Postanowienie SN z 27 listopada 2013, sygn. IV KO 90/13
Data orzeczenia
27 listopada 2013
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Karna, Wydział IV
Przewodniczący
SSN Jerzy Grubba
Tagi
Podstawa prawna
POSTANOWIENIE
Dnia 27 listopada 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jerzy Grubba (przewodniczący)
SSN Kazimierz Klugiewicz (sprawozdawca)
SSN Dariusz Świecki
w sprawie zażalenia na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej
w T.,
z dnia 31 lipca 2013 roku,
o odmowie wszczęcia śledztwa,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej,
na posiedzeniu w dniu 27 listopada 2013 r.,
wystąpienia Sądu Rejonowego w K.,
z dnia 16 października 2013 r.,
w przedmiocie przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi
równorzędnemu,
na podstawie art. 37 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w T.
UZASADNIENIE
Do Prokuratury Rejonowej w T. zostało przekazane celem rozpoznania
zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa przez J. J., a dotyczące
fałszywego oskarżenia z art. 234 k.k. i fałszywego zawiadomienia o popełnionym
przestępstwie z art. 238 k.k. Zawiadomienie to zostało sporządzone przez
sędziego Sądu Rejonowego w K. – S. K., który na posiedzeniu w dniu 10 maja
2013 roku, sygn. akt III Kp …/13, jako przewodniczący jednoosobowego składu
Sądu, rozpoznawał zażalenie J. J. na zarządzenie prokuratora Prokuratury
2
Rejonowej w K. o odmowie przyjęcia zażalenia na postanowienie o umorzeniu
dochodzenia w sprawie o sygn. akt 2 Ds. …/12.
W zawiadomieniu SSR S. K. wskazano, że zostało one wniesione w trybie
art. 304 § 2 k.p.k., a jego odpis doręczono Prezesowi Sądu Rejonowego w K.
Prokurator Prokuratury Rejonowej w T. postanowieniem z dnia 31 lipca 2013
roku, sygn. akt 3 Ds. …/13, odmówił, na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k.,
wszczęcia śledztwa w wyżej wymienionej sprawie o czyn z art. 234 k.k. i art. 238
k.k., z uwagi na brak znamion czynu zabronionego.
Zażalenie na to postanowienie wniósł sędzia Sądu Rejonowego w K. – S. K.,
odwołując się do treści art. 306 § 1a pkt 2 k.p.k.
Postanowieniem z dnia 16 października 2013 r. Sąd Rejonowy w K., zwrócił
się do Sądu Najwyższego o przekazanie w trybie art. 37 k.p.k. sprawy o sygn. akt
III Kp …/13, do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro
wymiaru sprawiedliwości. W uzasadnieniu wystąpienia Sąd Rejonowy w K. wskazał,
że z uwagi na to, że przedmiotem rozpoznania sądu będzie zażalenie wniesione
przez instytucję państwową, która złożyła zawiadomienie o przestępstwie, a więc
ten sam Sąd Rejonowy w K., opinia publiczna mogłaby dojść do przekonania o
braku obiektywizmu i bezstronności sędziów rozpoznających sprawę.
Sąd Najwyższy rozważył, co następuje.
Wniosek Sądu Rejonowego w K. zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności należy podkreślić, iż przekazanie sprawy innemu
równorzędnemu sądowi w trybie art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątkowy, zaś
odstąpienie od zasady rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy może
nastąpić tylko w razie zaistnienia sytuacji jednoznacznie świadczącej o tym, że
pozostawienie sprawy w gestii tego sądu sprzeciwiałoby się dobru wymiaru
sprawiedliwości. Jest to kryterium podstawowe, zaś przepis art. 37 k.p.k. nie może
podlegać wykładni rozszerzającej.
Po zapoznaniu się z przedstawionymi aktami sprawy należy stwierdzić, iż
wniosek Sądu Rejonowego w K. zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie
zachodzi bowiem konieczność odstąpienia od ogólnej zasady właściwości z uwagi
na to, że w sprawie zachodzi tożsamość między organem procesowym właściwym
do rozpoznania zażalenia, a podmiotem, w imieniu którego zostało ono złożone.
3
Rozstrzyganie w tej sprawie przez sąd właściwy mogłoby wywołać zarówno w
odczuciu stron postępowania jak i w opinii miejscowej społeczności wątpliwości co
do istnienia warunków do bezstronnego i obiektywnego orzekania.
Wskazać jednak należy, że w niniejszej sprawie zażalenie na postanowienie
prokuratora Prokuratury Rejonowej w T. z dnia 31 lipca 2013 roku, o odmowie
wszczęcia śledztwa zostało podpisane przez SSR S. K. Powoduje to konieczność
rozważenia, czy zażalenie na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa (art.
306 § 1 pkt 2 k.p.k.) zostało wniesione przez osobę uprawnioną do
reprezentowania instytucji – Sądu Rejonowego w K., szczególnie w kontekście art.
21 i 22 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych
(tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 427 ze zm.).
Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.