Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie wykazu schorzeń i chorób pozostających w związku ze służbą w Policji, Straży Granicznej, Służbie Ochrony Państwa i Państwowej Straży Pożarnej
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 23 maja 2019 r. w sprawie wykazu schorzeń i chorób pozostających w związku ze służbą w Policji, Straży Granicznej, Służbie Ochrony Państwa i Państwowej Straży Pożarnej
Ustala się:
1) wykaz chorób powstałych w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby w Policji, Straży Gra- nicznej, Służbie Ochrony Państwa i Państwowej Straży Pożarnej oraz właściwości i warunki służby powodujące ich ujawnienie lub pogorszenie stanu zdrowia, stanowiący załącznik nr 1 do rozporządzenia;
2) wykaz chorób i schorzeń, które istniały przed przyjęciem do służby, lecz uległy pogorszeniu lub ujawniły się w czasie trwania służby w Policji, Straży Granicznej, Służbie Ochrony Państwa i Państwowej Straży Pożarnej wskutek szcze- gólnych właściwości lub warunków służby na określonych stanowiskach oraz właściwości i warunki służby powodu- jące ich ujawnienie lub pogorszenie stanu zdrowia, stanowiący załącznik nr 2 do rozporządzenia.
Traci moc rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 29 września 2005 r. w sprawie wykazu schorzeń i chorób pozostających w związku ze służbą w Policji, Straży Granicznej, Biurze Ochrony Rządu i Pań- stwowej Straży Pożarnej (Dz. U. poz. 1723).
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji: wz. K. Kozłowski
1) Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji kieruje działem administracji rządowej – sprawy wewnętrzne, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 10 stycznia 2018 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji (Dz. U. poz. 97 i 225). Dziennik Ustaw –2– Poz. 1046 Załączniki do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 23 maja 2019 r. (poz. 1046) Załącznik nr 1 WYKAZ CHORÓB POWSTAŁYCH W ZWIĄZKU ZE SZCZEGÓLNYMI WŁAŚCIWOŚCIAMI LUB WARUNKAMI SŁUŻBY W POLICJI, STRAŻY GRANICZNEJ, SŁUŻBIE OCHRONY PAŃSTWA I PAŃSTWOWEJ STRAŻY POŻARNEJ ORAZ WŁAŚCIWOŚCI I WARUNKI SŁUŻBY POWODUJĄCE ICH UJAWNIENIE LUB POGORSZENIE STANU ZDROWIA Nazwa choroby pozostającej w związku Szczególne właściwości lub warunki służby Poz. ze szczególnymi właściwościami lub wywołujące chorobę warunkami służby 1 PTSD – zespół stresu pourazowego Przeżycie wydarzenia o charakterze katastrofalnym, wyjątkowo zagrażającym życiu. Reakcja na stres powodujący kryzys psychiczny odroczona lub przedłużona w czasie. Objawy wystę- pują po krótkiej przerwie od zadziałania stresora. Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych wynosi do 6 miesięcy od zdarzenia. 2 Zaburzenia osobowości Trwała zmiana osobowości po przeżyciu sytuacji ekstremalnej, katastrofalnej lub po chorobie psychicznej egzogennej. 3 Zaburzenia lękowe Długotrwałe i nadmierne napięcie nerwowe lub emocjonalne, ujawniające wady psychiczne, usposabiające do nawarstwienia
1) fobie reakcji nerwicowych.
2) zespół lęku uogólnionego Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych
3) zespół lęku panicznego wynosi do 12 miesięcy, także mimo ustąpienia ekspozycji na czynniki szkodliwe.
4) zaburzenia mieszane depresyjno-lękowe na- wracające
5) zaburzenia obsesyjno-kompulsywne 4 Psychozy reaktywne oporne na leczenie Ostry stres spowodowany zdarzeniami w czasie pełnienia służby. Ostry początek choroby – wystąpienie objawów chorobowych do 2 tygodni od zdarzenia. 5 Organiczne zaburzenia psychiczne Urazy i zatrucia, także mikrourazy i zatrucia podprogowe, neuro- infekcje zaistniałe podczas pełnienia służby wywołujące ujawnie- nie się reakcji psychotycznych. 6 Zatrucia ostre lub przewlekłe substancjami Narażenie na działanie szkodliwych dla zdrowia substancji chemicznymi lub ich następstwa chemicznych. Czas wystąpienia objawów chorobowych wynosi: − dla zatruć ostrych – do 3 dni od zatrucia, − dla zatruć przewlekłych – nie określa się. 7 Wywołane narażeniem na pyły lub gazy Długotrwałe, trwające minimum 12 miesięcy, narażenie na działa- drażniące przewlekłe trwałe obturacyjne za- nie substancji toksycznych lub drażniących, pyłów, par, aerozoli palenie oskrzeli, powodujące trwałe upośle- o właściwościach duszących, drażniących w środowisku służby. dzenie sprawności wentylacyjnej płuc z ob- niżeniem natężonej objętości wydechowej pierwszosekundowej (FEV1) poniżej 60% wartości należnej 8 Astma oskrzelowa z wyłączeniem astmy Długotrwałe, trwające minimum 12 miesięcy, narażenie na dymy, o podłożu alergicznym pyły, aerozole, substancje chemiczne i izocyjaniany. Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych wynosi do 12 miesięcy, także mimo ustąpienia ekspozycji na czynniki szkodliwe. Dziennik Ustaw –3– Poz. 1046 9 Zewnątrzpochodne alergiczne zapalenie pę- Narażenie na czynniki alergizujące. cherzyków płucnych Czas wystąpienia objawów wynosi, także mimo ustąpienia ekspo- zycji na czynniki szkodliwe, do:
1) postać ostra 1–3 dni.
2) postać przewlekła 3 lat. 10 Pylice i inne choroby śródmiąższowe płuc Długotrwałe narażenie na wdychanie pyłów pochodzenia orga- przebiegające z włóknieniem nicznego i nieorganicznego, które mogą wywołać włóknienie tkanki płucnej. 11 Ostre uogólnione reakcje alergiczne Narażenie na substancje silnie uczulające. Czas wystąpienia objawów wynosi do 24 godzin. 12 Alergiczny nieżyt nosa lub astma o podłożu Występujące w środowisku służby narażenie na związki akrylo- alergicznym we, amoniak, antymon i jego związki, arsen, selen, tlenki azotu, beryl, chlor, związki siarki, chromiany, bezwodnik ftalowy, furfu- rol, tlenek kadmu, kobalt, mangan, naftę i mieszaniny węglo- wodorów, terpentynę, pirydynę, pięciotlenek wanadu. Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych wynosi do 12 miesięcy, także mimo ustąpienia ekspozycji na czynniki szkodliwe. 13 Przedziurawienie przegrody nosa wywołane Długotrwałe, trwające minimum 12 miesięcy, narażenie na czyn- substancjami o działaniu żrącym lub draż- niki chemiczne o działaniu żrącym lub drażniącym. niącym Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych wynosi do 12 miesięcy, także mimo ustąpienia ekspozycji na czynniki szkodliwe. 14 Zapalenie obrzękowe krtani o podłożu aler- Służba w narażeniu na czynniki alergizujące występujące w śro- gicznym dowisku służby szkodliwym dla zdrowia. Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych wynosi do 12 miesięcy, także mimo ustąpienia ekspozycji na czynniki szkodliwe. 15 Przewlekłe choroby narządu głosu spowo- Narażenie na nadmierne, długotrwałe obciążenie narządu głosu dowane nadmiernym wysiłkiem głosowym, (np. wykładowcy, telefoniści, dyspozytorzy). trwającym co najmniej 15 lat Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych
1) guzki głosowe twarde wynosi do 2 lat, także mimo ustąpienia ekspozycji na czynniki szkodliwe.
2) wtórne zmiany przerostowe fałdów głoso- wych
3) niedowład mięśni przywodzących i napina- jących fałdy głosowe z niedomykalnością fonacyjną głośni i trwałą dysfonią 16 Choroby wywołane działaniem promienio- Narażenie na działanie promieniowania jonizującego i ciał wania jonizującego promieniotwórczych.
1) ostra choroba popromienna uogólniona po Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych napromieniowaniu całego ciała lub przewa- wynosi do 2 miesięcy od narażenia, także po jego ustąpieniu. żającej jego części
2) ostra choroba popromienna o charakterze Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych zmian zapalnych lub zapalno-martwiczych wynosi do 2 miesięcy od narażenia, także po jego ustąpieniu. skóry i tkanki podskórnej
3) przewlekłe popromienne zapalenie skóry Czasu wystąpienia udokumentowanych objawów nie określa się.
4) przewlekłe uszkodzenie szpiku kostnego Czasu wystąpienia udokumentowanych objawów nie określa się.
5) zaćma popromienna Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych wynosi do 10 lat, także mimo ustąpienia ekspozycji na czynniki szkodliwe. Dziennik Ustaw –4– Poz. 1046
6) nowotwory złośliwe, dla których prawdo- Czas wystąpienia określa się indywidualnie po oszacowaniu podobieństwo indukcji przez promienio- ryzyka. wanie jonizujące przekracza 10% 17 Nowotwory złośliwe powstałe w następstwie Narażenie na długotrwałą styczność z chemicznymi czynnikami działania czynników występujących w śro- rakotwórczymi, np. produktami suchej destylacji węgla, ropy naf- dowisku służby, uznanych za rakotwórcze towej, łupków bitumicznych, smołowców i innych. Narażenie na u ludzi działanie czynników i procesów technologicznych o działaniu ra- kotwórczym i mutagennym.
1) rak płuca, rak oskrzela Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych
2) międzybłoniak opłucnej albo otrzewnej określa się indywidualnie w zależności od okresu latencji nowo- tworu.
3) nowotwór układu krwiotwórczego
4) nowotwór skóry
5) nowotwór pęcherza moczowego
6) nowotwór wątroby
7) rak krtani, nowotwór nosa i zatok przynoso- wych
8) inne nowotwory, w których etiologii udo- wodniono istotny wpływ czynników szkod- liwych występujących w środowisku służby Uwaga Nowotwory powstałe w następstwie działania promieniowania jonizującego kwalifikuje się według poz. 16 pkt 6. 18 Choroby wywołane działaniem wysokich Działanie ujemnych albo bardzo wysokich temperatur. albo niskich temperatur otoczenia Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych wynosi do 12 miesięcy, także mimo ustąpienia ekspozycji na
1) udar cieplny albo jego następstwa czynniki szkodliwe.
2) wyczerpanie cieplne albo jego następstwa
3) odmroziny 19 Choroby wywołane służbą w warunkach Podwyższone lub obniżone ciśnienie atmosferyczne narażające na zmiennego ciśnienia atmosferycznego lub nagłe zmiany ciśnienia oraz działania przeciążeń grawitacyjnych wywołane działaniem przeciążeń grawita- (np. nurkowie, piloci). cyjnych (przyspieszeń)
1) choroba dekompresyjna Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych wynosi do 5 lat, także mimo ustąpienia ekspozycji na czynniki szkodliwe.
2) urazy ciśnieniowe Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych wynosi do 3 dni, także mimo ustąpienia ekspozycji na czynniki szkodliwe.
3) następstwa oddychania mieszaninami gazo- Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych wymi pod zwiększonym ciśnieniem wynosi do 3 dni, także mimo ustąpienia ekspozycji na czynniki szkodliwe. 20 Zespół wibracyjny Długotrwałe narażenie na działania drgań mechanicznych (wibra- cje).
1) postać naczyniowo-nerwowa Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych
2) postać kostno-stawowa w postaci naczyniowo-nerwowej wynosi do 12 miesięcy, w pozo- stałych wynosi do 3 lat, także mimo ustąpienia ekspozycji na
3) postać mieszana: naczyniowo-nerwowa czynniki szkodliwe. i kostno-stawowa Dziennik Ustaw –5– Poz. 1046 21 Przewlekłe choroby układu ruchu oraz ob- Długotrwałe obciążenie ograniczonych grup mięśni, wymuszo- wodowego układu nerwowego wywołane na postawa ciała lub narażenie na często powtarzające się mikro- sposobem wykonywania czynności służbo- urazy albo powodujące ucisk na pnie nerwów; ruchy monotypo- wych we, wykonywane w szybkim tempie (np. u stenografów, maszynistek) oraz narażenie na stały ucisk i nadmierne obciąże-
1) przewlekłe zapalenie ścięgna i jego po- nie aparatu kostno-stawowego. Występuje, kiedy działanie chewki mechaniczne przekracza wytrzymałość fizyczną lub wydolność
2) przewlekłe zapalenie kaletki maziowej czynnościową elementów dynamiczno-statycznych. Czynności służbowe wykonywane długotrwale, charakteryzujące się po-
3) przewlekłe uszkodzenie łąkotki lub uszko- wtarzalnością, rytmicznością, wymuszoną pozycją, uciskiem lub dzenie nerwu strzałkowego wspólnego rozciąganiem określonych elementów narządu. u osób wykonujących czynności służbowe w pozycji kucznej lub klęczącej Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych wynosi do 12 miesięcy, także mimo ustąpienia ekspozycji na
4) przewlekłe zapalenie okołostawowe barku czynniki szkodliwe.
5) przewlekłe zapalenie nadkłykcia kości ra- miennej
6) zmęczeniowe złamanie kości
7) martwica kości nadgarstka
8) zespół cieśni w obrębie nadgarstka
9) zespół kanału Guyona
10) zespół rowka nerwu łokciowego 22 Obustronny trwały odbiorczy ubytek słu- Narażenie na długotrwałe, trwające minimum 3 lata, działanie chu typu ślimakowego lub czuciowo-ner- hałasu o dużej intensywności lub dźwięków o wysokich i niskich wowego spowodowany hałasem, wyrażony częstotliwościach przekraczające obowiązujące normy narażenia podwyższeniem progu słuchu o wielkość co na hałas. najmniej o 45 dB w uchu lepiej słyszącym, Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych obliczony jako średnia arytmetyczna dla wynosi do 2 lat, także mimo ustąpienia ekspozycji na czynniki częstotliwości audiometrycznych 1 kHz, szkodliwe. 2 kHz i 3 kHz 23 Choroby narządu wzroku wywołane czyn- Narażenie na długotrwałe działanie promieniowania podczerwo- nikami fizycznymi, chemicznymi lub biolo- nego, nadfioletowego, pola elektromagnetycznego wysokiej gicznymi częstotliwości, spójnego promieniowania świetlnego generowa- nego przez układy laserowe, drażniących substancji chemicznych. Długotrwałe wykonywanie czynności wymagających podwyż- szonej koncentracji wzroku na zminiaturyzowanych elementach lub w warunkach niewystarczającego oświetlenia oraz obsługa elektronicznych monitorów ekranowych.
1) alergiczne zapalenie spojówek Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych wynosi do 12 miesięcy, także mimo ustąpienia ekspozycji na czynniki szkodliwe.
2) ostre zapalenie spojówek wywołane pro- Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych mieniowaniem nadfioletowym wynosi do 24 godzin, także mimo ustąpienia ekspozycji na czyn- niki szkodliwe.
3) epidemiczne wirusowe zapalenie spojówek Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych lub rogówki wynosi do 12 miesięcy, także mimo ustąpienia ekspozycji na czynniki szkodliwe.
4) zwyrodnienie rogówki wywołane czynni- Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych kami drażniącymi wynosi do 3 lat, także mimo ustąpienia ekspozycji na czynniki szkodliwe.
5) zaćma wywołana działaniem promienio- Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych wania podczerwonego lub długofalowego wynosi do 10 lat, także mimo ustąpienia ekspozycji na czynniki nadfioletowego szkodliwe. Dziennik Ustaw –6– Poz. 1046
6) centralne zmiany zwyrodnieniowe siat- Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych kówki i naczyniówki wywołane krótko- wynosi do 3 lat, także mimo ustąpienia ekspozycji na czynniki falowym promieniowaniem podczerwonym szkodliwe. lub promieniowaniem widzialnym z obsza- ru widma niebieskiego 24 Choroby zakaźne lub pasożytnicze albo ich Bezpośrednie stykanie się z zakaźnym środowiskiem i materia- następstwa. Choroby powstałe w wyniku łem biologicznym. Szczepienia ochronne wykonane na zlecenie powikłań szczepień ochronnych, wykona- właściwych organów w związku z zagrożeniami wynikającymi nych w związku ze służbą na określonym z warunków służby. Trudne warunki atmosferyczne, polowe, stanowisku, zapalenie mięśnia sercowego, niekorzystne warunki zakwaterowania sprzyjające zachorowa- wsierdzia, osierdzia w przebiegu chorób niu. o etiologii bakteryjnej, wirusowej lub paso- żytniczej (dotyczy również gruźlicy) 25 Zaawansowana przewlekła niewydolność Długotrwała, trwająca ponad połowę dobowego wymiaru czasu żylna kończyn dolnych – stadium minimum służby w okresie powyżej 5 lat, służba w pozycji stojącej lub C4B według klasyfikacji CEAP przymusowej. 26 Choroby skóry
1) alergiczne kontaktowe zapalenie skóry Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych wynosi do 30 dni, także mimo ustąpienia ekspozycji na czynniki szkodliwe.
2) kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych wynosi do 30 dni, także mimo ustąpienia ekspozycji na czynniki szkodliwe.
3) trądzik olejowy, smarowy lub chlorowy Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych o rozległym charakterze wynosi do 30 dni, także mimo ustąpienia ekspozycji na czynniki szkodliwe.
4) drożdżakowe zapalenie skóry rąk u osób Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych wykonujących służbę w warunkach sprzy- wynosi do 30 dni, także mimo ustąpienia ekspozycji na czynniki jających rozwojowi drożdżaków chorobo- szkodliwe. twórczych
5) grzybice skóry u osób stykających się Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych z materiałem biologicznym pochodzącym wynosi do 30 dni, także mimo ustąpienia ekspozycji na czynniki od zwierząt szkodliwe.
6) fotodermatozy zawodowe Czas wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych wynosi do 3 lat, także mimo ustąpienia ekspozycji na czynniki szkodliwe. Uwaga Ilekroć w tabeli jest mowa o czasie wystąpienia udokumentowanych objawów, należy przez to rozumieć czas, w ja- kim powinny ujawnić się objawy chorobowe, aby było możliwe stwierdzenie ich związku ze szczególnymi właści- wościami lub warunkami służby. Załącznik nr 2 WYKAZ CHORÓB I SCHORZEŃ, KTÓRE ISTNIAŁY PRZED PRZYJĘCIEM DO SŁUŻBY, LECZ ULEGŁY POGORSZENIU LUB UJAWNIŁY SIĘ W CZASIE TRWANIA SŁUŻBY W POLICJI, STRAŻY GRANICZNEJ, SŁUŻBIE OCHRONY PAŃSTWA I PAŃSTWOWEJ STRAŻY POŻARNEJ WSKUTEK SZCZEGÓLNYCH Dziennik Ustaw WŁAŚCIWOŚCI LUB WARUNKÓW SŁUŻBY NA OKREŚLONYCH STANOWISKACH ORAZ WŁAŚCIWOŚCI I WARUNKI SŁUŻBY POWODUJĄCE ICH UJAWNIENIE LUB POGORSZENIE STANU ZDROWIA Lp. Nazwa choroby lub schorzenia Szczególne właściwości i warunki służby 1 Choroba reumatyczna, reumatoidalne zapalenie stawów, zesztywniają- Długotrwała służba związana z działaniem ujemnych wpływów atmosferycznych lub z wysił- ce zapalenie stawów kręgosłupa, choroba zwyrodnieniowa stawów, kiem fizycznym. Służba narażająca stale na urazy mechaniczne, długotrwała służba w pozycji choroba zwyrodnieniowa kręgosłupa wymuszonej 2 Przewlekłe schorzenia górnych dróg oddechowych i zatok przynoso- Długotrwała służba w niekorzystnym dla zdrowia środowisku służby lub w trudnych warunkach wych oraz trwałe następstwa tych schorzeń atmosferycznych 3 Przewlekłe stany zapalne nerwów Długotrwała służba w niekorzystnych dla zdrowia warunkach ujemnego oddziaływania na ustrój wpływów atmosferycznych (np. oziębienia ustroju) 4 Choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy oraz przewlekłe, powtarza- Długotrwała służba wymagająca podwyższonego napięcia nerwowego, zwiększonej odpowie- jące się nieżyty jelit lub żołądka dzialności i uniemożliwiająca regularne odżywianie
–7– 5 Przewlekłe zapalenie nerek Długotrwała służba wymagająca wykonywania dużych wysiłków fizycznych w warunkach oziębienia ustroju i działania wilgoci, przy zwiększonej ekspozycji na infekcje bakteryjne 6 Choroba niedokrwienna serca Służba wymagająca zwiększonej odpowiedzialności, podwyższonego napięcia nerwowego i nienormowanego czasu służby 7 Nadciśnienie tętnicze oporne na leczenie w warunkach służby i powi- Służba wymagająca zwiększonej odpowiedzialności, podwyższonego napięcia nerwowego kłania w jego przebiegu i nienormowanego czasu służby 8 Przewlekłe nerwice wywołane warunkami służby (nie dotyczy zabu- Służba wymagająca zwiększonej odpowiedzialności, podwyższonego napięcia nerwowego rzeń lękowych, o których mowa w załączniku nr 1 w poz. 3) i nienormowanego czasu służby 9 Niedokrwienie kończyn dolnych spowodowane zakrzepowo-zarosto- Długotrwała służba w warunkach częstego, znacznego ochłodzenia atmosferycznego wym zapaleniem naczyń (choroba Bürgera) u osób nigdy niepalących Poz. 1046