Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie programu pilotażowego dotyczącego oddziaływań terapeutycznych skierowanych do osób z doświadczeniem traumy
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 23 grudnia 2022 r. w sprawie programu pilotażowego dotyczącego oddziaływań terapeutycznych skierowanych do osób z doświadczeniem traumy
Rozporządzenie określa program pilotażowy dotyczący oddziaływań terapeutycznych skierowanych do osób z doświadczeniem traumy, zwany dalej „programem pilotażowym”.
Użyte w rozporządzeniu określenia oznaczają:
1) Fundusz – Narodowy Fundusz Zdrowia;
2) oddział Funduszu – oddział wojewódzki Funduszu;
3) oddziaływania terapeutyczne – działania zespołu terapeutycznego ukierunkowane na wspieranie procesów mających pozytywny wpływ na stan zdrowia pacjenta, w szczególności podejmowane w ramach indywidualnego procesu tera- peutycznego, procesu grupowego i innych procesów;
4) osoba z doświadczeniem traumy – osobę:
a) u której stwierdzono zgodnie z Międzynarodową Statystyczną Klasyfikacją Chorób i Problemów Zdrowotnych ICD-10 rozpoznanie:
– F43 – Reakcja na ciężki stres i zaburzenia adaptacyjne,
– F43 z rozszerzeniami (F43.0 Ostra reakcja na stres, F43.1 Zaburzenie stresowe pourazowe, F43.2 Zaburzenia adaptacyjne, F43.8 Inne reakcje na ciężki stres, F43.9 Reakcja na ciężki stres, nieokreślona),
– F.62.0 – Trwała zmiana osobowości po katastrofie,
b) z innymi doświadczeniami traumatycznymi;
5) program oddziaływań terapeutycznych – autorski program przygotowany przez realizatora programu pilotażowego, uwzględniający metody oraz techniki diagnostyczne i terapeutyczne o udowodnionej naukowo skuteczności oraz sposób organizacji udzielania świadczeń opieki zdrowotnej w ramach tego programu;
6) rozporządzenie w sprawie leczenia psychiatrycznego – przepisy wydane na podstawie art. 31d ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych w zakresie świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień;
7) ustawa – ustawę z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicz- nych.
1) Minister Zdrowia kieruje działem administracji rządowej – zdrowie, na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Mini- strów z dnia 27 sierpnia 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Zdrowia (Dz. U. z 2021 r. poz. 932). Dziennik Ustaw –2– Poz. 2805
1. Celem programu pilotażowego jest ocena efektywności różnych programów oddziaływań terapeutycznych przygotowanych przez realizatorów programu pilotażowego. 2. Realizacja programu pilotażowego polega na zastosowaniu kompleksowego i dostosowanego do potrzeb osób z doświadczeniem traumy programu odziaływań terapeutycznych. 3. Program oddziaływań terapeutycznych ma na celu:
1) poprawę stanu zdrowia psychicznego;
2) poprawę funkcjonowania społecznego;
3) zwiększenie wiedzy i samoświadomości w odniesieniu do zdrowia psychicznego i jego uwarunkowań oraz kompe- tencji dotyczących radzenia sobie ze stresem;
4) zwiększenie satysfakcji osób z doświadczeniem traumy z udzielanej im opieki i leczenia. 4. Program oddziaływań terapeutycznych uwzględnia oddziaływania terapeutyczne, w związku z co najmniej jednym z następujących rodzajów doświadczeń traumatycznych:
1) uczestnictwo w działaniach wojennych lub doświadczenie uchodźcze w związku z konfliktem zbrojnym;
2) doświadczenie lub bycie świadkiem przemocy fizycznej, psychicznej lub seksualnej;
3) uczestnictwo pośrednie lub bezpośrednie w wypadku komunikacyjnym;
4) doświadczenie skutków kataklizmu naturalnego lub pożaru. 5. Wyniki programu pilotażowego zostaną wykorzystane do poprawy jakości i efektywności oddziaływań terapeu- tycznych skierowanych do osób z doświadczeniem traumy.
Programem pilotażowym są objęte świadczenia opieki zdrowotnej zawarte w załącznikach do rozporządzenia w sprawie leczenia psychiatrycznego, w zakresie, o którym mowa w § 9 ust. 1.
1. Realizator programu pilotażowego posiada komórkę organizacyjną, potwierdzoną wpisem w rejestrze pod- miotów wykonujących działalność leczniczą – część VIII kodu resortowego:
1) 1700 – Poradnia zdrowia psychicznego lub
2) 1701 – Poradnia zdrowia psychicznego dla dzieci i młodzieży, lub
3) 1706 – Poradnia leczenia nerwic, lub
4) 1707 – Poradnia leczenia nerwic dla dzieci i młodzieży, lub
5) 1710 – Poradnia psychosomatyczna, lub
6) 1711 – Poradnia psychosomatyczna dla dzieci i młodzieży, lub
7) 1790 – Poradnia psychologiczna, lub
8) 1791 – Poradnia psychologiczna dla dzieci i młodzieży, lub
9) 2700 – Oddział dzienny psychiatryczny (ogólny), lub
10) 2702 – Oddział dzienny psychiatryczny rehabilitacyjny, lub
11) 2703 – Oddział dzienny psychiatryczny rehabilitacyjny dla dzieci i młodzieży, lub
12) 2706 – Oddział dzienny zaburzeń nerwicowych, lub
13) 2707 – Oddział dzienny zaburzeń nerwicowych dla dzieci i młodzieży, lub
14) 2730 – Zespół leczenia środowiskowego (domowego), lub
15) 4700 – Oddział psychiatryczny (ogólny), lub
16) 4701 – Oddział psychiatryczny (ogólny) dla dzieci i młodzieży, lub
17) 4702 – Oddział rehabilitacji psychiatrycznej, lub
18) 4704 – Oddział leczenia zaburzeń nerwicowych, lub
19) 4705 – Oddział leczenia zaburzeń nerwicowych dla dzieci i młodzieży, lub
20) 4710 – Oddział psychiatryczny dla chorych somatycznie. Dziennik Ustaw –3– Poz. 2805 2. Świadczenia opieki zdrowotnej w ramach programu pilotażowego są udzielane zgodnie z warunkami określonymi w załącznikach nr 1, 4 i 6 do rozporządzenia w sprawie leczenia psychiatrycznego. 3. Realizator programu pilotażowego zapewnia wyposażenie w sprzęt i aparaturę medyczną, zgodnie z wymaganiami określonymi w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 26 marca 2019 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą (Dz. U. z 2022 r. poz. 402) dla komórki organizacyjnej, o której mowa w ust. 1. 4. Udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej może odbywać się na odległość przy użyciu systemów teleinformatycz- nych lub systemów łączności. 5. Decyzję o udzieleniu świadczenia opieki zdrowotnej w sposób, o którym mowa w ust. 4, podejmuje osoba udzie- lająca tego świadczenia, biorąc pod uwagę stan zdrowia osoby z doświadczeniem traumy, aktualny stan wiedzy medycz- nej oraz sytuację epidemiczną. 6. Realizator programu pilotażowego w ramach świadczeń opieki zdrowotnej udziela pomocy:
1) długoterminowej – trwającej powyżej 4 tygodni;
2) krótkoterminowej – trwającej do 4 tygodni;
3) konsultacyjnej – świadczeniobiorcom niekwalifikującym się do udzielenia pomocy, o której mowa w pkt 1 i 2.
1. Realizator programu pilotażowego zapewnia personel udzielający świadczeń opieki zdrowotnej składający się z:
1) osoby posiadającej certyfikat psychoterapeuty lub osoby ubiegającej się o otrzymanie certyfikatu psychoterapeuty, lub specjalisty psychoterapii dzieci i młodzieży, lub osoby posiadającej decyzję ministra właściwego do spraw zdro- wia o uznaniu dorobku za równoważny ze zrealizowaniem programu szkolenia specjalizacyjnego w tej dziedzinie, zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 24 lutego 2017 r. o uzyskiwaniu tytułu specjalisty w dziedzinach mających za- stosowanie w ochronie zdrowia (Dz. U. z 2021 r. poz. 1297 oraz z 2022 r. poz. 2705), lub osoby w trakcie specjali- zacji w dziedzinie psychoterapii dzieci i młodzieży, lub
2) psychologa;
3) specjalisty lekarza w dziedzinie psychiatrii dzieci i młodzieży lub psychiatrii dziecięcej, lub lekarza specjalisty w dziedzinie psychiatrii, lub lekarza, który posiada specjalizację I stopnia w dziedzinie psychiatrii dzieci i młodzieży, lub lekarza, który posiada specjalizację I stopnia w dziedzinie psychiatrii, lub lekarza w trakcie specjalizacji w dziedzinie psychiatrii dzieci i młodzieży, lub lekarza w trakcie specjalizacji w dziedzinie psychiatrii. 2. Co najmniej połowa z liczby osób wchodzących w skład personelu, o którym mowa w ust. 1, powinna posiadać udokumentowane szkolenie obejmujące program leczenia osób z doświadczeniem traumy w wymiarze minimum 50 godzin.
1. Personel udzielający świadczeń opieki zdrowotnej w ramach programu pilotażowego może udzielać świad- czeń opieki psychiatrycznej w zakresie:
1) świadczenia psychiatryczne dla dorosłych,
2) świadczenia psychiatryczne dla dzieci i młodzieży,
3) świadczenia rehabilitacji psychiatrycznej,
4) leczenie zaburzeń nerwicowych dla dorosłych,
5) leczenie zaburzeń nerwicowych dla dzieci i młodzieży,
6) świadczenia dzienne psychiatryczne dla dorosłych,
7) świadczenia dzienne psychiatryczne rehabilitacyjne dla dorosłych,
8) świadczenia dzienne leczenia zaburzeń nerwicowych,
9) świadczenia dzienne psychiatryczne rehabilitacyjne dla dzieci i młodzieży,
10) porada diagnostyczna lekarska lub porada diagnostyczna psychologiczna,
11) porada lekarska terapeutyczna,
12) sesja psychoterapii indywidualnej,
13) sesja psychoterapii rodzinnej, Dziennik Ustaw –4– Poz. 2805
14) sesja psychoterapii grupowej,
15) sesja psychoedukacji,
16) sesja wsparcia psychospołecznego,
17) porada lekarska kontrolna,
18) porada psychologiczna
– o których mowa w § 10 ust. 1. 2. Realizator programu pilotażowego, dostosowując realizację świadczeń opieki zdrowotnej do potrzeb zdrowotnych osób z doświadczeniem traumy, może realizować program pilotażowy bez udzielania świadczeń opieki zdrowotnej w zakresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1–9.
1. Rozliczanie świadczeń opieki zdrowotnej udzielanych w ramach programu pilotażowego odbywa się na pod- stawie ceny jednostkowej jednostki rozliczeniowej osobodnia, porady, wizyty albo sesji, która dla poszczególnych świad- czeń opieki zdrowotnej wynosi:
1) osobodzień na oddziale stacjonarnym dla dorosłych – 356,65 zł;
2) osobodzień na oddziale stacjonarnym dla dzieci i młodzieży – 483,90 zł;
3) osobodzień na oddziale dziennym – 256,37 zł;
4) turnus rehabilitacyjny – 175,90 zł;
5) porada lekarska diagnostyczna – 216,00 zł;
6) porada lekarska terapeutyczna (trwająca minimum 60 minut) – 216,00 zł;
7) porada lekarska kontrolna (trwająca minimum 30 minut) – 95,12 zł;
8) porada diagnostyczna psychologiczna – 156,00 zł;
9) porada psychologiczna – 156,00 zł;
10) sesja psychoterapii indywidualnej – 187,87 zł;
11) sesja psychoterapii rodzinnej (trwająca minimum 90 minut) – 403,00 zł;
12) sesja psychoterapii grupowej (co najmniej 4 osoby, jednak nie więcej niż 12 osób, trwająca minimum 90 minut) – 403,00 zł;
13) sesja wsparcia psychospołecznego – 114,39 zł;
14) sesja psychoedukacji (co najmniej 9 osób, jednak nie więcej niż 25 osób, trwająca minimum 90 minut) – 156,00 zł. 2. Świadczenia, o których mowa w ust. 1 pkt 11 i 12, są prowadzone przez dwie osoby wchodzące w skład personelu udzielającego świadczeń opieki zdrowotnej w podmiocie realizującym program pilotażowy.
1. Wybór realizatora programu pilotażowego przez osoby z doświadczeniem traumy oraz prowadzenie list oczekujących na udzielenie świadczenia opieki zdrowotnej w ramach tego programu odbywa się na zasadach określonych w ustawie. 2. Korzystanie ze świadczeń opieki zdrowotnej w ramach programu pilotażowego nie wymaga skierowania. 3. W przypadku braku rozpoznania, o którym mowa w § 2 pkt 4 lit. a, pierwsza porada lub wizyta następuje w okresie do 7 dni roboczych od dnia zgłoszenia się osoby z doświadczeniem traumy do realizatora programu pilotażo- wego, z wyłączeniem sytuacji niezależnych od tego realizatora.
Program pilotażowy jest realizowany przez świadczeniodawców określonych w załączniku do rozporządzenia, którzy zawarli z Funduszem umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w zakresie programu pilotażowego.
1. Wskaźnikami realizacji programu pilotażowego są:
1) ustalona na podstawie numerów PESEL liczba osób z doświadczeniem traumy korzystających ze świadczeń opieki zdrowotnej w okresie roku, z podziałem na dorosłych oraz dzieci i młodzież;
2) liczba świadczeń opieki zdrowotnej udzielanych w ramach terapii liczona na podstawie liczby świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych poszczególnym osobom z doświadczeniem traumy w okresie roku;
3) liczba świadczeniobiorców, których nie objęto opieką specjalistyczną po pierwszej wizycie lub poradzie; Dziennik Ustaw –5– Poz. 2805
4) liczba osób z doświadczeniem traumy, u których stwierdzono więcej niż jedną diagnozę zaburzeń psychicznych zgodnie z Międzynarodową Statystyczną Klasyfikacją Chorób i Problemów Zdrowotnych ICD-10;
5) liczba osób z doświadczeniem traumy objętych w okresie 6 miesięcy świadczeniami opieki zdrowotnej o charakterze pomocy krótkoterminowej, długoterminowej oraz konsultacyjnej;
6) liczba poszczególnych świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych z wykorzystaniem systemów teleinformatycznych lub systemów łączności. 2. Ocenie podlegają coroczne wartości wskaźników realizacji programu pilotażowego oraz ich porównanie w perspektywie rok do roku oraz w ostatnim roku programu pilotażowego, a także dynamika ich zmian.
1. Realizator programu pilotażowego przekazuje, nie później niż do końca miesiąca następującego po każdych 6 miesiącach realizacji umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, o której mowa w § 12, oddziałowi Funduszu w formie raportu informacje o aktualnych wskaźnikach realizacji programu pilotażowego. 2. Fundusz dokonuje pomiaru wskaźników realizacji programu pilotażowego oraz ich oceny na podstawie informacji zawartych w raporcie, o którym mowa w ust. 1, dla każdego realizatora programu pilotażowego odrębnie oraz w porównaniu do innych realizatorów programu pilotażowego.
1. Podmiotem obowiązanym do wdrożenia, finansowania, monitorowania i ewaluacji programu pilotażowego jest Fundusz, który przygotowuje raport końcowy zawierający analizę i ocenę wskaźników realizacji programu pilotażo- wego. 2. Fundusz jest obowiązany do uwzględnienia w raporcie końcowym, o którym mowa w ust. 1, wyniku pomiarów wskaźników realizacji programu pilotażowego, o których mowa w § 14 ust. 2. 3. Raport końcowy, o którym mowa w ust. 1, Fundusz przekazuje ministrowi właściwemu do spraw zdrowia w terminie do 3 miesięcy od dnia zakończenia okresu realizacji programu pilotażowego.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia. Minister Zdrowia: A. Niedzielski Dziennik Ustaw –6– Poz. 2805 Załącznik do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 23 grudnia 2022 r. (Dz. U. poz. 2805) REALIZATORZY PROGRAMU PILOTAŻOWEGO DOTYCZĄCEGO ODDZIAŁYWAŃ TERAPEUTYCZNYCH SKIEROWANYCH DO OSÓB Z DOŚWIADCZENIEM TRAUMY 1. Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej Ośrodek Profilaktyki, Diagnozy i Terapii Zdrowia Psychicznego Małgorzata Prystupa w Chełmie. 2. Wojskowy Instytut Medyczny w Warszawie. 3. Zakład Psychoterapii Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie. 4. Szczecińskie Centrum Zdrowia Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej. 5. Era Psyche dr Anetta Pereświet-Sołtan, Długołęka. 6. Fundacja „Uwolnienie” w Łodzi. 7. Dolnośląski Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we Wrocławiu Oddział Obwód Lecznictwa Kolejowego. 8. Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w Dęblinie. 9. Grupa Katharsis Sp. z o.o. w Poznaniu. 10. Poradnia Zdrowia Psychicznego, Ewa Stankowska w Poznaniu. 11. Centrum Psychiatrii im. dr. Krzysztofa Czumy w Katowicach. 12. High Clinic Sp. z o.o. – Świętokrzyskie Centrum Medyczne Artmedik w Kielcach. 13. Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej Centrum Zdrowia Psychicznego i Leczenia Uzależnień w Staro- gardzie Gdańskim. 14. CM UNIMED sp. z o.o. w Krakowie. 15. Fundacja Zapobiegania i Resocjalizacji Uzależnień „Nadzieja” w Bielsku-Białej. 16. Stowarzyszenie „W dobrą stronę” w Krakowie. 17. Przejście – stowarzyszenie pomocy ofiarom wypadków i katastrof komunikacyjnych oraz przemocy w Zabawie. 18. Szpital Neuropsychiatryczny im. prof. M. Kaczyńskiego w Lublinie.