Baza orzeczeń sądowych

...adzi działalność handlową. Poza tym, jeśli nakłady przez posiadacza były już dokonane, to stały się własnością właściciela (użytkownika wieczystego) nieruchomości jako części składowe nieruchomości (art. 191 k.c.), zaś posiadaczowi przysługuje jedynie roszczenie o zwrot nakładów (tak SN w uzasad. wyroku z 15.09.2005, II CK 61 05). Jednak przyznanie posiadaczowi roszczenia o zwrot nakładów koniecznych wymagalnego w chwili ich dokonania naruszałoby zasady słuszności, ponieważ w takim wypadku posiadacz w złej wierze, władaj...

...m. Wskazanie takie w niczym nie zmienia określenia przedmiotu umowy bowiem stosownie do treści art. 50 k.c. za części składowe nieruchomości uważa się także prawa związane z jej własnością zaś stosownie do art. 191 k.c. własność nieruchomości rozciąga się na rzecz ruchomą, która została połączona z nieruchomością w taki sposób, ze stała się jej częścią składową. Natomiast wskazanie, że sprzedaż następuje wraz ze wszystkimi roszczeniami i wierzytelnościami związanymi z tym udziałem nie może być traktowane jako po...

.... 442 ( 1) § 1, 2 i 3 kc poprzez nieuwzględnienie zarzutu przedawnienia, art. 448 kc poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i stwierdzenie odpowiedzialności pozwanego Skarbu Państwa, art. 47 kc w zw. z art. 48 kc i art. 191 kc poprzez uznanie, że pawilon wystawienniczy nr (...)jako trwale z gruntem związany stanowił własność pozwanego Skarbu Państwa, art. 434 kpc przez uznanie, że tenże pozwany był posiadaczem samoistnym pawilonu oraz że za katastrofę budowlaną z dnia 28 stycznia 2006r. odpowiada pozwany, a nie inne osoby trzecie, art....

...ne środki prawne służące ochronie prawa własności (np. powództwa negatoryjne i windykacyjne). Jeśli bowiem rację ma powód twierdząc, że pozwana Gmina jako właściciel nieruchomości nie nabyła na podstawie art. 191 k.c. w zw. z art.48 k.c. prawa własności urządzeń i budowli posadowionych na nieruchomości przez powoda(nakładów na nieruchomość przezeń poczynionych), to stwierdzić należy, że umowa sprzedaży nie mogła objąć przedmiotu nie stanowiącego przedmiotu własności Gminy a zatem prawa własności powoda nie mogła nar...

...yna 2008r.). Powyższy wyrok został zaskarżony przez obie strony. Powodowie zaskarżyli przedmiotowe orzeczenie w części oddalającej powództwo i zarzucili mu: - naruszenie prawa materialnego tj. art. 48 k.c. wzw.z art 191 k.c. poprzez błędną interpretację, niewłaściwe zastosowanie i nieuwzględnienie faktu, iż szkoda wyrządzona powodom była szkodą wyrządzoną na nieruchomości; - naruszenie prawa materialnego w szczególności art. 415 k.c. w zw. z art. 361 § 2 k.c., art. 363 § 1 i 3 k.c. poprzez błędną interpretację, niewłaściwe...

...ów instalacji systemu ciepłowniczego. Regulowanie tych kwestii w umowie było zbędne, albowiem przepisy prawa rzeczowego mają charakter norm bezwzględnie obowiązujących i nie jest możliwe wyłączenie stosowania art. 191 k.c. odmienną wolę stron. Wprawdzie w § 2 ust. 3 umowy stwierdzono, iż z momentem wygaśnięcia umowy operator w terminie 14 dni przekaże nieodpłatnie protokolarnie zamawiającemu elementy eksploatowanego i zmodernizowanego przez siebie systemu cieplnego kompleksu (...) w sprawnym stanie technicznym, jednakże nie ma żadne...

...nie z utrwalonym tak w doktrynie, jak i judykaturze poglądem prawnym, art. 49 § 1 k.c. nie rozstrzyga o własności urządzeń włączonych w skład przedsiębiorstwa. Przepis ten jest wyjątkiem od reguły zawartej w art. 191 k.c., zgodnie z którą własność nieruchomości rozciąga się na rzecz ruchomą połączoną z nieruchomością w taki sposób, że stała się jej częścią składową w rozumieniu art. 47 § 2 k.c. Wspomniany wyjątek od zasady superficies solo cedit polega na wyodrębnieniu takiej połączonej w sposób trwały (składowe...

...asność przedsiębiorstwa przez ich połączenie z siecią należącą do tego przedsiębiorstwa (vide: uchwała SN z dnia 8 marca 2006 r., III CZP 105 05 wraz z glosą Z. Kuniewicza, OSP 2007, z. 7-8, poz. 84), także art. 191 kc nie stanowi podstawy prawnej nabycia własności tych urządzeń (vide: wyrok SN z dnia 3 grudnia 2004 r., IV CZP 347 04). Dodanie do kodeksu cywilnego art. 49 § 2 bezpośrednio nie wpływa na uregulowanie stanu prawnego urządzeń przesyłowych, celem regulacji jest jedynie wprowadzenie takiej konstrukcji, która umożliwi u...

...W konsekwencji więc, obiekt ten jest częścią składową gruntu skoro spełnia przesłanki art. 48 k.c., wobec czego w myśl art. 47 par. 1 i 2 nie może być odrębnym przedmiotem własności. W myśl art. 48 k.c. i art. 191 k.c. należy przyjąć, że wszystko, co jest trwale związane z gruntem, staje się własnością właściciela nieruchomości gruntowej i dzieli los prawny gruntu”. Według Sądu Okręgowego hala nie stanowiła obiektu o charakterze tymczasowym, przemijającym. Z umowy jej dzierżawy z roku 1999 wynika, że zawarta została n...

...ścią składową rzeczy jest wszystko, co nie może być od niej odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego. Przepis art. 48 k.c. razem z art. 191 k.c. kreują zasadę superficies solo cedit. Zasada ta ma charakter normy iuris cogentis. Oznacza ona, że wszystko, co jest trwale związane z gruntem, staje się własnością właściciela nieruchomości gruntowej i dzieli los prawny gruntu. W myśl opisu technicznego projektu pawilonu handlowego nr (...) był to obiekt częś...

...podobne nie należą do części składowych gruntu lub budynku, jeżeli wchodzą w skład przedsiębiorstwa lub zakładu. Komentowany przepis jest wyjątkiem od zasady superficies solo cedit wyrażonej w art. 48 k.c. i art. 191 k.c. Status prawny przyłączonych do sieci urządzeń objętych treścią art. 49 k.c. zależy od tego, czy stają się one częścią składową instalacji w sieci należącej do przedsiębiorstwa. W razie odpowiedzi twierdzącej, urządzenia te tracą swoją odrębność i stają się własnością właściciela instalacji. W...

...dent Miasta (...). Wymieniona hala stanowiła natomiast część składową gruntu i jako taka nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych. Zgodnie z wyrażoną w art. 48 k.c. „razem” z art. 191 k.c. zasadą superficies solo cedit wszystko, co jest trwale związane z gruntem, staje się własnością właściciela nieruchomości gruntowej i dzieli los prawny gruntu. Sąd I instancji nie podzielił stanowiska prezentowanego przez pozwanego Skarb Państwa – Prezydenta Miasta (...), że hala wystawiennicza nr(...) nie by...

...cią składową gruntu na którym był posadowiony. Gdyby uznać, że wyposażenie stacji diagnostycznej stało się częścią składową budynku właściciela Spółki z o.o. Usługi (...).J. N.”, wówczas zgodnie z art. 191 kc, własność nieruchomości rozciągałaby się na przedmiotowe wyposażenie, które zostało z nią połączone w taki sposób, że stało się jej częścią składową. Wyposażenie stacji diagnostycznej przypadałoby więc nabywcy stacji, J. S.. Z treści art. 47 kc wynika, że przez część składową rzeczy należy rozu...

...i przekazania sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania. W ramach pierwszej podstawy kasacyjnej podnieśli zarzuty niewłaściwego zastosowania: art. 58 § 1 i 3 k.c. w związku z art. 47 § 1 i 2, art. 48 i art. 191 k.c.; art. 58 § 1 i art. 39 § 1 k.c. oraz art. 205 § 1 k.s.h. w związku z art. 2 k.s.h., a także art. 104 zdanie pierwsze k.c. oraz art. 498 § 1 i 2 k.c. i art. 499 k.c. Drugą podstawę kasacyjną wypełnili zarzutami naruszenia: art. 385 k.p.c., art. 386 § 4 k.p.c. oraz art. 91 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następ...

...ają się rzeczami ruchomymi. Przyłączenie urządzeń przesyłowych do przedsiębiorstwa nie oznacza jednak, by przedsiębiorstwo nabywało prawo własności do tychże urządzeń, gdyż przepis art. 49 § 1 k.c. oraz art. 191 k.c. nie rozstrzyga prawa własności tychże urządzeń przedsiębiorstwa przesyłowego. Nie ulega wątpliwości, że przedmiotowe urządzenia kanalizacyjne weszły w skład przedsiębiorstwa pozwanej, na co wskazuje protokół odbioru z 1 lutego 2008 r. (karta 80 akt). Po zmianie art. 49 k.c. ustawą z dnia 30 maja 2008 r. o zm...

...żna, że wiąże się z tym również przepis art. 47 § 1 k.c., po myśli którego część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych. Uwzględnić trzeba także treść art. 191 k.c., zgodnie z którym własność nieruchomości rozciąga się na rzecz ruchomą, która została połączona z nieruchomością w taki sposób, że stała się jej częścią składową. W świetle tych przepisów gdyby bowiem na podstawie opinii biegłego okazało się, że obiekty wzniesione przez pozwanych – powodów wz...

...lności budynki i inne urządzenia trwale z nim związane. Zgodnie z art. 47§1 i 2 k.c. część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych. W świetle statuowanej normą art. 191 k.c. zasady superficies solo cedit wszystko, co jest trwale związane z gruntem, staje się własnością właściciela nieruchomości gruntowej i dzieli los prawny gruntu. Pozwany Skarb Państwa wywodził, że hala wystawiennicza nr (...) nie była częścią składową stanowiącej jego własność nieruchomości, ponieważ mia...

...o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków i uznaniu w związku z tym, iż powoda i pozwanego łączy stosunek zobowiązaniowy w rozumieniu art. 353 kc, błędną wykładnię art. 49 kc w zw. z art. 191 kc poprzez wadliwe uznanie, że sieć wodociągowa, za pośrednictwem której powód świadczył usługi dostarczania wody dla budynków z terenu nieruchomości obsługiwanej przez wodomierz posadowiony we W. przy ul. (...), jest własnością pozwanego. Pozwany wniósł także „o dopuszczenie dowodów przedstawionych w dalszej...

...miotowej nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym nie doszło do prawnego ustanowienia odrębnej własności lokali, jak również nie ma miejsca inna sytuacja stanowiąca wyjątek od wyrażonej w art. 48 k.c. i art. 191 k.c. zasady superficies solo cedit. 3. Ustosunkowując się do zarzutów naruszenia prawa materialnego, w pierwszej kolejności zwrócić uwagę należy, iż przedmiotowa nieruchomość ze względu na położenie (dawna Gmina W.), znajdowała się w chwili wyzucia z posiadania jej prawnych właścicieli poza obszarem miasta stoł...

...przeszłości korzystał z tych urządzeń. Brak jest bowiem przepisu, który do domniemania takiego by uprawniał. W szczególności, do domniemania takiego nie uprawnia ani treść art. 49 kc, art.55 1 kc ani treść art. 191 kc. Połączenie urządzenia przesyłowego z siecią stanowiącą własność przedsiębiorstwa oznacza bowiem jedynie, iż urządzenie to przestaje być częścią składową gruntu, na którym jest posadowione. Nie oznacza natomiast wcale, że właścicielem takiego urządzenia staje się przedsiębiorstwo przesyłowe. Nie ma b...

...ych na podstawie umowy, pomimo braku przesłanek przywłaszczenia i popełnienia czynu niedozwolonego, a także ze względu na brak przesłanki świadomego skorzystania ze szkody wyrządzonej deliktem”; 5 - naruszenie art. 191 k.c. „poprzez jego niezastosowanie jako podstawy prawnej uzasadniającej tytuł prawny przekazania budynku wraz z wmontowanymi instalacjami zamawiającemu pozwanemu”. Skarżący nie podniósł zarzutów w ramach podstawy kasacyjnej z art. 3983 § 1 pkt 2 k.p.c. Wniósł o uchylenie wyroku Sądu Apelacyjnego w zaskarżonej cz...

...cie, że Minister Przemysłu i Handlu umową z dnia 31 sierpnia 1992 r. sprzedał sporny ciepłociąg spółce „E.(…)”, mimo że wchodził on w skład Z. M. „M.(…)”, i ewentualnie także art. 49 w związku z art. 191 k.c. przez przyjęcie, że doszło do zerwania z regułą wyrażoną w art. 191 k.c., mimo że ciepłociąg wybudowany przez „P. M. I. P. W.” przebiega także przez działki stanowiące własność Skarbu Państwa oraz osób trzecich. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Dokonując oceny prawnej stanu faktycznego przyjęt...

...lnego, tj. art. 72 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r., - Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. Nr 60, poz. 535 ze zm. cyt. dalej jako p.u.n. z 2003 r.) w zw. z art. 251 k.c., art. 233 k.c., art. 47 § 1 i 2 k.c. w zw. z art. 191 k.c., art. 65 § 2 k.c. i 336 k.c., 348 k.c. Skarżący wnosił o zmianę zaskarżonego wyroku w zakresie dotyczącym oddalenia żądania powoda o wyłączenie z masy upadłości mułów węglowych złożonych na nieruchomościach Skarbu Państwa i ustalenie, że wskazane w pozwie muły podlegają wyłączeniu na podstawie art. 7...

...charakter prawno - rzeczowy (np. własność, gdy została przeniesiona), jak i obligacyjny (np. używanie, najem, leasing). W każdym razie - jak to wyjaśnił Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 3.12.2004 r. IV CK 347 04 art. 191 k.c. nie może stanowić podstawy nabycia własności urządzeń, o których mowa w art. 49 k.c. przez podmiot prowadzący przedsiębiorstwo przesyłowe. Po drugie, art. 31 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu (...) umożliwia stronom zawarcie umowy o odpłatnym przekazaniu urządzeń wybudowanych z własnych środków przekazującego...

...mości. Są to więc zarzuty spóźnione w świetle art. 74 ust. 3 ustawy – Prawo upadłościowe i naprawcze. Powódka w skardze kasacyjnej zarzuciła naruszenie prawa materialnego, mianowicie art. 47 § 1 i 2 w zw. z art. 191 k.c. oraz art. 65 § 2 k.c., a także naruszenie przepisów postępowania, mianowicie art. 74 ust. 3 ustawy – Prawo upadłościowe i naprawcze. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego jest co do zasady prawidłowy, mimo częściowo błędnego uzasadnienia. Skarga kasacyjna nie zasługuje zat...

...t. 49 k.c. urządzeń do sieci należącej do przedsiębiorstwa lub zakładu. W rezu acie urządzenia te przestają być częścią składową nieruchomości, na której zostały zbudowane, i nie stanowią na podstawie art. 191 k.c. własności właściciela tej nieruchomości. Z chwilą połączenia ich w sposób trwały z przedsiębiorstwem w taki sposób, że nie mogą być od niego odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości lub przedmiotu odłączonego, stają się częścią składową tego przedsiębiorstwa. Oznacza to, że własno...

...t. 49 k.c. urządzeń do sieci należącej do przedsiębiorstwa lub zakładu. W rezu acie urządzenia te przestają być częścią składową nieruchomości, na której zostały zbudowane, i nie stanowią na podstawie art. 191 k.c. własności właściciela tej nieruchomości, z chwilą bowiem połączenia ich w sposób trwały z przedsiębiorstwem w taki sposób, że nie mogą być od niego odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości lub przedmiotu odłączonego (art. 47 § 2 i 3 k.c.), stają się częścią składową tego przedsiębio...

... charakter prawnorzeczowy (np. własność, gdy została przeniesiona), jak i obligacyjny (np. używanie, najem leasing). W każdym razie – jak to wyjaśnił Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 3.12.2004 r. IV CK 347 04 art. 191 k.c. nie może stanowić podstawy nabycia własności urządzeń, o których mowa w art. 49 k.c. przez podmiot prowadzący przedsiębiorstwo przesyłowe. Po drugie, art. 31 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu (...) umożliwia stronom zawarcie umowy o odpłatnym przekazaniu urządzeń wybudowanych z własnych środków przekazującego...

...m tej szkody. Powódka wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu drugiej instancji. Podstawą tej skargi jest naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 47 i 48 w zw. z art. 191 k.c., art. 222 k.c. oraz art. 422 w zw. z art. 430 k.c. Skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku przez uwzględnienie powództwa, ewentualnie o uchylenie tego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Pozwana wniosła o oddalenie skargi. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wbrew zarzutowi skarżącej S...

...zgodnie z art. 405 k.c. zwrotowi ulega jego wartość. Zauważyć należy przy tym, że przedmiotem sporu są wbudowane w budynek pozwanego w wykonaniu nieważnej umowy materiały budowlane. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 191 k.c., własność nieruchomości rozciąga się także na te rzeczy ruchome, które z nieruchomością uległy połączeniu i stały się jej częścią składową, zaś stosownie do art. 194 k.c. przepisy o połączeniu nie uchybiają przepisom o bezpodstawnym wzbogaceniu. Roszczenie o zwrot wartości materiałów budowlanych wb...