Postanowienie SN z 25 czerwca 2014, sygn. II KK 93/14
Data orzeczenia
25 czerwca 2014
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Karna, Wydział II
Przewodniczący
SSN Waldemar Płóciennik
Tagi
Podstawa prawna
Pokaż pozostałe podstawy prawne (13)
POSTANOWIENIE
Dnia 25 czerwca 2014 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Waldemar Płóciennik
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 25 czerwca 2014 r.,
sprawy A. B.
skazanego z art. 282 k.k. i in.
z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego
od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]
z dnia 26 września 2013 r.,
zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Ł.
z dnia 10 stycznia 2013 r.,
p o s t a n o w i ł
1. oddalić kasację, jako oczywiście bezzasadną;
2. zwolnić skazanego A. B. od kosztów sądowych postępowania
kasacyjnego;
3. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adwokata J. Ł. -
Kancelaria Adwokacka - kwotę 738,00 zł (siedemset trzydzieści
osiem złotych), w tym 23 % podatku VAT, tytułem wynagrodzenia
za sporządzenie kasacji z urzędu.
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w Ł. wyrokiem z dnia 10 stycznia 2013 r., uznał oskarżonego
A. B. za winnego popełnienia czynu z art. 189 § 2 k.k., art. 252 § 1 k.k. w brzmieniu
2
sprzed nowelizacji ustawą z dnia 17 grudnia 2009 r. (Dz. U. z 2010 r., Nr 7, poz. 46)
i art. 282 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k. i za to na podstawie art.
282 k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k. w zw. z art. 4 § 2 k.k. i art. 33 § 2 k.k. wymierzył mu
karę 7 (siedmiu) lat pozbawienia wolności i karę grzywny w wysokości 200 (dwustu)
stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 150 zł (stu
pięćdziesięciu) każda. Na podstawie art. 415 § 4 k.p.k. zasądził od oskarżonego
oraz pozostałych współoskarżonych (skazanych prawomocnym wyrokiem w
sprawie XVIII K 50/10) solidarnie częściowe odszkodowanie w kwocie 500.000
(pięciuset tysięcy) zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 25 lipca 2002 r. na
rzecz pokrzywdzonego Z. Z.
Apelację na korzyść oskarżonego wniósł jego obrońca, który na podstawie
art. 427 § 2 i art. 438 pkt 1, 2 i 3 k.p.k. zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:
1. obrazę prawa materialnego, tj. art. 11 § 2 k.k., poprzez zastosowanie
kumulatywnej kwalifikacji prawnej czynu na podstawie art. 252 § 1 i art. 189 § 2 k.k.
w sytuacji, gdy przepisy te pozostają ze sobą w pomijalnym zbiegu – art. 252 § 1
k.k. jest przepisem szczególnym, który pochłania znamiona czynu opisanego w art.
189 § 2 k.k.;
2. obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na treść orzeczenia, a w
szczególności art. 4, art. 7 w zw. z art. 410 k.p.k. przez dowolną, a nie swobodną
ocenę dowodów, polegającą zwłaszcza na oparciu ustaleń o sprawstwie i winie
oskarżonego na zeznaniach wcześniej skazanych współoskarżonych, tj. M. L., J.
K., J. O., R. M. w sytuacji, gdy wyjaśnienia oskarżonego, wspierane zeznaniami
jego rodziny i świadków R. S. oraz R. K. wskazują, iż nie mógł dopuścić się
przypisanego mu czynu, gdyż przebywał wówczas w innych miejscach – w U. i na
Słowacji;
3. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia i mający
wpływ na jego treść, a polegający na nietrafnym ustaleniu, iż A. B. brał udział w
przypisanym mu czynie zabronionym w sytuacji, gdy wszechstronna ocena
materiału dowodowego nie pozwala na jednoznaczne sformułowanie tezy o jego
sprawstwie w tym zakresie.
Z ostrożności procesowej obrońca podniósł nadto zarzut rażącej
niewspółmierności kary wymierzonej oskarżonemu w stosunku do jego ewentualnej
3
roli w zdarzeniu, stopnia winy i społecznej szkodliwości czynu oraz wewnętrznej
sprawiedliwości w wymiarze kar innym współsprawcom, którym za popełnienie tego
samego czynu wymierzono kary w granicach 3 lat i 4 miesięcy pozbawienia
wolności (J. O.), 3 lat i 10 miesięcy pozbawienia wolności (R. S.), 4 lat i 10 miesięcy
pozbawienia wolności (J. K.).
W konkluzji obrońca wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie
oskarżonego A. B. od przypisanego mu czynu ewentualnie, w wypadku
nieuwzględnienia powyższego wniosku, o zmianę zaskarżonego wyroku i
wyeliminowanie z kwalifikacji prawnej czynu art. 189 § 2 k.k., wydatne obniżenie
orzeczonej oskarżonemu kary pozbawienia wolności, przy uwzględnieniu 4-letniego
okresu tymczasowego aresztu i wewnętrznej sprawiedliwości kar wymierzonych
osądzonym współsprawcom.
Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że z podstawy
prawnej skazania wyeliminował art. 189 § 2 k.k., a z podstawy prawnej wymiaru
kary art. 4 § 2 k.k., złagodził orzeczoną karę pozbawienia wolności do 5 (pięciu) lat i
10 (dziesięciu) miesięcy, a karę grzywny do 150 (stu pięćdziesięciu) stawek
dziennych każda po 150 (sto pięćdziesięciu) złotych; utrzymał w mocy zaskarżony
wyrok w pozostałym zakresie (wyrok z dnia 26 września 2013 r.
W kasacji wniesionej na korzyść skazanego obrońca wyrokowi Sądu
Apelacyjnego zarzucił rażące naruszenie prawa, mogące mieć istotny wpływ na
treść orzeczenia, w postaci obrazy przepisów postępowania, tj. art. 4, art. 7, art.
410, art. 424, art. 433 § 2 i art. 457 § 3 k.p.k. poprzez brak prawidłowej kontroli
odwoławczej w zakresie zarzutu dowolnej a nie swobodnej oceny zebranego w
sprawie materiału dowodowego, a w szczególności zeznań […]i wniósł o uchylenie
zaskarżonego wyroku Sądu Apelacyjnego oraz poprzedzającego go wyroku Sądu
Okręgowego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania w postępowaniu
pierwszoinstancyjnym oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów pomocy prawnej
udzielonej skazanemu z urzędu w postępowaniu kasacyjnym.
W pisemnej odpowiedzi na kasację prokurator wniósł o jej oddalenie, jako
oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja jest oczywiście bezzasadna w rozumieniu art. 535 § 3 k.p.k.
4
Zgodnie z art. 519 k.p.k., kasacja może być wniesiona od prawomocnego
wyroku sądu odwoławczego kończącego postępowanie, a zarzuty kasacyjne nie
mogą wprost kwestionować ustaleń faktycznych, bowiem kasacja może być
wniesiona tylko z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. lub innego
rażącego naruszenia prawa (art. 523 § 1 k.p.k.).
Stawiane w kasacji zarzuty obrazy art. 4 k.p.k., art. 7 k.p.k., art. 410 k.p.k.,
art. 424 k.p.k. oraz argumenty podniesione w uzasadnieniu przez autora kasacji, są
de facto powtórzeniem zarzutu apelacji z pkt 2, który został przez Sąd Apelacyjny
rozpoznany, stosownie do nakazu wyrażonego w art. 433 § 2 k.p.k., a w
uzasadnieniu orzeczenia, zgodnie z wymogiem określonym w art. 457 § 3 k.p.k.,
Sąd podał dlaczego uznał ten zarzut obrazy prawa za niezasadny i w tym zakresie
zainteresowane strony należy odesłać do lektury uzasadnienia, bowiem
bezzasadne jest jego powtarzanie (k. 3 i następne uzasadnienia SA).
Zasygnalizować jedynie należy, iż Sąd miał na uwadze upływ czasu pomiędzy
porwaniem a datą składania pierwszych wyjaśnień i zeznań w rozważanej sprawie
przez oskarżonego i przesłuchiwanych świadków. Fakt ten, co podkreślił Sąd, mógł
mieć wpływ na zatarcie się w pamięci osób biorących udział w porwaniu
pokrzywdzonego szczegółów czy okoliczności drugorzędnych, a nie istoty sprawy.
Upływ czasu jednak sam w sobie nie może prowadzić do podważenia
wiarygodności czy to wyjaśnień skazanego, czy też zeznań świadków. Sąd
Odwoławczy odniósł się także szczegółowo do podnoszonego w apelacji podłoża
konfliktu pomiędzy skazanym a świadkami, którzy składali obciążające go
zeznania, uznając motywy podawane przez skazanego wyłącznie za elementy
jego linii obrony, co podkreślił także Sąd Okręgowy (k.3 – 4 uzasadnienia SA).
Na k. 5 – 7 Sąd II instancji odniósł się do przedstawianego przez skazanego
A. B. „alibi” jakoby w okresie od 3 do 17 lipca 2002 r. nieprzerwanie przebywał on
wraz z rodziną w U., zaś po powrocie z wypoczynku udał się na Słowację,
podzielając ustalenia dokonane przez Sąd I instancji w zakresie, w jakim nie dał on
wiary zeznaniom świadków […], u którego skazany miał przebywać na Słowacji.
Lektura uzasadnień obu orzekających Sądów prowadzi do wniosku, że miały
one na względzie wszystkie ujawnione w sprawie dowody, zaś z faktu, iż
5
określonym dowodom Sądy nadały walor wiarygodności, innym zaś nie, nie sposób
czynić zarzutu obrazy prawa.
Na koniec zgodzić się należy z argumentacją prokuratora zawartą w
odpowiedzi na kasację, że podniesiony w nadzwyczajnym środku zaskarżenia
zarzut ma w istocie charakter pozorny. Wywody skarżącego nie zawierają
jakichkolwiek zarzutów służących uzasadnieniu rzekomej obrazy art. 433 § 2 i 457
§ 3 k.p.k., a połączenie ich z sygnalizowaną obrazą przepisów art. 4, 7, 410 i 424
k.p.k. dowodzi wprost polemicznego charakteru kasacji, godzącego w dokonane
ustalenia faktyczne oraz ocenę dowodów i to na poziomie pierwszoinstancyjnym.
Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy, orzekł jak na wstępie.