Baza orzeczeń sądowych

...ym pojęciem wynagrodzenia, jednak w nauce prawa przyjmuje się jako nie budzące wątpliwości, że nie ma przeszkód, by strony, podobnie jak w umowie o dzieło, umownie określiły zarówno wynagrodzenie ryczałtowe (art.632 k.c.), jak i kosztorysowe (art.629 k.c.) – por. G. B. i in., Komentarz do kodeksu cywilnego. Księga trzecia – Zobowiązania, t. II, W. 1997, s. 160. W praktyce wynagrodzenie za roboty budowlane stosuje się właśnie jako wynagrodzenie ryczałtowe lub kosztorysowe. W tym pierwszym przypadku strony określają, jakie prace są...

...enia żądanie takie może wykonawca zgłosić na drodze sądowej jedynie w przypadku zmiany stosunków, której nie można było przewidzieć, a wykonanie zobowiązania niepieniężnego groziłoby mu rażącą stratą (art. 632 k.c.). Na te przesłanki powód się jednak w niniejszej sprawie nie powoływał. Nadto możliwość podwyższenia wynagrodzenia ryczałtowego w umowie stron była dodatkowo obwarowana szczególnymi przesłankami wynikającymi z faktu, że umowa została zawarta w wyniku postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. Także...

...runtem ujawniły się już po zawarciu umowy, ani powód, ani pozwany w momencie jej zawierania nie mieli świadomości, że zajdzie potrzeba dokonania wymiany gruntu. O wynagrodzeniu ryczałtowym szczegółowo traktuje art. 632 § k.c., który stanowi, że jeżeli strony umówiły się o wynagrodzenie ryczałtowe, przyjmujący zamówienie nie może żądać podwyższenia wynagrodzenia, chociażby w czasie zawarcia umowy nie można było przewidzieć rozmiaru lub kosztów prac. Zgodnie z zasadą swobody umów, wynagrodzenie ryczałtowe może być stosowa...

...Wynika to jednoznacznie z opinii biegłego, jest też oczywiste nawet bez wiadomości specjalnych – wszak pozwana normalnie użytkuje budynek. Zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie zawarcia i wykonania umowy (art. 632 § 2 k.c.) pozwanej nie przysługiwałoby zatem uprawnienie do odstąpienia od umowy a jedynie roszczenie o obniżenie należnego wynagrodzenia. Takiego roszczenia pozwana nie realizuje w rozpoznawanej sprawie – zgłoszony przez nią zarzut potrącenia dotyczy wyłącznie kar umownych. Warto też zauważyć, że biegły nie pot...

...zednim przesądzeniu charakteru wynagrodzenia określonego w § 4 umowy nr (...). Odwołując się do poglądów judykatury SN Sąd wskazał, że do umowy o roboty budowlane można w drodze analogii zastosować przepisy art. 632 § 2 k.c. i 629 k.c. umowy o dzieło, które pozwalają podwyższyć ustalone wcześniej w umowie o roboty budowlane wynagrodzenie ryczałtowe i kosztorysowe po zaistnieniu wskazanych w nich przesłanek. Sąd stwierdził, że istotą wynagrodzenia ryczałtowego jest określenie tego wynagrodzenia z góry, bez przeprowadzania szcz...

...stosować właściwe przepisy dotyczące tej umowy. Nie sprzeciwia się temu art. 656 § 1 Kodeksu cywilnego – tak uznał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 20 listopada 2008 r., sygn. akt III CSK 184 08. Zgodnie zatem z art. 632 k.c. jeżeli strony umówiły się o wynagrodzenie ryczałtowe, przyjmujący zamówienie nie może żądać podwyższenia wynagrodzenia, chociażby w czasie zawarcia umowy nie można było przewidzieć rozmiaru lub kosztów prac (§ 1). Jeżeli jednak wskutek zmiany stosunków, której nie można było przewidzieć, wykonanie dzi...

...umowy) - zapisane jest to wprost w umowie. W umowie o roboty budowlane, uregulowanej w art. 647 i następne k.c., strony mogą określić wynagrodzenie za wykonane roboty, jako wynagrodzenie ryczałtowe, przewidziane w art. 632 § 1 k.c., jak też zastrzec możliwość jego modyfikacji, w zależności od zaistnienia konieczności wykonania robót dodatkowych lub zmniejszenia zakresu robót podstawowych. Prawnymi konsekwencjami ukształtowania wynagrodzenia ryczałtowego bez takiej klauzuli jest zarówno niedopuszczalność podwyższenia go, jak też obn...

...staranności nie mógł przewidzieć konieczności prac dodatkowych. Przyjmujący zamówienie nie może żądać podwyższenia wynagrodzenia, jeżeli wykonał prace dodatkowe bez uzyskania zgody zamawiającego. W myśl art. 632 k.c. jeżeli strony umówiły się o wynagrodzenie ryczałtowe, przyjmujący zamówienie nie może żądać podwyższenia wynagrodzenia, chociażby w czasie zawarcia umowy nie można było przewidzieć rozmiaru lub kosztów prac. Jeżeli jednak wskutek zmiany stosunków, której nie można było przewidzieć, wykonanie dzieła gr...

...ozmiaru lub kosztu prac; sąd może natomiast podwyższyć ryczałt lub rozwiązać umowę jeżeli wykonanie dzieła, na wskutek nie dającej się przewidzieć zmiany stosunków, groziłoby wykonawcy rażącą stratą ( art. 632 k.c. ). Bezspornym w sprawie było, że wynagrodzenie za prace, których podjął się powód zostało ustalone ryczałtowo. Zatem jeżeli faktycznie, co wcale nie zostało wykazane, pojawiła się konieczność wykonania nieprzewidzianych prac, mieszczących się jednak w zakresie umówionego dzieła, to i tak powód nie mógłb...

...owy. Powód na takie rozwiązanie nie wyraził zgody. W umowie o roboty budowlane, uregulowanej w art. 647 i n. kc, strony mogą określić wynagrodzenie za wykonane roboty jako wynagrodzenie ryczałtowe, przewidziane w art. 632 § 1 kc, jak też zastrzec możliwość jego modyfikacji, w zależności od zaistnienia konieczności wykonania robót dodatkowych lub zmniejszenia zakresu robót podstawowych. Prawnymi konsekwencjami ukształtowania wynagrodzenia ryczałtowego bez takiej klauzuli jest zarówno niedopuszczalność podwyższenia go, jak też obni...

...dnosząc się do powyższego sporu Sąd Okręgowy wskazał, iż strony łączyła umowa o roboty budowlane – art. 647 k.c., za wykonanie której powódce przysługiwało wynagrodzenie ryczałtowe (§7 pkt 1 umowy) – art. 632 §1 k.c. w zw. z art. 656 k.c. (por. wyrok SN z 25 marca 2015 r. II CSK 389 14, LEX nr 1657595). Strony zastrzegły jednocześnie możliwość jego modyfikacji na wypadek odstąpienia od umowy. W §13 ust. 4 umowy określiły wzajemne obowiązki na wypadek odstąpienia w ten sposób, że zamawiający miał dokonać protokolarnego...

...owiązek zapłaty wynagrodzenia (art. 627 kc), które może być określone przez wskazanie podstaw do jego ustalenia (art. 628 §1 kc), jako wynagrodzenie kosztorysowe (art. 629 kc) albo jako wynagrodzenie ryczałtowe (art. 632 kc). Art. 642 §1 kc wskazuje, że w braku odmiennej umowy przyjmującemu zamówienie należy się wynagrodzenie w chwili oddania dzieła. Umowa o dzieło jest umową wzajemną i w zasadzie wynikające z niej świadczenia powinny być spełnione jednocześnie, tzn. obowiązkowi oddania dzieła odpowiada obowiązek jego odebrania...

...dodatkowe – nie był objęty sporem, Sąd w pierwszej kolejności odniósł się do zarzutu pozwanej, który dotyczył objęcia tych prac ustalonym w umowie wynagrodzeniem ryczałtowym, tj. zarzutu opartego o treść art. 632 k.c. Zasady rozliczeń w przypadku ryczałtowego sposobu określenia wynagrodzenia zostały uregulowane w Kodeksie cywilnym w przepisach o umowie o dzieło. I choć brak jest stosownych regulacji w zakresie umów o roboty budowlane, to w orzecznictwie Sądu Najwyższego dopuszcza się stosowanie tych przepisów w drodze analogii...

...tosowania art. 630 k.c., do roszczeń powódki objętych niniejsza sprawą, który dotyczy umowy o dzieło realizowanej za wynagrodzeniem kosztorysowym. Zastosowanie do umów o roboty budowlane może natomiast znaleźć art. 632 k.c. jako podstawa prawna sądowej zmiany umowy w zakresie wysokości wynagrodzenia ryczałtowego (por. uchwała składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 29 września 2009 r., sygn. akt III CZP 41 09, OSNC 2010, nr 3, poz. 33). Jednak w rozpoznawanej sprawie przepis ten nie znajdował zastosowania, albowiem roszczenie powód...

...rawie nie ustosunkowała się do zakresu robót określonych przez strony oraz wykonania przez powoda prac, które wykraczały poza zakres umowy i ich wartości; 4. naruszenie prawa materialnego, a w szczególności: a) art. 632 k.c. w zw. z art. 647 k.c. poprzez przyjęcie, że w sytuacji ustalenia wynagrodzenia ryczałtowego za wykonanie przedmiotu umowy nie przysługuje wynagrodzenie z tytułu wykonania prac wykraczających poza jej zakres, b) art. 405 k.c. poprzez niezastosowanie i nieuznanie, że wykonanie prac wykraczających poza zakres umowy okre...

...łączyła umowa o roboty budowlane (art. 647 k.c.), a przy tego typu umowie możliwe jest ustalenie wynagrodzenia ryczałtowego (co miało miejsce w niniejszej sprawie - § 6 ust. 1 umowy). Zaznaczył, że w oparciu o art. 632 § 2 k.c. (stosowany do umowy o roboty budowlane w drodze analogii) istnieje możliwość jego podwyższenia. W ocenie Sądu I instancji, powództwo wzajemne dochodzone w niniejszym postępowaniu nie było jednak żądaniem opartym o art. 632 § 2 k.c., bowiem powód wzajemny (reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika)...

.... 409 k.c. Określając wysokości dochodzonego w sprawie roszczenia, Sąd Okręgowy wskazał, że powód nie żądał podwyższenia ryczałtu, czy rozwiązania umowy i z tego powodu zarzuty pozwanej objęte dyspozycją art. 632 § 2 k.c.uznał za chybione. Stwierdził, że powodowi należał się zwrot nienależnego świadczenia w zakresie robót dodatkowych, których nie mógł przewidzieć składając ofertę, a których wartość biegły oszacował na 74.237,18 zł netto - 91.311,73 zł brutto. Sąd pierwszej instancji nie podzielił zarzutu przedawn...

...kwencji nieuwzględnienie przy wyrokowaniu zmiany wartości prac będącej efektem zastosowania materiału tańszego nawet jeśli materiał ten w zakresie konstrukcji budynku nie stanowił błędu w sztuce; - naruszenie art. 632 kc poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, w zakresie w jakim Sąd uznał, iż pozwane zobowiązane są dopłacić różnicę między uiszczoną ceną za drewno, a ceną rzeczywiście zapłaconą, podczas gdy z istoty ryczałtu w sytuacji, gdy dostawcą materiałów jest wykonawca wynika, że na nim spoczywają konsekwencje bł...

...ykluczał możliwości jego odpowiedniego zmodyfikowania – w oparciu o zakres faktycznie wykonanych prac. W orzecznictwie ugruntowany jest bowiem pogląd, że jeżeli strony umówiły się o wynagrodzenie ryczałtowe (art. 632 k.c.), a roboty nie zostały wykonane w całości ale w części, to wynagrodzenie należne wykonawcy winno być określone proporcjonalnie do wykonania (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 29 stycznia 1985 r., II CR 494 84; a także wyroki tego Sądu z dnia 26 kwietnia 2007 r., III CSK 366 06 oraz z dnia 16 sierpnia 1972 r., II...

...emniej dostrzec trzeba, że nie narusza normy art. 647 k.c. wykładnia tego przepisu wskazująca na dopuszczalność ustalenia wynagrodzenia wykonawcy robót budowalnych jako ryczałtowego ze skutkami, o których mowa w art. 632 k.c. Norma ta może znajdować w przypadku umowy o roboty budowlane zastosowanie w drodze analogii (por. np. uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 29.09.2009, III CZP 41 09). Oznacza to, że pozwany domagając się zapłaty za prace zamienne lub dodatkowe lecz objęte przedmiotem umowy o roboty budowlane, w...

...e przyjęcie, że umowa została zmieniona w sposób konkludentny przez samego powoda i osobę nieupoważnioną przez pozwanego, choć strony zastrzegły dla tego typu zmian formę pisemną pod rygorem nieważności, 7. art. 632 § 1 k.c. przez uznanie, że powodowi należy się wynagrodzenie wyższe niż wskazane w umowie wynagrodzenie ryczałtowe. Wnosiła o zmianę wyroku przez oddalenie powództwa w całości. Domagała się także uzupełnienie materiału dowodowego poprzez przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu budownictwa na...

...ie zgłoszenia strony powodowej jako dalszego podwykonawcy oraz niewskazanie przepisów prawa materialnego, na podstawie których żądanie zostało uwzględnione. Apelacja została ponadto oparta na zarzucie naruszenia art. 632 § 1 k.c. przez Sąd Okręgowy poprzez pominięcie ryczałtowego wynagrodzenie, które nie dawało podstawy do uwzględnienia powództwa w zakresie wynagrodzenia za prace dodatkowe i sprzeczne z art. 77 § 1 k.c. przyjęcie przez Sąd Okręgowy, że powódce przysługuje roszczenie o dodatkowe wynagrodzenie, wynikające z przeocz...

...ertę. Strony w ramach ważnie zawartych w formie pisemnej kontraktów, umówiły się o wynagrodzenie ryczałtowe. Należy więc w tym zakresie per analogiam legis sięgnąć do przepisów o umowie o dzieło. Zgodnie z art. 632 § 1 k.c., jeżeli strony umówiły się o wynagrodzenie ryczałtowe, przyjmujący zamówienie nie może żądać podwyższenia wynagrodzenia, chociażby w czasie zawarcia umowy nie można było przewidzieć rozmiaru lub kosztów prac. Jeśli więc z przedmiaru robót zawartego w SIWZ wynikała konieczność wykonania jakichś pr...

...nia zawarty w projektach wykonawczych (§ 2 ust 5 umowy). W § 2 ust. 6 przewidziano, iż roboty towarzyszące wykonaniu pełnego zakresu zamówienia są obowiązkiem wykonawcy. Wynagrodzenie ryczałtowe - uregulowane w art. 632 k.c., stosowanym w drodze analogii do umowy o roboty budowlane (por. uchwałę składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 29 września 2009 r., III CZP 41 09, OSNC z 2010 r. Nr 3, poz. 33) - zostało ukształtowane, jako świadczenie niepodlegające zmianie, co oznacza, że przyjmujący zamówienie (wykonawca) w zasadzie...

...ie odpowiedzialnością z tytułu kar umownych pozwala przyjąć, że powód znajdował się w przymusowemu położeniu, a tym samym nie zachodzi wyłączenie obowiązku zwrotu świadczenia przewidziane w tym przepisie; art. 632 § 1 k.c. - poprzez jego nieprawidłową wykładnię i uznanie, że wynagrodzenie ryczałtowe nie obejmuje prac za które zapłaty dochodził powód, podczas gdy zostały one wykonane w celu realizacji umowy głównej; - art. 651 k.c. - poprzez jego niezastosowanie, a tym samym pominięcie obowiązku powoda do powstrzymania się...

...ed wniesieniem pozwu. Przeciwko jego uwzględnieniu osobno przemawiał ponadto ryczałtowy sposób ustalenia przez strony tych umów wynagrodzenia należnego powodowi, który nie żądał jego podwyższenia na podstawie art. 632 k.c. za wykonanie prac dodatkowych, które powinien był uwzględnić w treści złożonej oferty. Nie może się więc domagać wynagrodzenia ponad wysokość określoną w treści umów zawartych na piśmie. Za niewiarygodne Sąd Okręgowy uznał twierdzenie, jakoby powód dokonywał oględzin i pomiarów przed złożeniem ofer...

...wprost stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego do umów zawieranych w ramach zamówień publicznych (art. 139 ust. 1), Sąd Okręgowy opowiedział się za dopuszczalnością zastosowania na gruncie tej sprawy art. 629 i art. 632 § 2 k.c. w przypadku uznania, że umowa łączącą strony ma charakter umowy o dzieło, na co wskazywałoby wynagrodzenie ryczałtowe, a nadto sporządzanie dokumentacji z nadzoru inwestorskiego. Natomiast w przypadku uznania tej umowy za umowę o świadczenie usług nadzoru inwestorskiego (art. 750 k.c.) Sąd Okręgowy stwierd...

...a rzecz wnioskodawcy. Należy zauważyć, że umowę o dzieło zdefiniowano w art. 627 k.c., jako zobowiązanie do wykonania oznaczonego dzieła za wynagrodzeniem zależnym od wartości dzieła (art. 628 § 1, art. 629, art. 632 k.c.). Umowa o dzieło, jest umową o świadczenie usług, konsensualną, wzajemną, w której przyjmujący zamówienie zobowiązuje się do osiągnięcia w przyszłości indywidualnie oznaczonego, samoistnego, obiektywnie możliwego, a subiektywnie pewnego rezu atu pracy ludzkiej o charakterze materialnym lub niematerialnym. W...

...y o wykonanie dodatkowych prac ziemnych. Sąd Okręgowy wyjaśnił, że strony zawarły umowę o roboty budowlane, w której § 8 ust. 1 przewidziały wynagrodzenie ryczałtowe. Wynagrodzenie ryczałtowe - uregulowane w art. 632 k.c., zostało ukształtowane, jako świadczenie niepodlegające zmianie, co oznacza, że przyjmujący zamówienie (wykonawca) w zasadzie nie może domagać się jego podwyższenia strony, które decydują się na wynagrodzenie ryczałtowe, muszą liczyć się z jego bezwzględnym i sztywnym charakterem. Tylko wyjątkowo sąd mo...

...rania przyjmującego zamówienie w umowie o dzieło mają doprowadzić w przyszłości do konkretnego, indywidualnie oznaczonego rezu atu, za wynagrodzeniem zależnym od wartości dzieła (art. 628 § 1 k.c., 629 k.c., 632 k.c.). Umowa o dzieło, jak zresztą prawidłowo podnosi skarżący, to umowa o pewien określony rezu at pracy i umiejętności ludzkich. Przyjmuje się przy tym, że rezu at, o który umawiają się strony, musi być z góry określony, mieć samoistny byt oraz być obiektywnie osiągalny i pewny. Dzieło musi istnieć bowiem w po...