Baza orzeczeń sądowych

...przekroczenie granicy nieruchomości oraz tej, która straciła dla właściciela wskutek przekroczenia znaczenie gospodarcze. Przepis ten, mający zastosowanie per analogiam do roszczenia właściciela przewidzianego w art. 231 § 2 k.c., nie nakazuje więc nabycia całej nieruchomości. Sąd Apelacyjny podniósł też wątpliwość, czy roszczenie wynikające z art. 124 ust. 5 u.g.n. jest dopuszczalne „w sytuacji braku wyodrębnienia części nieruchomości stosownie do treści art. 95 pkt 4 u.g.n.”. Odnosząc się do tej kwestii wystarczy stwierdz...

...ych wzajemnych. Pozwani i powodowie wzajemni A. P. i M. P. wnieśli skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia od wyroku Sądu Okręgowego w N. podnosząc w podstawach skargi zarzut naruszenia art. 231 k.c. przez niewłaściwą wykładnię polegającą na przyjęciu, że w stosunku do obu spornych działek brak jest rażącej dysproporcji pomiędzy wartością wzniesionych na działkach „innych urządzeń”, a wartością zajętych na ten cel działek oraz na przyjęciu po stronie pozwanych i powodów wzajemnych dobrej wiary...

...akże roszczenia uzupełniające. Wprawdzie w orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjęto, że roszczenia uzupełniające mogą być dochodzone także, gdy powód żąda nie wydania działki, lecz jej wykupu na podstawie art. 231 § 2 k.c., jednak dlatego tylko, że art. 231 § 2 k.c. pozostaje w zbiegu z art. 222 § 2 k.c. Przepis art. 151 k.c. jest natomiast, zdaniem Sądu Apelacyjnego, przepisem szczególnym, regulującym wyczerpująco i kompleksowo sytuacje, w których przy wznoszeniu budynku lub innego urządzenia przekroczono granice sąsiedniej dzi...

...ane, pozwana przekazała nieruchomość jako teren budowlany wykonawcy robót. W § 4 umowy Towarzystwo Inwestycyjne M. sp. z o.o. zobowiązało się w terminie 24 miesięcy od zawarcia przedmiotowej umowy, na podstawie art. 231 § 2 k.c., przenieść własność zabudowanej działki w określonych udziałach na powodów w stanie wolnym od obciążeń. Zobowiązanie to miało być wykonane pod warunkiem wybudowania w ramach umowy zawartej pomiędzy powodami a Towarzystwem Inwestycyjnym sp. z o.o. budynku mieszkalnego wraz z garażem, zapłaty przez inwes...

...iu jawnym w dniu 7 maja 2010 r. zagadnienia prawnego przedstawionego przez Sąd Okręgowy w Białymstoku postanowieniem z dnia 12 lutego 2010 r.: "1. Czy w przypadku zgłoszenia przez jednego z małżonków roszczenia z art. 231 § 1 k.c. w sprawie o podział majątku wspólnego, rozstrzygnięcie o tym roszczeniu powinno mieć charakter orzeczenia prejudycjalnego (postanowienie wstępne, częściowe) czy też rozstrzygnięcie o tym roszczeniu może nastąpić dopiero w orzeczeniu o podziale majątku wspólnego? 2. Czy w przypadku zgłoszenia przez jedneg...

...czka H. D., będąca właścicielką nieruchomości „obciążonej”, wniosła o oddalenie wniosku, przede wszystkim dlatego, że wystąpiła do Sądu Okręgowego w B. z żądaniem wykupu działki przez wnioskodawcę (art. 231 § 2 k.c.). Postanowieniem z dnia 24 czerwca 2008 r. Sąd Rejonowy w C. stwierdził nabycie przez wnioskodawcę z dniem 1 stycznia 1981 r. – w następstwie zasiedzenia – służebności gruntowej (przesyłowej) opisanej szczegółowo w treści orzeczenia. Sąd ustalił, że bezsporny i oczywisty jest fakt wybudowania oraz eksp...

...zanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W orzecznictwie Sądu Najwyższego trafnie przyjmuje się, że zarzutem kasacyjnym może być także zarzut naruszenia art. 231 k.c., statuującego domniemanie faktyczne, jeżeli sąd meriti odrzucił możliwość dokonania ustaleń faktycznych w inny sposób niż tylko poprzez przeprowadzenie dowodów bezpośrednich na zaistnienie okoliczności podlegających ustaleniu (tak np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 listopada 2006 r., III CSK 174 06 nieopubl....

...wić Skarbowi Państwa (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 17 września 1993 r., II CRN 76 93, nie publ. i z dnia 12 grudnia 1996 r., I CKU 38 96, nie publ.). Podobnie oceniano przypadek roszczenia opartego na art. 231 k.c. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 stycznia 2009 r., I CSK 333 07, OSNC-ZD 2009, nr D, poz. 97), a w postanowieniu z dnia 11 grudnia 2008 r., II CSK 314 08 (nie publ.) Sąd Najwyższy stwierdził, że Skarb Państwa nabywał służebność gruntową, gdy posiadaczem takiej służebności, obciążającej nieruchomość...

...istotnych interesów wielu osób zasługuje na ochronę i uzasadnia przyznanie spółdzielniom prawa do nabycia własności na szczególnych warunkach, odbiegających od bardziej rygorystycznych reguł przewidzianych w art. 231 § 1 k.c. (por. pkt 10 uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 lipca 2009 r., K 64 07, Dz.U. Nr 117, poz. 988). Ponieważ jednak konsekwencją tego prawa jest ingerencja we własność przysługującą innej osobie, podlegającą szczególnej ochronie (art. 64 Konstytucji RP) – wykładnia powyższego przepisu p...

...zynią, to prawomocnym postanowienie częściowym z dnia 27 grudnia 1988 r. uczestnik został zobowiązany do złożenia oświadczenia woli przenoszącego na wnioskodawczynię udział ½ części tego prawa na podstawie art. 231 k.c. W oparciu o to orzeczenie wnioskodawczyni złożyła 21 czerwca 1991 r. oświadczenie o przyjęciu przeniesienia wymienionego udziału i stała się z tym dniem współwłaścicielem nieruchomości przy ulicy R. Sąd Rejonowy wskazał wreszcie, że wnioskodawczyni wycofała się z żądania upoważnienia jej do dokonania zam...

...ść decyzji Wojewody o uwłaszczeniu Okręgowego Przedsiębiorstwa C. Na mocy wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia 15 grudnia 2003 r. powódka, na skutek powództwa właścicieli nieruchomości, wniesionego na podstawie art. 231 k.c., nabyła prawo własności rzeczonej nieruchomości gruntowej za kwotę 845.025 zł. Ponadto powódka poniosła koszty postępowania w kwocie 43.851,30 zł. Sąd Okręgowy uwzględnił powództwo na podstawie art. 471 k.c. W ocenie Sądu Okręgowego, sformułowanie „wady tkwiące w przedmiocie umowy” nie wyłączyło od...

...Okręgowego nie można rozciągać prawa własności do części działki na budynek postawiony na niej przez kogoś innego, za jego środki, co najwyżej można rozważyć skierowanie przeciwko wykonawcom roszczenia z art. 231 § 2 k.c., jednak kwestia ta nie jest przedmiotem niniejszego postępowania. Z tych przyczyn do majątku wspólnego D. i L.H. zaliczono tylko prawo własności do 1 2 części działki gruntowej nr [...] o wartości ustalonej przez biegłego sądowego. Do majątku wspólnego stron należało także własnościowe prawo do lokalu...

...jwyższy postanowił odroczyć rozpoznanie sprawy oraz przedstawić składowi siedmiu sędziów budzące poważne wątpliwości zagadnienie prawne, wiążące się z samoistnym posiadaniem jako przesłanką zastosowania art. 231 k.c. oraz charakterem władania nieruchomością przez przedsiębiorstwo państwowe wykonywanego w okresie obowiązywania art. 128 k.c., przy uwzględnieniu wstecznej mocy stwierdzenia nieważności aktu nacjonalizacyjnego. Sąd Najwyższy w składzie siedmiu sędziów postanowił przejąć sprawę do rozpoznania. Sąd Najwyższy...

...że z określonymi zdarzeniami (zaliczonymi do kategorii zdarzeń niedotyczących bezpośrednio okoliczności związanych z zawarciem pożyczki) wiąże możliwość 5 skonstruowania stosownego domniemania faktycznego (art. 231 k.c.) i nie daje takiemu, ewentualnemu zarzutowi stosownego wyrazu prawnego w podniesionych podstawach kasacyjnych. Należałoby jednak i w tym wypadku zaznaczyć, że fakt dokonania określonej czynności prawnej (zawarcia umowy) mógłby być wykazywany bezpośrednio środkami dowodowymi i pośrednio, przy wykorzystaniu konstru...

...nymi do użytkowania poszczególnym kupcom pawilonami. Ustawa o gospodarce nieruchomościami nie zawiera definicji „budynku”. W tej sytuacji należy przyjąć - kierując się ustaloną praktyką orzeczniczą na tle art. 231 k.c. - że chodzi tu o znaczenie tego określenia w rozumieniu potocznym (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 18 lutego 1972 r., III CRN 520 71, OSNCP 1973, nr 3, poz. 12 i z dnia 10 grudnia 1981 r., I CR 283 81, OSNCP 1982, nr 7, poz. 107 oraz uchwałę z dnia 5 czerwca 1985 r., III CZP 33 85, OSNCP 1986, nr 5, poz. 66). Wpraw...

...rym zależało by nieruchomość przejęła pozwana po to, aby nie dopuścić do rozliczeń majątku dorobkowego powódki i pozwanego, a w szczególności uniemożliwić powódce wystąpienie z żądaniem wynikającym z art. 231 k.c. W ocenie Sądu Okręgowego o pozorności umowy przemawia także cena nieruchomości, zaniżona w stosunku do wartości rynkowej, niewymeldowanie pozwanego, zakup nieruchomości przez pozwaną bez jej uprzedniego obejrzenia i zapoznania się z jej stanem. Sąd Apelacyjny po rozpoznaniu apelacji pozwanych zmienił powyższy wy...

...nymi do użytkowania poszczególnym kupcom pawilonami. Ustawa o gospodarce nieruchomościami nie zawiera definicji „budynku”. W tej sytuacji należy przyjąć - kierując się ustaloną praktyką orzeczniczą na tle art. 231 k.c. - że chodzi tu o znaczenie tego określenia w rozumieniu potocznym (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 18 lutego 1972 r., III CRN 520 71, OSNCP 1973, nr 3, poz. 12 i z dnia 10 grudnia 1981 r., I CR 283 81, OSNCP 1982, nr 7, poz. 107 oraz uchwałę z dnia 5 czerwca 1985 r., III CZP 33 85, OSNCP 1986, nr 5, poz. 66). Wpraw...

...ębiorstwo państwowe wyposażone majątek, w tym nieruchomości, uzyskany przez Skarb Państwa na podstawie nieważnej decyzji nacjonalizacyjnej, może być uznane za samoistnego posiadacza w dobrej wierze w rozumieniu art. 231 § 1 k.c. Pogląd te nie został zresztą szerzej uzasadniony. Skład orzekający podziela natomiast pogląd przyjęty przez Sąd Apelacyjny, że sprawowanie zarządu należy - w świetle prawa rzeczowego - zakwalifikować jako dzierżenie. Tym samym brak przymiotu posiadacza samoistnego po stronie przedsiębiorstwa „D.(...)”...

...iele w miejsce Skarbu Państwa. Wyrokiem Sądu Okręgowego w P. z dnia 15 grudnia 2003 r. w sprawie I C (…) w uwzględnieniu powództwa powodowego Centrum przeciwko właścicielom nieruchomości, opartego na podstawie art. 231 k.c., powodowe Centrum nabyło prawo własności gruntu składającego się z działek nr (…) 4 i (…) 2 o pow.1.779m2 za kwotę 845.025 zł. Sąd Apelacyjny przyjmując za własny tak ustalony stan faktyczny, nie podzielił dokonanej przez Sąd Okręgowy wykładni postanowienia § 5 umowy z dnia 30 marca 2000 r. przyjmującej...

...dynku, ale także w razie wybudowania wyłącznie innych urządzeń trwale związanych z gruntem. (...) Należy ponadto zważyć, że cel i funkcja art. 35 ust. 1 i art. 35 ust. 12 u.s.m. zbieżne są z celem i funkcją art. 231 § 1 k.c., który dodatkowo uwzględnia przesłankę materialnoprawną w postaci relacji wartości budynku lub innych urządzeń do wartości zajętego gruntu. Wymienione przepisy ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych nie uwzględniają tej przesłanki, co oznacza, że wolą ustawodawcy było stworzenie spółdzielniom mieszka...

...i rekreacyjnej. W 2004 r. powód wystąpił do Polskich Sieci Elektroenergetycznych S.A. z żądaniem wykupu działki, lecz również spotkał się z odmową. Zdaniem Sądu Okręgowego, powództwo wniesione na podstawie art. 231 § 2 k.c. nie zasługiwało na uwzględnienie, przede wszystkim z uwagi na skutecznie podniesiony przez pozwaną zarzut przedawnienia, ponieważ uprawnienia, jakie przysługują stronom stosunku prawnego powstałego wskutek budowy na cudzym gruncie, mają charakter majątkowy w rozumieniu art. 117 § 1 k.c. i podlegają przedawni...

....100 zł. Powierzchnia niezbędna do korzystania z budynku to 34 a, a wartość działki wynosi 70.700 zł. W tym stanie faktycznym Sąd Okręgowy ocenił żądanie powoda jako zasadne. Zostały spełnione przesłanki z art. 231 § 1 k.c., gdyż powód jest posiadaczem samoistnym, istniejący w chwili orzekania obiekt jest rezu atem działań powoda i ma charakter budowli, a istnieją szczególne okoliczności uzasadniające potraktowanie PTTK tak jak posiadacza w dobrej wierze. Następnie Sąd rozważył kwestię reprezentacji Skarbu Państwa (kwestia...

...szacunku, tj. ustalania przesłanek wykupu lub wysokości wynagrodzenia. Sąd drugiej instancji odrzucił zarzut spekulacyjnego motywu rozdrobnienia działek przez podział, zwracając uwagę na sformułowanie przepisu (art. 231 § 2 k.c.) o „zajętej działce”. Potwierdził kategorycznie, iż powód nie może korzystać z działki na przestrzeni zajętej przez kolektor gazowy i w całej jego „strefie ochronnej”, aby w końcu aprobować wniosek sądu pierwszej instancji, że nie jest możliwe racjonalne wykorzystanie działki powoda. Podstawę ta...

...ółce cywilnej, o umowie zlecenia, o wynagrodzeniu za pracę czy też o roszczeniach uzupełniających, przewidzianych w art. 224 – 231 k.c., gdy jedno z konkubentów łożyło na majątek odrębny drugiego, wreszcie art. 231 k.c. Z analizy przedstawionych poglądów płynie wniosek, że akceptując kazuistyczną koncepcję rozstrzygania sporów wynikających ze stosunków majątkowych między konkubentami, skupić się należy na specyfice konkretnych 8 okoliczności faktycznych i roszczeń zgłaszanych przez konkubentów i poszukiwać najwłaściwsz...

...tania weksla przez indosatariusza, czyli – co do powierniczego jedynie przeniesienia praw z weksla na indosatariusza, odpowiadało zgodnej woli indosanta i indosatariusza, ich porozumieniu leżącemu u podstaw indosu (art. 231 k.p.c. i 65 k.c.). Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej, powołane w niej naruszenie art. 4799 § 1 k.p.c. nie mogło mięć istotnego wpływu na wynik sprawy – jak tego wymaga art. 3983 § 1 pkt 2 k.p.c. – gdyż pismo z dnia 4 lipca 2006 r. nie zawierało argumentów mogących podważyć fakt udzielenia stronie powodowej prz...

...”, na podstawie kilku zawartych umów, nieruchomości i środków trwałych składających się na zakład w K., doszło do przejścia w dniu 15 kwietnia 2005 r. zakładu pracy w K. na nowego pracodawcę, w rozumieniu art. 231 k.p., a w konsekwencji nowy pracodawca stał się z mocy prawa stroną w dotychczasowych stosunkach pracy, w tym w stosunku pracy powoda. Dotychczasowy pracodawca nie mógł rozwiązać stosunku pracy w czasie, gdy nie był już jego stroną. Skoro stosunek pracy powoda nie został rozwiązany, powodowi nie należy się odprawa....

...ło ono przez Sąd Okręgowy w P. oddalone postanowieniem z dnia 25 sierpnia 2006 r. W skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego z dnia 28 marca 2006 r. H.W. zarzuciła naruszenie art. 231 § 1 k.c. przez jego niezastosowanie w wyniku błędnego ustalenia, że poprzednik prawny skarżącej nie był samoistnym posiadaczem gruntu zajętego pod budowę, art. 7 k.c. przez jego niezastosowanie pomimo braku dowodów pozwalających na przyjęcie, że osoba dokonująca zabudowy zdawała sobie sprawę z tego, że dokonuje...

...czenia woli. Wyrok Sądu Apelacyjnego pozwany J. M. zaskarżył w całości skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie prawa materialnego w postaci art. 231 k.c. poprzez błędną jego interpretację. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 4241 § 1 k.p.c. skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje wtedy, gdy przez wydanie prawomocnego orzeczenia niezgodnego z prawem stronie wyrządzona została szkoda. Z tego względu wśród t...

...części. W jednej i drugiej sytuacji, zdaniem tej pozwanej, nie ma możliwości wydania powódce części budynku. Pozwana podnosiła, że jedynym roszczeniem przysługującym powódce w tej sytuacji jest roszczenie z art. 231 § 2 k.c. Wyrokiem z 10 sierpnia 2005 r. Sąd Okręgowy nakazał pozwanym, aby wydali powódce nieruchomość położoną w B. przy ul. L. 14 o powierzchni 0,0318 ha, o numerze geodezyjnym 1314 2, zabudowaną częścią budynku administracyjno - biurowo - usługowego, oznaczoną kolorem czerwonym „na załączniku nr 1 biegłego...

...y także podkreślić, że według wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 10 marca 1994 r., I ACr 56 94 ("Wokanda" 1994, nr 10, s. 56) nabycie własności nieruchomości na mocy wyroku sądowego wydanego na podstawie art. 231 § 1 k.c., po zajęciu nieruchomości w postępowaniu egzekucyjnym, nie ma wpływu na dalszy bieg tego postępowania, gdyż powinno być traktowane na równi z rozporządzeniem nieruchomością, o którym mowa w art. 930 § 1 k.p.c. W okresie obowiązywania art. 662 § 1 i 3 d.k.p.c., według którego zbycie nieruchomości po zaj...