Baza orzeczeń sądowych

...odawczynię Dorotę B.-A. w całości. Skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach z art. 3983 § 1 k.p.c. W ramach podstawy naruszenia prawa materialnego skarżąca zarzuciła naruszenie art. 961 zd. 2 k.c. oraz art. 948 k.c. W 7 ramach naruszenia prawa procesowego skarżąca zarzuciła zaś naruszenie art. 386 § 2 k.p.c. oraz art. 232 k.p.c. W oparciu o te zarzuty skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia przez orzeczenie, że obie spadkobierczynie dziedziczą w częściach równych, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postano...

...a kasacyjna wnioskodawczyni od oddalającego jej apelację postanowienia Sądu Rejonowego oparta została na obu ustawowych podstawach, w ramach których skarżąca zarzuciła naruszenie: 1) art. 5, art. 945 § 1 pkt 1, art. 948 i 950 k.c. i art. 2 § 2 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. – Prawo o notariacie (Dz. U. z 2008 r. Nr 189, poz. 1158) przez przyjęcie, że testament spadkodawcy jest nieważny; 2) art. 45 ust. 1, art. 8 ust. 1 i art. 176 Konstytucji przez sposób przeprowadzenia postępowania odwoławczego przez Sąd drugiej instancji, polegając...

...ego powinny być interpretowane w sposób ścisły. Dlatego też wykładnia wykraczająca poza brzmienie przepisu mogłaby doprowadzić do zniweczenia woli ustawodawcy, mimo że z wielu przepisów materialnych (por. np. art. 948 k.c.) oraz z przepisów postępowania (art. 646-648 k.p.c. i art. 661 k.p.c.) wynika intencja odmienna, tj. dążenie ustawodawcy do zrealizowania rzeczywistej woli testatora. Przy przyjęciu zaś poglądu reprezentowanego przez skarżącego, testament ustny nie mógłby w wielu wypadkach odnieść zamierzonego przez ustawodawcę...

...e do spadku na podstawie testamentu, byłoby niedopuszczalnym uzupełnieniem treści testamentu. Postanowienie Sądu Rejonowego zaskarżyła wnioskodawczyni B. T., zarzucając w apelacji naruszenie art. 959 k.c. w zw. z art. 948 k.c. Zaskarżonym obecnie postanowieniem Sąd Okręgowy w W. oddalił apelację, podzielając w całości ustalenia faktyczne Sądu pierwszej instancji i wyprowadzone z nich wnioski prawne. Sąd Okręgowy zaakceptował dokonaną przez Sąd Rejonowy wykładnię testamentu z dnia 3 czerwca 1991 r., jako zgodną ze wskazówkami pły...

...chciało się jeszcze raz przepisywać jego treści i uznała za wystarczające jeśli ponownie podpisze to co ma już napisane i opatrzy nową datą. Wskazując na reguły interpretacyjne zawarte w art. 65 § 1 k.c. i art. 948 § 1 k.c. Sąd Okręgowy uznał ponowne podpisanie i podanie nowej daty pod treścią pierwotnego testamentu za skutecznie złożone oświadczenie woli w dniu 10 stycznia 2004 r., uznał, że jest to testament i że wolą spadkodawczyni było powołanie do spadku swojego męża B. M. W skardze kasacyjnej od postanowienia Sądu Ok...

...K. w części oddalającej apelację oraz orzekającej o kosztach postępowania apelacyjnego i kosztach sądowych zaskarżył skargą kasacyjną wnioskodawca. Podstawami skargi są: „1. a) naruszenie art. 924 w zw. z art. 948 k.c. przez odmienne ustalenie składu i stanu spadku niż zostało to przyjęte wedle chwili jego otwarcia w sprawie o stwierdzenie praw do spadku, a dalej w konsekwencji naruszenie art. 31 § 1, art. 35, art. 43 § 1 k.r.o. przez rozliczenie małżonka spadkodawcy z majątku wspólnego mniejszym niż połowa udziałem, b) narusz...

...T., E., I., F. i E. otrzymaliby po 1-ej siódmej części". Testament ten został otwarty i ogłoszony w Sądzie Rejonowym dnia 11 lipca 2007 r. Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego i powołując się na treść art. 948 k.c. oraz rozważając zastosowanie art. 962 k.c. Sąd pierwszej instancji stwierdził na podstawie art. 949 k.c. i art. 677 k.p.c., że powołane do spadku zostały wszystkie dzieci spadkodawczyni, w taki sposób jak to było określone w drugiej części testamentu, czyli w 2 7 wnioskodawczyni a po 1 7 pozostali uczestnicy post...

...czących spadkobrania zmierzają do takiego podziału majątku spadkowego, aby urzeczywistniona została w sposób możliwie najpełniejszy wola spadkodawcy. Tak w szczególności należy tłumaczyć treść testamentu (art. 948 § 1 k.c.), chociaż jednocześnie się stanowi, że w razie sytuacji, w której testament może być tłumaczony rozmaicie, to tak należy go tłumaczyć, aby utrzymać rozrządzenia spadkodawcy ale i nadać temu testamentowi rozsądną treść (art. 948 § 2 k.c.). Skoro skarżący uzasadnia w swej skardze trafność zastosowan...

..., że rozporządzenie z dnia 10 marca 2000 r. nie jest testamentem lecz zapisem, podniósł, iż zarówno doktryna jak i judykatura zgodnie przyjmują, że w relacjach pomiędzy ogólnymi regułami wykładni testamentu (art. 948 k.c.), a szczególnymi regułami interpretacyjnymi (np. zawartą w art. 961 k.c.) pierwszeństwo należy dać tym pierwszym. Uznał, że testament sporządzony przez H.W. jest w zasadzie na tyle jasny i klarowny, że nie 5 wymagał specjalnych zabiegów interpretacyjnych. Wskazał, że spadkodawczyni najlepiej jak potrafiła prze...

...wola spadkodawcy powinna zostać wyrażona w testamencie w sposób kategoryczny, ze wskazaniem tego majątku, którego dotyczy, aby można było mówić o rozrządzeniu majątkiem. Jakkolwiek ustawodawca sformułował w art. 948 k.c. nakaz dążenia do ustalenia rzeczywistej woli spadkodawcy, to interpretacja testamentu nie może prowadzić do uzupełnienia rozporządzeń, a tym bardziej do uzupełniania oświadczenia spadkodawcy o elementy niezbędne do tego, aby oświadczenie to mogło zostać w ogóle uznane za testament. Od postanowienia Sądu Okręg...

...arżącego odniesienie się do argumentacji zawartej w apelacji nie oznacza, że Sąd apelacji w jej granicach nie rozpoznał. Nie zasługiwały na uwzględnienie pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej. Sąd nie naruszył art. 948 § 1 k.c., stwierdzając, jaka jest jego jednoznaczna i nie budząca wątpliwości treść . Sąd nie naruszył art. 945 § 1 pkt 2 k.c., gdyż prawidłowo określił przesłanki błędu w rozumieniu tego przepisu oraz ustalił brak podstaw do uznania, że zostały one spełnione. Wbrew zarzutom skargi, to nie stanowisko Sądu, l...

...rt. 1, 6 i 8 Konwencji dotyczącej kolizji praw w przedmiocie formy rozporządzeń testamentowych sporządzonej w Hadze z dnia 5 października 1961 r. (Dz. U. z 1969 r. Nr 34 poz. 284, określanej dalej jako Konwencja), art. 948 i 961 k.c. oraz art. 233 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3983 §3 k.p.c., podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów. Zatem nie podlega rozpoznaniu w postępowaniu kasacyjnym zarzut naruszenia...

...e się temu, nie wyrażając w tym zakresie własnej stanowczej oceny. Brak jednoznacznego stanowiska w tej kwestii, istotnej dla rozstrzygnięcia sprawy, nie pozwala skutecznie odeprzeć zarzutów naruszenia art. 926 i art. 948 k.c. Chybiony natomiast okazał się zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. Uznanie przez Sąd Okręgowy, że w rozpoznawanej sprawie zastosowanie ma ustawowy porządek dziedziczenia, nie było wynikiem wadliwej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, lecz zaniechania dokonania wykładni testamentu wbrew obowiązkowi...

...kasacyjne od postanowienia Sądu Okręgowego wnieśli oboje uczestnicy. Uczestniczka B.J. oparła skargę na podstawie naruszenia prawa materialnego, przez błędną wykładnię art. 926 § 2 w zw. z art. 946 k.c. oraz art. 948 k.c., zarzucając bezpodstawne przyjęcie przez Sąd restytucji pierwszego testamentu pomimo jego odwołania, przy braku podstaw do takiego odczytania woli testatorki. Uczestnik R.D. oparł skargę na podstawach: 1. mającego istotny wpływ na wynik sprawy naruszenia przepisów postępowania – art. 13 § 2 w zw. z art. 328 § 2...

...w ten sposób, iż obowiązek wykonania zapisu stanie się wymagalny dopiero po śmierci jej spadkobiercy, który na dodatek ma prawo zamieszkać w tym lokalu. Odmienna wykładnia treści testamentu naruszałaby przepis art. 948 k.c., gdyż z jednej strony spadkodawczyni zastrzegła zakaz 3 dysponowania lokalem przez zapisobiercę, a jednocześnie z drugiej strony chciała, aby jej spadkobierca, M. G. do swojej śmierci mieszkał w ludzkich warunkach. Obowiązek wykonania zapisu przeszedł na następców prawnych zmarłego M. G.. Pięcioletni termin prze...

...umentu. Użyte w testamencie sformułowanie „za opiekę” w ocenie Sądu nie stanowi o braku woli testowania lecz wyjaśniało przyczynę rozrządzenia. Dokonując wykładni testamentu w oparciu o zasady określone w art. 948 k.c. Sąd Rejonowy rozstrzygnął wynikającą z jego treści wątpliwość czy testator miał zamiar 3 ustanowić R. U. zapisobiorcą, czy też spadkobiercą powołanym do całości spadku. Według Sądu I instancji przeznaczenie tak istotnego i zarazem podstawowego składnika majątku jednej osobie należy interpretować w ten...

...wienia Sądu Okręgowego. Skarga kasacyjna uczestnika została odrzucona postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 16 listopada 2007 r. Wnioskodawczyni zarzuciła naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 948 § 1 k.c., 961 k.c. w związku z art. 925 k.c. oraz przez niezastosowanie art. 931 § 1 k.c. polegające na przyjęciu, że dokument sporządzony przez A. S. stanowi testament, podczas gdy jego prawidłowa analiza pozwala co najwyżej na uznanie go za zapis oraz polegające na przyjęciu, że do ustalenia wartości poszczególnyc...

...ie skargi do rozpoznania występowaniem istotnego zagadnienia prawnego, czy kategoryczne stwierdzenie przez spadkodawcę, że odwołuje wszystkie uprzednie testamenty może być odmiennie tłumaczone w oparciu o treść art. 948 § 1 k.c., a ponadto „jak daleko z uwagi na treść wyżej wymienionego przepisu może sięgać wykładnia sądowa co do treści rozporządzenia testamentowego”. Zagadnienie wykładni testamentu, w tym w szczególności ustalania woli spadkodawcy przy uwzględnieniu wszystkich znanych i istotnych okoliczności, było już prz...

...ku po RD. 2 Wnioskodawczyni AM zaskarżyła w całości postanowienie Sądu Okręgowego skargą kasacyjną. Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 952 § 1 k.c. w związku z art. 948 k.c. Ponadto wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz uchylenie postanowienia Sądu Rejonowego i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3984 § 1 k.p.c., skarga kasacyjna powinna zawierać - obok oznaczenia orzeczenia, od którego została wni...

....c., zmierzające do zakwestionowania wykładni testamentu spadkodawczyni dokonanej przez Sąd drugiej instancji. We wskazanych przepisach przewidziano dyrektywy interpretacyjne testamentu, przy czym dyrektywa zawarta w art. 948 k.c. ma charakter ogólny, dyrektywa zaś z art. 961 k.c. – szczególny. Zgodnie z pierwszym z wymienionych artykułów, testament należy tak tłumaczyć, ażeby zapewnić możliwie najpełniejsze urzeczywistnienie woli spadkodawcy. Jeżeli w oparciu o treść testamentu nie można w sposób jednoznaczny ustalić rzeczywistej...

...dmioty przeznaczone dla K. G. i A. O. wyczerpują prawie cały spadek w rozumieniu art. 961 k.c. Tej oceny w niczym nie zmienia fakt, że testament został sporządzony w 1983 r. a testatorka zmarła w 1992 r. Zgodnie z art. 948 § 1 k.c. testament należy tłumaczyć tak, aby zapewnić możliwie najpełniejsze urzeczywistnienie woli spadkodawcy. W świetle zaś art. 948 § 2 i art. 65 k.c. należy przyjmować taką wykładnię, która pozwala utrzymać rozrządzenia spadkodawcy w mocy i nadać im rozsądną treść. Te reguły zostały zachowane. Druga...

...spadek po W. C., zmarłym dnia 4 lipca 2001 r. w L., na podstawie testamentu spadkodawcy z dnia 14 czerwca 1999 r., nabyła w całości córka M. W. Sąd Okręgowy przeprowadził następującą argumentację. Zgodnie z art. 948 k.c., testament należy tak tłumaczyć, ażeby zapewnić możliwie najpełniejsze urzeczywistnienie woli spadkodawcy (§ 1); jeżeli testament może być tłumaczony rozmaicie, należy przyjąć taką wykładnię, która pozwala utrzymać rozrządzenia spadkodawcy w mocy i nadać im rozsądną treść (§ 2). Wynikający z art....

...sprzeczny z bezwzględnie obowiązującymi normami prawa spadkowego regulującymi dziedziczenie. Pytanie to nabiera szczególnej doniosłości, jeżeli się zważy, że uznanie wbrew regułom interpretacyjnym zawartym w art. 948 i 961 k.c. postanowień testamentu M. Z. dotyczących powódki, syna J. i córki A. za skuteczne zapisy udziałów w majątku spadkowym (a więc pozycji nie obejmujących długów spadkowych) byłoby trudne do pogodzenia ze względu na zakres tych rozrządzeń z zasadą dziedziczenia, obejmującego – jak wiadomo - także nabyci...

...estamentu. Postanowienie zaskarżyła tylko uczestniczka postępowania – T. S.. W kasacji, opartej na obu postawach z art. 3931 k.p.c., jej pełnomocnik zarzucił naruszenie przez niewłaściwe zastosowanie art. 961 i art. 948 k.c. oraz obrazę art. 233 i art. 217 k.p.c. Powołując się na te podstawy kasacyjne, wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia (bądź orzeczeń Sądów obu instancji) i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. – jak wynika z uzasadnienia pod...

...ścią nieruchomości z kamienicą przy ul. G. na rzecz wnioskodawczyni a kamienicą przy ul. M. na rzecz jej braci po połowie. Uczestnicy M. K. i K. K. w kasacji opartej na podstawie naruszenia prawa materialnego, tj. art. 948 k.c. oraz na naruszeniu przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 233 k.p.c. i 328 k.p.c., wnieśli o zmianę zaskarżonego postanowienia przez stwierdzenie, że spadek na podstawie testamentu z dnia 19 marca 1991 r. nabyły dzieci w częściach równych tj. po 1 3 części, ewentualnie...

...tamentu z dnia 4 4 listopada 1996 r., ale było możliwe odtworzenie jego treści na podstawie dołączonej kserokopii w oparciu o niebudzące zeznania Ł. K. Przy wykładni woli spadkodawcy odwołał się do zawartej w art. 948 k.c. reguły, że przy nieprecyzyjnych sformułowaniach należy przyjąć taką interpretację, która zapewni możliwie najpełniejsze urzeczywistnienie woli spadkodawcy i utrzymanie w mocy jego rozrządzeń, oraz nadanie im rozsądnej treści. Z powołaniem się na okoliczności sprawy wskazał, że wszystkie testamenty należa...

...go postanowienia i o utrzymanie w mocy postanowienia Sądu pierwszej instancji. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Trafnie skarżący zarzucają, że wydając zaskarżone postanowienie Sąd Okręgowy z naruszeniem art. 948 k.c. dokonał wykładni testamentu spadkodawcy i z naruszeniem art. 961 k.c. zastosował ten przepis. 3 Reguła interpretacyjna zawarta w art. 961 k.c. wchodzi w grę tylko wówczas, gdy – jak wynika z tego przepisu – spadkodawca przeznaczył w testamencie oznaczonej osobie (osobom) poszczególne przedmioty majątkowe i zacho...

...y moja siostra B. M. oraz jej spadkobierca córka i wnuczki brały udział 3 w spadku po mnie” – z tym, że „dłuższy” testament zawiera jeszcze powołanie spadkobiercy. Odwołując się do reguły wyrażonej w art. 948 k.c., Sąd Rejonowy wskazał, że wolą spadkodawcy było powołanie do całości spadku Muzeum z jednoczesnym pozbawieniem jednej z sióstr i jej zstępnych jakiegokolwiek udziału w spadku. W sytuacji, gdy „dłuższy” testament zawiera wydziedziczenie i wskazuje spadkobiercę a „krótszy” testament nie powołuje żadneg...

...lała dojść do wniosku, że zaskarżone postanowienie pomimo nie do końca trafnego uzasadnienia odpowiada prawu. Po pierwsze bowiem Sąd pierwszej instancji dokonywał wykładni przedmiotowego testamentu na podstawie art. 948 k.c., a Sad drugiej instancji wykładnię tę podzielił. O tym, czy przedmioty majątkowe przeznaczone 5 w testamencie jednej lub kilku osobom wyczerpują prawie cały spadek decyduje stosunek ich wartości objętych rozporządzeniem spadkodawcy oraz w testamencie pominiętych, z chwili sporządzenia testamentu (por. postanowien...

...ępowania Longiny R. oparta została na obu podstawach kasacyjnych. Wskazano w niej naruszenie w sposób oczywisty, art. 130 § 2, art. 385, 386 § 1, art. 378 § 1, art. 662 i 645 k.p.c. oraz art. 952 § 2 w związku z art. 948 § 1 k.c. Dodatkowo skarżąca podniosła, że na skutek oczywistego naruszenia prawa przez Sąd drugiej instancji Longina R. pozbawiona została możności ochrony swoich praw, co pociągnęło za sobą nieważność postępowania (art. 379 pkt 5 k.p.c.). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Odnosząc się w pierwszej kolejn...