Baza orzeczeń sądowych

...Orzeczenie Sądu Okręgowego zaskarżyli skargami kasacyjnymi uczestnicy. Skarb Państwa oparł skargę na podstawie z art. 3983 § 1 pkt 1 k.p.c. i zarzucił niewłaściwe zastosowanie art. 172 § 1 i § 2 k.c. w zw. z art. 336 k.c.; art. 172 § 2 w zw. z art. 336 k.c. i w zw. z art. 176 § 2 k.c.; art. 339 k.c. oraz niewłaściwą wykładnię art. 339 k.c. Wniósł o uchylenie zaskarżonego 4 postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sadowi Okręgowemu. Miasto Stołeczne Warszawa powołało się na obydwie podstawy kasacyj...

...w zw. z art. 4 ustawy z 18 lipca 1950 r. - Przepisy ogólne prawa cywilnego (Dz. U. Nr 34, poz. 311), a także art. 298 pr. rzecz. w zw. z art. 7 przepisów ogólnych prawa cywilnego, przez niewłaściwe zastosowanie; - art. 336 k.c. w zw. z art. 296 § 1 pr. rzecz. oraz art. 338 k.c. w zw. z art. 297 pr. rzecz. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że zespół czynności podejmowanych przez Skarb Państwa w ramach gospodarowania nieruchomością, której Skarb Państwa nie objął w przymusowy zarząd państwowy, to jest wynajem...

...owego i zobowiązał pozwaną do złożenia oświadczenia woli o treści określonej w pozwie. Wyrok ten został zaskarżony skargą kasacyjną pozwanej, w której zarzucono naruszenie art. 117 § 2 i 3, art. 231 § 1 i art. 336 k.c., art. 21 ust. 1 i art. 64 ust. 1 i 2 Konstytucji, oraz art. 39815 § 1, art. 326 § 2, art. 327 i 155 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy postanowił odroczyć rozpoznanie sprawy i przedstawił składowi siedmiu sędziów budzące poważne wątpliwości zagadnienie prawne, wiążące się z samoistnym posiadaniem jako przesłanką z...

...wego zarzucił obrazę art. 382 w zw. z art. 385 k.p.c. oraz art. 328 § 2 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. Jako naruszenie prawa materialnego skarżący wskazał na obrazę art. 172 § 1 i 2 k.c., art. 172 § 1 i 2 w zw. z art. 336 k.c. w zw. z art. 30 ust. 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. o zagospodarowaniu lasów i nieużytków nie stanowiących własności państwa oraz niektórych lasów i nieużytków państwowych (Dz.U. Nr 29, poz. 166); art. 172 § 1 i 2 w zw. z art. 336 i art. 337 k.c. 5 oraz art. 172 § 1 i 2 w zw. z art. 336 w zw. z art. 9 ust....

...skardze kasacyjnej Skarb Państwa zarzucił zaskarżonemu orzeczeniu naruszenie prawa materialnego, tj. art. 172 § 1 i 2 k.c. w związku z art. 10 ustawy z dnia 28 lipca 1990 r. o zmianie Kodeksu cywilnego w związku z art. 336 k.c. przez niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że wnioskodawczynie posiadały samoistnie nieruchomość do dnia 1 października 2005 r., podczas gdy była ona opuszczona od września 2002 r., a Skarb Państwa objął nieruchomość w samoistne posiadanie w dniu 30 sierpnia 2005 r.; art. 172 § 2 k.c. w związku z art. 336 i w...

...na dla posiadania wola władania (animus). Wola ta albo ma postać takiego władania, jak właściciela, albo 6 władania przez osobę mającą inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (art. 336 k.c.). Niezależnie od wyrażenia poglądu, czy w takim wypadku ma się nadal do czynienia z posiadaniem, czy też mimo występowania elementu corpus nie można już określić animus władającego, a więc jego woli władania rzeczą albo jako właściciel, albo jako mający do niej inne prawo, z którym łączy się określone...

...nna to udowodnić; art. 336 oraz art. 225 w związku z art. 224 § 2 k.c. przez uznanie pozwanego Skarbu Państwa za posiadacza samoistnego nieruchomości, zobowiązanego do wynagrodzenia za korzystanie z niej, a także art. 336 k.c. poprzez przyjęcie, że Gmina Ł. jest tylko posiadaczem zależnym (ewentualnie dzierżycielem) nieruchomości, podczas, gdy jest ona jej posiadaczem samoistnym. Skarb Państwa wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, orzeczenie o zwrocie świadczenia spełnionego prz...

...żając je w całości i opierając skargę na obydwu podstawach uregulowanych w art. 3983 § 1 k.p.c. W ramach pierwszej podstawy skargi kasacyjnej skarżący zarzucił naruszenie: a) art. 172 § 1 i 2 k.c. w związku z art. 336 k.c. oraz w związku z art. XLI § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Przepisy wprowadzające kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r., nr 16, poz. 94 z późn. zm.) poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że zapłata wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości objętej wnioskiem wyklucza charakter samois...

...jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania ewentualnie uchylenie i orzeczenie zgodnie z żądaniem wniosku. W ramach pierwszej podstawy wskazał na naruszenie art. 339 k.c. przez jego niezastosowanie, art. 336 k.c. przez przyjęcie, że uczestnicy jako następcy prawni Stanisława D. byli współposiadaczami nieruchomości, i art. 346 k.c. przez przyjęcie, że przepis ten wyłącza możliwość zasiedzenia udziału we współwłasności. W ramach drugiej podstawy podniósł natomiast zarzut obrazy art. 233 w związku z art. 391 k.p.c....

...rdzenia, że Sąd Okręgowy błędnie uznał, iż posiadanie T. i B. małżonków B. nie miało charakteru posiadania samoistnego. „Posiadanie” niezbędne do zasiedzenia jest pojęciem prawnym, określonym obecnie w art. 336 k.c. Trzeba tu zauważyć, że użyte w tym przepisie określenie 3 posiadania nie jest zupełnie identyczne z pojęciem posiadania w języku potocznym. Przepis ten odróżnia posiadanie rzeczy (possessio rei) od tzw. posiadania praw (possessio iuris, quasi possessio). Mianowicie w myśl tego przepisu posiadaczem rzeczy jest ten,...

...ielił stanowisko Sądu Okręgowego. W skardze kasacyjnej powódka jako podstawy kasacyjne przytoczyła naruszenie art. 81 § 1 w związku z art. 73 § 2 i art. 590 k.c., naruszenie art. 155 § 1 w związku z art. 169 i art. 336 k.c. oraz naruszenie art. 590 w związku z art. 589 k.c. (wymienienie art. 155 § 2 k.c. wśród podstaw kasacyjnych stanowiło, jak wynika z uzasadnienia skargi kasacyjnej, wynik oczywistej omyłki). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Sprawa dotyczy oznaczonych rzeczy ruchomych, nazywanych w uproszczeniu zbiorczo linią pr...

...rzepisów prawa procesowego, tj. art. 234 k.p.c., art. 382 k.p.c., art. 373 k.p.c., art. 328 § 2 k.p.c., art. 385 k.p.c. i art. 386 k.p.c. Wskazywano też na naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 339 k.c., art. 336 k.c., art. 172 k.c. i art. 6 k.c. Skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi drugiej instancji do ponownego rozpoznania, ewentualnie – o uchylenie zaskarżonego postanowienia i jego zmianę przez oddalenie apelacji uczestnika postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 1....

...czy dzierżawy, a Wojciech D. był samoistnym posiadaczem spornego pasa gruntu. Sąd Okręgowy powołał się na art. 172 § 1 k.c. w brzmieniu obowiązującym przed zmianą dokonaną ustawą z 28 lipca 1990 r. oraz na art. 336 k.c. i podał, że pas gruntu, który Wojciech D. w 1968 r. nabył od Michała B. na własność w drodze nieformalnej umowy był mu potrzebny do wykonywania przejazdów do pola. Zapłata za pas gruntu nastąpiła nie w pieniądzu, lecz w postaci „odrobku” w gospodarstwie Michała B. Od 1968 r. Wojciech D. i jego rodzina uży...

...ez stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie z dniem 11 grudnia 1988 r.” W skardze kasacyjnej, opartej na obu podstawach, pełnomocnik Gminy Miejskiej zarzucił naruszenie art. 172 w związku z art. 336 k.c., art. 123 § 1 pkt 1 w związku z art. 209 k.c., art. 87 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – 5 Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa...

...enia faktyczne i ocenę prawną Sądu pierwszej instancji. W skardze kasacyjnej, opartej na obu podstawach, pełnomocnik Skarbu Państwa zarzucił naruszenie art. 339 w związku z art. 6 k.c., art. 172 § 1 w związku z art. 336 k.c. oraz art. 234 k.p.c. Powołując się na te podstawy, wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ma ocena charakteru władania przez wnioskodawcę nieruchomością stanowiącą przedmiot zas...

...ia naruszenia art. 382 k.p.c. Wobec stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania nie można odnieść się w pełni do zarzucanego w skardze kasacyjnej naruszenia prawa materialnego. Dotyczy to zwłaszcza naruszenia art. 336 k.c., które uzależnione jest poczynionych ustaleń faktycznych. Jedynie w związku z zarzutem naruszenia art. 348 k.c. trzeba wskazać, że istotne znaczenie ma rzeczywiste przeniesienie 8 posiadania przez wydanie nieruchomości a nie stwierdzenie tego faktu w dokumencie – protokole. Sama zmiana posiadacza następuje w sferze...

...staniu z cudzej nieruchomości w zakresie służebności danego rodzaju, a więc na korzystaniu będącym przejawem władztwa nad nieruchomością w zakresie, w jakim uprawnia do niego służebność gruntowa. Zgodnie z art. 336 k.c., odpowiada to w istocie posiadaniu zależnemu (por. m.in. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 31 maja 2006 r., IV CSK 149 05, nie publ., z dnia 17 grudnia 2008 r., I CSK 171 08, OSNC 2010, nr 11, poz. 15 i z dnia 11 lutego 2010 r., I CSK 181 09, nie publ.). Ze względu na różnice między posiadaniem służebności a posiadani...

...ości nieruchomości przez zasiedzenie – 23.09.1997 r.) apelacja jako niezasadna podlega oddaleniu (art. 385 k.p.c.). W swojej skardze kasacyjnej uczestnicy postępowania zarzucili: I. Naruszenie prawa materialnego a) art. 336 k.c. przez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, iż posiadaniem samoistnym zabudowanej nieruchomości w rozumieniu tego przepisu jest faktyczne władanie jej częścią polegające na zamieszkiwaniu w budynku posadowionym na tej nieruchomości w celu pilnowania go przed zdewastowaniem przez osoby trzecie oraz kradz...

...ią przez Skarb Państwa – tego że „tolerował” istnienie wysypiska gruzu. Postanowienie wymienione na wstępie zaskarżył skargą kasacyjną wnioskodawca. Podstawą skargi jest naruszenia prawa materialnego – art. 336 k.c. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym przyjęciu, że brak efektywnego wykonywania władztwa nad nieruchomością przez wnioskodawcę stanowił wystarczającą przesłankę uznania, iż wnioskodawca nie był jej posiadaczem (mimo że w sprawie istniała także konieczność oceny, czy wnioskodawca...

...ądza o braku samoistności posiadania i woli posiadania jak właściciel przez samoistnego posiadacza, co w konsekwencji wyklucza spełnienie przez samoistnego posiadacza tych przesłanek zasiedzenia. Zarzut naruszenia art. 336 k.c. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie skarżący uzasadnił wadliwym uznaniem Sądu, że wykonywanie przez wnioskodawcę i jego ojca samoistnie czynności właścicielskich i korzystanie przez nich z całej nieruchomości nie może być uznane za posiadanie samoistne prowadzące do zasiedzenia, jeżeli w trakcie 3 posiadan...

...wie nie doszło do nabycia przez zasiedzenie prawa własności objętej wnioskiem nieruchomości przez Diecezję P. Kościoła Katolickiego Obrządku Greckokatolickiego w Polsce; b) naruszeniu art. 337 k.c. w związku z art. 336 k.c. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie prowadzące do przyjęcia, że aktom posiadania wykonywanym przez wiernych Kościoła Katolickiego Obrządku Greckokatolickiego w Polsce nie można przypisać charakteru samoistnego posiadania wykonywanego w imieniu i na rzecz Diecezji P. Kościoła Katolickiego...

...ie to odpowiadało władztwu wykonywanemu przez uczestnika wieczystego, co spowodowało, zdaniem Sądu Okręgowego, że nie można go było uznać za czystą postać posiadania zależnego. Sąd ten zwrócił uwagę, że art. 336 k.c. nie wymienia użytkownika wieczystego jako przykładu posiadacza zależnego cudzej rzeczy, mimo że zawiera odniesienie do stosunków prawnych prawa rzeczowego, gdyż mówi o użytkowniku i zastawniku. W prawie rzeczowym użytkowanie oznacza ograniczone prawo rzeczowe określone w art. 252 k.c., instytucję odrębną od uży...

...śnia 1992 r., II CRN 99 92, LEX nr 9086). Biernie legitymowanym jest tylko faktycznie władający rzeczą. Element fizycznego władania rzeczą występuje zarówno w konstrukcji posiadania samoistnego, jak i zależnego (art. 336 k.c.). Jest to także niezbędny element dzierżenia (art. 338 k.c.). Przesłanką skutecznego pozwania w procesie windykacyjnym jest fizyczne władanie rzeczą przez pozwanego. Nie z każdym posiadaniem łączy się fizyczne władztwo nad rzeczą. Dlatego zarówno w literaturze, jak i w judykaturze przyjęto, że jeżeli niemaj...

...pominiecie domniemania samoistności posiadania; w konsekwencji Sąd II Instancji nie uwzględnił, że ciężar obalenia tego domniemania spoczywał na uczestnikach; - błędnej wykładni i niewłaściwym zastosowaniu art. 336 k.c. w z w. z art. 172 k.c. poprzez przyjęcie, że Skarb Państwa w dacie objęcia gruntu w posiadanie nie wyraził woli władania nim jak właściciel oraz że faktyczne objęcie przez państwo nieruchomości, niezależnie od towarzyszących mu okoliczności, jest sprawowaniem władztwa imperialnego w ramach wykonywania zadań...

...alone. Apelację od rozstrzygnięcia zawartego w pkt I wyroku wniosła strona pozwana. W swej apelacji podniosła: 1. zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię, w szczególności naruszenie art. 336 k.c. w związku z art. 225 k.c. poprzez uznanie, że miasto (...) W. było posiadaczem samoistnym w złej wierze nieruchomości, stanowiącej działkę o nr ewidencyjnym (...), stanowiącą cześć ul. (...), 2. zarzut naruszenia prawa procesowego, tj.: - art. 233 k.p.c. poprzez nierozważnie wszechstronnie zebranego w sprawie ma...

...nkcji. Podejmując się wykonywania obowiązków dozorcy osoba trzecia akceptuje również warunki wykonywania dozoru wynikające z bezwzględnie obowiązujących przepisów zawartych w art. 855 – 863 k.p.c. Zgodnie z art. 336 k.c. posiadaczem samoistnym rzeczy jest ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel. W posiadaniu samoistnym oprócz elementu faktycznego władania rzeczą (corpus), które treścią odpowiada faktycznemu 7 władztwu nad rzeczą wykonywanemu przez właściciela, występuje również element woli – zamiar posiadania rzeczy...

...zyjęcie, że Sąd Okręgowy naruszył ten przepis przez nieprawidłową ocenę dowodów, a powód nie zrealizował obowiązku udowodnienia zasadności roszczenia i jego wysokości, niezastosowanie art. 225 w związku z art.336, 337 i 339 k.c., chociaż należało uznać, że pozwana była samoistnym posiadaczem w złej wierze, błędne zastosowanie art. 224 § 1 w związku z art. 230 k.c., ponieważ nie było podstaw do rozważań, że pozwana była posiadaczem w złej wierze, ewentualne niezastosowanie art. 754 w związku z art.752 k.c. i nierozważnie...

...m. Wnioskodawczyni złożyła skargę kasacyjną od powyższego postanowienia i oparła ją na obydwu podstawach z art. 3983 § 1 k.p.c. Naruszenie prawa materialnego upatruje w błędnej wykładni art. 172 k.c. w zw. z art. 336 k.c. poprzez przyjęcie, że posiadanie przedmiotowej nieruchomości przez wnioskodawczynię i jej poprzedniczki nie zawierało elementów samoistnego posiadania w rozumieniu wymienionych wyżej przepisów. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy skarżąca ujęła w zarzucie uchybi...

...prawa użytkowania wieczystego nie jest takie samo jak posiadanie prowadzące do nabycia prawa własności. Do nabycia prawa własności prowadzi bowiem posiadanie samoistne, a więc władanie rzeczą jak właściciel (art. 336 k.c..), to jest w takim zakresie władztwa jaki przysługuje właścicielowi oraz z zamiarem władania nieruchomością dla siebie. Natomiast posiadanie prowadzące do nabycia prawa użytkowania wieczystego nie jest w pełni posiadaniem samoistnym, nie spełnia bowiem przesłanki władania jak właściciel gdyż posiadacz włada...

...151 63, OSNCP 1964, nr 9, poz.177). Posiadaczem samoistnym jest każdy, kto włada nieruchomością tak jakby był jej właścicielem, bez względu na to, czy przysługuje mu to prawo lub czy może być jego podmiotem (art. 336 k.c.). Posiadanie jest stanem faktycznym, a nie prawem, którego dotyczy ograniczenie wynikające z art. 2a ustawy. Trafnie w literaturze podniesiono, że jeżeli porządek prawny wyłącza pewną kategorię rzeczy spod obrotu cywilnoprawnego, nie dopuszczając na tych rzeczach odrębnych praw podmiotowych, ze względu na charakt...