Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 26 lipca 2024 r. w sprawie określenia definicji ryzyka handlowego, politycznego i nierynkowego

1. Rozporządzenie określa definicje ryzyka handlowego, politycznego i nierynkowego, które mogą prowadzić do powstania szkody. 2. Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o:
1) podmiocie publicznym albo dłużniku publicznym – należy przez to rozumieć odpowiednio podmiot albo dłużnika, będącego organem władzy publicznej lub osobą albo jednostką organizacyjną wykonującą funkcję władzy publicznej, który nie może zostać uznany za niewypłacalnego;
2) podmiocie prywatnym albo dłużniku prywatnym – należy przez to rozumieć odpowiednio podmiot albo dłużnika, który nie jest podmiotem publicznym albo dłużnikiem publicznym, chyba że może być uznany za podmiot publiczny albo dłużnika publicznego z uwagi na:
a) jego status prawny,
b) efektywność postępowania prawnego przeciwko niemu,
c) jego źródła finansowania i dochodów, w tym fakt, że może on również spłacać zobowiązania, korzystając ze środ- ków publicznych lub ze środków uzyskiwanych ze świadczenia usług finansowanych w części albo w całości ze środków publicznych,
d) wpływ, jaki może na niego wywierać rząd państwa macierzystego, lub kontrolę, którą może nad nim sprawować;
3) państwie ubezpieczającego – należy przez to rozumieć państwo, na terytorium którego ubezpieczający lub ubezpie- czony ma siedzibę albo miejsce zamieszkania;
4) nabywcy – należy przez to rozumieć dłużnika publicznego albo dłużnika prywatnego, który zawarł na swoją rzecz kontrakt eksportowy lub umowę, o których mowa w art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o ubezpieczeniach gwa- rantowanych przez Skarb Państwa, a także każdy podmiot, na którego rzecz dłużnik publiczny albo dłużnik prywatny zawarł ten kontrakt eksportowy lub tę umowę;
1) Minister Rozwoju i Technologii kieruje działem administracji rządowej – gospodarka, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 maja 2024 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Rozwoju i Technologii (Dz. U. poz. 739).
2) Niniejsze rozporządzenie w zakresie swojej regulacji wdraża dyrektywę Rady 98/29/WE z dnia 7 maja 1998 r. w sprawie harmonizacji podstawowych przepisów dotyczących zasad ubezpieczeń kredytów eksportowych dla transakcji objętych ubezpieczeniem średnio- i dłu- goterminowym (Dz. Urz. WE L 148 z 19.05.1998, str. 22 – Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 11, t. 28, str. 246 oraz Dz. Urz. UE L 122 z 16.05.2003, str. 1 – Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 1, t. 4, str. 301). Dziennik Ustaw –2– Poz. 1174
5) umowie – należy przez to rozumieć odpowiednio instrument finansujący, kontrakt eksportowy, umowę lub inwestycję, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 1–5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o ubezpieczeniach gwarantowanych przez Skarb Państwa, objęte ubezpieczeniem gwarantowanym, o którym mowa w art. 1 ust. 2 tej ustawy;
6) inwestycji – należy przez to rozumieć odpowiednio inwestycję, o której mowa w art. 1 ust. 2 pkt 3 i 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o ubezpieczeniach gwarantowanych przez Skarb Państwa, objętą ubezpieczeniem gwarantowanym, o którym mowa w art. 1 ust. 2 tej ustawy.

Ryzyko polityczne obejmuje:
1) opóźnienie w spełnieniu świadczenia przez dłużnika prywatnego oraz jego poręczyciela albo gwaranta, będącego pod- miotem publicznym;
2) opóźnienie w spełnieniu świadczenia przez dłużnika publicznego oraz, o ile występuje, jego poręczyciela albo gwa- ranta;
3) inne niż wskazane w pkt 2 zdarzenie będące niewykonaniem lub nienależytym wykonaniem przez dłużnika publicz- nego umowy, w szczególności bezpodstawną odmowę przyjęcia towarów lub usług;
4) podjęcie przez rząd państwa innego niż Rzeczpospolita Polska lub państwo ubezpieczającego lub przez jakikolwiek organ władzy publicznej w tym państwie w formie uznawanej za interwencję rządu środków lub decyzji, które unie- możliwiają wykonanie lub należyte wykonanie umowy;
5) ogłoszenie powszechnego moratorium płatniczego przez rząd państwa dłużnika albo państwa, w którym jest realizo- wana inwestycja, lub państwa, które uczestniczy w dokonywaniu płatności w związku z umową;
6) niemożność lub opóźnienie w dokonywaniu transferu należności uiszczanych w związku z umową spowodowane wy- darzeniami politycznymi, trudnościami gospodarczymi, środkami prawnymi lub administracyjnymi, które wystąpiły lub zostały podjęte poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej;
7) wejście w życie przepisów prawnych w państwie dłużnika albo w państwie, w którym jest realizowana inwestycja, zgodnie z którymi dokonanie przez dłużnika płatności w walucie tego państwa powoduje zwolnienie dłużnika z długu, w sytuacji gdy w wyniku wahań kursu walutowego płatność według stanu na dzień dokonania płatności wobec ubez- pieczającego nie jest wystarczająca do spełnienia przez dłużnika świadczenia w całości;
8) podjęcie przez rząd Rzeczypospolitej Polskiej lub rząd państwa ubezpieczającego, lub Unię Europejską środków lub decyzji odnoszących się do handlu między państwem członkowskim i państwami trzecimi albo do inwestycji realizo- wanej w państwie członkowskim lub państwie trzecim, w szczególności dotyczących zakazu wywozu i przywozu to- warów, które skutkują uniemożliwieniem wykonania lub należytego wykonania umowy i nie są rekompensowane przez rząd albo właściwy organ Unii Europejskiej, który podejmuje te środki lub decyzje;
9) zaistnienie siły wyższej, która obejmuje w szczególności następujące zdarzenia i ich skutki: wojnę, wojnę domową, powstanie, rewolucję, zamieszki, przewlekłe masowe strajki, trzęsienie ziemi, wybuch wulkanu, cyklon, tajfun, po- wódź, gwałtowną falę przypływową, lawinę, pożary o rozmiarach katastrofalnych, awarię nuklearną, akty piractwa morskiego, pandemię, o ile zaistnienie siły wyższej uniemożliwia wykonanie lub należyte wykonanie umowy.

1. Ryzyko nierynkowe obejmuje ryzyko handlowe i polityczne, o których mowa odpowiednio w § 2 i § 3:
1) związane z nabywcami mającymi siedzibę albo miejsce zamieszkania w państwach innych niż państwa o ryzyku zby- walnym, wymienione w załączniku do komunikatu Komisji w sprawie zastosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjo- nowaniu Unii Europejskiej do krótkoterminowego ubezpieczenia kredytów eksportowych (Dz. Urz. UE C 497 z 10.12.2021, str. 5);
2) związane z dłużnikami mającymi siedzibę albo miejsce zamieszkania w Rzeczypospolitej Polskiej albo mogące zaist- nieć na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ‒ w przypadku gdy ubezpieczenie gwarantowane dotyczy umów lub in- westycji, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o ubezpieczeniach gwarantowanych przez Skarb Państwa, lub instrumentów finansujących te umowy lub inwestycje. Dziennik Ustaw –3– Poz. 1174 2. Ryzyko handlowe i polityczne, o których mowa odpowiednio w § 2 i § 3, związane z nabywcami mającymi siedzibę albo miejsce zamieszkania w państwach o ryzyku zbywalnym, wymienionych w załączniku do komunikatu Komisji w spra- wie zastosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do krótkoterminowego ubezpieczenia kredy- tów eksportowych, traktuje się jako ryzyko nierynkowe w przypadku uznania przez Komisję Europejską ryzyka handlowego i politycznego, związanego z nabywcami z tych państw, za ryzyko tymczasowo nierynkowe.