Postanowienie SN z 30 października 2013, sygn. II KO 66/13
Data orzeczenia
30 października 2013
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Karna, Wydział II
Przewodniczący
SSN Józef Dołhy
Podstawa prawna
POSTANOWIENIE
Dnia 30 października 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Józef Dołhy (przewodniczący)
SSN Jerzy Grubba
SSN Dariusz Świecki (sprawozdawca)
po rozpoznaniu w sprawie A. G. i in.,
oskarżonych z art. 254 § 1 k.k. w zw. z art. 57a § 1 k.k.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu,
w dniu 30 października 2013 r.,
wniosku Sądu Rejonowego w W.,
z dnia 24 września 2013 r.,
o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu,
na podstawie art. 37 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
wniosku nie uwzględnić.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 24 września 2013 r., Sąd Rejonowy w W. zwrócił się
do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy A. G. i innych (łącznie 20 oskarżonych)
do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. W uzasadnieniu wniosku
wskazano, że wobec spełnienia przesłanek do wyłączenia sędziów orzekających w
pionie karnym Sądu Rejonowego w W. 10 spraw dotyczących tożsamego
przedmiotowo zdarzenia z dnia 2 września 2008 roku pozostało bez wyznaczonego
sędziego referenta i w tej sytuacji w sprawach tych musieliby orzekać sędziowie z
pionu cywilnego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
2
Wniosek Sądu Rejonowego o przekazanie przedmiotowej sprawy do
rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, z uwagi na dobro wymiaru
sprawiedliwości, w obecnym stanie procesowym, nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy poczynić uwagę natury ogólnej, że instytucja przekazania
sprawy innemu sądowi równorzędnemu stanowi istotne odstępstwo od ogólnej
zasady właściwości miejscowej sądu i jako instytucja zupełnie wyjątkowa nie może
być nadużywana, a także nie podlega wykładni rozszerzającej. W rozpoznawanej
sprawie, z uwagi na zaistniały układ procesowy, nie zostały spełnione warunki do
jej zastosowania.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku, Sąd Rejonowy rzeczywistych przyczyn
zagrożenia dobra wymiaru sprawiedliwości, a tym samym obiektywnego orzekania
w tej sprawie, upatruje w braku doświadczenia sędziów orzekających w pionie
cywilnym tego Sądu w „rozpoznawaniu spraw tego typu”. Rzecz jednak w tym, że
tylko niektórzy sędziowie tego Sądu Rejonowego orzekający w pionie karnym
złożyli żądanie wyłączenia, o którym mowa w art. 41 § 1 k.p.k. Procedura
rozpoznania takich żądań została przeprowadzona w Wydziale V Sądu
Rejonowego w W. i zostały one uwzględnione na podstawie art. 42 § 4 k.p.k. (t.
XXXI, k. 6147). Jednak nie wszyscy sędziowie zostali w tym trybie wyłączeni od
rozpoznania tej sprawy, skoro – jak wynika z uzasadnienia wystąpienia o
przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu – w pionie karnym orzeka 32
sędziów. W wypadku więc pozostałych sędziów nie doszło do ich wyłączenia w tej
sprawie, co oznacza, że mogą przystąpić do jej rozpoznania.
W związku z tym trzeba stwierdzić, że w sytuacji, gdy podstawę wyłączenia
sędziego stanowi art. 41 § 1 k.p.k. – z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu
wniosku o przekazanie – to każdy z 32 sędziów orzekających w pionie karnym
Sądu Rejonowego w W. powinien złożyć żądanie wyłączenie od udziału w tej
sprawie, chyba że sędzia podlega wyłączeniu z mocy prawa (art. 40 § 1 pkt 7
k.p.k.). Dopiero gdyby na podstawie art. 42 § 4 k.p.k. od rozpoznania tej sprawy
zostali wyłączeni sędziowie orzekający w pionie karnym, to zachodziłaby
konieczność jej rozpoznania przez sędziów orzekających w innych wydziałach.
Wtedy mogą stać się aktualne argumenty przedstawione przez Sąd występujący z
niniejszym wnioskiem co do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu z
3
uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Jednak obecny stan procesowy
wyłączenia sędziów z pionu karnego od orzekania w tej sprawie czyni
przedwczesnym rozważenia na temat zastosowania art. 37 k.p.k.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie..
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie.