczenia wynikającego z art. 45 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, przewidującego sankcję tzw. kredytu darmowego – w odniesieniu do umowy kredytowej nr (...) dnia 2 listopada 2019 r ( pełnomocnictwo – k. 19).
Wraz z pełnomocnictwem A. K. złożyła podpis pod Oświadczeniem- zawiadomieniem o przelewie wierzytelności w zakresie wszelkich wierzytelności pieniężnych, obecnych i przyszłych, wraz ze wszystkimi przynależnymi do wierzytelności prawami, wynikających z zastosowania tzw. sankcji kredytu darmowego, określonej w art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim, w odniesieniu do ww. umowy o kredyt konsumencki ( oświadczenie zawiadomienie o przelewie wierzytelności – k. 19).
Pismem z dnia 28 grudnia 2022 r. (...) złożyła reklamację, w której złożyła oświadczenie, w trybie art. 45 w zw. z art. 30 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego wraz z wezwaniem do zapłaty kwoty 96.794,65 zł. Załącznikiem do oświadczenia były pełnomocnictwo kredytobiorcy oraz oświadczenie zawiadomienie o przelewie wierzytelności (oświadczenie – k. 30-32).
A. K. spłaca aktualnie kredyt ( okoliczność bezsporna).
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów prywatnych oraz kopii dokumentów złożonych przez strony do akt postępowania. Oraz zeznań świadka A. K., nie budziły one wątpliwości co do prawdziwości, świadek potwierdziła zawarcie umowy cesji, złożenie podpisu pod oświadczeniem, pełnomocnictwem, umową cesji (zeznania k. 151).
Postanowieniem z dnia 19 listopada 2025r. Sad Rejonowy Lublin Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku w sprawie (...). ogłosił upadłość (...) sp. z.o.o (postanowienie k. 132).
Postanowieniem z dnia 10 marca 2026r. na podstawie art. 174§1 pkt 4 k.p.c. Sąd postępowanie zawiesił i podjął z udziałem syndyka masy upadłości powoda.
Sąd zważył, co następuje:
Bezspornym było, że pozwany Bank oraz A. K. zawarli umowę kredytu konsumenckiego.
Stosownie do art. 3 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy z 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (tj. z 17 listopada 2021 r. - Dz.U. z 2022 r. poz. 246), przez umowę o kredyt konsumencki rozumie się umowę o kredyt w wysokości nie większej niż 255.550 zł albo równowartość tej kwoty w walucie innej niż waluta polska, który kredytodawca w zakresie swojej działalności udziela lub daje przyrzeczenie udzielenia konsumentowi (ust. 1). Za umowę o kredyt konsumencki uważa się w szczególności umowę kredytu w rozumieniu przepisów prawa bankowego (ust. 2 pkt 2).
Powód podnosił, że nabył od kredytobiorcy wierzytelność objętą umową kredytu, w tym uprawnienie do złożenia oświadczenia o skorzystaniu z sankcji tzw. kredytu darmowego (zwrot kredytu bez odsetek i innych kosztów kredytu należnych kredytodawcy w terminie i w sposób ustalony w umowie). Powód twierdził, że umowa kredytu nie spełniała wymogów wynikających z ustawy o kredycie konsumenckim w szczególności wskazał naruszenie art. 30 ust. 1 pkt 7 i 10 u.k.k. wskazując, że w konsekwencji naruszeń tych przepisów kredyt ten miał charakter kredytu darmowego.
Pozwany zakwestionował ważność umowy przelewu wierzytelności, nieskuteczne złożenie oświadczenia o skorzystaniu z kredytu darmowego, jak również, że złożone oświadczenie jest spóźnione z uwagi na fakt, że powinno zostać złożone w terminie 1 roku od dnia wykonania umowy, zaś termin ten biegnie od dnia zawarcia umowy.
Dnia 2 listopada 2022 r. A. K. udzieliła pisemnego pełnomocnictwa spółce (...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w L. do złożenia oświadczenia wynikającego z art. 45 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, przewidującego sankcję tzw. kredytu darmowego – w odniesieniu do umowy kredytowej z dnia 12 grudnia 2019 r. Wraz z pełnomocnictwem A. K. podpisała oświadczenie zawiadomienie o przelewie wierzytelności (pełnomocnictwo – k. 18, oświadczenie – k. 19).
Tym miejscu należy stwierdzić, że kredyt jest cały czas spłacany. Pozwany wskazał w odpowiedzi na pozew, że w jego ocenie oświadczenie jest spóźnione. W ocenie Sądu, wbrew stanowisku pozwanego, kredytobiorca złożył oświadczenia o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego z zachowaniem terminu przewidzianego w art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim. Sąd uznał za nietrafny wyrażony przez pozwanego pogląd, jakoby chwilą wykonania umowy kredytu była data jego wypłacenia kredytobiorcy. Zgodnie z art. 69 Prawa bankowego, przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu. Z powyższego przepisu wynika, że umowa kredytu jest umową dwustronnie zobowiązującą, a zobowiązania każdej ze stron mają nastąpić w różnych terminach: najpierw bank ma wypłacić kredyt, a następnie kredytobiorca ma ten kredyt spłacać w ustalonych terminach. Jak trafnie, zdaniem Sądu, wskazał Sąd Apelacyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z 1 lipca 2019 r. (sygn. akt V ACa 118/18), w typowych przypadkach umowę o kredyt konsumencki uznaje się za wykonaną w dniu, w którym konsument spłacił ostatnią należność z tytułu tej umowy na rzecz kredytodawcy.
W konsekwencji udzielenie przez A. K. dnia 2 listopada 2022 r. pisemnie pełnomocnictwa spółce (...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w L. oświadczenia wynikającego z art. 45 u.k.k. i następnie złożenie ponownie było skuteczne prawnie.
W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że kredytobiorca A. K. zawarła umowę cesji. Podobnie jak udzielenie umocowania powodowi do złożenia oświadczenia o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego. Złożenie oświadczenia przez pełnomocnika konsumenta co do zasady jest możliwe, nie ma ono jakiegoś osobistego charakteru wykluczającego taką możliwość. Co więcej A. K.przesłuchana w charakterze świadka potwierdziła zawarcie umowy cesji, potwierdziła też autentyczność złożonych podpisów.
Podsumowując nie są zasadne zarzuty pozwanego dotyczące formalnych uchybień mogących prowadzić do nieważności złożonego oświadczania o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego przez powoda.
Odnosząc się do zarzutów dotyczących naruszenia przepisów ustawy z 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim a zatem ziszczenia się warunków skorzystania przez kredytobiorcę z sankcji kredytu darmowego przypomnieć należy że:
Przez umowę o kredyt konsumencki rozumie się także umowę o kredyt niezabezpieczony hipoteką, który jest przeznaczony na remont domu albo lokalu mieszkalnego, w tym w wysokości większej niż wysokość określona w ust. 1 (ust. 1a). Za umowę o kredyt konsumencki uważa się w szczególności: 1) umowę pożyczki, 2) umowę kredytu w rozumieniu przepisów prawa bankowego, 3) umowę o odroczeniu konsumentowi terminu spełnienia świadczenia pieniężnego, jeżeli konsument jest zobowiązany do poniesienia jakichkolwiek kosztów związanych z odroczeniem spełnienia świadczenia, 4) umowę o kredyt, w której kredytodawca zaciąga zobowiązanie wobec osoby trzeciej, a konsument zobowiązuje się do zwrotu kredytodawcy spełnionego świadczenia, 5) umowę o kredyt odnawialny (ust. 2).
Zgodnie z ww. ustawą, na etapie zawierania umowy kredytodawcę obciążają liczne obowiązki związane z formą umowy (art. 29 ust. 1), doręczeniem jej egzemplarza konsumentowi (art. 29 ust. 2) oraz kształtowaniem treści dokumentu umowy (art. 29 ust. 3, art. 30-34 u.k.k.). Postanowienia umowy nie mogą wyłączać ani ograniczać uprawnień konsumenta przewidzianych w ustawie o kredycie konsumenckim, albowiem w takich przypadkach stosuje się przepisy ustawy (art. 47). Dokument umowy, który otrzymuje konsument, ma stanowić zwięzłe kompendium informacji prawnej dla konsumenta, tak aby nie musiał on ponosić kosztów transakcyjnych (wysiłku, wydatków) w celu uzyskania potrzebnych mu wiadomości. Dokument umowy ma być instrumentem redukującym asymetrię informacyjną między kredytodawcą a konsumentem na temat sytuacji prawnej stron (wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 1 lipca 2019 r., sygn. V ACa 118/18).
W drodze wykładni prounijnej (art. 10 ust. 2
in principio Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/48/WE z 23 kwietnia 2008 r. w sprawie umów o kredyt konsumencki oraz uchylająca dyrektywę Rady 87/102/EWG) należy wyprowadzić nakaz, aby postanowienia zamieszczone w dokumencie umowy lub innym wzorcu były sformułowane
w sposób zwięzły. Nakaz ten zmierza do uzyskania większej czytelności dokumentu i uniknięcia negatywnych konsekwencji po stronie konsumenta w postaci tzw. przeładowania informacyjnego, które utrudniałoby mu percepcję treści zawartych w dokumencie
(wyrok SOKiK z 7 marca 2005 r., XVII Ama 6/04, Dz.Urz. UOKiK z 2005 r. Nr 2, s. 26). Wymaganie zwięzłości odnosi się zwłaszcza do postanowień, które powiadamiają konsumenta o jego uprawnieniach. Postanowienia te powinny przekazywać najistotniejsze wiadomości (esencję informacji). Należy oczekiwać, że postanowienia takie dostarczą konsumentowi pełnej i wyczerpującej informacji, pozwalającej na zrozumienie zakresu i skutków prawnych podjętego zobowiązania, jednocześnie nie mogą być zbyt rozwlekłe tj. zawierać informacji zbędnych, zbyt szczegółowych czy wyliczeniowych, trudnych dla zrozumienia dla przeciętnego konsumenta. Tak sformułowana umowa staje się niezrozumiała dla konsumenta. Nie można postawić kredytodawcy zarzutu nieprawidłowego postępowania, gdy zwięźle – ale treściwie – sformułuje postanowienia dokumentu umowy.
Zgodnie z art. 45 ust. 1 u.k.k. w razie uchybienia przez kredytodawcę określonym obowiązkom informacyjnym na etapie przedkontraktowym, wynikającym z przepisów art. 29 ust. 1 (forma pisemna) art. 30 ust. 1 pkt 1-8, 10, 11, 14-17, art. 31-33 (umowa o kredyt wiązany lub w formie odroczonej płatności, umowa o kredyt w rachunku, umowa restrukturyzacyjna), art. 33a (maksymalna wysokość opłat i odsetek) i 36a-36c u.k.k. (maksymalna wysokość pozaodsetkowych kosztów kredytu, odroczenie spłaty zadłużenia, koszty kredytu przy udzieleniu kolejnych kredytów przed dokonaniem spłaty kredytu wcześniejszego), konsumentowi (po złożeniu kredytodawcy pisemnego oświadczenia) przysługuje uprawnienie do zwrotu kwoty kredytu w wysokości kapitału, bez konieczności zapłaty na rzecz kredytodawcy odsetek oraz pozostałych kosztów zastrzeżonych w umowie kredytu (określonych w art. 5 pkt 6 u.k.k.), co czyni z umowy kredytu de facto stosunek nieodpłatny (tak: M. Grochowski, Komentarz do art. 45 [w:] K. Osajda (red.), Ustawa o kredycie konsumenckim. Komentarz, Wyd. 2, Warszawa 2019, Nb 1).
Powołany wyżej przepis art. 45 u.k.k. implementuje ogólny art. 23 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/48/WE z dnia 23 kwietnia 2008 r. w sprawie umów o kredyt konsumencki oraz uchylający dyrektywę Rady 87/102/EWG (Dz.U.UE L z 22 maja 2008 r.), który nakazuje stosowanie skutecznych, proporcjonalnych i odstraszających sankcji, mających zastosowanie w przypadku naruszenia przepisów krajowych przyjętych zgodnie z tą dyrektywą. Przepis ten przewiduje sankcję bardzo daleko idącą, wysoce restrykcyjną (wręcz radykalną) wobec banków. Wprowadzona tym przepisem sankcja kredytu gratisowego polega na odebraniu kredytodawcy uprawnienia do żądania od kredytobiorcy oprocentowania i innych kosztów związanych z udzieleniem kredytu. Sankcja bardzo dotkliwa ze względu na fakt, iż zapłata oprocentowania i innych kosztów stanowi główny powód, dla którego banki zawierają umowy kredytowe. W związku z tym przepis ten ma charakter wyjątkowy i nie należy go interpretować rozszerzająco ( exceptiones non sunt extendendae), a jego wykładnia winna być ścisła. Sankcja kredytu darmowego nie powstaje zatem, gdy kredytodawca naruszył obowiązek, którego źródłem jest przepis niewymieniony w art. 45 ust. 1 u.k.k., postanowienie umowy, zasady współżycia społecznego lub ustalone zwyczaje (art. 56 k.c.). Katalog określony w art. 45 ust. 1 u.k.k. ma charakter zamknięty i ze względu na wyjątkowy, sankcyjny charakter regulacji nie podlega wykładni rozszerzającej ani wnioskowaniu per analogiam.
Przesłanką zastosowania omawianej sankcji jest naruszenie jednego lub więcej nakazów bądź zakazów wypływających z powołanych przepisów. W art. 45 ust. 1 można wyróżnić dwie grupy sankcjonowanych norm wynikających z przepisów ustawy o kredycie konsumenckim. Po pierwsze, sankcjonuje się naruszenie przez kredytodawcę obowiązków informacyjnych wobec konsumenta dotyczących formy i treści dokumentu umowy w związku z zawarciem przez strony umowy o kredyt konsumencki (art. 29 ust. 1, art. 30 ust. 1 pkt 1–8, 10, 11, 14–17 i art. 31–33). Uchybienie takie może wystąpić jedynie na etapie dokonywania czynności prawnej. Po drugie, sankcji podlega naruszenie ograniczeń, które zapewniają konsumentowi ochronę przed nadmiernym obciążeniem finansowym w związku z umową o kredyt konsumencki (art. 33a, art. 36a–36c).
Regulacja sankcji kredytu darmowego, którą wprowadzono w art. 45 ust. 1 u.k.k. w celu ochrony interesów konsumenta, przemawia za tym, aby wstrzemięźliwie podchodzić do oceny, jakie elementy umowy są minimalnymi warunkami czynności prawnej. W razie wątpliwości należy raczej przyjmować, że dany element nie jest warunkiem minimalnym. Powyższą konstatację wspiera reguła favor contractus, która – stosownie do art. 65 k.c. – nakazuje dokonywać wykładni oświadczeń woli w takim kierunku, aby utrzymać czynność prawną w mocy (por. np. Z. Radwański, K. Mularski [w:] System Prawa Prywatnego, t. 2, Prawo cywilne – część ogólna, red. Z. Radwański, A. Olejniczak, Warszawa 2019, s. 129–130).
W niniejszej sprawie powód zarzucał pozwanemu jako kredytodawcy naruszenie obowiązków informacyjnych wobec konsumenta w związku z zawarciem przez strony umowy o kredyt konsumencki, zawartych w art. 30 ust. 1 pkt 7 i 10. W piśmie z dnia 29.04.2026r. zwracał również uwagę na naruszenia art. 30 ust. 1 pkt 4 i 6 u.k.k.
Zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 7 i 10 u.k.k. umowa o kredyt konsumencki,
z zastrzeżeniem art. 31-33, powinna określać: 7) rzeczywistą roczną stopę oprocentowania oraz całkowitą kwotę do zapłaty przez konsumenta ustaloną w dniu zawarcia umowy o kredyt konsumencki wraz z podaniem wszystkich założeń przyjętych do jej obliczenia; 10) informację o innych kosztach, które konsument jest zobowiązany ponieść w związku z umową o kredyt konsumencki, w szczególności o opłatach, w tym opłatach za prowadzenie jednego lub kilku rachunków, na których są zapisywane zarówno transakcje płatności, jak i wypłaty, łącznie z opłatami za korzystanie ze środków płatniczych zarówno dla transakcji płatności, jak i dla wypłat, prowizjach, marżach oraz kosztach usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń, jeżeli są znane kredytodawcy, oraz warunki, na jakich koszty te mogą ulec zmianie.
W ocenie Sądu nawet potencjalne stwierdzenie abuzywności ww. normy umowy nie miałoby wpływu na naruszenie obowiązku informacyjnego, mogącego skutkować sankcją kredytu darmowego. Pod pojęciem zawartego w treści art. 45 ust. 1 u.k.k., zwrotu „naruszenie” należy rozumieć wyłącznie zupełny brak zamieszczenia w umowie kredytu konsumenckiego konkretnych informacji lub postanowień wymienionych w ust. 1 lub określenie ich celowo w sposób oczywiście wadliwy, nieprawidłowy, co aktualizować będzie się w zakresie określenia wysokości poszczególnych elementów (np. wysokości stóp oprocentowania, wysokości odsetek dziennych, całkowitego kosztu kredytu). Wskazuje na to w pierwszej kolejności literalne brzmienie art. 45 ust. 1 u.k.k., który wylicza postanowienia, które umowa powinna określać. Należy zatem wywnioskować, iż jego naruszenie może polegać tylko i wyłącznie na sytuacji, gdy w danej umowie nie zamieszczono któregoś z tych postanowień lub postanowienie to zostało oczywiście błędnie określone. Ideą wprowadzenia w ustawie obowiązku informacyjnego skorelowanego z surową sankcją kredytu darmowego było założenie, by konsument mógł ocenić tak ryzyko związane z udzielonym mu kredytem i ocenić konkurencyjność danego produktu, a zatem by mógł podjąć świadomą decyzję co do dokonania określonej transakcji kredytowej z bankiem.
Odnośnie art. 30 ust. 1 pkt 7 u.k.k. w dokumencie umowy powinna być podana rzeczywista roczna stopa oprocentowania (art. 30 ust. 1 pkt 7 u.k.k. w zw. z art. 10 ust. 2 lit. g dyrektywy 2008/48). W myśl art. 5 pkt 12 u.k.k. jest to całkowity koszt kredytu ponoszony przez konsumenta, wyrażony jako wartość procentowa całkowitej kwoty kredytu. W dokumencie umowy należy wskazać konkretną liczbę procentową. Niedopuszczalne jest podanie rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania kredytu przez określenie jedynie przedziału między pewnymi wartościami liczbowymi. Rzeczywistą roczną stopę oprocentowania można zaokrąglić z dokładnością do – co najmniej – jednego miejsca po przecinku. Jeżeli rzeczywistą roczną stopę oprocentowania obliczono w oparciu o określone założenia (tj. gdy pewne parametry potrzebne do obliczenia wskaźnika nie są znane kredytodawcy), w dokumencie umowy należy podać wszystkie te założenia. Kredytodawca powinien również zamieścić w dokumencie umowy informację o całkowitej kwocie do zapłaty przez konsumenta (art. 30 ust. 1 pkt 7 u.k.k. w zw. z art. 10 ust. 2 lit. g dyrektywy 2008/48). W myśl art. 5 pkt 8 u.k.k. kwota ta stanowi sumę całkowitego kosztu kredytu i całkowitej kwoty kredytu.
W przedmiotowej umowie kredytu wskazano w § 4 ust. 1, że całkowita kwota kredytu wynosiła 154.571,00 zł. Kwota ta nie obejmowała jednak kredytowanych przez Bank kosztów kredytu w wysokości 23.685,21 zł (prowizja). Całkowita kwota do zapłaty przez kredytobiorcę na dzień zawarcia umowy wynosiła 316.568,03 zł, na którą składała się całkowita kwota kredytu w wysokości 154.571,00 zł wraz z całkowitym kosztem kredytu, który na dzień zawarcia umowy, naliczony szacunkowo wynosił: 161.997,03 zł. Na całkowity koszt kredytu składały się należne odsetki umowne w wysokości 117.532,62 zł oraz prowizja od udzielonego kredytu w wysokości 23.685,21 zł (§ 4 ust. 2-3 umowy kredytu). W umowie wskazano również roczną rzeczywistą stopę oprocentowania (RRSO) – 17,64% (na dzień zawarcia umowy). Wskazano również sposób wyliczenia RRSO (§ 5 ust. 4 umowy kredytu).
Umowa spełnia zatem formalne wymagania z art. 30 ust. 1 pkt 7 u.k.k..
Powód zarzucał pozwanemu Bankowi, że w sposób nieuprawniony naliczył odsetki od kredytowanej prowizji za udzielenie kredytu. Naliczenie odsetek od kredytowanych kosztów kredytu wpływa na zawyżenie całkowitego kosztu kredytu. Następuje naliczenie odsetek od kosztów kredytu, a zatem naliczenie „kosztu od kosztu”. Powyższe nie było zgodne z rzeczywistością, albowiem jak wyraźnie wskazano w § 4 ust. 1 umowy, całkowita kwota kredytu nie obejmowała kredytowanych przez Bank kosztów kredytu w wysokości 23.685,21 zł stanowiących prowizję.
Celem zapewnienia ochrony konsumenta, w art. 3 lit. g) dyrektywy 2008/48 przyjęto szeroką definicję pojęcia całkowitego kosztu kredytu ponoszonego przez konsumenta. Obejmuje ono wszystkie koszty łącznie z odsetkami, prowizjami, podatkami oraz wszelkimi innymi opłatami, które konsument jest zobowiązany ponieść w związku z umową o kredyt, które to koszty znane są kredytodawcy, z wyjątkiem kosztów notarialnych; uwzględnia się także koszty usług dodatkowych związanych z umową o kredyt, w szczególności składki z tytułu ubezpieczenia. Wskazana definicja odnosi się zatem zarówno do kosztów związanych z otrzymaniem kredytu, jak i wykorzystaniem go w czasie (por. wyrok TSUE z 16 lipca 2020 r. w sprawie C-686/19). Analogicznie, w art. 5 pkt 6 u.k.k. całkowity koszt kredytu określono jako wszelkie koszty, które konsument jest zobowiązany ponieść w związku z umową o kredyt, w szczególności odsetki, opłaty, prowizje, podatki i marże – jeżeli są znane kredytodawcy – oraz koszty usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń, w przypadku gdy ich poniesienie jest niezbędne do uzyskania kredytu lub do uzyskania go na oferowanych warunkach – z wyjątkiem kosztów opłat notarialnych ponoszonych przez konsumenta. Definicja zawarta w ustawie o kredycie konsumenckim nie koliduje więc z definicją umieszczoną w dyrektywie.
Odnośnie naliczania odsetek od kredytowanego kosztu kredytu. Ustawa nie zakazuje kredytowania takich kosztów, a jedynie wyłącza je z zakresu pojęcia całkowitej kwoty kredytu. Składniki kosztu kredytu mogą być kredytowane przez kredytodawcę. Poza tym prowizja – nawet jeśli jest kredytowana – nie może być wykazywana w umowie zarówno w całkowitej kwocie kredytu, jak też w kosztach kredytu. Potwierdza to także wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 stycznia 2019 r., I NSK 9/18, w którym Sąd Najwyższy wskazał, że w aktualnym stanie prawnym nie jest dopuszczalne prezentowanie tej samej kwoty (np. opłaty przygotowawczej, prowizji itp.) zarówno w ramach całkowitej kwoty kredytu, jak i w kosztach kredytu, i to nawet wówczas, gdy składniki kosztów kredytu są kredytowane przez kredytodawcę. Za taką tezą, jak podniósł Sąd Najwyższy, przemawia wyraźna treść art. 5 pkt 7 u.k.k. Z tezy tej wynikają zatem dwa istotne wnioski - po pierwsze, składniki kosztu kredytu mogą być kredytowane przez kredytodawcę, a po drugie, prowizja - nawet jeśli jest kredytowana - nie może być wykazywana w umowie zarówno w całkowitej kwocie kredytu, jak też w kosztach kredytu.
Ponadto - istota omawianego w tym miejscu zagadnienia została wyjaśniona w wyroku TSUE z dnia 21 kwietnia 2016 r., C – 377/14. Sprowadza się ona, najogólniej rzecz ujmując, do tego, że włączenie jakiejkolwiek kwoty należącej do całkowitego kosztu kredytu do całkowitej kwoty kredytu może mieć wpływ na obliczenie rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania i w konsekwencji może wpłynąć na prawidłowość informacji, które kredytodawca powinien wskazać w danej umowie o kredyt (vide pkt 89 i 91 uzasadnienia).
Problem ten został wyjaśniony w niedawnym wyroku TSUE C 744/24 dnia 23 kwietnia 2026r. gdzie Trybunał wyjaśnił, że artykuł 3 lit. g) i j) dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/48/WE z dnia 23 kwietnia 2008 r. w sprawie umów o kredyt konsumencki oraz uchylającej dyrektywę Rady 87/102/EWG, zmienionej dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2167 z dnia 24 listopada 2021 r., w związku z art. 10 ust. 2 tej dyrektywy należy interpretować w ten sposób, że: stoi on na przeszkodzie włączeniu do umów o kredyt konsumencki warunków przewidujących stosowanie stopy oprocentowania nie tylko do całkowitej kwoty kredytu, lecz również do kwot przeznaczonych na pokrycie kosztów związanych z tym kredytem i wchodzących w związku z tym w skład całkowitego kosztu kredytu ponoszonego przez konsumenta. Zwrócono jednoczenie uwagę, że kredytodawca może nie stosować umownej stopy oprocentowania do kwot odpowiadających kosztowi kredytu, unikając jednocześnie stopniowej utraty wartości pieniądza w czasie poprzez proporcjonalnie wyższą stopę oprocentowania kredytu, odzwierciedlającą koszt niepobierania odsetek od kwot odpowiadających kosztowi kredytu. Kredytodawca może zatem udostępnić kredyt również konsumentom, którzy nie dysponują żadnym kapitałem początkowym, w celu sfinansowania kosztów wynikających z zawarcia umowy o kredyt. Takie rozwiązanie zdaniem Trybunału jest ponadto zgodne z celami dyrektywy 2008/48.
W konsekwencji przyjąć należy, że dopuszczalne jest skredytowanie przez bank kosztów kredytu, bank nie może zaś od skredytowanych kosztów pobierać oprocentowania.
Umowa będąca przedmiotem badania w niniejszej sprawie nie mogła zatem przewidywać oprocentowania kosztów kredytu, bank zatem kredytując te koszty nie powinien pobierać od nich oprocentowania, tymczasem pobrał je od kredytobiorcy.
Nie zmienia to tego, że bank pozwany Bank prawidłowo wskazał zarówno rzeczywistą roczną stopę oprocentowania, jak i całkowitą kwotę do zapłaty przez konsumenta ustaloną w dniu zawarcia umowy o kredyt konsumencki, wraz z podaniem wszystkich założeń przyjętych do jej obliczenia. Przy przyjętych błędnie założeniach dotyczących oprocentowania skredytowanych kosztów sposób obliczenia był prawidłowy w tym sensie że prawidłowo obrazował konsumentowi zakres podjętego na siebie zobowiązania.
Stosownie do art. 30 ust. 7 u.k.k w umowie należy podać rzeczywistą roczną stopę oprocentowania oraz całkowitą kwotę do zapłaty przez konsumenta ustaloną w dniu zawarcia umowy o kredyt konsumencki wraz z podaniem wszystkich założeń przyjętych do jej obliczenia.
Ustawodawca przewidział zatem obowiązek podania wszystkich założeń przyjętych do obliczenia całkowitej kwoty do zapłaty, § 4 ust. 2 umowy realizuje ten wymóg. Z umowy wprost wynika (§1 i 2 ), że oprocentowaniu podlega cała kwota udzielonego kredytu w tym koszt prowizji i składki ubezpieczeniowej. Ta okoliczność jest znana konsumentowi. W § 4 ust. 2 umowy wskazano, jako założenie do obliczenia RRSO również oprocentowanie kredytu.
Umowa określa całkowitą kwotę kredytu zgodnie z definicją z art. 5 ust. 7 u.k.k. spełniając wymóg określony w art. 30 ust. 1 pkt 4 u.k.k., wskazano ją w § 4 umowy gdzie wyraźnie podano, że kwota ta nie obejmuje kredytowanych kosztów kredytu wskazanych w § 1 ust. 1 pkt. 3 umowy.
W umowie wskazano też stopę oprocentowania, która w dniu podpisania umowy wynosiła 9,99 %. Zgodnie z umową oprocentowanie w całym okresie kredytowania stanowiło sumę stawki WIBOR 3M i marży w wysokości 8,29 punktów procentowych, stałej w trakcie trwania umowy (§ 2 ust. 1-3 umowy kredytu). Jak wskazano wyżej z treści umowy jasno wynika podstawa od jakiej odsetki są naliczane. Mechanizm naliczania odsetek w tym naliczanie ich od kosztów kredytu jest jasno wyrażony w umowie. Nie doszło więc do naruszenia art. 30 ust. 1 pkt 6 u.k.k.
Odnośnie naruszenia art. 30 ust. 1 pkt 10 u.k.k w dokumencie umowy należy wymienić koszty (inne niż odsetki), które konsument jest zobowiązany ponieść w związku z umową o kredyt konsumencki (art. 30 ust. 1 pkt 10 u.k.k. w zw. z art. 10 ust. 2 lit. k dyrektywy 2008/48). Chodzi o wszelkie elementy, które składają się – oprócz odsetek – na całkowity koszt kredytu.
W szczególności kosztami takimi są opłaty (w tym opłaty za prowadzenie rachunków), prowizje, marże oraz koszty wymaganych usług dodatkowych (w tym koszty ubezpieczeń), zastrzeżone na rzecz kredytodawcy lub osób trzecich. Opis danego kosztu powinien obejmować jego wysokość (w jednostkach pieniężnych) lub podstawy obliczania tej wysokości. Z konstytucyjnej zasady wolności działalności gospodarczej oraz zasady wolności umów (art. 20 Konstytucji RP, art. 3531 k.c., art. 110 pr. bank.) wynika swoboda kredytodawców co do ustalania wysokości opłat i prowizji w umowach oraz wzorcach umowy. Wysokość tych należności nie musi zasadniczo odzwierciedlać kosztów ponoszonych przez kredytodawców. Opłaty i prowizje – z pewnymi wyjątkami – mogą być dla kredytodawcy źródłem zysku.
Jeżeli wysokość kosztów lub przesłanki ich naliczania mają ulegać zmianie, w dokumencie umowy należy odpowiednio skonkretyzować podstawy do modyfikacji tych elementów. Modyfikacja może następować automatycznie lub zależeć od decyzji kredytodawcy. We wzorcu umowy kredytodawcy nie można przyznać pełnej swobody decyzji co do zmiany wysokości oraz warunków kosztów związanych z kredytem konsumenckim, jak również wprowadzić ogólnikowych (blankietowych) podstaw takiej zmiany.
W ocenie Sądu powód niezasadnie twierdził, że pozwany Bank nie wskazał warunku determinującego zmianę kosztów kredytu oraz jakoby zastrzegł dla siebie prawo do zmiany kosztów kredytu w oparciu o przesłanki, które zostały sformułowane w sposób dowolny i niejasny.
W § 3 umowy kredytu powołano się na Taryfę Opłat i Prowizji. Niezależnie od powyższego w § 3 ust. 2 -3 umowy kredytu wbrew twierdzeniom powoda w sposób bardzo szczegółowy opisano warunki, których wystąpienie mogło generować zmiany opłat i prowizji. Jednocześnie wskazano, że zmiany stawek opłat i prowizji miały następować na zasadach i w wysokości określonych w Taryfie Opłat i Prowizji i miały być podawane do wiadomości Kredytobiorcy za pośrednictwem poczty lub poprzez Kanały Elektroniczne lub jeżeli Kredytobiorca wyraził zgodę, w formie elektronicznej na adres mailowy podany przez Kredytobiorcę, natomiast w sytuacji, gdy nie ma możliwości wykorzystania Kanałów Elektronicznych lub przesłania na adres mailowy – za pośrednictwem poczty. Bank nie zaniechał przy tym wskazania kosztów związanych z prowadzeniem rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowego, kosztów monitoringu, czy kosztów sądowych i egzekucyjnych, albowiem zostały one wskazane w Wyciągu z Taryfy Opłat i Prowizji (...) Banku S.A. dla Klientów Indywidualnych.
Wskazanie przez kredytodawcę, w sposób określony w umowie podstaw zmiany i udzielenia informacji kredytobiorcy o zmianie opłat i prowizji realizowało postulat poinformowania kredytobiorcy o zasadach zmian opłat i prowizji. Przewidziano różne metody udzielania kredytobiorcy informacji co do zmian opłat i prowizji w tym pocztą lub za pomocą Kanałów Elektronicznych, lub jeżeli klient wyrazi na to zgodę – za pomocą korespondencji mailowej, nie sposób więc uznać, że doszło do naruszenia art. 30 ust. 1 pkt 10 u.k.k
W tym miejscu ponownie także należy wskazać, iż sankcja kredytu darmowego nie powstaje, gdy kredytodawca naruszył obowiązek, którego źródłem jest przepis niewymieniony w art. 45 ust. 1 u.k.k., tj. inne postanowienie ustawy, zasady współżycia społecznego lub ustalone zwyczaje. Katalog przepisów określonych w art. 45 ust. 1 u.k.k. ma charakter zamknięty i ze względu na wyjątkowy, sankcyjny charakter regulacji, nie podlega wykładni rozszerzającej ani wnioskowaniu per analogiam. W tym stanie rzeczy Sąd stanął na stanowisku, że gdy dane postanowienia umowy wymienione w art. 30 u.k.k. są zredagowane w sposób niejasny i budzący wątpliwości, to nie ma podstaw, aby stosować sankcję z art. 45 ust. 1 u.k.k.
Należy w tym miejscu odwołać się do harmonogramu spłat i do Wyciągu z Taryfy Opłat i Prowizji (...) S.A. dla Klientów Indywidualnych, stanowiących załączniki do przedmiotowej umowy kredytu. Regulacje łączące strony kredytu mogą być zawarte w innych dokumentach aniżeli sama umowa kredytu, w szczególności w harmonogramie spłat. Ponadto Taryfa Opłat i Prowizji, regulowała kwestie, na które wskazywał powód jako nieuregulowane przez pozwany Bank. Dokument ten doprecyzowuje zasady, na jakich opłaty i prowizje stosowane przez pozwanego mogą ulec zmianie, w tym w szczególności zastrzega, że zmiana opłat i prowizji nie może być dokonywana częściej niż 4 razy w roku oraz określa maksymalny stopień ich zwiększenia lub zmniejszenia. Co jednak szczególnie istotne, zgodnie z omawianym dokumentem prowizja za udzielenie pożyczki/kredytu jest pobierana jednorazowo od kwoty pożyczki/kredytu, w wysokości indywidualnie ustalonej. Niewątpliwie najistotniejszy z kosztów obciążających kredytobiorcę w związku z zawartą umową, tj. prowizja za udzielenie kredytu, została określona dokładnie oznaczoną kwotą pieniężną i w związku z tym, że jest pobierana jednorazowo, nie może ulec zmianie w czasie obowiązywania umowy kredytu. Omawiane taryfy stanowią integralną część umowy, a tym samym – nie sposób jest uznać, że doszło do naruszenia zasad udzielenia należytych informacji konsumentowi o dodatkowych opłatach i kosztach (wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 15 lutego 2013 r., VI ACa 1113/12: „informacje w nich zawarte nie są co prawda indywidualnie uzgadniane z konsumentem, niemniej jednak konsument poprzez to, że dokumenty te stanowią integralną część umowy pożyczki, zostaje prawidłowo poinformowany w kwestiach istotnych elementów umowy kredytowej”). W omawianej kwestii istotne znaczenie ma wyrok TS z dnia 9 listopada 2016 r. (C-42/15, (...) a.s. przeciwko P. I., ECLI:EU:C:2016:842): „Umowa o kredyt niekoniecznie musi zostać sporządzona w jednym dokumencie, ale wszystkie elementy określone w art. 10 ust. 2 [...] dyrektywy [dyrektywy 2008/48] powinny zostać sporządzone w formie papierowej lub na innym trwałym nośniku”. W przypadku gdy konsumentowi dostarczono komplet wymaganych informacji – niezależnie od tego, czy w dokumencie umowy, czy w innym dokumencie (na trwałym nośniku) – nie powinno się stosować żadnych sankcji wobec kredytodawcy. Aby więc spełnić cel art. 30 w zw. z art. 29 ust. 2, wystarczające jest dostarczenie konsumentowi – jednego lub więcej – dokumentów zawierających wymagane informacje, niezależnie od ich nazwy lub formatu.
Reasumując, powyższe w ocenie Sądu umowa zawierała wszystkie niezbędne i wymagane przez u.k.k elementy. Ponadto warto tu przypomnieć najnowsze orzecznictwo TSUE który w wyroku z dnia z dnia 13 lutego 2025 r. C 472/23 art. 23 dyrektywy 2008/48 w związku z jej motywem 47 należy interpretować w ten sposób, że nie stoi on na przeszkodzie uregulowaniu krajowemu, które przewiduje – w przypadku naruszenia obowiązku informacyjnego nałożonego na kredytodawcę zgodnie z art. 10 ust. 2 tej dyrektywy – jednolitą sankcję polegającą na pozbawieniu kredytodawcy prawa do odsetek i opłat, niezależnie od indywidualnego stopnia wagi takiego naruszenia, o ile naruszenie to może podważyć możliwość oceny przez konsumenta zakresu jego zobowiązania.
Jak wynika z powyższego sankcja ta może być stosowana gdy naruszenia zawarte w umowie mogą podważyć możliwość oceny przez konsumenta zakresu jego zobowiązania, nie chodzi więc o każde naruszenie, taka interpretacja była by sprzeczna z treścią art. 23 dyrektywy 2008/48 w związku z jej motywem 47.
W podsumowaniu powyższych rozważań Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie nie zaktualizowały się określone w art. 45 ust. 1 u.k.k. przesłanki do złożenia w imieniu kredytobiorcy oświadczenia o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego, a w związku z tym powód nie nabył od kredytobiorcy żadnych roszczeń w tym zakresie, jakie mogłyby po jego stronie powstać w przypadku skutecznego złożenia takiego oświadczenia. Sąd uznał za zasadne twierdzenie pozwanego Banku, że postanowienia umowne były sformułowane w sposób zwięzły, tak by uzyskać większą czytelność dokumentu i uniknięcia negatywnych konsekwencji po stronie konsumenta w postaci tzw. przeładowania informacyjnego, które utrudniałoby mu percepcję treści zawartych w dokumencie. Mając na względzie powyższe, powództwo podlegało oddaleniu, o czym orzeczono w pkt. 1 sentencji wyroku.
O kosztach procesu orzeczono w pkt. 2 sentencji wyroku zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu wynikającą z art. 98 § 1 k.p.c., zgodnie z którym strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Powództwo zostało oddalone, zatem pozwany wygrał proces w całości, wobec czego zasadnym było obciążenie powoda całością kosztów przez niego poniesionych, na które składały się koszty zastępstwa procesowego w łącznej wysokości 5.417 zł, w tym opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł.
Zasadnym było zasądzenie na rzecz pozwanego odsetek od kosztów procesu, albowiem pozew w niniejszej sprawie został wniesiony w dniu 4 lipca 2023 r., a zatem już po nowelizacji przepisów w tym zakresie (która weszła w życie w dniu 7 listopada 2019 r.). Powyższe koreluje z treścią art. 98 § 11 k.p.c., zgodnie z którym od kwoty zasądzonej tytułem zwrotu kosztów procesu należą się odsetki, w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty. Sąd orzeka w tym przedmiocie z urzędu, zatem nie jest konieczny wniosek strony o zasądzenie odsetek od kosztów procesu.